KİK Kararı: 2012/UY.III-3567

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/055
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 12.09.2012
Karar No : 2012/UY.III-3567
BAŞVURU SAHİBİ:
Gürayhan İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti., GÜMÜŞÇEKEN CD. NİLGÜN 2 İŞHANI K. 2 NO . 41 BURSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri Ve Teknik Daire Başkanlığı, Rüstempaşa Mah. Şehit Ömer Faydalı Cad. Fidanlar Yerleşkesi N0=146 Kat 3 77100 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/73419 İhale Kayıt Numaralı "Yalova Üniversitesi Yalova Myo'da Kantin Yapılması, Myo Ve İibf İç Ve Dış Cephe Boyalarının Yapılması İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yalova Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığıtarafından 26.06.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “ Yalova Üniversitesi Yalova MYO'da Kantin Yapılması, MYO ve İİBF İç ve Dış Cephe Boyalarının Yapılması İşi ” ihalesine ilişkin olarak Gürayhan İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.nin 27.07.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.08.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.08.2012 tarih ve 28544 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.08.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3072 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu ve sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, teklif ettiği fiyatların kamu kurum ve kuruluşlarının kârsız birim fiyatlarının altında olduğu, sunduğu proforma faturalardaki fiyatlar ile hesap cetvelindeki fiyatlar arasında farklılık olduğu ve bazı iş kalemleri için belgelere dayanmayan açıklama yapıldığı, belgelere dayalı olmayan açıklamaların geçerli kabul edilmemesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları için Bayındırlık ve İskân Bakanlığı tarafından belirlenen işçilik rayiçlerinin kullanılmaması durumunda, teklif edilen işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

…

45.1.13.6. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış olması ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

…

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir …” açıklaması yer almaktadır.

Yapılan incelemede başvuruya konu ihalenin “ Yalova Üniversitesi Yalova MYO'da Kantin Yapılması, MYO ve İİBF İç ve Dış Cephe Boyalarının Yapılması İşi ” olduğu, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalede yaklaşık maliyetin Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı birim fiyatları, Milli Savunma Bakanlığının birim fiyatları ile piyasa fiyatları esas alınarak toplam 165.199,78 TL olarak belirlendiği,

26.06.2012 tarihinde yapılan ihaleye 12 isteklinin katıldığı, ihale komisyonu tarafından tüm tekliflerin geçerli kabul edildiği, ancak bir isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin %120’sinin üzerinde olduğu için uygun bulunmadığı ve sınır değerin hesabında dikkate alınmadığı, geçerli diğer 11 teklif üzerinden aşırı düşük teklif sınır değerinin 110.761,20 TL olarak hesaplandığı, söz konusu değerin altında teklif sunan 5 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, ancak sadece 2 isteklinin açıklama sunduğu, ihale komisyonu tarafından da söz konusu açıklamalar uygun kabul edilerek ihalenin Alfa Yalova İnş. Taah. Mim. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Dizayn İnş. Taah. Yapı Malz. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibinin de sınır değerin üzerindeki ilk teklif sahibi olduğu tespit edilmiştir.

İdare tarafından, 03.07.2012 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması istenilen yazı ekinde isteklilere gönderilen CD içeriğinde, yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan açıklama yapılması istenilen iş kalemleri (8 adet) ve analiz girdileri listesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Açıklama istenilen ve istenilmeyen imalât kalemlerinin ve diğer giderlerin toplam tutarını gösteren “genel icmal tablosu”nun sunulduğu,

Açıklama istenilen 8 iş kalemine ilişkin olarak miktarların ve birim fiyatların gösterildiği bir tablonun sunulduğu, ancak toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarların ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği bir “hesap cetveli”nin sunulmadığı,

Açıklama istenilen 8 iş kaleminden 6’sına ilişkin analiz sunulduğu, 23.243/1 poz numaralı iş kalemi ve “ Katlanır cam balon sistemi yapılması ” özel pozu için analiz sunulmadığı,

Analiz sunulan iş kalemleri içindeki analiz girdilerinden 8’ine ilişkin olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığını gösteren ve analiz sunulmayan 23.243/1 poz numaralı iş kalemi için de Çevre ve Şehircilik Bakanlığının kâr hariç 2012 yılı birim fiyatının üzerine kendi belirlediği kârı ekleyerek oluşturduğu fiyatı gösteren bir tablonun sunulduğu tespit edilmiştir.

Sunulan analizler incelendiğinde;

1. 25.048/13 poz numaralı “ Çıplak beton veya ince sıva üzerine su bazlı silikon esaslı koruyucu astar çekilerek fotokatalitik özellikli su bazlı dış cephe boyası yapılması ” iş kaleminin analizinde yer alan 2 analiz girdisi için proforma fatura ile açıklama yapıldığı,

04.472/1 poz numaralı “ Su bazlı silikon esaslı koruyucu astar (Renkli) ” ile 04.524/08 poz numaralı “ Su bazlı dış cephe boyası ” analiz girdilerinin fiyatını tevsik için Çetinler Has Yapı San. Tic. Ltd. Şti.nden alınmış 08.07.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, sunulan bu faturanın SMMM tarafından onaylı olduğu ancak söz konusu faturanın üzerinde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer alması gerektiği halde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı proforma faturasındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde bir ibarenin yer aldığı, bu haliyle yapılan belgelendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı görülmüştür.

2. 21.065 poz numaralı “ 0-12,50 m arası yükseklikteki duvarlar için iş iskelesi kurulması (12,50 m dâhil) ” iş kaleminin analizindeki analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığı tespit edilmiştir.

3. Y.23.176 poz numaralı “ Lama ve profil demirlerden çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması ” iş kaleminin analizindeki analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığı tespit edilmiştir.

4. 25.043/1A poz numaralı “ Eski plastik ve sentetik boyalı yüzeylere astar çekilerek iki kat su bazlı mat plastik boya yapılması ” iş kaleminin analizinde yer alan 2 analiz girdisi için proforma fatura ile açıklama yapıldığı, diğer analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığı,

04.466/3 poz numaralı “Su bazlı astar (Renkli)” ile 04.524/01 poz numaralı “ Su bazlı duvar boyası (Plastik-mat) ” analiz girdilerinin fiyatını tevsik için Çetinler Has Yapı San. Tic. Ltd. Şti.nden alınmış 08.07.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, sunulan bu faturanın SMMM tarafından onaylı olduğu ancak söz konusu faturanın üzerinde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer alması gerektiği halde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı proforma faturasındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde bir ibarenin yer aldığı, bu haliyle yapılan belgelendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı görülmüştür.

5. MSB.922/A poz numaralı “ 13 mm Compact Laminat ile Bölme Panosu ve Kapı Yapılması ” iş kaleminin analizinde yer alan 1 analiz girdisi için proforma fatura ile açıklama yapıldığı, diğer analiz girdisi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı rayicinin kullanıldığı,

04.707/C13 poz numaralı “ 13 mm Compact Levha ” analiz girdisinin fiyatını tevsik için Çevikler Nalburiye-Murat Çevik’ten alınmış 08.07.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, sunulan bu faturanın SMMM tarafından onaylı olduğu ancak söz konusu faturanın üzerinde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer alması gerektiği halde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı proforma faturasındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde bir ibarenin yer aldığı, bu haliyle yapılan belgelendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı görülmüştür.

6. 18.233/11 poz numaralı “ Mevcut ahşap, çelik, betonarme kiriş veya aşıklı çatı üzerine 60 mm polistren dolgulu (üst 0.70 mm trapezoidal, alt 0.50 mm düz) alüminyum levhalar (EN AW 3003 Al-Mn1 Cu) ile ısı yalıtımlı çatı örtüsü yapılması ” iş kaleminin analizindeki analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığı tespit edilmiştir.

Tüm analizlerde yer alan işçilik için 2012 yılı saatlik asgari ücretin üzerinde fiyat teklif edildiği görülmüştür.

Diğer yandan analizi sunulmamış olan “ Katlanır cam balkon sistemi yapılması ” özel 1 pozu için proforma fatura ile açıklama yapıldığı, söz konusu iş kaleminin fiyatını tevsik için Öz Kıral İnşaat-Metin Kıral’dan alınmış 08.07.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, sunulan bu faturanın SMMM tarafından onaylı olduğu ancak söz konusu faturanın üzerinde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer alması gerektiği halde “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı proforma faturasındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde bir ibarenin yer aldığı, bu haliyle yapılan belgelendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı görülmüştür.

Ayrıca söz konusu iş kaleminin inşaat imalâtları içinde yer aldığı, yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları niteliğinde olduğu, mevzuat gereğince, teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulmasının zorunlu olmadığı anlaşılmıştır. İstekli tarafından sunulan proforma faturada, malın Teknik Şartname’deki tanımına yer verildiği, malzeme ve işçiliğin ayrı ayrı belirtilmediği görüldüğünden, söz konusu iş kaleminin fiyatını tevsik için yapılan belgelendirmenin bu şekliyle de mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca açıklama istenilen iş kalemleri için idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabında esas alınan miktarlar ve fiyatlar ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen miktar ve fiyatların;

Açıklama yapılacak iş kalemlerinden %10 oranından fazla metraj farkı olanlar

İdare tarafından belirlenen miktarlar

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen miktarlar

Metraj farkı

(%)

İdarenin yaklaşık maliyetinin tespitinde esas aldığı 2012 yılı Bayındırlık birim fiyatları (TL)

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen birim fiyat (TL)

21.065

6.693,00

5.500,00

-17,82

4,26

3,08

Y.23.176

3.927,70

2.750,00

-29,98

4,85

3,80

25.043/1A

2.114,49

1.650,00

-21,97

7,00

5,02

MSB.922/A

84,00

60,00

-28,57

170,01

135,72

ÖZEL 1

58,80

50,00

-14,97

198,75

100,00

18.233/11

180,00

120,00

-33,33

56,05

44,02

23.243/1

180,00

120,00

-33,33

44,56

36,11

Şeklinde olduğu görülmüştür.

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde, idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesinin beklenmediği, ancak aradaki metraj farkının da teklif fiyatının esaslı ölçüde düşmesine sebebiyet verecek boyutta olmamasının gerektiği hususları göz önüne alındığında ve yukarıda imalât miktarlarına ilişkin olarak yer verilen tablo incelendiğinde belirtilen pozlardaki miktarlar ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu ve belirlenen bu miktar farklarının teklif fiyatını etkileyecek boyutta olduğu anlaşılmıştır.

Netice itibariyle toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarların ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği bir hesap cetvelinin sunulmadığı, “ Katlanır cam balkon sistemi yapılması ” özel 1 pozunun fiyatını tevsik için yapılan belgelendirmenin mevzuata uygun olmadığı ve isteklinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu, bu gerekçelerle ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Tüm imalât kalemlerinin, genel giderlerin ve öngörülen kârın toplam tutarını gösteren “icmal tablosu”nun ve toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarların ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği bir “hesap cetveli”nin sunulduğu,

Açıklama istenilen 8 iş kaleminden 4’üne ilişkin analiz sunulduğu,

Analiz sunulmayan MSB.922/A poz numaralı iş kalemi için Milli Savunma Bakanlığının kâr hâriç 2012 yılı birim fiyatının üzerine kendi belirlediği kârı ekleyerek oluşturduğu fiyatı gösteren bir tablonun sunulduğu tespit edilmiştir. Aynı tablodan, analiz sunulmayan 18.233/11, 21.065 ve 25.043/1A poz numaralı diğer iş kalemleri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının kâr hâriç 2011 yılı birim fiyatının üzerine istekli tarafından belirlenen kârın eklenerek söz konusu fiyatların oluşturulduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesinde, ilân tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında önceki yılın yayımlanmış birim fiyatlarının kullanılabileceği belirtilmektedir. Şikâyete konu ihalenin ilan tarihi 12.06.2012 olup bu tarih itibariyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı birim fiyatları yayınlanmış olduğundan, 18.233/11, 21.065 ve 25.043/1A poz numaralı iş kalemlerinin fiyatlarının oluşturulmasında 2011 yılı birim fiyatlarının esas alınmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sunulan analizler incelendiğinde;

1. 25.048/13 poz numaralı “ Çıplak beton veya ince sıva üzerine su bazlı silikon esaslı koruyucu astar çekilerek fotokatalitik özellikli su bazlı dış cephe boyası yapılması ” iş kaleminin analizinde yer alan “ Su bazlı silikon esaslı koruyucu astar ” ile “ Su bazlı dış cephe boyası ” analiz girdilerinin fiyatını tevsik için analiz üzerinde “faturadan” ibaresinin yer aldığı görülmüştür.

2. Y.23.176 poz numaralı “ Lama ve profil demirlerden çeşitli demir işleri yapılması ve yerine konulması ” iş kaleminin analizindeki analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı rayiçlerinin kullanıldığı, “düz işçi” için teklif edilen işçiliğin (3,80 TL) 2012 yılı saatlik asgari ücretin altında olduğu tespit edilmiştir.

Şikâyete konu ihalenin ilan tarihi itibariyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı birim fiyatları yayınlanmış olduğundan, isteklinin 2011 yılı rayiçlerini kullanarak teklif fiyatlarını oluşturmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca söz konusu iş kaleminin analiz girdilerinden biri olan 03.589(Y) poz numaralı “ Demir doğrama imalat atölyesinin 1 saatlik ücreti ” için bir alt analizin sunulduğu, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan söz konusu alt analizde 01.408 poz numarası ile 0,20 saat “yağcı” çalıştırılacağının belirtildiği, ancak istekli tarafından sunulan alt analizde bu poza yer verilmediği, dolayısıyla sunulan alt analizin idare tarafından belirlenen yapım şartlarına uygun olmadığı görülmüştür.

3. 25.043/1A poz numaralı “ Eski plastik ve sentetik boyalı yüzeylere astar çekilerek iki kat su bazlı mat plastik boya yapılması ” iş kaleminin analizinde yer alan “ Su bazlı duvar boyası (Plastik-mat)” ile “ Su bazlı astar (Renkli)” analiz girdilerinin fiyatını tevsik için analiz üzerinde “faturadan” ibaresinin yer aldığı görülmüştür.

Diğer analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı rayiçlerinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Şikâyete konu ihalenin ilan tarihi itibariyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı birim fiyatları yayınlanmış olduğundan, isteklinin 2011 yılı rayiçlerini kullanarak teklif fiyatlarını oluşturmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

4)“ Katlanır cam balkon sistemi yapılması ” özel 1 pozu için sunulan analizde iş kaleminin teknik tarifine yer verildiği ve “malzeme” kısmında proforma faturaya atıf yapıldığı görülmüştür.

İdare tarafından 27.08.2012 tarihli ve 1251 sayılı üst yazı ile gönderilen ihale işlem dosyası içerisindeki aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında, söz konusu isteklinin analizlerinde belirtilen proforma faturaların bulunmadığı görülmüş olup 31.08.2012 tarihli ve 2949 sayılı yazı ile anılan eksik belgeler idareden talep edilmiştir. İdare tarafından gönderilen 03.09.2012 tarihli ve 1267 sayılı yazıda, 27.08.2012 tarihli ve 1251 sayılı üst yazı ile gönderilen ihale işlem dosyası kapsamındaki belgeler dışında herhangi bir belgenin bulunmadığı belirtilmiştir. Dolayısıyla söz konusu isteklinin analizlerde yer alan girdi fiyatlarını tevsik edici belge sunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca açıklama istenilen iş kalemleri için idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabında esas alınan miktarlar ve fiyatlar ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen miktar ve fiyatların;

Açıklama yapılacak iş kalemlerinden %10 oranından fazla metraj farkı olanlar

İdare tarafından belirlenen miktarlar

Eko. açıdan en avantajlı 2. teklif sahibi istekli tarafından teklif edilen miktarlar

Metraj farkı

(%)

İdarenin yaklaşık maliyetinin tespitinde esas aldığı 2012 yılı Bayındırlık birim fiyatları (TL)

Eko. açıdan en avantajlı 2. teklif sahibi istekli tarafından teklif edilen birim fiyat (TL)

25.048/13

2.423,10

1.818,00

-24,97

12,06

6,86

21.065

6.693,00

1.935,00

-71,09

4,26

3,19

Y.23.176

3.927,70

2.740,00

-30,24

4,85

3,46

25.043/1A

2.114,49

1.265,00

-40,17

7,00

5,58

ÖZEL 1

58,80

46,00

-21,77

198,75

144,2

Şeklinde olduğu görülmüştür.

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde, idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesinin beklenmediği, ancak aradaki metraj farkının da teklif fiyatının esaslı ölçüde düşmesine sebebiyet verecek boyutta olmamasının gerektiği hususları göz önüne alındığında ve yukarıda imalât miktarlarına ilişkin olarak yer verilen tablo incelendiğinde belirtilen pozlardaki miktarlar ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu ve belirlenen bu miktar farklarının teklif fiyatını etkileyecek boyutta olduğu anlaşılmıştır.

Netice itibariyle ihalenin ilan tarihi itibariyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2012 yılı birim fiyatları yayınlandığı halde bazı iş kalemleri ve analiz girdileri için 2011 yılı birim fiyatlarının esas alındığı, Y.23.176 poz numaralı iş kaleminin bileşenlerinden biri olan “düz işçi” için teklif edilen işçiliğin (3,80 TL) 2012 yılı saatlik asgari ücretin altında olduğu, ayrıca anılan iş kaleminin analiz girdilerinden biri olan 03.589 (Y) pozu için sunulan alt analizin idare tarafından belirlenen yapım şartlarına uygun olmadığı, analizlerde yer alan girdi fiyatlarını tevsik edici proforma faturaların sunulmadığı ve isteklinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu, bu gerekçelerle ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının da uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden Alfa Yalova İnş. Taah. Mim. San. Tic. Ltd. Şti.nin ve Dizayn İnş. Taah. Yapı Malz. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi