KİK Kararı: 2012/UY.III-3553

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/055
Gündem No : 9
Karar Tarihi : 12.09.2012
Karar No : 2012/UY.III-3553
BAŞVURU SAHİBİ:
Çeltaş İnş. Teks. San. Ve Tic. Ltd. Şti., 1424 SK. NO : 18/1 KAHRAMANLAR İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Menderes Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü, Kasımpaşa Mahallesi Atatürk Caddesi No: 1 35470 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/75309 İhale Kayıt Numaralı "Menderes Belediyesi 24 Derslikli Teknik Ve Endüstri Meslek Lisesi, Atölye Binası, Altyapı Ve Çevre Düzenleme İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Menderes Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğütarafından 10.07.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Menderes Belediyesi 24 Derslikli Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi, Atölye Binası, Altyapı ve Çevre Düzenleme İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Çeltaş İnş. Teks. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 07.08.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.08.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.08.2012tarih ve 28780sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.08.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3111sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetleMenderes Belediye Başkanlığı tarafından “Menderes Belediyesi 24 Derslikli Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi, Atölye Binası, Altyapı ve Çevre Düzenleme İnşaatı Yapım İşi" nin 10.07.2012 tarihinde ihale edildiği, söz konusu ihaleye firmalarının da teklif verdiği, anılan ihaleye ilişkin kesinleşen ihale kararı bildirim yazısında ihalenin Köylü İnşaat-Ahmet Köycü üzerinde bırakıldığının belirtildiği, idarece teklifler değerlendirilirken ilgili mevzuatın bazı maddelerine uyulmadığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliği'nin 38 ve 45’inci maddesine uygun yapılmadığı, idarece aşırı düşük teklif açıklamasında sorgulanması gereken iş kalemlerinin ve analiz girdilerinin mevzuata aykırı şekilde belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun şekilde sunulmadığı, isteklinin metrajları ile idarenin metrajları arasında makul sayılamayacak ölçüde farklılık olduğu, sunulan analizlerin birim fiyat tariflerine uygun olmadığı, sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının usulüne uygun olmadığı, tutanaklardaki fiyatların proforma faturalardaki rakamlarla uyumlu olmadığı, analizlerde malzeme, işçilik, nakliye girdilerinin gösterilmediği, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeyerek, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Şikâyet konusu husus ile ilgili olarak idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarenin cevap yazısında; aşırı düşük teklif sınır değer tespitinin mevzuata uygun şekilde yapıldığı, aşırı düşük teklif olarak belirlenen ve aşırı düşük teklif açıklamalarını sunan isteklinin açıklamalarının mevzuata uygun olduğu ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

İnceleme konusu ihalenin Menderes ilçesinde 24 derslikli teknik ve endüstri meslek lisesi, atölye binası, altyapı ve çevre düzenleme işlerinin yapılması işi olduğu, söz konusu işin kapsamında inşaat imalatları, elektrik imalatları, s ıhhi tesisat imalatları, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma tesisatı ve yangın tesisatı imalatlarının bulunduğu, işin süresinin yer tesliminden itibaren 365 takvim günü olduğu, ihalenin anahtar teslimi götürü bedel üzerinden yapıldığı, ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde Akyurt Yapı Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 2008 yılı ciro bilgilerinin teklif dosyasında sunulmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Geçerli teklif olarak belirlenen 4 isteklinin tekliflerinin esas alınarak Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen hususlara uygun olarak aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplandığı ve teklifleri hesaplanan bu sınır değerin altında bulunan Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve idarenin 23.07.2012 tarihli yazısı ile anılan istekliden yazı ekinde belirtilen teklifin önemli bileşenlerini oluşturan 37 iş kalemi için aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun şekilde sunulmasının istenildiği belirlenmiştir.

İdare tarafından verilen süre içerisinde Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif açıklamalarını sunduğu, ihale komisyonu tarafından anılan isteklice sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirildiği ve isteklinin açıklamalarının kabul edilerek 01.08.2012tarihli ihale komisyon kararı ile Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, Çeltaş İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiğitespit edilmiştir.

İdarenin aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde teklifin önemli bileşenini oluşturan ve açıklama istenilen 37 iş kaleminin belirtildiği görülmüş olup, Köylü İnşaat -Ahmet Köycü’nün belirtilen 37 iş kalemi için sunduğu belgelerin uygun olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler”başlıklı 60’ncı maddesinde “İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükümleri,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin“Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde “ _38.1**.** İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.” _açıklamaları,

Aynı Tebliğ’in “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi”başlıklı 45’ inci maddesinde ise;

“…

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2.İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

_Analizlerdeki işçilik girdisi**,** tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. _

…

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.) Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.”

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış olması ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(45.1.13.6) maddesine ve (45.1.13.7) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Başvuru dilekçesinde öncelikle idarece açıklama istenilen iş kalemlerinin mevzuata uygun olmadığı iddia edilmiştir. İhale dosyasında yer alan belge ve bilgilerden idarenin mevzuata uygun şekilde, sıralı iş kalemleri listesini oluşturduğu ve kümülatif toplamlar üzerinden yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan 37 iş kalemini belirlediği tespit edilmiştir. Aynı şekilde mevzuata uygun olarak açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri listesinin hazırlandığı ve açıklama istenmeyen analiz girdilerinin belirlendiği görülmüştür. Dolayısıyla başvuru sahibinin ilk iddiası yerinde görülmemiştir.

Aşırı düşük teklif olarak belirlenen ve açıklamaları kabul edilerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen Köylü İnşaat- Ahmet Köycü’nün teklifinin yaklaşık maliyetin % 67,63’üne tekabül ettiği belirlenmiştir.

Köylü İnşaat- Ahmet Köycü’nün sunduğu aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Söz konusu isteklinin teklifinin;

İş grubu

Teklif (TL)

Okul binası inşaatı

2.790.917,14

Atölye binası inşaatı

399.071,39

Çevre Tanzimi

347.204,40

Mekanik tesisat

180.786,88

Elektrik tesisatı

219.020,19

TEKLİF

3.937.000,00

Olarak belirtildiği görülmüştür.

Anılan isteklinin açıklama istenilen 152.1709: 300.000 Kcal-350 Kw sıcak su üretici ve 904.224: sınıf 1-2 insan asansörü 630 kg 5 duraklı iş kalemleri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın kâr ve genel gider hariç 2012 yılı birim fiyatlarının üzerine kendi belirledikleri kâr oranının eklenerek bu kalemlere ilişkin teklif birim fiyatlarının oluşturulduğu, mevzuat uyarınca bu durumda bu kalemlere ilişkin analiz ve başka bir belge sunulmasına gerek bulunmadığı,

Analizlerde işçilik girdisi için 2012 yılı ikinci yılı için belirlenmiş asgari saatlik ücret olan 4,18 TL/saat (=940.50/30/7,5 TL) bedelinin kullanıldığı,

Analiz girdilerinde hangi makine ve malzemeler için hangi kurumun rayiç fiyatlarının kullanıldığını, hangi girdiler için proforma fatura alındığını belirten listenin sunulduğu, bu listede proforma fatura alındığı belirtilen girdiler için proforma faturaların sunulduğu, faturaların SMMM tarafından onaylandığı, üzerlerinde mevzuat uyarınca satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda bulunması gereken ifadenin bulunduğu,

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın analiz formatlarına uygun analiz düzenlendiği, analiz girdilerinin miktarlarının birebir aynen alındığı, analiz girdilerinde piyasadan fiyat alındığı belirtilen girdileri için proforma faturalarda belirtilen fiyatlarla uyumlu fiyatların kullanıldığı sadece değişik kategorilerde işçilikler için 4,18 TL/saat işçilik ücretinin kullanıldığı,

Belirlenmiştir.

Anılan isteklinin açıklama istenilen her bir iş kalemi için aynı mantık çerçevesinde analizlerini düzenlediği görülmüştür. Örneğin 21.065: İş iskelesi 0-12,50 m yükseklikte duvar için iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın analiz formatının kullanıldığı, analiz girdilerinin ve girdi miktarlarının aynen alındığı, işçilik fiyatlarının saatlik asgari ücret esas alınarak kullanıldığı, çam kerestesi 2. kısım girdisi için piyasadan fiyat alındığı, 2. sınıf çam kerestesi için Yılmaz Kardeşler Kereste San. ve Tic. Ltd. Şti.nden alınan 26.07.2012 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma faturanın SMMM tarafından onaylandığı, proforma faturanın üzerinde satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda bulunması gereken ifadenin bulunduğu, piyasadan fiyat alınmayan analiz girdileri için ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın 2012 yılı rayiçlerinin kullanıldığı tespit edilmiştir.

Dolayısıyla, Köylü İnşaat- Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerin birim fiyat tariflerine ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın analizlerine uygun olduğu, piyasadan fiyat alındığı belirtilen girdiler için yapılan belgelendirmenin de mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir.

Köylü İnşaat- Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında her bir iş kalemi için metraj hesaplarını gösterir metraj listelerini de sunduğu görülmüştür. Başvuru dilekçesinde anılan isteklinin metrajlarının idarenin metrajlarından oldukça düşük olduğu da iddia edilmiştir. Bu açıdan değerlendirme yapıldığında:

Anılan isteklinin teklifinin önemli bileşenlerini oluşturan bazı iş kalemleri için teklifindeki miktarlar ile idarenin bu kalemlere ilişkin yaklaşık maliyet hesabındaki miktarlar karşılaştırıldığında;

İş kalemi

İdarenin metrajı

İsteklinin metrajı

İstekli metrajı/İdare metrajı

16.059/1A

4.486,089 m3

5.030,95 m3

1,1214

18.201

1.538,00 m2

1.550,279 m2

1,0079

19.023/3

2.505,570 m2

2.568,60 m2

1,02515

18.246/05

2.049,100 m2

1.985,24 m2

0,96883

16.056/A

578,850 m3

426,67 m3

0,737

18.071/2/MK

791,820 m3

686,125 m3

0,8665

21.210

1.944,890 m2

1.757,24 m2

0,9035

23.014

264,280 ton

295,513 ton

1,1181

23.015

269,907 ton

246,117 ton

0,9118

23.241/B

15.702,800 kg

12.692,42 kg

0,8082

23.244/E1

4.155,840 kg

3.330,60 kg

0,8014

26.206/C1

604,320 m2

569,67 m2

0,9426

26.008/046A

3.360,340 m2

4.062,03 m2

1,2088

27.501/MK

9.355,910 m2

6.729,226 m2

0,7192

27.525/1

7.428,140 m2

8.362,59 m2

1,1258

Ö016

1.335,000 m3

1.332,13 m3

0,9978

Ö028

580,000 m2

800,00 m2

1,3793

19.055/C1

3.038,850 m2

2.451,24 m2

0,8066

21.017/1

25.575,301 m2

25.595,7 m2

1,0008

Ö024

754 m2

711 m2

0,9429

25.020/1

4.469,080 m2

5.093,511 m2

1,1397

28.134/A

682,670 m2

774,67 m2

1,1347

23.011

24,120 ton

29,756 ton

1,2336

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde mevzuat uyarınca ihale konusu işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak isteklilere verilmesi, isteklilerinde bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerininhesaplaması ve tekliflerini oluşturması, imalat aşamasında da işi uygulama projesindeki şekliyle bitirmesi esastır. Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının teklif fiyatının aşırı düşük teklif olmasına sebebiyet verecek boyutta olmaması gerekmektedir. İhalelerde isteklilerin metrajları ile idarenin yaklaşık maliyetine esas metrajlarının farklılığına ilişkin iddialar incelenirken konunun aşırı düşük açıklamasında bulunan istekli lehine bir avantaj sağlayıp sağlamadığının her ihale için ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir. Söz konusu ihalede teklifin önemli bileşeni olarak değerlendirilen ve 37 iş kalemi arasında yer alan 22 kaleme ilişkin idarenin ve isteklinin metrajlarının karşılaştırıldığı tablodan da görüldüğü üzere sadece 6 iş kaleminde isteklinin metrajlarının anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde kabul edilebilir metraj farkının altında olduğu, bunun yanında isteklinin bir çok kalemde de idarenin metrajlarının üzerinde miktar belirlediği tespit edilmiştir.İsteklinin teklifini oluştururken gerek önemli bileşen olarak tespit edilen kalemlerde, gerekse diğer kalemlerde hesaplanan metraj fazlalığı ve eksikliğinin bir bütün olarak değerlendirilmesi neticesinde, isteklinin teklifini oluştururken kabul edilebilir metraj eksikliğinin altında hesaplanan kalemlerin yaklaşık maliyete oranları ve teklife yansıması ile metrajı fazla hesaplanan kalemlere ilişkin metrajların ve bu kalemlerin yaklaşık maliyete oranlarının dikkate alınması sonucunda isteklinin metrajlarının idarenin metrajlarından düşük hesaplanarak teklifinin aşırı düşük olmasının sağlandığı yönündeki iddianın da yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak; Menderes Belediye Başkanlığı tarafından "Menderes Belediyesi 24 Derslikli Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi, Atölye Binası, Altyapı ve Çevre Düzenleme İnşaatı Yapım İşi" nin 10.07.2012 tarihinde ihale edildiği, söz konusu ihaleye firmalarının da teklif verdiği, anılan ihaleye ilişkin kesinleşen ihale kararı bildirim yazısında ihalenin Köylü İnşaat-Ahmet Köycü üzerinde bırakıldığının belirtildiği, idarece teklifler değerlendirilirken ilgili mevzuatın bazı maddelerine uyulmadığı, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliği'nin 38 ve 45’inci maddesine uygun yapılmadığı, idarece aşırı düşük teklif açıklamasında sorgulanması gereken iş kalemlerinin ve analiz girdilerinin mevzuata aykırı şekilde belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun şekilde sunulmadığı, isteklinin metrajları ile idarenin metrajları arasında makul sayılamayacak ölçüde farklılık olduğu, sunulan analizlerin birim fiyat tariflerine uygun olmadığı, sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının usulüne uygun olmadığı, tutanaklardaki fiyatların proforma faturalardaki rakamlarla uyumlu olmadığı, analizlerde malzeme, işçilik, nakliye girdilerinin gösterilmediği, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeyerek, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

İnceleme konusu ihalenin, Menderes ilçesinde 24 derslikli teknik ve endüstri meslek lisesi, atölye binası, altyapı ve çevre düzenleme işlerinin yapılması işi olduğu, söz konusu işin kapsamında inşaat imalatları, elektrik imalatları, s ıhhi tesisat imalatları, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma tesisatı ve yangın tesisatı imalatlarının bulunduğu, işin süresinin yer tesliminden itibaren 365 takvim günü olduğu, ihalenin anahtar teslimi götürü bedel üzerinden yapıldığı, ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde, geçerli teklif olarak belirlenen 4 isteklinin tekliflerinin esas alınarak, Kamu İhale Genel Tebliğinde belirtilen hususlara uygun olarak, aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplandığı ve teklifleri hesaplanan bu sınır değerin altında bulunan Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve idarenin 23.07.2012 tarihli yazısı ile anılan istekliden yazı ekinde belirtilen teklifin önemli bileşenlerini oluşturan 37 iş kalemi için aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun şekilde sunulmasının istenildiği belirlenmiştir.

İdare tarafından verilen süre içerisinde Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün aşırı düşük teklif açıklamalarını sunduğu, ihale komisyonu tarafından anılan isteklice sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirildiği ve isteklinin açıklamalarının kabul edilerek 01.08.2012tarihli ihale komisyon kararı ile Köylü İnşaat-Ahmet Köycü’nün ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, başvuru sahibi Çeltaş İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiğitespit edilmiştir.

İdarece, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu, teklifinin önemli bileşenlerini oluşturan bazı iş kalemleri için teklifindeki miktarlar ile idarenin bu kalemlere ilişkin yaklaşık maliyet hesabındaki miktarlar karşılaştırıldığında;

İş kalemi

İdarenin metrajı

İsteklinin metrajı

İstekli metrajı/İdare metrajı

16.056/A

578,850 m 3

426,67 m 3

0,737

18.071/2/MK

791,820 m 3

686,125 m 3

0,8665

23.241/B

15.702,800 kg

12.692,42 kg

0,8082

23.244/E1

4.155,840 kg

3.330,60 kg

0,8014

27.501/MK

9.355,910 m 2

6.729,226 m 2

0,7192

19.055/C1

3.038,850 m 2

2.451,24 m 2

0,8066

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde, mevzuat uyarınca ihale konusu işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak isteklilere verilmesi, isteklilerinde bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerinin hesaplaması ve tekliflerini oluşturması, imalat aşamasında da işi uygulama projesindeki şekliyle bitirmesi esastır. Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının teklif fiyatının aşırı düşük teklif olmasına sebebiyet verecek boyutta olmaması gerekmektedir.

Anahtar teslimi götürü bedel ihalelerde, ihale dokümanı içerisinde isteklilere iş miktarları verilmediğinden, iş miktarlarının istekliler tarafından hesaplandığı, dolayısıyla istekliler tarafından hesaplanan iş miktarları ile idarece yaklaşık maliyetin bulunması için hazırlanan iş miktarlarının birebir aynı olmaması olağan bir durum olmakla birlikte bu farklılığın da makul bir düzeyde olması gerektiği, ancak yukarıdaki tabloda belirtilen iş kalemlerinde idarenin tespiti ile isteklice belirtilen metrajlarda % 10’u aşan bazılarında ise % 30’lara ulaşan farklar bulunduğu, dolayısıyla belirlenen bu metraj farklarının teklif fiyatını etkileyecek boyutta olduğu belirlenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin, bazı iş kalemlerine ilişkin vermiş olduğu iş miktarlarıyla, bu kalemlere ilişkin olarak idarece belirlenen iş miktarları arasında, mahiyeti açıklanamayacak ölçüde teklif fiyatını etkileyecek önemli farkların bulunduğu, bu yönüyle ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin, değerlendirme dışı bırakılması yönünde, “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılmıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ Ahmet ÖZBAKIR Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi Kurul Üyesi Kurul Üyesi