KİK Kararı: 2012/UY.III-3202

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/047
Gündem No : 72
Karar Tarihi : 08.08.2012
Karar No : 2012/UY.III-3202
BAŞVURU SAHİBİ:
Surur Yapı Temizlik Oto. Turz.Tar. Hay. Eğ. Sağ. Dan. İth. İhr.V e Tic. Ltd. Şti., ŞEVKAT MAHALLESİ CUMHURİYET CADDESİ NO:10/9 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yozgat İl Özel İdaresi, Asagı Nohutlu Mahallesı Sakarya Caddesı 14 66100 YOZGAT

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/43535 İhale Kayıt Numaralı "Yerköy Merkez 15+5 Derslikli İlköğretim Okulu Yapım İşi." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yozgat İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği tarafından 03.05.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yerköy Merkez 15+5 Derslikli İlköğretim Okulu Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Surur Yapı Temizlik Oto. Turz.Tar. Hay. Eğ. Sağ. Dan. İth. İhr. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 27.06.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun idarenin 06.07.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.07.2012 tarih ve 25535 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.07.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/2757 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle: ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdare tarafından ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgelerin incelenmesi neticesinde:03.05.2012 tarihinde anahtar teslimi götürü bedel üzerinden teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 29 isteklinin teklif sunduğu, 28 isteklinin teklifinin geçerli kabul edilerek 1.583.418,22 TL olarak hesaplanan sınır değerin altında teklif sunan 11 istekliden sıralı iş kalemlerinin kümülatif tutarının %80’ini oluşturan 39 adet iş kalemine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği,yedi isteklinin teklifinin, aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı, 3 isteklinin teklifinin ise aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun görülen Abdullah Kürşad Çağlar’ın üzerinde bırakılmak suretiyle sonuçlandırıldığı anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde: idarelerin yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit ederek, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” nu hazırlayarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklemesi gerektiği belirtilmekte, aynı Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde de aşırı düşük tekliflere ilişkin açıklama istenilmesi aşamasında 38 inci madde gereğince hazırlanan “sıralı iş kalemleri listesi” ve “sıralı analiz girdileri tablosu” esas alınarak açıklama istenilecek iş kalemlerinin ve bu kalemlerde yer alan açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenerek aşırı düşük teklif açıklama istenilecek isteklilere verilmesi gerektiğine yönelik açıklamalar yer almaktadır.

İdare tarafından 17.05.2012 tarihli ve 3857 sayılı yazı ile Abdullah Kürşad Çağlar’dan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, söz konusu yazı ekinde açıklama istenilecek 39 iş kalemine, analiz formatına, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanaklarına ve “açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesi” ve “açıklama istenilecek analiz girdileri listesi” ne yer verildiği; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 29.05.2012 tarihli yazı ekinde aşırı düşük teklif açıklamalarının idareye sunulduğu, yazı ekinde açıklama istenilen ve istenilmeyen iş kalemlerine ilişkin hesap cetveline, açıklama istenilen 39 iş kaleminden 28 adetine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatlarının kullanıldığını gösterir listeye, 10 adetine ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan rayiçler kullanılarak hazırlanmış analizlere ve 1 adetine ilişkin olarak alınan fiyat teklifi kullanılmak suretiyle hazırlanan analize yer verildiği tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde “…45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir…” açıklaması yer almaktadır. Aynı Tebliğin 45 inci maddesinin 1.13 üncü alt maddesinde de isteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler sayılmıştır. Buna göre ilgili maddede sayılan hususlar kapsamında; “45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir… ” açıklamasına yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 39 iş kaleminden 28 ine ilişkin olarak birim fiyatlarını tevsik etmek amacıyla yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamasının 45.1.5 inci maddesi açıklamalarına uygun olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca ilan edilen fiyatları kullandığını birim fiyat poz numarasını da belirtmek suretiyle liste halinde sunduğu görüldüğünden, açıklama istenilen 28 iş kalemine ilişkin olarak analiz sunmasına gerek olmadığı anlaşılmaktadır.

Diğer iş kalemlerine ilişkin olarak sunulan analizlerin ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı birim fiyatlarının yapım şartlarına uygun olarak hazırlandığı, analiz girdilerinin rayiçlerinde ise anılan Bakanlığının 2012 yılı rayiçlerinin esas alındığı ve kullanılan rayiçlerin de bir liste halinde açıklama kapsamında sunulduğu görülmektedir.

Burada belirtilmesi gereken husus; idarece açıklama istenilen ve istekli tarafından analiz sunularak açıklama yapılan bazı iş kalemlerinin (15.006/2B, 16.057/1A, 23.014, 23.014 vb. ) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından güncellendiği ve adının değiştirildiği, isteklinin ise anılan iş kalemlerinin 2011 yılı yapım şartlarını esas alarak analizlerini hazırladığı, bu analizlere esas rayiçlerde ise 2012 yılı fiyatlarını kullandığıdır. Bu durumda, idare tarafından yaklaşık maliyetin Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı analizleri esas alınarak hazırlandığı ve açıklama istenilecek iş kalemleri listesinde de 2011 yılındaki iş kalemlerinin ismen belirtilerek açıklama istenildiği dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklama kapsamında söz konusu iş kalemlerine ilişkin olarak 2011 yılı birim fiyatlarının yapım şartları esas alınarak açıklama yapılmasında mevzuata aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca iş kalemlerine ait analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamayacağı, istekli tarafından sunulan analizlerde yer alan tüm işçilik ücretlerinin 3,94 TL olarak esas alındığı, 2012 yılının ilk altı aylık dilimi açısından, 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenen günlük ücret üzerinden hesaplanan saatlik ücretin 3,94 TL olduğu, bu yönüyle, analizlerde yer alan işçilik ücretlerinin asgari ücretin altında olmadığı ve işçilik girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamaların mevzuata uygun olduğu neticesine varılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu hesap cetvelinde yer alan açıklama istenilen iş kalemlerine ait miktarların idarece belirlenen miktarlarla karşılaştırılması sonucunda iseiş kalemlerine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli ile idarece belirlenen imalat miktarları arasında çok küçük farklılıkların olduğu ve bu farklılıkların anahtar teslimi götürü bedel işler açısından kabul edilebilir bir oranda olduğu ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle de mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Dolayısıyla yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında kamu ihale mevzuatına aykırılık olmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere:

Anılan Kanun’un 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi