KİK Kararı: 2012/UY.III-3142

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/045
Gündem No : 102
Karar Tarihi : 01.08.2012
Karar No : 2012/UY.III-3142 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Şahin Yılmaz Enerji İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. + Emre Ray Enerji İnş. San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, CEYHUN ATIF KANSU CADDESİ BEYCANOĞLU İŞ MERKEZİ B2 BLOK NO:102/5 BALGAT / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Malzeme Dairesi Başkanlığı, Talatpaşa Bulvarı Gar 06330 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/191173 İhale Kayıt Numaralı "Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Malzeme Dairesi Başkanlığıtarafından 01.02.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması” ihalesine ilişkin olarak Şahin Yılmaz Enerji İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. + Emre Ray Enerji İnş. San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 07.05.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.05.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.05.2012tarih ve 19383sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.05.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/2027sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle:

İhalenin I, II, III, IV ve V inci kısımlarında ihale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.’nin demiryolu elektrifikasyonu konusunda iş bitirme belgesine sahip olmadığı, istekli tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan elektromekanik işine ilişkin iş deneyim belgesi ile ihale dokümanında istenen asgari iş deneyim oranının karşılanmasının mümkün olmadığı, idarece söz konusu iş deneyim belgesinin elektromekanik işlere ait kısmının hesaplanmaması ve belge tutarının tamamının değerlendirilmesi işleminin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, ayrıca söz konusu belgenin Kamu İhale Genel Tebliğinin 40, 41, 42 ve 43 üncü maddesine uygun düzenlenmediği,
Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.’nin İdari Şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde belirtilen araçlara sahip olmadığı, isteklinin teklif dosyası kapsamında sunulan belgelerin gerçeği yansıtmadığı,
Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin işçilik maliyetini kapsayacak şekilde analiz formatına uygun olarak düzenlenmediği, proforma fatura ve fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına uygun olmadığı,

İddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin ihalenin IV. kısım için verdiği teklifin pilot ortağa ait iş deneyim belgesinin istenilen iş deneyim oranını karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un 54 üncü maddesinde: ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli ve istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabileceği hüküm altına alınmış, şikayet ve itirazen şikayet başvurusu, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu bir idari başvuru yolu olarak öngörülmüştür.

Anılan Kanunda idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu haliyle, idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle; aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması ve başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

Sonuç itibariyle, başvuru sahibinin ihalenin IV. kısım için verdiği teklif değerlendirme dışı kaldığından, ihalenin uhdesinde kalma ihtimali bulunmamaktadır. Bu çerçevede, başvuru sahibinin ihalenin IV. kısmında hukuken korunması gerekli bir hakkının bulunmadığı, dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşılmıştır.

İhalenin I, II, III ve V. kısımlarına ilişkin olarak yapılan incelemede:

İhaleye ait İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80 _?_ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20 _?_sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

11.06.2011 tarihli resmi gazetede yayımlanan Kamu İhale Kurumunun Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde belirtilen D/VI. Grup: Elektrikli Ulaşım Araçları Teknolojisi İşleri benzer iş olarak kabul edilecektir.

D/VI. Grup: elektrikli ulaşım araçları teknolojisi işleri

1. Elektromekanik İşler

2. Raylı sistemler elektrifikasyon işleri

3. Lastikli ulaşım araçları elektrifikasyon işleri

4. Kablolu ulaşım araçları elektrifikasyon işleri

5. Elektrikli taşıtlar dolum tesisleri

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: Benzer işe denk sayılacak mühendislik bölümleri; iş deneyimi belgesi yerine mezuniyet belgelerini /diplomalarını sunmak suretiyle ihaleye girecek olan mühendisler için Elektrik Mühendisliğidir.” düzenlemesi yer almıştır.

İhalenin I, II, III ve V. kısımlarında ihale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Hizmetleri Müdürlüğü tarafından düzenlenen “Bomonti-Dolmabahçe Tünelleri Elektromekanik İşleri Tamamlama İnşaatı 2009/49922” işine ilişkin alt yüklenici-iş bitirme belgesi sunulduğu, belgede uygulanan yapı tekniğinin; “Tünel elektro mekanik işleri (Trafik izleme ve yönetim sistemi, elektromekanik, alçak gerilim sistemi, havalandırma tesisatı, sinyalizasyon, alan otomasyon sistemleri, Scada sistemleri)” olarak belirtildiği, esas işin sözleşme tarihinin 10.08.2009, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin tarihinin 24.08.2009, esas işin geçici kabul/tasfiye tarihinin 27.04.2010, belge tutarının 25.948.721,87 olarak belirtildiği görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) (Değişik:03/07/2009-27277 R.G./6 md.) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48 inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmü,

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde “…2.5. (Ek-1)’de yer alan listedeki işlerin bünyesinde olan ancak, yapının bir parçası olarak tek başına ihale edilecek olan işler için benzer iş belirlemesi yapılırken, ihale konusu iş ve/veya işlere ilişkin iş deneyim belgeleri sunulabileceği gibi ihale konusu işi de içeren iş deneyim belgelerinin de sunulabileceğinin belirtilmesi gerekmektedir. İhale konusu işe ilişkin iş deneyim belgesi yerine ihale konusu işi de içeren bir iş deneyim belgesi sunulduğu ve ihale konusu iş tutarının iş deneyim belgesi üzerinden tespit edilemediği hallerde, ihale konusu iş tutarının tespit edilebileceği bilgi ve belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur. Örneğin; bir binanın sadece sıhhi tesisat yapımına ilişkin bir ihaleye CI grubuna ait iş deneyim belgesi sunan aday veya istekliler katılabileceği gibi kapsamında sıhhi tesisat işleri olan BIII grubu bir binaya ilişkin iş deneyim belgesi sahibi aday veya istekli de katılabilecektir. Benzer şekilde bir tünel yapım işi ihalesine AII grubu iş deneyim belgesi sahibi aday veya istekli katılabileceği gibi örneğin kapsamında tünel yapım işi olan AVIII grubu iş deneyim belgesi ile de aynı ihaleye katılmak mümkündür.

2.6. Yapım işi aşamalarının/kısımlarının ayrı ihale konusu olması durumunda, ihale konusu iş ve/veya işlere ilişkin iş deneyim belgelerinin yanında ihale konusu işi içeren grup veya gruplara ilişkin iş deneyim belgesine sahip aday veya isteklilerin de ihaleye katılabileceği belirtilmelidir. Örneğin; bir karayolunun sadece üst yapı ihalesine AV grubu bir işin sadece üst yapısına ilişkin iş deneyimine sahip olan aday veya istekliler katılabileceği gibi AV grubu iş deneyimine sahip olan aday veya istekliler de katılabilecektir. Benzer şekilde; bir demiryolunun sadece üst yapısının ihale edildiği bir ihaleye AVI grubu bir işin sadece üst yapısına ilişkin iş deneyimine sahip olan aday veya istekliler katılabileceği gibi AVI grubu iş deneyimine sahip olan aday veya istekliler de katılabilecektir.

…

2.8. Birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin; bir rekreasyon alanı yapım işinde, iş kapsamında BIII grubuna giren bir bina inşasının da gerçekleştirilmesi durumunda; iş deneyim belgesi sahibi, BIII grubu işleri ayrıştırılmak suretiyle BIII grubu iş deneyimi istenen bir ihaleye katılabilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Elektromekanik, elektrik mühendisliğindeki elektromanyetizm konusu ile mekanik konusunu kapsayan bir bilim dalı olup, elektromekanik işlere, raylı sistemlere ilişkin olması yönünde bir sınırlama olmaksızın, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin D/VI grubu altında yer verilmiştir. Anılan Tebliğe göre idarece benzer iş belirlemesi yapılırken ayrıştırma yapılmak suretiyle herhangi bir grupta sayılan işlerden bazılarının seçilerek benzer iş olarak belirlenmesinin mümkün bulunmadığı göz önünde bulundurulduğunda, buna uygun şekilde benzer işi D/VI olarak belirlenen başvuruya konu ihalede, tekliflerin değerlendirilmesinin de bu doğrultuda yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anılan Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin (b) bendinde benzer iş: ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işler olarak tanımlanmış, 48 inci maddesinde isteklilerin iş deneyimleri ile ilgili yeterliklerinin tespitine yönelik olarak ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirmeye alınacağı hükme bağlanmıştır.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca, isteklilerin ihale konusu iş veya benzer iş ile ilgili deneyimlerinin tespiti amacıyla istenilen iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde, isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerine konu işlerin, ihale konusu işe veya idarece belirlenen benzer iş tanımına uygun olup olmadığının kontrol edilmesi gerekmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş bitirme belgesine konu işin idarece belirlenen benzer iş tanımına uygun olup olmadığının tespit edilebilmesini teminen, belgeyi düzenleyen İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Hizmetleri Müdürlüğü’nden 12.06.2012 tarihli ve 2287 sayılı Kurum yazısı ile: “…Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. adına düzenlenen 23.02.2011 tarih ve İBB No:32117 sayılı alt yüklenici-iş bitirme belgesine konu “Bomonti-Dolmabahçe Tünelleri Elektromekanik İşleri Tamamlama İnşaatı 2009/49922” işinin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan D/VI grubu işler kapsamında olup olmadığının tespiti açısından, belgeye konu iş kapsamında yer alan işlerin ayrıştırılarak “elektromekanik işler”in oransal ve parasal tutarının tarafımıza bildirilmesi” talep edilmiştir. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Hizmetleri Müdürlüğünün 10.07.2012 tarihli ve 3572 sayılı yazısında; “… Belgeye konu yapım işi elektromekanik işler tamamlama inşaatı olup, anılan iş bitirme belgesi belgenin düzenlenme tarihi itibariyle yürürlükte olan ve 25.12.2005 tarih ve 26038 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Benzer İş Grupları Tebliğine uygun olarak düzenlenmiştir.

Söz konusu iş bitirme belgesinde uygulanan yapı tekniği satırında Elektromekanik işleri ana başlığı altında (kapsamında) yaptırılan “Trafik izleme ve yönetim sistemi, elektromekanik, alçak gerilim sistemi, havalandırma tesisatı, sinyalizasyon, alan otomasyon sistemleri, scada sistemleri” işleri her ne kadar ayrı alt grup olarak adlandırılmışsa da birbirinden ayrılamayan iç-içe girmiş birbirini bütünleyen sistemler olup tamamı bir bütün olarak “Elektromekanik işler” olarak mütalaa olunmuştur.

İş deneyim belgesinin itibar olunduğu yüklenici ve altyüklenici hak edişinde, imalatlar ayrı alt başlıklı halinde değil bir bütün olarak tanzim edilmiş bulunmaktadır. Ancak Kurumunuzun talebi üzerine iş deneyim belgesinde gösterilen kısımların tutarları ve oranları, birbirinden tam olarak ayrılamamakla birlikte 25.12.2005 ile 17.06.2011 tarihli Tebliğlere göre tarafımızca ekte sunulduğu gibi mütalaa ve tasnif olunmuştur.” hususlarının ifade edildiği, yazı ekinde 17.06.2011 tarihli Tebliğe göre iş deneyim belgesinde gösterilen kısımların tutarının aşağıdaki şekilde belirtildiği görülmüştür:

Uygulanan yapı tekniği

Tutarı

Grup No

Oran %

Trafik izleme ve yönetim sistemi+sinyalizasyonu

: 7.668.984,26

E/I

29,55

Alçak gerilim sistemi

: 12.464.412,91

D/IV

48,03

Havalandırma tesisatı

: 1.390.719,70

C/II

5,36

Alan otomasyon sistemleri

: 2.846.895,54

E/IV

10,97

Scada sistemleri

: 1.577.709,46

EII

6,08

Elektromekanik işleri (D VI)

: 25.948.721,87”

Söz konusu belgeyi düzenleyen idare tarafından gönderilen bilgi ve belgelere göre belgeye konu işin bütün olarak elektromekanik işler olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu durumda belgeye konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu ve belge tutarının ihalede istenen asgari iş deneyim tutarını karşıladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin ihalenin I, II, III, IV ve V. kalemlerinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin iş deneyimine yönelik iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde “7.5.4. Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler:

Yüklenici çalışmalarda kullanmak için asgari aşağıdakileri de içeren yeterli teknik donanım, makine ve ekipmanı bulunduracaktır.

Kısım I için:

1 adet Platformlu Katener Aracı (Demiryolunda min. 30 km/h hızla ileri-geri gidebilen, iki yönden de çekişli) ve 1 adet Karada da Gidebilen Demiryolu Aracı (Rail-Road vinçli ve/veya platformlu) isteklinin kendi malı olacak ve bu makinelere ait belgelerde teklif kapsamında sunulacaktır.

Kısım II için:

Kısım III için:

Kısım IV için:

Kısım V için:

Tüm kısımlar için;

İsteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır.” düzenlemeleri yer almıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(5) İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır. Konsorsiyumda, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ilişkin belgeler her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir.” hükümleri yer almaktadır.

Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yukarıda aktarılan İdari Şartname düzenlemesine istinaden, “Yeminli Mali Müşavirlik Özel Amaçlı Tasdik Raporu (Makine-Tesis, Taşıtlar ve Demirbaşların Tespiti)”nun sunulduğu, raporda şirketin aktifinde bulunan makine-teçhizat ve demirbaşlara ilişkin incelemeler başlığı altında tesis makine ve cihazlar arasında platformlu katener bakım aracı ve karada da gidebilen demiryolu aracının (platformlu) bulunduğu görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından İdari Şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde belirtilen 1 adet platformlu katener aracı (demiryolunda min. 30 km/h hızla ileri-geri gidebilen, iki yönden de çekişli) ve 1 adet karada da gidebilen demiryolu aracının (rail-road vinçli ve/veya platformlu) isteklinin kendi malı olduğunun sunulan “Yeminli Mali Müşavirlik Özel Amaçlı Tasdik Raporu (Makine-Tesis, Taşıtlar ve Demirbaşların Tespiti)” ile tevsik edildiği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Malzeme Dairesi Başkanlığı tarafından 01.02.2012 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle, açık ihale usulü ile yapılan “Kayseri-Boğazköprü-Ulukışla-Yenice, Mersin-Yenice-Adana-Toprakkale Hat Kesimine Elektrifikasyon Tesisleri Kurulması” ihalesine ait İdari Şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı 46 ncı maddesinde “46.9.Kısmi teklif kabul edilecektir. İstekliler projenin tamamına teklif verebilecekleri gibi BTEP Kısım I, BTEP Kısım II, BTEP Kısım III, BTEP Kısım IV, BTEP Kısım V veya BTEP Kısım VI da yer alan işler için teklif verebileceklerdir. İstekliler bir veya birden fazla Kısım için de teklif verilebilecektir. İhale kısmi teklife açık olduğundan Birim Fiyat Teklif Mektubu'nun 7. maddesi yerine dipnotta yer alan madde kullanılacaktır.” düzenlemesi yer almıştır.

İdarece 27.02.2012 tarihli yazı ile ihalenin II, III, IV ve V. kısımlarında teklifi aşırı düşük olarak belirlenen Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş.den ekte bulunan listede yer alan iş kalemleri ile varsa diğer işçilik girdilerine yönelik standart forma uygun analizler ile bunlara ilişkin açıklamaların kamu ihale mevzuatı çerçevesinde belgelendirilmek suretiyle yazının tebliğini müteakip 5 iş günü içerisinde sunulmasının istenildiği, yazı ekinde açıklama istenen iş kalemlerine ilişkin listenin gönderildiği anlaşılmıştır.

İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde Ultra Tek. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunduğu, 19.04.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin II, III, IV ve V. kısımlarının anılan istekli üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde “ 38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır… ” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir…” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 38 inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif sorgulamasında kullanılmak üzere, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında idarece sıralı iş kalemleri/grupları listesi ve sıralı analiz girdileri tablosunun oluşturulması, aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında da hazırlanan sıralı iş kalemleri/grupları listesi çerçevesinde yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/gruplarının tespit edilerek, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/grupları ve belirtilen iş kalemleri/gruplarının analizinde yer alan açıklanması istenilen ve istenilmeyen maliyet girdilerinin belirlenmesi gerekmektedir.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin 27.02.2012 tarihli yazıda, açıklama talep edilen iş kalemlerinin belirtildiği, ancak anılan iş kalemlerinin analizlerinde yer alan ve tutarı kâr ve genel gider hâriç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olması nedeniyle açıklanması istenmeyecek analiz girdilerinin belirtilmediği, sorgulama yazısının ekinde yalnızca sıralı iş kalemlerinin ve analiz format örneğinin sunulduğu görülmüştür.

Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; idarenin yaklaşık maliyetin hazırlanması esnasında sıralı iş kalemleri listesini hazırladığı, ancak söz konusu iş kalemlerine ilişkin olarak sıralı analiz girdileri tablosunu oluşturmadığı, aşırı düşük tekliflerin sorgulanması esnasında, açıklanması istenmeyen analiz girdileri tablosunun istekliye verilmediği, teklif sorgulama yazısında herhangi bir belirlemenin de yapılmadığı, bu nedenle de aşırı düşük tekliflerin sorgulamasına ilişkin işlemlerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 38, 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 üncü maddelerine uygun olarak gerçekleştirilmediği, bu hususun ihalede yapılan aşırı düşük teklif sorgulamalarının sağlıklı şekilde yürütülmesine engel oluşturduğu, idarece Kamu İhale Genel Tebliğinin belirtilen maddelerine uygun olarak sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulması, bu veriler ışığında analiz girdilerinden tutarı kâr ve genel gider hâriç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmemesi suretiyle, ihalenin II, III ve V. kısımlarında aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Yukarıda belirtildiği üzere, başvuru sahibinin ihalenin IV. kısmında hukuken korunması gerekli bir hakkının bulunmadığı, dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşıldığından, bu kaleme ilişkin yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması hususunda düzeltici işlem tesis edilmesine gerek bulunmamaktadır. Bu kısma ilişkin başvurunun 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğincereddi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif sahibi olarak belirlenen istekliden ihalenin II, III ve V. kısımlarında Kamu İhale Genel Tebliğinin 38, 45.1.2.1, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3 üncü maddeleri çerçevesinde yeniden açıklama istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere:

İhalenin 1. kısmına ilişkin olarak 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğinceitirazen şikâyet başvurusunun reddine,
İhalenin II, III ve V. kısımlarına ilişkin olarak 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
İhalenin IV. kısmına ilişkin olarak başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2012/UY.III-3142

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin