KİK Kararı: 2012/UY.III-1288

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/018
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 12.03.2012
Karar No : 2012/UY.III-1288
BAŞVURU SAHİBİ:
Kopmaz İnş. Tur. Taah. Yapı Malz. Tic. Ve San. Ltd. Şti. - Özler Yapı İnş. San. Ltd. Şti. , YILDIZ MAHALLESİ ŞAKRAK CADDESİ NO:42/A ANTALYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bucak Belediyesi Su Ve Kanalizasyon Müdürlüğü, Pazar Mahallesi Atatürk Caddesi 1 15300 BURDUR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/189632 İhale Kayıt Numaralı "Bucak (Burdur) Belediyesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

07.03.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[513].(0266)./2012-24Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Bucak Belediyesi Su ve Kanalizasyon Müdürlüğü tarafından 27.12.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Bucak (Burdur) Belediyesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Kopmaz İnş. Tur. Taah. Yapı Malz. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Özler Yapı İnş. San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın14.01.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.01.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 30.01.2012tarih ve 4184sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.01.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale dokümanının yer aldığı CD’de, teklif cetvelleri bölümünde, inşaat, elektrik, mekanik, tesisat ve arıtma tesisi işletme işleri şeklinde beş teklif cetvelinin sayıldığı, yürürlükte olan mevzuat gereğince, isteklilerden, teklif ekinde analiz sunulmasının istenmesinin mümkün olmamasına karşın yukarıda belirtilen teklif cetvelleri kapsamında yer alan iş kalemleri için analiz istendiği ve idarenin bu analizlerde tespit ettiği aritmetik hataları gerekçe göstererek tekliflerini değerlendirme dışı bıraktığı, birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunmadığı dikkate alındığında, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı, ayrıca, idarenin tespit ettiği aritmetik hataların da CD’de yer alan excel ve word dosyalarındaki formülasyon hatalarından kaynaklandığı, ihalede birçok isteklinin teklifinin bu nedenle değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalede tek geçerli teklif kaldığı, bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de teklifinde aritmetik hata bulunmasının kuvvetli bir ihtimal olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Şikâyete konu ihaleye ilişkin idari şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde; “İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinin ikinci fıkrasında, “Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.3. üncü maddesinde, isteklilerden teklifleri kapsamında analiz sunmalarının istenmeyeceği, anılan Tebliğin 45.1.4.üncü maddesinde de, teklif birim fiyatlı işlerde idare tarafından ihale dokümanı kapsamında, her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri gibi (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerektiği açıklanmıştır.

Başvuru sahibi tarafından, ihale dokümanının yer aldığı CD’de, teklif cetvelleri bölümünde, inşaat, elektrik, mekanik, tesisat ve arıtma tesisi işletme işleri şeklinde beş teklif cetvelinin sayıldığı ve bu birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunmadığı, idarenin teklif ekinde istenemeyecek olan analizlerde tespit ettiği aritmetik hataları gerekçe göstererek tekliflerini değerlendirme dışı bıraktığı iddia edilmekle birlikte, ihale dokümanı incelendiğinde, yukarıda belirtilen beş iş kalemi grubunun birim fiyat teklif cetvelinin icmalini oluşturduğu ve her birinin alt teklif cetvelleri ile bu alt teklif cetvellerinin de icmalinin gösterildiği belgenin ihalede isteklilerce sunulmasının gerektiği, idarenin düzenlendiği genel analiz formatının, Kamu İhale Genel Tebliğinin sonunda yer alan (Ek-Y.2) nolu örneğe uygun olduğu ve bu formata göre isteklilerden teklifleri ekinde her hangi bir belgenin talep edilmediği, istekliler tarafından da ihalede bu mahiyette belgeler sunulmadığı tespit edilmiştir.

İtirazen şikâyet dilekçesinde yer alan diğer bir iddiayı ise, aritmetik hataların, CD’de yer alan excel ve word dosyalarındaki formülasyon hatalarından kaynaklandığı, ihalede bir çok isteklinin teklifinin bu nedenle değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalede tek geçerli teklif kaldığı, bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de teklifinde aritmetik hata bulunmasının kuvvetli bir ihtimal olduğu hususu teşkil etmektedir. İsteklinin şikâyet başvurusuna idarece verilen cevapta bu konuya ilişkin olarak, ihale dokümanının yer aldığı CD’de yer alan “Dikkat Notu” başlıklı belgede, formülasyon ve aktarma hatalarından dolayı idarenin sorumlu olmadığının belirtildiği yönünde cevap verildiği görülmüştür.

İhale komisyon kararında yer alan ve başvuru sahibinin teklif cetvellerine ilişkin olarak idarece yapılan tespitlere göre, isteklinin teklifinde aritmetik hataların bulunduğu, örneğin, mekanik ekipman teklif cetvelinin geri devir ve fazla çamur terfi merkezi kısmında yer alan MEK.07.03 nolu (Ø100 mm çapında PN 10 atü basıncında sökme parçasının temini ve yerine montajı) iş kaleminin birim fiyatı ile miktarının çarpımının hatalı olduğu, bu hatanın nedeninin, teklif cetvelinin ilgili sütununa ilişkin formülasyonun, üç satır yukarıda yer alan MEK.03.01 nolu iş kaleminin formülünün tekrarlanmış olmasından kaynaklandığı ve MEK.07.03 nolu iş kalemine ilişkin çarpım işleminin sonucu bakımından, MEK.03.01 nolu iş kaleminin sonucunun teklif cetveline yansıtıldığı tespit edilmiştir.

Öte yandan, yapılan incelemede, idare tarafından ihale öncesinde istekli olabileceklere verilen ve itirazen şikâyet üzerine Kuruma da gönderilen ihale dokümanının yer aldığı CD’deki teklif cetvellerinde yer alan bazı birim miktarlar ile isteklilerin teklif cetvellerindeki ilgili iş kalemleri birim miktarlarının birbiri ile aynı olmadığı görülmüştür. Örneğin, başvuru sahibinin inşaat teklif cetvellerinin 20 nolu eki olan su deposuna ilişkin alt teklif cetvelinde, 23.014 nolu iş kaleminin birim miktarının 8,64 ton olduğu, ihale dokümanının yer aldığı CD’de bu iş kaleminin birim miktarının cetvelin ilgili sütununda yine 8,64 olarak gözükmesine karşın (cetvelin yazılı şekilde çıktısında da 8,64 olarak yer almaktadır), bu miktarın yer aldığı hücredeki formüle göre ise birim miktarın 8,643 ton olarak yer aldığı tespit edilmiştir.İhalede iş deneyim belgesi tutarı uygun olmadığı gerekçesiyle teklifi değerlendirme dışı bırakılan ve 27.01.2012 tarihinde bu hususa ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunda bulunan Konyaaltı İnş. Hafr. ve Altyapı Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif cetveline bakıldığında, 23.014 nolu iş kaleminin birim miktarının 8,643 ton olduğu, anılan istekli tarafından, başvuru sahibinden farklı olarak, CD’deki formülün dikkate alındığı, ancak, bu isteklinin inşaat teklif cetvellerinin 4 nolu eki olan havalandırma havuzu dağıtım yapısına ilişkin alt teklif cetvelinde ise, birinci iş kaleminin birim miktarı bakımından CD’deki formülün esas alınmadığı, CD’de ilgili miktarların yer aldığı sütunun genişletilmesi durumunda söz konusu iş kaleminin birim miktarının 588,551429 m3 olarak gözüktüğü, (cetvelin yazılı şekilde çıktısında ise 588,5514 m3 olarak yer aldığı), buna karşın, Konyaaltı İnş. Hafr. ve Altyapı Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif cetvelinde birim miktarın 588,55 m3 olarak esas alındığı, dolayısıyla, anılan isteklinin teklifinde de aritmetik hata olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen hususlar, ihalede idare tarafından tek geçerli teklif sahibi olarak belirlenen Yalçın Yapı End. Tic. ve Nak. Ltd. Şti. bakımından dikkate alındığında da, aynı şekilde birim miktarlar bakımından farklılıklar tespit edilmiştir. Örneğin, inşaat teklif cetvellerinin 3 nolu eki olan anaerobik havuzlara ilişkin alt teklif cetvelinde 19.090 nolu iş kaleminin birim miktarının istekli tarafından 1062,8 kg. olarak dikkate alındığı, CD’de ise bu miktarın yer aldığı hücredeki formüle göre birim miktarın 1062,84 kg. olarak gözüktüğü anlaşılmıştır.Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan istekli Yalçın Yapı End. Tic. ve Nak. Ltd. Şti. tarafından, elektrik teklif cetvelleri kısmında yer alan Trafo, Kompanzasyon ve MCC Panolarının eki olarak sunulması gereken, alt teklif cetveli, pano detaylarına ilişkin teklif cetvelinin de sunulmadığı tespit edilmiştir. İdare tarafından bu hususta Kuruma gönderilen yazıda, pano detay keşfinin analiz olarak kabul edildiği, nitekim, Trafo, Kompanzasyon ve MCC Panolarına ilişkin teklif cetvelinin alt kısmında “PANOLARIN ANALİZ METRAJI 2-A SAYFASINDADIR” şeklinde not bulunduğu, dolayısıyla, teklif cetveli olarak kabul edilmeyen bu belgelerin teklif ekinde sunulmasının gerekmediği sonucuna varıldığı belirtilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.7. nci maddesinde, istekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılmasının kabul edileceği belirtilmiştir. Bu kapsamda, incelenen ihalede pano detay keşfi başlıklı belge incelendiğinde, isteklilerden, çeşitli tesisat iş kalemlerinin birim fiyatlarının istendiği, dolayısıyla, malzeme ve montaj bedelinin ayrı ayrı gösterilmesi şeklinde bir analiz istenmediği anlaşılmıştır. Öte yandan, idare tarafından, pano detay keşfinin bir analiz olarak kabul edildiği belirtilmişse de, bu belgenin de ihale dokümanında teklif cetvelleri kısmında yer aldığı ve belgenin başlığının hemen altında “teklif birim fiyat cetveli” ibaresinin bulunduğu görülmüştür. Ayrıca, isteklilerin tekliflerini kesinleşen ihale dokümanına göre oluşturması ve bu sayede eşit koşullarda yarışması gerektiğinden, anılan isteklinin belirtilen belgeyi sunmamasına karşın, teklifinin geçerli kabul edilmesine yönelik idare işleminde mevzuata uyarlık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekliyle, her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı öngörülmüştür. Kamu İhale Kanununun 46 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, ihale dokümanında belirtilen koşullara aykırı sözleşme düzenlenememektedir. Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ihale dokümanlarının içeriğini düzenleyen 13 üncü maddesine göre de, ihale dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamayacaktır. Dolayısıyla, ihalelerde, isteklilerin olduğu kadar, idarelerin de açıklama, aydınlatma yükümlülüklerinin yanı sıra, aynı zamanda doğru/kesin bilgi verme yükümlülükleri bulunmaktadır.

Bu kapsamda, her ne kadar, başvuru sahibinin şikâyeti üzerine idarece, formülasyon ve aktarma hatalarından dolayı idarenin sorumlu olmadığının belirtildiği yönünde cevap verildiği, idarenin ihalede bu konuya ilişkin daha evvel bir açıklamada bulunduğu, isteklilerin de birim fiyatlar ile miktarların çarpımını ayrıca kontrol edebileceği, başvuru sahibine ve aritmetik hata nedeniyle teklifleri değerlendirme dışı bırakılan diğer isteklilere ilişkin idare işleminin yerinde olduğu söylenebilirse de, idarece, CD’de yer alan teklif cetvellerinin birim miktarlarında virgülden sonraki sayıların hanesine ilişkin biçimlendirmelerin aynı şekilde yapılmaması sebebiyle, esas itibariyle, ihalede birim miktarların ne olduğunu kesin olarak söyleyebilmenin mümkün olmadığı, isteklilerin, iş kalemlerinin birim miktarını bazı durumlarda CD’de gözüktüğü şekliyle, bazı durumlarda ise CD’de formülasyon kısmında yer verildiği şekliyle hesapladığı hususları dikkate alındığında, gerek ihalede geçerli teklif kalmaması, gerekse, tekliflerin geçerliliğinden bağımsız olarak, tekliflerin oluşturulması ve değerlendirilmesi bakımından ihale dokümanında belirsizlikler ve çelişkiler bulunması nedenleriyle, ihalenin iptal edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi