KİK Kararı: 2012/UY.III-105 (2 Ocak 2012)
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
2 Ocak 2012
Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü(Tmo) Te ... Başkanlığı, Milli Müdafaa Cad. 18 06100 ANKARA
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/001
Gündem No : 106
Karar Tarihi : 02.01.2012
Karar No : 2012/UY.III-105
BAŞVURU SAHİBİ:
Çağdan Mühendislik Müt. San. Ve Tic. Aş., Abidin Saver Sok. No : 27/3-5 ANKARA
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü(Tmo) Teknik İşler Dairesi Başkanlığı, Milli Müdafaa Cad. 18 06100 ANKARA
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/103775 İhale Kayıt Numaralı "300.000 Ton Kapasiteli Hububat Depoları Yapımı İşi" İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
25.12.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[3791].(0139)./2012-73Esayılı Esas İnceleme Raporunda;
Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü (TMO) Teknik İşler Dairesi Başkanlığıtarafından 24.08.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “300.000 Ton Kapasiteli Hububat Depoları Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Çağdan Mühendislik Müt. San. ve Tic. A.Ş.’nin 25.10.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 04.11.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.11.2011tarih ve 48435sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.11.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
KARAR:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; söz konusu ihalede ihale üzerinde bırakılan VARYAP Varlıbaşlar Yapı San. ve Tur. Yat. Tic. A.Ş. için ihaleye katılımda yeterlik kriteri olarak belirlenen belgelerin eksik olan kısımları için idarece tamamlatılma yapılmasına rağmen, aynı uygulamanın kendi firmaları için yapılmadığı ve bu sebeple tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idare tarafından yapılan bu işlemlerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesine aykırı olduğu iddia edilmektedir.
A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Şikayet konusu edilen “300.000 Ton Kapasiteli Hububat Depoları Yapımı İşi” ihalesine 18 isteklinin katıldığı, 5 isteklinin teklifinin geçerli sayıldığı, söz konusu ihalede,
1 inci kısım için; VARYAP Varlıbaşlar Yapı San. ve Tur. Yat. Tic. A.Ş.’nin teklifinin birinci en avantajlı teklif, Tek Çelik İç ve Dış Tic. İnş. San. A.Ş.nin teklifinin ise ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği,
2 nci kısım için; Ender Müh. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin birinci en avantajlı teklif, Tek Çelik İç ve Dış Tic. İnş. San. A.Ş.nin teklifinin ise ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği,
3 üncü kısım için; VARYAP Varlıbaşlar Yapı San. ve Tur. Yat. Tic. A.Ş.’nin teklifinin birinci en avantajlı teklif, Sarıdağlar İnş. ve Tic. A.Ş. - FM-SRD İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin teklifinin ise ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği,
Görülmüştür.
İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.a maddesinde ihale konusu işin adının “300.000 Ton Kapasiteli Hububat Depoları Yapımı İşi” olarak belirlendiği, “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20 inci maddesinde;
“ 20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.
20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar.
20.2.1. Kısmi teklif verilebilecek kısımların listesi ekte belirtilmiştir.
KISIM (1): 1-Sarıkaya (Yozgat), 2-Karapınar (Konya), 3-Çumra (Konya), 4-Yunak (Konya), 5-Şereflikoçhisar (Ankara)
KISIM (2): 1-Viranşehir (Şanlıurfa), 2-Bismil (Diyarbakır), 3-Nurdağı (Gaziantep), 4-Besni (Adıyaman)
KISIM (3): 1-Babaeski (Kırklareli), 2-Kızılırmak (Çankırı), 3-Mucur (Kırşehir), 4-Çorum” düzenlemesine,
Aynı şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde;
“ 7.5.4. a) Elektro mekanik teknik şartname ekinde yer alan 24 adet teknik bilgi formu doldurularak, teminci/imalatçı firmaların teknik broşürleri ile birlikte teklifle birlikte sunulacaktır.
b) Elektrik teknik şartname ekinde yer alan iş kapsamında kullanılacak ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürler teklifle birlikte sunulacaktır.” düzenlemesine,
Elektrik İşleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinin “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde;
“ İş kapsamında temin ve tesis edilecek aşağıda belirtilen malzemelere ait broşür, teknik doneler teklif ile birlikte sunulacaktır.
- Beton köşk bina,
- Transformatörler,
- O.G hücreler,
- Alçak gerilim panoları,
- Kompanzasyon panoları,
- Kondansatör blokları,
- MCC motor kontrol panoları,
- PLC panoları,
- PLC ve SCADA kontrol sistemi,
- Sıcaklık izleme sistemi,
- Aydınlatma armatürleri,
- Prizler,
- Telefon sistemi,
- Yangın alarm sistemi,
- Topraklama ve paratoner sistemi,
- Kablolar,
- Kablo taşıyıcı sistemi (merdivenler ve tepsiler)
- Emniyet şalterleri ve yerel şalterler,
- Kompakt yapıda devre kesiciler
- Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler)
- Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
Düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhaleye Katılımda Yeterlik Kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinin (b) bendinin 9 uncu fıkrasında, idarenin talebi halinde doğruluğu teyit edilmek üzere, tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları ve/veya fotoğraflarının mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için istenilebilecek belgelerden olduğu hüküm altına alınmıştır.
Öte yandan, Kamu İhale Kanununun, esas itibariyle tekliflerin değerlendirilmesi kapsamında ilk oturumda yapılacak işlemlerin belirlendiği 36 ncı maddesinde;
“ Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.
İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır. ” hükmü,
Bunun üzerinde yapılacak işlemlere ilişkin olarak da anılan Kanununun 37 nci maddesinde;
“ İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.
Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. ” hükmü yer almaktadır.
Belgelerde yer alan eksik bilgilerin tamamlatılmasına ilişkin detaylı açıklamalara esas itibariyle Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.6.1 inci maddesinde yer verilmiş olup söz konusu Tebliğ maddesinde;
“ İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır.
Ancak,
a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir. Söz konusu belgelerin aday veya istekliler tarafından tamamlatılmasının istenilmesi halinde ise bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak idarelerce aday veya isteklilere iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.
İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde “ a) Elektro mekanik teknik şartname ekinde yer alan 24 adet teknik bilgi formu doldurularak, teminci/imalatçı firmaların teknik broşürleri ile birlikte teklifle birlikte sunulacaktır. b) Elektrik teknik şartname ekinde yer alan iş kapsamında kullanılacak ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürler teklifle birlikte sunulacaktır.” düzenlemesine, Elektrik İşleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinin “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde “ İş kapsamında temin ve tesis edilecek aşağıda belirtilen malzemelere ait broşür, teknik doneler teklif ile birlikte sunulacaktır…” düzenlemesine yer verilerek, isteklilerin ihaleye katılım aşamasında Elektrik İşleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinin “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde sayılan ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürleri teklifle birlikte sunmalarının istenildiği anlaşılmaktadır.
Şikayete konu ihalenin incelenmesi neticesinde; ihale komisyonunun 22.09.2011 tarihli ilk oturumunda düzenlediği “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında” ihaleye katılan isteklilerden teklif ekinde sunulması istenilen teknik doküman, katalog ve broşürleri sunmadığı belirlenen isteklilere gönderilen 27.09.2011 tarih ve 6174 … 6185 sayılı yazılarla;
“Genel Müdürlüğümüzce ihalesi yapılan “300.000 Ton Kapasiteli Hububat Depolan Çapımı İşi” ile ilgili tekliflerin incelenmesine devam edilmektedir.
İş Deneyim Belgesi’nin dayanağı olan sözleşmenin aslı veya noter tasdikli sureti ile teklifinizin değerlendirilebilmesi için aşağıda belirtilen ve iş kapsamında temin ve tesis edilecek ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürlerin en geç 29.09.2011 tarih saat 17:00’e kadar Genel Müdürlüğümüze sunulması…” istenildiği anlaşılmıştır.
Buna göre aşağıda yer verilen firmalardan;
İnelsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erek İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi firmasından;
“Transformatörler, O.G hücreler, Kondansatör blokları, MCC motor kontrol panoları, PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Sıcaklık izleme sistemi, Aydınlatma armatürleri, Prizler, Telefon sistemi, Yangın alarm sistemi, Topraklama ve paratoner sistemi, Kablolar, Kablo taşıyıcı sistemi (merdivenler ve tepsiler), Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler), Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”,
Yaşar Özkan Müh. ve Müt. A.Ş . firmasından;
“MCC motor kontrol panoları, PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Sıcaklık izleme sistemi, Telefon sistemi, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
Komyapı İnş. San. A.Ş. Firmasından;
“ Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
Tek Çelik İç ve Dış Tic. İnş. San. A.Ş. firmasından;
“ PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Telefon sistemi, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler), Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
Gürtaş Yapı End. ve Tic. A.Ş. firmasından;
“ PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Telefon sistemi, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler), Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
Aram İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Ertuğrul İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı firmasından;
“ Transformatörler, Yangın alarm sistemi, Topraklama ve paratoner sistemi,”
N. Doğuş İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - RG İnş. San. ve Tic. Ltd. - Tankyapı Enerji San. ve Tic. Ltd. Şti. Şti Ortak Girişimi firmasından;
“O.G hücreler, PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Sıcaklık izleme sistemi, Aydınlatma armatürleri, Prizler, Kablolar, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
İlsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Yıldızlar İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı firmasından;
“ O.G hücreler, PLC panoları, PLC ve SCADA kontrol sistemi, Prizler, Kablo taşıyıcı sistemi (merdivenler ve tepsiler), Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler,”
Yenigün İnş. San. ve Tic. A.Ş. – METAG İnş. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı firmasından;
“ Transformatörler, PLC ve SCADA kontrol sistemi,”
Sarıdağlar İnş. ve Tic. A.Ş. – FM-SRD İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı firmasından;
“ PLC ve SCADA kontrol sistemi, Telefon sistemi, Kablolar, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler), Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,”
VARYAP Varlıbaşlar Yapı San. ve Tur. Yat. Tic. A.Ş. firmasından;
“ PLC ve SCADA kontrol sistemi, Emniyet şalterleri ve yerel şalterler, Kompakt yapıda devre kesiciler, Minyatür/ufak devre kesiciler (MCB'ler), Aşırı hız, seviye anahtarı, limit anahtarı, fotoseller vs. gibi hissedici cihazlar,” ile ilgili teknik doküman, broşür ve kataloglarınteklif eklerinde bulunmadığı gerekçesi ile belge tamamlatıldığı anlaşılmıştır.
Ayrıca, ihale komisyonunun ilk oturumunda düzenlediği “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında” teklif ekinde sunulması istenilen teknik doküman, katalog ve broşürleri Ender Müh. İnş. ve Tic. A.Ş.’nin sunmadığı tespitinin yapıldığı, ancak isteklinin 26.08.2011 tarih 2011/309 sayılı yazısı ile şikayet başvurusu üzerine “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında” firmanın d-7 sütununda bulunan “elektrik işleri tek. Şar. Bel. teknik dok. Katolog (21 adet) satırında “eksik” olarak belirtilen notun “var” olarak düzeltildiği görülmüştür.
Öncelikle kamu ihale mevzuatı gereği ilk oturum aşamasında, idarelerce yapılacak tespitin belgenin sunulup sunulmadığından ibaret olduğu, bu aşamada herhangi bir teklifin reddine yahut kabulüne karar verilemeyeceği bu yönde bir işlemin ancak ilk oturum kapatıldıktan sonra yapılabileceği dikkate alındığında; yeterlik kriteri olarak öngörülen ve teklif ekinde sunulması zorunlu kılınan bir belge veya belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.6.1 inci maddesindeki açıklamalar dikkate alındığında, Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinin 2 nci fıkrası anlamında bilgi eksikliği olarak değerlendirilemeyeceği, bu nedenle yukarda adı geçen firmaların değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
İnceleme konusu ihaleye ait teknik şartnamenin “ Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde;
“Her bir çelik min. 45° açılı KONİK tabanlı kuyu kapasitesi 1.250 ton olacaktır (Kapasite hesabında sıkıştırma faktörü dikkate alınmayacaktır). Tüm kapasiteler 0.780 ton/m3 yoğunluklu hububata göre hesaplanacaktır. 1.250 tonluk kuyular en az 1600 m3 hacminde olacaktır. Tank tüm teçhizatları ve taşıyıcı çelik yapıları ile birlikte temin ve tesis edilecektir.
Çelik silo dizayn (mukavemet) hesabında, 0.82 ton/m3 yoğunluklu mısır depolanacağı da dikkate alınacaktır. Kuyu saçları ondüleli formda min.350 gr/m2 kalınlıkta galvaniz ile kaplı olacaktır. Hesaplar EN EUROCODE 3 veya DIN 1055.6 veya ilgili Amerikan standardına göre yapılacaktır. Hesaplar, deprem yönetmeliğine uygun olacak rüzgar ve kar yükleri standartlara uygun olarak dikkate alınacaktır. Teklif edilen silo saçlarının galvaniz özellikleri ile akma dayanımı, kopma sınırı uzama ile ilgili bilgileri teklifle birlikte verilecektir.
Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde, Silo üretimi için kullanılan çelik ASTM:A:653 standartlarında veya muadilleri sertifikalara sahip olacaktır. Standart galvaniz kaplı levhalarda minimum 350 gr/m2 zinc kaplama yada ASTM min. g115 kullanılacaktır. Galvaniz kaplamanın yanında, galvaniz kaplamayı zararlı maddelerden taşıma sırasında meydana gelen hasarlardan ve depolama esnasındaki olabilecek hasarlardan ve oksitlenmeden (nem alıcı-emici malzemeler kullanılacak ve dış etkenlere karşı montajlarına kadar uygun ambalajlama ve depolama yapılacaktır) koruyacak düzeyde ilave tedbirler alınacaktır.
Teklif edilen silonun yapısı için gerekli dinamik hesapları silonun yapılacağı işyerlerinin sismik ve arazi analizlerine göre, kar yükü silonun yapılacağı işyerlerinin hava koşullarına göre, rüzgâr yükü silonun yapılacağı işyerlerinin yüksekliğine göre, statik ve dinamik analizler dikey ve yatay yüklere ve sıcaklık değişimlerine göre hesaplanacak ve imalatlar da bu hesaplara göre yapılacaktır.
Silo kuyuları, düşey silindirik yapılı ve tabanı konik sac yapıda olacaktır. Konik tabanlı silo kuyuları, zemin seviyesinden yüksekte çelik ayaklar üzerinde yer alacaktır. Silolara hububat silo çatısından ve merkezden dolacaktır. Taşıyıcı çelik ayaklar min.350 gr/m2 kalınlıkta galvaniz kaplı ya da 450 mikron epoksi boyalı olacaktır.
Silo kuyularını meydana getiren ondüle galvanizli saçlar birbirine galvanizli özel tip cıvata ile bağlanmış olacak, toz, hava ve neme karşı uygun malzemeyle yeterli bir tecrit yapılmış olacaktır. Çatı ve gövdede etkin sızdırmazlık sağlanacaktır. Silindirik gövde ile çatının birleştiği kısımlar tam sızdırmaz olacaktır. Silo duvarları ile çatı birleşim kısımlarında su sızdırmazlığı sağlanacak şekilde uygun formda sızdırmazlık şeritleri veya plakaları olacaktır. Çelik silonun çelik konik tabanla birleşme noktaları için de benzer kavisli sızdırmazlık şeritleri ile gerekli tedbirler alınacaktır.
Depolama ünitelerini teşkil eden bu silo tanklarında mısır, buğday, arpa, yulaf ve çavdar depolanabileceği montajda dikkate alınacaktır. Mısır depolanırken meydana gelecek ilave basınçlar ve aşındırıcı etki, dizayn, imalat ve montajda göz önünde bulundurulacaktır.
Silo kuyularının her birinde giriş için bir adedi kuyu saç gövdesi üzerinde konik tabanın hemen üzerinde merdiven ve sahanlık ile ulaşımı sağlanan, diğeri çatıda olmak üzere iki adet menhol bulunacaktır. Silo gövdesi üzerinde bulunan menholün biri kuyu içine diğeri kuyu dışına doğru açılan iki emniyet kapağı olacak, dış kapak asma kilit ile emniyet altına alınacaktır. İçeride hububat varken menholün emniyet kapısı açılmayacaktır. Çatı menhol kapağı, kendinden kilitlenebilir tipte ve her tür hava şartlarına karşı sızdırmaz yapıda olacaktır.
Konveyör yürüme yolunun sonundaki bulunan silo kuyularının kuyu dış yüzeyinde, zeminden çatıya ulaşmak için gövdeye irtibatlı birer adet merdiven bulunacaktır. Merdiven üzerinde çatı menholü hizasında dinlenme platformu olacaktır. Bütün merdivenlerin ve dinlenme platformlarının etrafında emniyet korkulukları bulunacaktır. 12 m’den yüksek kuyularda kuyu yüksekliğinin yarı hizasında ikinci bir dinlenme platformu bulunacaktır. Ayrıca her silo tankının iç tarafında da bir adet merdiven bulunacaktır. Merdiven çatı menholüne kadar uzanacaktır. Silo kuyularının çatısı konik yapıya sahip olacaktır. Çatı elemanları çelik konstrüksiyonla bağlanacaktır. Çatıların kar ve rüzgâr yüklerine dayanıklı imal edilmiş olması, gerekmektedir.
Silo çatılarının tamamında çatı merdiveni olacaktır. Çatı merdivenlerinin iki yanında boydan boya tutamak bulunacaktır. Silo kuyularında depolanacak hububatın rutubet sınırları %12-%18 olarak dikkate alınmalıdır. Silo kuyularında hububat yapısına uygun alt ve üst seviye sensörü tesis edilecektir.
Kullanılacak Bütün cıvatalar DIN normuna göre asgari 8.8 kalitesinde olacaktır. Cıvatalar metalik kaplamalı ve pasifize edilmiş olacaktır.” düzenlemelerine yer verilmiştir.
İhale komisyonunun 17.10.2011 tarihli kararı ile Teknik şartnamenin “ Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde istenen şartların karşılanamadığı gerekçesi ile;
Orfen İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – ALSER İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, YAPIKUR İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., YAŞAR ÖZKAN Müh. ve Müteah. A.Ş., ÇAĞDAN Müh. Müteah. San. ve Tic. A.Ş., YENİGÜN İnş. San. ve Tic. A.Ş. – METAG İnş. Tic. A.Ş. Ortak Girişim, İlsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Yıldızlar İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, N. Doğuş İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - RG İnş. San. ve Tic. Ltd. - Tankyapı Enerji San. ve Tic. Ltd. Şti. Şti Ortak Girişimi, ARSEL İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – ÜÇEL İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Aram İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Ertuğrul İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortak Girişimi, KANYOL İnş. A.Ş. – OLGU Müh. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ve İnelsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erek İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi,
Firmalarının (11 firma) tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, değerlendirme dışı bırakılan bu firmalardan bazılarının Kuruma yapmış olduğu itirazen şikayet başvurularında ortak dile getirilen;
“1) Şikayet başvurusunda bulunan isteklilerce teklif edilen S350GD+Z standart kodlu silo sacının (Akma mukavemeti min. 350 MPA, çekme mukavemeti min. 420 MPA), idarece belirlenen ve yukarda yer verilen teknik şartnamenin “Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde” düzenlemesinde istenen şartları karşıladığı,
2) Teknik şartnamede yer verilen ve isteklilerin teklifleri ile birlikte sunmaları istenilen; 450 MPA mukavemete sahip çelik malzemenin ondüleli forma getirilmesi mümkün olmadığı, mümkünse bile 450 MPA’lık dirence dayanacak çelik malzeme ile ondüleli formda çelik sac üretimi yapan yerli veya yabancı üreticilerin bulunmadığı,”
Hususlarında 06.12.2011 tarih ve 20345 sayılı yazı ile akademik bir kuruluştan teknik görüş istenilmiş, söz konusu akademik kuruluş 15.12.2011 tarih ve 15384 sayılı yazısı ile Kurumumuza iletilen yazı ile teknik görüş istemine cevap vermiştir.
Teknik görüş yazısında;
_“İdare tarafından hazırlanan Teknik Şartname bu soruların sağlıklı bir şekilde cevaplanmasına olanak sağlayacak detaya sahip değildir. “Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde, silo üretimi için kullanılan ASTM:653 standartlarında veya muadilleri sertifikalara sahip olacak” tanımı yetersizdir. Nitekim ASTM:653 standardı galvanizli birçok çelik sınıfını betimlemektedir. Çelik sınıfına göre akma ve kopma mukavemeti değişmektedir. Şartnamenin kullanılması gereken galvanizli sacın sınıfını örnek olarak Grade 50 veya Grde 80 gibi belirtmesi gerekir. Ayrıca minimum akma ve kopma mukavemetinin de seçilen çelik sınıfına uygun verilmesi gerekmektedir. Sadece 450 MPA’lık dirence sahip olması şartı verilen değerin akma veya kopma mukavemeti olduğu hakkındaki hassas bir bilgiyi içermemektedir._
_Sonuç olarak galvanizli çelik sacın betimlemesinin daha detaylı bir biçimde yapılması durumunda yukarıda belirtilen sorulara cevap vermek mümkün olacaktır.”_
İfadelerine yer verilmiştir.
Yukarda adı geçen akademik kuruluştan alınan teknik görüş dikkate alındığında, inceleme konusu ihaleye ait teknik şartnamenin “Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde yer verilen ve isteklilerin teklifleri ile birlikte sunmaları istenilen; “ Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde ” olacakçelik malzemenin, bu şartları karşılayıp karşılamadığının değerlendirilmesine olanak sağlayacak detaya sahip olmadığı, bu durumda söz konusu ihaleye teklif sunan isteklilerin teklif ettiği çelik malzemenin teknik şartnamenin 2.10.1.S maddesinde istenen şartları karşılayıp karşılamadığı hususunda sağlıklı bir değerlendirme yapılamayacağı anlaşılmaktadır.
İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde “ a) Elektro mekanik teknik şartname ekinde yer alan 24 adet teknik bilgi formu doldurularak, teminci/imalatçı firmaların teknik broşürleri ile birlikte teklifle birlikte sunulacaktır. b) Elektrik teknik şartname ekinde yer alan iş kapsamında kullanılacak ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürler teklifle birlikte sunulacaktır.” düzenlemesine, Elektrik İşleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinin “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde “ İş kapsamında temin ve tesis edilecek aşağıda belirtilen malzemelere ait broşür, teknik doneler teklif ile birlikte sunulacaktır…” düzenlemesine yer verilerek, isteklilerin ihaleye katılım aşamasında Elektrik İşleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinin “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde sayılan ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürlerin teklifle birlikte sunulmasının istenildiği, yeterlik kriteri olarak öngörülen ve teklif ekinde sunulması zorunlu kılınan bir belge veya belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.6.1 inci maddesindeki açıklamalar dikkate alındığında, sunulmamasının Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinin 2 nci fıkrası anlamında bilgi eksikliği olarak değerlendirilemeyeceği, bu durumda “Malzeme, Teknik Bilgiler” başlıklı 1.31 inci maddesinde sayılan ekipman ve malzemelere ait teknik doküman, katalog ve broşürleri teklifle birlikte sunmayan İnelsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erek İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Yaşar Özkan Müh. ve Müt. A.Ş ., Komyapı İnş. San. A.Ş., Tek Çelik İç ve Dış Tic. İnş. San. A.Ş., Gürtaş Yapı End. ve Tic. A.Ş., Aram İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Ertuğrul İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, N. Doğuş İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - RG İnş. San. ve Tic. Ltd. - Tankyapı Enerji San. ve Tic. Ltd. Şti. Şti Ortak Girişimi, İlsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Yıldızlar İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, Yenigün İnş. San. ve Tic. A.Ş. – METAG İnş. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, Sarıdağlar İnş. ve Tic. A.Ş. – FM-SRD İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve VARYAP Varlıbaşlar Yapı San. ve Tur. Yat. Tic. A.Ş. firmalarının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bu durumda diğer firmalar için belirtilen değerlendirme dışı bırakılma gerekçeleri dikkate alındığında söz konusu ihalenin birinci kısmında geçerli teklif kalmadığı anlaşılmıştır.
Ayrıca, söz konusu ihalede yukarda sayılan firmaların tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ile 2 ve 3 üncü kısımda tek geçerli teklif olarak kalan ve ihale komisyonunun ilk oturumunda düzenlediği “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında” teklif ekinde sunulması istenilen teknik doküman, katalog ve broşürleri Ender Müh. İnş. ve Tic. A.Ş. firmasının teklif ekinde sunmadığı yönünde tespitin yapıldığı, ancak isteklinin 26.08.2011 tarih 2011/309 sayılı yazısı ile şikayet başvurusu üzerine “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında” firmanın d-7 sütununda bulunan “elektrik işleri tek. Şar. Bel. teknik dok. Katolog (21 adet) satırında “eksik” olarak belirtilen notun “var” olarak düzeltilmesi işleminin yapıldığı, Kamu İhale Kanununun 36 ncı maddesine göre istekliler huzurunda yapılan bir tespit ile ilgili olarak daha sonra şikayet başvurusu üzerine idarece tesis edilen işlemin Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesinde belirtilen saydamlık ve güvenirlik ilkelerinin gereği olarak istekliler huzurunda yapılması gereken işlemlerde sakatlık oluşturduğu, ihaleye ilişkin ilk oturumun ihya edilmesinin ve ihalenin bu haliyle sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılmasının mümkün olmadığı ve bu mevzuata aykırılığın düzeltici işlem tesisi ile giderilemeyecek nitelikte olduğu,
Diğer yandan, inceleme konusu ihaleye ait teknik şartnamenin “Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde yer verilen ve isteklilerin teklifleri ile birlikte sunmaları istenilen; “ Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde ” olacak çelik malzemenin, bu şartları karşılayıp karşılamadığının değerlendirilmesine olanak sağlayacak detaya sahip olmadığı, bu durumda söz konusu ihaleye teklif sunan isteklilerin teklif ettiği çelik malzemenin teknik şartnamenin 2.10.1.S maddesinde istenen şartları karşılayıp karşılamadığı hususunda sağlıklı bir değerlendirme yapılamayacağı, idarece söz konusu belgenin uygun olmadığı gerekçesi ile ihaleye teklif sunan 11 firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla da yukarıda yer verilen teknik görüş ve idarece tesis edilen işlemler bir arada değerlendirildiğinde söz konusu ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
Oyçokluğu ile karar verildi.
Kazım ÖZKAN
Başkan V.
II. Başkan
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
Ali KAYA
Kurul Üyesi
Bahattin IŞIK
Kurul Üyesi
Adem KAMALI
Kurul Üyesi
Abdullah DÜNDAR
Kurul Üyesi
Erkan DEMİRTAŞ
Kurul Üyesi
KARŞI OY
İnceleme konusu ihaleye ait teknik şartnamenin “ Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan bazı isteklilerin Kuruma yapmış olduğu itirazen şikayet başvurularında;
“1) Şikayet başvurusunda bulunan isteklilerce teklif edilen S350GD+Z standart kodlu silo sacının (Akma mukavemeti min. 350 MPA, çekme mukavemeti min. 420 MPA), idarece belirlenen ve yukarda yer verilen teknik şartnamenin “Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekilde” düzenlemesinde istenen şartları karşıladığı,
2) Teknik şartnamede yer verilen ve isteklilerin teklifleri ile birlikte sunmaları istenilen; 450 MPA mukavemete sahip çelik malzemenin ondüleli forma getirilmesi mümkün olmadığı, mümkünse bile 450 MPA’lık dirence dayanacak çelik malzeme ile ondüleli formda çelik sac üretimi yapan yerli veya yabancı üreticilerin bulunmadığı,”
Hususları dile getirilmiştir.
İhale konusu iş kapsamında yapılacak imalatlar, ilk defa yapılacak imalatlar olmayıp, aynı idarenin ve farklı idarelerin daha önce ikmal ettikleri aynı konulu işler bulunmaktadır. Bu durumda “Çelik Silo Kuyuları” imalatının da daha önceden yaptırılmış olduğu, söz konusu imalatta kullanılacak olan çelik sınıfının belli olduğu açıktır. Nitekim çeşitli isteklilerin Kuruma yaptıkları başvurulardan, istenilen vasıfların neler olduğunun anlaşıldığı sonucu ortaya çıkmaktadır.
Kurul Çoğunluğu, “Çelik Silo Kuyuları” imalatı konusunun mal alım ihalesi gibi değerlendirerek inceleme konusu ihaleyi “Galvanizli tüm çelik silo malzemeleri 450 MPA’lık dirence dayanacak şekildeki çelik malzemenin, bu şartları karşılayıp karşılamadığının değerlendirilmesine olanak sağlayacak detaya sahip olmadığı, bu durumda söz konusu ihaleye teklif sunan isteklilerin teklif ettiği çelik malzemenin teknik şartnamenin 2.10.1.S maddesinde istenen şartları karşılayıp karşılamadığı hususunda sağlıklı bir değerlendirme yapılamayacağı,…” gerekçeleriyle iptal etmiştir.
Sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşme ve eklerine uymayan işler” başlıklı 23 üncü maddesinde;
“(1) Yüklenici projelerde kendiliğinden hiç bir değişiklik yapamaz. Proje ve şartnamelere uymayan, eksik ve kusurlu oldukları tespit edilen işleri yüklenici, yapı denetim görevlisinin talimatı ile belirlenen süre içinde bedelsiz olarak değiştirmek veya yıkıp yeniden yapmak zorundadır. Bundan dolayı bir gecikme olursa sorumluluğu yükleniciye aittir. Bununla birlikte, yüklenici tarafından proje ve şartnameden farklı olarak yapılmış olan işlerin, fen ve sanat kurallarına ve istenen özelliklere uygun oldukları idarece tespit edilirse, bu işler yeni durumları ile de kabul edilebilir. Ancak bu takdirde yüklenici, daha büyük boyutta veya fazla miktarda malzeme kullandığını ve daha fazla emek harcadığını öne sürerek fazla bedel isteyemez. Bu gibi hallerde hakediş raporlarına, proje ve şartnamelerde gösterilen veya yazılı talimatla bildirilen boyutlara göre hesaplanmış miktarlar yazılır. Bu şekilde yapılan işlerin boyutları, emeğin değeri ve malzemesi daha az ise bedeli de ona göre ödenir.” hükmü,
Aynı şartnamenin “Hatalı, kusurlu ve eksik işler” başlıklı 24 üncü maddesinde de;
“(1) Yapı denetim görevlisi, yüklenici tarafından yapılmış olan işin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunu veya malzemenin şartnamesine uygun olmadığını gösteren delil ve emareler gördüğü takdirde, gerek işin yapımı sırasında ve gerekse kesin kabule kadar olan sürede bu gibi eksiklerin, hataların ve kusurların incelenmesi ve tespiti için gerekli görülen yerlerin kazılmasını ve/veya yıkılıp yeniden yapılmasını yükleniciye tebliğ eder. Bu incelemeler yüklenici veya vekili ile birlikte yapılır. Yüklenici veya vekili bu konuda yapılacak tebliğe uymazsa, incelemeler yapı denetim görevlisince tek taraflı olarak yapılıp durum bir tutanakla tespit edilir. Bu gibi inceleme ve araştırmaların giderleri, işlerin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunun anlaşılması halinde yükleniciye ait olur. Aksi anlaşılırsa genel hükümlere göre işlem yapılır.” hükmü,
Yer almakta olup, anılan hüküm gereği yükleniciler işleri projesine uygun olarak fen ve sanat kurallarına ve istenilen özelliklere uygun olarak yapmak zorundadırlar. İşlerin tesliminin ne şekilde yapılacağı da Yapım İşleri Muayene ve Kabul Yönetmeliği ile düzenlenmiştir.
“Çelik Silo Kuyuları” imalatının teknik şartnameye uygunluğu, işin yapımı sırasında yapı denetim görevlisince denetleneceği gibi yapı denetim görevlisinin dikkatinden kaçması muhtemel eksiklikler muayene ve kabul aşamasında da tespit edilmektedir. Bir başka deyişle yüklenicinin ikmalini yaptığı imalatların ihale dokümanı ve teknik şartnameyi karşılayıp karşılamadığına muayene ve kabul aşamasında bakılması mevzuat gereğidir.
Bahsolunan hususlar dahilinde, Kurul Çoğunluğunun Karar’da yer alan diğer gerekçelerine katılmakla birlikte; Teknik şartnamenin “ Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde istenen şartların karşılanamadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılan Orfen İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – ALSER İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, YAPIKUR İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., YAŞAR ÖZKAN Müh. ve Müteah. A.Ş., ÇAĞDAN Müh. Müteah. San. ve Tic. A.Ş., YENİGÜN İnş. San. ve Tic. A.Ş. – METAG İnş. Tic. A.Ş. Ortak Girişim, İlsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Yıldızlar İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, N. Doğuş İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - RG İnş. San. ve Tic. Ltd. - Tankyapı Enerji San. ve Tic. Ltd. Şti. Şti Ortak Girişimi, ARSEL İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – ÜÇEL İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Aram İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Ertuğrul İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortak Girişimi, KANYOL İnş. A.Ş. – OLGU Müh. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ve İnelsan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erek İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi firmalarının bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmaları gerektiği kararına katılmıyorum.
Öte yandan, yalnızca “ Çelik Silo Kuyuları” başlıklı 2.10.1.S maddesinde istenen şartların karşılamadığı gerekçesiile değerlendirme dışı bırakılan KANYOL İnş. A.Ş. – OLGU Müh. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin tek geçerli teklif kaldığı anlaşılmakta olup, ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği kanaatindeyim.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince, “ düzeltici işlem belirlenmesine,” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğunun “ihalenin iptaline,” ilişkin kararına katılmıyorum.
Ali KAYA
Kurul Üyesi
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.
Kaynak: karar_kik
Taranan Tarih: 28.01.2026 03:55:56