KİK Kararı: 2012/UY.II-4937

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/077
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 24.12.2012
Karar No : 2012/UY.II-4937
BAŞVURU SAHİBİ:
Vit-Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti., İSMETPAŞA MAH. GAZETECİ ALİ ÇELİK SK. BAYINDIR İŞ MERKEZİ NO : 14/1 KAHRAMANMARAŞ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gençlik Ve Spor Genel Müdürlüğü Tesisler Dairesi Başkanlığı, Örnek Mah. Oruç Reis Cad. No:13 Kat:8 06030 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/85963 İhale Kayıt Numaralı "Bolu- Merkez 3000 Kişilik Spor Salonu İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Tesisler Dairesi Başkanlığıtarafından 31.07.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bolu- Merkez 3000 Kişilik Spor Salonu İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Vit-Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti.nin 01.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.11.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.11.2012 tarih ve 37573 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.11.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4205 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, tekliflerinin, sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle reddedildiği, idarenin tekliflerinin reddedilmesi işlemine dayanak gösterdiği,

1. Açıklama istenilen iş kalemleri arasında bulunan MSB.608/A, MSB.805/A, ÖZEL/01, ÖZEL/14 ve 791-418 poz numaralı iş kalemleri için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 11 ila % 63’ü arasındaki oranlarda düşük olması, ayrıca, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında bulunan 20 adet iş kalemi için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 44 ila % 95’i arasındaki oranlarda düşük olması,

2. Nakliye maliyetlerinin hesabında kullanılan nakliye formüllerinde tüm mesafeler 134 km olarak alınmasına karşın, bu mesafe ilgili herhangi bir belgelendirme yapılmaması,

3. ÖZ-E-9 poz numaralı çok amaçlı score-board imalatı iş kalemi için Unitan firmasından alınan proforma faturadaki bedel 7.500,00 TL olmasına karşın anılan iş kalemine verilmiş teklifin 6.303,60 TL olması ve bu iki fiyat arasındaki farkın izah edilmemesi,

4. İstekli tarafından, iş kalemlerine ilişkin sunulan listede belirlenen % 2'lik kâr ve genel gider oranının SGK, all risk sigorta, vergi, kesin teminat masrafı, şantiye kurulumu, müteahhit kârı vb. giderlerin karşılanması için yeterli bulunmaması şeklindeki gerekçelerin yerinde olmadığı, neticede tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “ Bolu- Merkez 3000 Kişilik Spor Salonu İnşaatı” şeklinde belirtildiği, 19’uncu maddesinden teklif ve sözleşme türünün anahtar teslimi götürü bedel teklif ve sözleşme olacağı, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinden, işe sözleşmenin imzalanmasından itibaren 5 gün içinde yer teslimi yapılarak başlanacağı ve işin süresinin 650 gün olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

Yönetmeliğin zikredilen maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı; bu kapsamda anahtar teslimi götürü bedel işlerde teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizlerin, ayrıca analiz girdi maliyetlerini tevsik eden belgelerin istenileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanan düzenlemelerin esas alınacağı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinin 45.1.1’inci alt maddesinde yapım işi ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin, yine madde metninde belirtilen hesaplamalar neticesinde bulunacak sınır değere göre tespit edileceği belirtilmektedir.

Bu bağlamda, idarece geçerli teklifler üzerinden yapılan hesaplama sonucunda; aşırı düşük teklif sınır değerin 11.647.438,41 TL olarak hesaplandığı, sınır değerin altında teklif veren aşağıdaki isteklilerin sorgulamaya tabi tutulduğu,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

1- Vit-Varol İnş. Ltd. Şti.

11.202.000,00

2- ŞG Proje Müh. İnş. Taah. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.

11.325.000,00

3- Bikan Müh. İnş. Taah. Nak. Hafr. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.

11.594.000,00

4- Sitaş Müh. Müş. Ltd. Şti.

11.594.000,00

5- Holoğlu İnş. tic. ve San. Ltd. Şti.

11.619.000,00

6- Vera İnş. Tic. ve San. A.Ş.

11.635.000,00

7- Vanlıoğlu İnş. Koll. Şti.

11.644.000,00

Bunun üzerine Vit-Varol İnş. Ltd. Şti. dışındaki sorgulamaya tabi tutulan isteklilerin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamalarını idareye sunmadıkları ve idarece yapılan değerlendirme neticesinde; sorgulamaya cevap vermeyen söz konusu istekliler ile vermiş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması yeterli bulunmayan Vit-Varol İnş. Ltd. Şti.ne ait tekliflerin reddedildiği, öte yandan ihalenin aşırı düşük teklif sınır değerinin hemen üzerinde teklif vermiş olan Alternatif İnş. Tur. Bas. Yay. Teks. Elek. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması,

1. Açıklama istenilen iş kalemleri arasında bulunan MSB.608/A, MSB.805/A, ÖZEL/01, ÖZEL/14 ve 791-418 poz numaralı iş kalemleri için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 11 ila % 63’ü arasındaki oranlarda düşük olması, ayrıca, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında bulunan 20 adet iş kalemi için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 44 ila % 95’i arasındaki oranlarda düşük olması,

2. Nakliye maliyetlerinin hesabında kullanılan nakliye formüllerinde tüm mesafeler 134 km olarak alınmasına karşın, bu mesafe ilgili herhangi bir belgelendirme yapılmaması,

3. ÖZ-E-9 poz numaralı çok amaçlı score-board imalatı iş kalemi için Unitan firmasından alınan proforma faturadaki bedel 7.500,00 TL olmasına karşın anılan iş kalemine verilmiş teklifin 6.303,60 TL olması ve bu iki fiyat arasındaki farkın izah edilmemesi,

4. İstekli tarafından, iş kalemlerine ilişkin sunulan listede belirlenen % 2'lik kâr ve genel gider oranının SGK, all risk sigorta, vergi, kesin teminat masrafı, şantiye kurulumu, müteahhit kârı vb. giderlerin karşılanması için yeterli bulunmaması gerekçeleriyle yeterli bulunmamış ve teklifi reddedilmiştir.

İdarenin sorgulama yazısı incelendiğinde;aşağıda yer alan45 adet iş kaleminin sorgulamaya tabi tutulduğu ve anılan iş kalemlerinde bulunan, açıklama istenilmeyecek girdilerin belirtildiği görülmüştür.

Sıra No

Poz No

İmalatın Cinsi

1

15.140/5

Makine ile tuvenan kum çakıl temin edilerek, el ile serme, sulama, sıkıştırma yapılması

2

16.003/MK

Basınç dayanımı C 12/15 (250 dozlu) olan demirsiz beton

3

17.156/MK

10 cm yüksekliğinde normal çimentolu buhar kürlü beton parke taşı ile döşeme kaplaması yapılması (Her renk ve her ebatta)

4

18.071/2/MK

Yatay delikli fabrika tuğlası (19x19x13,5 cm) ile 200 doz çimento harçlı duvar yapılması

5

18.233/6A

Mevcut ahşap,çelik, betonarme kiriş veya aşıklı çatı üzerine arası 8 cm taş yünü dolgulu üstü ve altı 0,65 mm trapezoidal boyalı sıcak daldırma galvanizli sacdan ısı yalıtımlı (sandviç) kenetli sistem çatı örtüsü yapılması

6

18.465/1

3 mm kalınlıkta plastomer esaslı cam tülü taşıyıcılı ve 3 mm kalınlıkta plastomer esaslı polyester keçe taşıyıcılı polimer bitümlü örtülerle iki katlı su yalıtımı yapılması (temellerde 2 m'ye kadar su basıncına karşı, yüzme havuzu, su depoları ve benzeri

7

19.055/A3

5 cm kalınlıkta taşyünü ısı yalıtım levhaları ile dış duvarların dıştan ısı yalıtımı ve ısı yalıtım sıvası yapılması (montalama)

8

21.011

Düz yüzeyli beton ve betonarme kalıbı (sıva, taş ve benzeri kaplama malzemesi ile kaplanacak beton ve betonarme yüzeylerde)

9

21.066

0-12,50 m arası yükseklikteki tavanlar için iş iskelesi kurulması (12,50 m dahil)

10

23.243/21

60x60 cm ebadında 0,70 mm kalınlığında minimum 20 mikron elektrostatik toz boyalı (polyester esaslı) arka yüzü akustik kumaş kaplı delikli alümünyum plakadan (EN AW 3000 serisi) gizli taşıyıcılı sistem asma tavan yapılması

11

23.244/A1

Naturel-mat eloksallı profillerle ısı yalıtımsız alüminyum doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması

12

25.048/3

Saten alçılı yüzeylere astar çekilerek iki kat yarımat su bazlı plastik boya yapılması

13

26.007/145A

50x50 cm ebadında düz yüzeyli, her renk ve desende, sırlı porselen (granit) karolar ile fugalı döşeme kaplaması yapılması (Fayans ve seramik yapıştırıcısı ile)

14

26.008/076C

50x50 cm ebadında modüler ölçüde üretilmiş, parlak yüzeyli, rölyefli, sırsız porselen karolar (granit seramik karo) ile fugalı duvar ve cephe kaplaması yapılması(Fayans ve seramik yapıştırıcısı ile)

15

27.525/1

Beton, tuğla duvar vb. yüzeylere perlitli sıva ve saten alçı kaplama yapılması

16

MSB.608/A

Kaba Sıva Yapılması

17

MSB.671

Bulancak Füme Granit Plak İle Döşeme Kaplaması Yapılması

18

MSB.711

19 mm Meşe Kaplamalı Yonga Levha İle Asma Tavan Yapılması

19

MSB.805/A

Paslanmaz Çelik Merdiven Korkuluğu ve Küpeştesi Yapılması

20

NAK-1

Demir nakli

21

ÖZEL/01

Alüminyum (SGC) giydirme cephe yapılması.(6 mm reflekte temperli+16 HB+6 temperli.)

22

ÖZEL/04

Spider giriş saçağı yapılması.

23

ÖZEL/10

Ahşap parke ile döşeme kaplama yapılması (Spor Salonları için 20 mm kalınlığında akça ağaç.)

24

ÖZEL/12

Tribün koltuğu .(Açılır katlanabilir)

25

ÖZEL/14

Selülozik esaslı yonga levha ile cephe kaplaması yapılması.(Isı yalıtımı 5 cm taş yünü)

26

Y.15.006/2B

Makine ile her derinlikte yumuşak ve sert küskülük zeminin kazılması (sert kil, yumuşak marn ve tüf, sıkışık gravye, kazı güçlüğü benzerliğinden dolayı çamur, ayrışmış ve çatlaklı kaya, ayrışmış yapıdaki gre, şist, taşlaşmış marn ve kil, 0-0,400 m³ büyükl

27

Y.16.055/A

Satın alınan ve beton pompasıyla basılan, basınç dayanım sınıfı C 8/10 (BS 8) olan hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)

28

Y.16.059/1A

Satın alınan ve beton pompasıyla basılan, basınç dayanım sınıfı C 30/37 (BS 30) olan hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)

29

Y.23.014

Ø 8- Ø 12 mm nervürlü beton çelik çubuğunun bükülmesi, yerine konulması

30

Y.23.015

Ø 14- Ø 28 mm nervürlü lik beton çelik çubuğunun bükülmesi, yerine konulması

31

Y.23.071

Profil demirlerinin birleşik olarak hazırlanması ve yerlerine tespit edilmesi (aşık olarak yapılan mertekler, hurdi döşemeler, mütemadi kirişler ve benzeri imalât)

32

Y.23.081

Profil demirlerinden çatı makası yapılması ve yerine konulması

33

1020-219

DEBİ=120-126 m3/h H=120 mSS YATAY ARKADAN EMİŞLİ YANGIN POMPASI

34

261-803

30 mm yalıtım kalınlık 80/200 micron Al kaplama, En az 30 mm kalınlıkta 80 mikron iç, 200 mikron dıs yüzeyi alüminyum kaplı diğer özellikleri 261-800 e uygun

35

791-418

3x120+70 mm N2XH BESLEME HATTI

36

950-118

JENERATÖR 625 kVA

37

ÖZ:E:9

Çok Amaçlı Score Board

38

ÖZEL-11

RT-2 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:24000m3/h_35mmSS-ASP.21600m3/h_30mmSS Qı:35 kw Heat Pump ısıtma - Qı:36 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:189 kw %50 Taze havalı)

39

ÖZEL-12

RT-3 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:24000 m3/h_35mmSS-ASP.:22000 m3/h_35mmSS -Qı:174 kw Heat Pump ısıtma - Qı: 36 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:189kw %50 Taze havalı)

40

ÖZEL-13

RT-4 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:3300m3/h_30mmSS-ASP.:2250m3/h_35mmSS- Qı:24 kw Heat Pump ısıtma - Qı: 9 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:25 kw %50 Taze havalı)

41

ÖZEL-14

RT-5 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:6350 m3/h_30mmSS-ASP.:6350m3/h_35mmSS- Qı:34 kw Heat Pump ısıtma - Qı: 18 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:36kw %50 Taze havalı)

42

ÖZEL-15

RT-6 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:6350m3/h_30mmSS-ASP.:5600m3/h_35mmSS- Qı:34 kw Heat Pump ısıtma - Qı: 18 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:36 kw %50 Taze havalı)

43

ÖZEL-16

RT-7 ROOF TOP CİHAZI (VANT.:16500m3/h_35mmSS-ASP.:16500m3/h_35mmSS- Qı:87 kw Heat Pump ısıtma - Qı: 36 kw Elektrıklı ısıtıcı ; - Qs:105kw %50 Taze havalı)

44

ÖZEL-24

Yuvarlak Hava sindirik kanalı 315 mm'e kadar 0,60 mm Galvaniz saç

45

ÖZEL-25

Yuvarlak Hava sindirik kanalı 800 mm'e kadar 0,80 mm Galvaniz saç

Yapılan incelemede, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemlerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesine uygun bir şekilde belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi istekli aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; teklif icmalini, inşaat/mekanik tesisat/elektrik tesisatı hesap cetvellerini, Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Yayımlanmış Birim Fiyatlar ile Oluşturulan Teklif Birim Fiyat Listelerini, iş kalemi analizlerini ve 6 adet proforma faturayı sunmuştur.

İdarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli görülmeme gerekçeleri bakımından yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdarenin 1’inci gerekçesi:Açıklama istenilen iş kalemleri arasında bulunan MSB.608/A, MSB.805/A, ÖZEL/01, ÖZEL/14 ve 791-418 poz numaralı iş kalemleri için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 11 ila % 63’ü arasındaki oranlarda düşük olması, ayrıca, açıklama istenilmeyen iş kalemleri arasında bulunan 20 adet iş kalemi için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 44 ila % 95’i arasındaki oranlarda düşük olması.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde “İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.” açıklaması, 45.1.3’üncü maddesinde ise “İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Tebliğ açıklamalarından, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale edilen işlerde teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden açıklamaları kapsamında tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla hesap cetveli ve analizlerin sunulmasının istenileceği, diğer taraftan, madde metninde geçen “önemli teklif bileşenleri” ibaresi ile kastedilenin yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/grupları olduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, istekliler tarafından önemli teklif bileşenleri (yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri) ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla sunulan hesap cetvellerindeki açıklama istenilmeyen iş kalemlerinin tutar ve miktarlarına ilişkin bir değerlendirme yapılmasının isabetli olmayacağı, bunun yerine, yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan, bu nedenle de mevzuata göre önemli teklif bileşenleri olarak kabul edilen iş kalemleri için istekli tarafından öngörülen miktar ve tutarlar üzerinden aşırı düşük teklif açıklamasının değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda, istekliye ait aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bulunan hesap cetvelleri ile idarenin yaklaşık maliyet hesap cetvellerinin birlikte incelenmesi neticesinde, sorgulamaya tabi tutulan iş kalemlerinden gerekçe kapsamında belirtilen 5 iş kalemine ilişkin olarak istekli ile idarenin öngörmüş olduğu imalat miktarlarının aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür.

Sıra No

Poz No

Birim

İsteklinin Öngördüğü Miktar (İÖM)

Yaklaşık Maliyette Öngörülen Miktar (YMÖM)

Oransal Fark (İÖM-YMÖM)/YMÖM

1

MSB.608/A

m²

12.946,59

14.551,55

-0,11

2

MSB.805/A

kg

3.179,00

4.016,25

-0,21

3

ÖZEL/01

m2

261,00

513,62

-0,49

4

ÖZEL/14

m2

1.927,00

5.251,09

-0,63

5

791-418

m

795,00

1.050,00

-0,24

Tabloya bakıldığında, bahse konu iş kalemleri için başvuru sahibi tarafından öngörülen miktarların anılan iş kalemleri için idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan miktarlardan %11 ila %63 oranlarında düşük olduğu görülmüştür.

Bina yapımına ilişkin ihalelerin kural olarak anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi yasa gereği zorunludur. Bu tür ihalelerde, idarece iş kapsamındaki imalat miktarları istekli olabileceklere verilmemekte, bunun yerine katılımcıların ihale dokümanı kapsamında verilen uygulama projelerini ve mahal listelerini kullanarak imalat miktarlarını hesaplamaları gerekmektedir. Bu tür ihalelerde, istekliler teklif ettikleri fiyat ile ihale konusu işin bir bütün olarak sözleşme ve ekindeki proje ve dokümanlara uygun bir şekilde yapımını taahhüt etmektedirler.

Öte yandan, ihale konusu iş kapsamında yer alan imalatlara ait miktarların (metrajların) hesaplanması işi, işe ait projeler üzerinden birçok ölçüm/sayım yapılmasını ve bu ölçümler neticesinde elde edilen rakamlarla matematiksel işlem yapılmasını gerektirmektedir. Bu nedenle, iki farklı kişinin aynı iş kalemine dair metraj hesaplaması çoğu zaman birbiri ile örtüşmemektedir. Bu durum, ölçme yönteminden ve hassasiyetinden veya ölçme sonrası yapılan matematiksel işlemler neticesinde elde edilen miktarlar üzerinde yapılan yuvarlamalardan ya da makul karşılanabilir hesap hatalarından kaynaklanabilir. Bununla birlikte, metraj hesaplamalarındaki farklılıkların da makul ve kabul edilebilir mertebelerde olması, işin yapılabilirliğini menfi yönde etkilememesi gerekmektedir.

Yukarıda yer verilen tespit ve açıklamalar birlikte dikkate alındığında, başvuru sahibi tarafından bahse konu iş kalemlerinin miktarlarının düşük alınarak teklif verilmesi nedeniyle avantaj sağlandığı anlaşıldığından, aşırı düşük teklif açıklamasının bu gerekçe ise yeterli bulunmamasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

İdarenin 2’nci gerekçesi:Nakliye maliyetlerinin hesabında kullanılan nakliye formüllerinde tüm mesafeler 134 km olarak alınmasına karşın, bu mesafe ilgili herhangi bir belgelendirme yapılmaması.

Yapılan incelemede, nakliye iş kalemlerinden sadece demir nakline ilişkin NAK-1 poz numaralı iş kaleminin idarece sorgulamaya konu edildiği ve istekli tarafından anılan iş kalemi için öngörülen fiyatın ilgili taşıma formülü kullanılarak açıklandığı, formülde ise taşıma mesafesi miktarının 134 km olarak alındığı görülmüştür.

Başvuru sahibi idareye şikâyet başvurusunda, demir nakli iş kalemi için öngörülen birim fiyatın hesaplanmasında Karabük-Bolu arasındaki 134 km’lik mesafenin alındığını ifade etmekte olup, yapılan araştırma neticesinde, isteklinin nakliye hesaplamasında dikkate aldığı mesafenin doğru olduğu tespit edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, idarenin bu gerekçesi yerinde bulunmamıştır.

İdarenin 3’üncü gerekçesi:ÖZ-E-9 poz numaralı çok amaçlı score-board imalatı iş kalemi için Unitan firmasından alınan proforma faturadaki bedel 7.500,00 TL olmasına karşın anılan iş kalemine verilmiş teklifin 6.303,60 TL olması ve bu iki fiyat arasındaki farkın izah edilmemesi.

Yapılan incelemede, başvuru sahibi isteklinin sorgulamaya tabi tutulan iş kalemleri arasında bulunan ÖZ-E-9 poz numaralı iş kalemi (çok amaçlı score board) için hesap cetvelinde 6.303,60 TL birim fiyat öngördüğü, söz konusu iş kalemine ait analizde iş kaleminin kârsız birim fiyatının 6.180,00 TL olarak belirtildiği, ancak, anılan fiyatı tevsik etmek üzere açıklaması kapsamında sunduğu, Unitan Spor Sistemleri İnşaat Emlak Bilgisayar Hizmetleri Sanayi ve Ticaret’ten alınmış proforma faturada söz konusu iş kalemi için 7.500,00 TL birim fiyat teklif edildiği görülmüştür.

Bu durumda, isteklinin anılan iş kalemine ilişkin olarak hesap cetvelinde öngördüğü tutarı tevsik eden belge sunmadığı anlaşıldığından, idarenin gerekçesi yerinde bulunmuştur.

İdarenin 4’üncü gerekçesi:İstekli tarafından, iş kalemlerine ilişkin sunulan listede belirlenen % 2'lik kâr ve genel gider oranının SGK, all risk sigorta, vergi, kesin teminat masrafı, şantiye kurulumu, müteahhit kârı vb. giderlerin karşılanması için yeterli bulunmaması.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde genel olarak; ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanların belirleneceği ve bu tekliflerin reddedilmeden önce teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutulacağı; idarelerce aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanan düzenlemelerin esas alınacağı düzenlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesinde ise, aşırı düşük teklif verdiği tespit edilen isteklilerden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin açıklamalarının 5 iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilerek istenileceği, bu itibarla anılan Tebliğ’in 38.1’inci maddesinde tarif edildiği üzere idarece yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemlerinin tespit edileceği, ayrıca sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemlerinde yer alan tüm girdilere ilişkin isteklilerden açıklama istenilmeyeceği, bunun yerine yine aynı Tebliğ’in 38.1’inci maddesi uyarınca iş kalemleri bazında hazırlanacak sıralı analiz girdileri listesi kullanılarak iş kalemlerinin kâr ve genel gider ihtiva etmeyen analiz toplamlarının %3’ünden fazla tutara sahip girdileri için açıklama istenileceği düzenlenmiştir. Başka bir ifadeyle, Yönetmelikte yer alan soyut nitelikteki “önemli teklif bileşenleri” ifadesi Tebliğ’in anılan maddesinde yer alan detaylı düzenlemeler ile somutlaştırılmıştır. Ayrıca, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemlerinin ve bunların analizlerinde yer alan girdilerin belirlenmesine yönelik düzenlemeler içeren söz konusu Tebliğ maddesinde, aşırı düşük teklif verdiği tespit edilen isteklilerin müteahhit kârı ve genel giderlerinin de sorgulanacağına dair bir kayıt bulunmamaktadır. Bu durum, isteklilerin tekliflerinin bir kısmını oluşturan bahse konu giderlerin önemli teklif bileşeni olarak nitelendirilmediğini göstermektedir.

Yapılan açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda, idarece başvuru sahibinin açıklamasında yer alan, Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre sorgulamaya tabi tutulması gereken önemli teklif bileşenleri arasında bulunmayan, isteklinin bahse konu iş için belirlediği müteahhit kârı ve genel gider tutarı miktarının aşırı düşük teklif açıklamasının değerlendirmesinde inceleme konusu yapılmasının ve bunun sonucunda isteklinin açıklamasının yeterli görülmemesinin isabetli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Netice itibariyle, her ne kadar idarenin başvuru sahibine ait aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli bulunmamasına dayanak gösterdiği diğer gerekçeler yerinde bulunmasa da idarenin “Açıklama istenilen iş kalemleri arasında bulunan MSB.608/A, MSB.805/A, ÖZEL/01, ÖZEL/14 ve 791-418 poz numaralı iş kalemleri için öngördükleri miktarların yaklaşık maliyette anılan iş kalemleri için öngörülen miktarların % 11 ila % 63 arasındaki oranlarda düşük olması” ve “ÖZ-E-9 poz numaralı çok amaçlı score-board imalatı iş kalemi için Unitan firmasından alınan proforma faturadaki bedelin 7.500,00 TL olmasına karşın anılan iş kalemine verilmiş teklifin 6.303,60 TL olması ve bu iki fiyat arasındaki farkın izah edilmemesi” şeklindeki gerekçeleri yerinde bulunduğundan, başvuru sahibinin açıklamasının anılan gerekçeler ile yeterli bulunmayarak teklifinin reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi