KİK Kararı: 2012/UY.II-4261

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/065
Gündem No : 101
Karar Tarihi : 07.11.2012
Karar No : 2012/UY.II-4261
BAŞVURU SAHİBİ:
Erol Karakuş, ALTINTAŞ MAH. 334 SK. NO : 2/103 AYDIN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Orman ve Su İşleri Bakanlığı (DSİ 21. Bölge Müdürlüğü) (Nazilli Projeleri Başmühendisliği), Aydoğdu Mahallesi 346. Sokak No: 18 09800 AYDIN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/92787 İhale Kayıt Numaralı "Büyük Menderes Yandereleri Yukarı Havza Islahı İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Orman ve Su İşleri Bakanlığı DSİ 21. Bölge Müdürlüğü Nazilli Projeleri Başmühendisliğitarafından 17.08.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Büyük Menderes Yandereleri Yukarı Havza Islahı İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Erol Karakuş’un 28.09.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.10.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.10.2012tarih ve 34118sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.10.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3752sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, açıklanması istenilen bir iş kalemine ait analiz, yardımcı ve alt analizlerin açıklama kapsamında sunulduğu ve kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlar kullanılmak suretiyle açıklama yapıldığı, dolayısıyla yapılan açıklamanın kamu ihale mevzuatına uygun olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu 17.08.2012 tarihinde gerçekleştirilen “Büyük Menderes Yandereleri Yukarı Havza Islahı İnşaatı Yapım İşi” ihalesine 16 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda, 856.120,40.-TL olarak hesaplanan sınır değerin altında teklif sunan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, idarece belirlenen süre içerisinde başvuru sahibi istekli ile Akçaylar Haf. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının ihale komisyonunca incelenmesi neticesinde,

Başvuru sahibinin açıklama dosyasında 2 poz numaralı imalatın analizinde (KGM/17.002/K ) yer alan ocak taşı ile kuru moloz taş inşaatı alt pozunun, iderece hazırlanan yaklaşık maliyetteki 17.002/KAR-BM – “idarece istenilen dozda çimento harcı kullanılarak kargir inşaat yapılması” ile imalat ve içerik açısından hiçbir bağlantı ve benzerliğinin bulunmadığı,

2 poz numaralı imalatın 07.006/T, 07.006/K, 07.006/Ç alt pozları olarak yer alan kum, taş ve çimentonun işyerine nakline ilişkin maliyet hesabında kullanılan B katsayısının, DSİ birim fiyat cetvelinde 07.006 poz açıklamasına göre, “kanalet ve her türlü borudan gayri her cins yük ve malzeme taşınması”nda 1,25 olarak hesaplamaya dahil edilmesi gerekirken, başvuru sahibi tarafından B katsayısının 1,00 olarak kullanıldığı,

Aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin sunulan yazıda, makineli çalışma ile işçilik süresinin azaltıldığı belirtilmesine rağmen, açıklama dosyasında bu hususla ilgili analiz veya belgeye yer verilmediği,

Açıklama kapsamında genel giderler adı altında belirtilen kalemlerin ayrıntılı bir dökümünün yapılmadığı, şantiye kurulması, makinelerin işyerine taşınması, işçi sigorta primi, gelir vergisi ve benzeri giderler hesaba katıldığında,% 6,21 müteahhit kârı ile genel giderlerin karşılanamayacağı gerekçeleriyle açıklamanın uygun bulunmadığı görülmüştür.

İdarece sınır değer hesaplama aracı kullanılarak, sınır değerin 856.120,40.-TL olarak belirlendiği, teklif fiyatı bu tutarın altında olan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması sunmaları gerektiğini bildiren yazıda,

“4734 sayılı yasanın 38. maddesi gereğince;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması ve işyerinin özellikleri,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü hususlarının belgelendirilmek suretiyle yazılı açıklamada bulunulmasını 14.09.2012 günü saat 17.30ye kadar komisyonumuza teslim edilmesini rica ederim.” ifadelerinin yer verildiği ve söz konusu yazı ekinde istekliere her hangi bir belge gönderilmediği görülmüştür.

İhale dokümanı kapsamında isteklilere**,**

Poz No:2

Analizin Adı (2012 bf) :

Çimento harcı kullanılarak moloz taş ile kargir duvar inşaatı (TL/m3)

Cinsi

Birimi

Miktarı

Birim fiyatı

Toplam

(TL)

(TL)

Poz no: 2/a

İdarece istenen dozda çimento harcı kullanılarak ocak taşı ile kargir inşaat

m3

Poz no:2/b

İnşaat malzemesinin taşınması (ocaktan)

ton

İnşaat malzemelerinin (yükleme,boşaltma işciliği,bedeli)

Toplam (TL/m3)

şeklinde düzenlenmiş bir analiz formatının verildiği, 2 poz numaralı imalatın ocak taşı ile kargir inşaat yapımı ile inşaat malzemelerinin taşınması olmak üzere analiz girdilerinden oluşturulduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37’nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü çerçevesinde değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38.1 inci maddesinde,

“İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yapım işi ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini düzenleyen 45 ve devamı maddelerinde ise,

“45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

İhale işlem dosyası içeriğinde yer alan yaklaşık maliyetin tespitine esas belgelerden; Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.1 inci maddesine uygun olacak şekilde, “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/gruplarının belirlenmediği, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan istekliye gönderilen yazıda, yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına dâhil olan iş kalemleri/gruplarının bildirilmediği anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, ihale dokümanı içerisinde 2 poz numaralı iş kalemi/grubuna ait analiz formatının yer aldığı, yaklaşık maliyet hesap cetveli dikkate alındığında, bahse konu imalatın yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturduğu anlaşılabilse de, söz konu iş kalemi/grubunun kamu kurum ve kuruluşlarınca analizi yayımlanan bir iş kalemi olmadığı, bu imalatın idarece istenilen dozda çimento harcı kullanılarak ocak taşı ile kargir inşaat yapımı, inşaat malzemelerinin taşınması ve inşaat malzemelerinin yükleme ve boşaltma işçiliği analiz girdilerinden oluşturulduğu, bu girdilerin alt analizlerinin ihale dokümanı içerisinde yer alan analiz formatında ayrıntılı olarak gösterilmediği tespit edilmiştir.

İhale komisyonunca yapılan değerlendirmede, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklama dosyasında sunmuş olduğu, “Çimento harcı kullanılarak moloz taş ile kargir duvar inşaatı yapımı” iş kalemine ilişkin yukarıya aktarılan analiz formatına uygun olarak düzenlenen analizin, yaklaşık maliyetin tespitinde esas alınan iş kalemi/grubu ile imalat ve içerik açısından hiçbir bağlantı ve benzerliğinin bulunmadığı ifade edilmiştir. Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerin açıklamalarını kamu ihale mevzuatına uygun olarak sunmalarını teminen, evleviyetle idarenin aşırı düşük sorgulama yapılmasına ilişkin işlemlerinin mevzuata uygun olması gerekmektedir. Açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin, aşırı düşük açıklama istenilmesine ilişkin yazıda bildirilmesinin, anılan istekli tarafından hazırlanan analizin imalat ve içerik açısından idarenin tespitlerine uygun olmasını sağlamak noktasında önemli olduğu görülmektedir.

İdarece Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalar uyarınca, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun oluşturulması gerektiği halde ihale işlem dosyası içeriğinde söz konusu belgelerin yer almadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.2.2’nci maddesi doğrultusunda açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmediği ve anılan Tebliğ’in 45.1.2.3’üncü maddesi gereği isteklilere bildirilmesi gereken bu verilerin, açıklama isteme yazısı ekinde gönderilmediği tespit edilmiştir.

Yapılan tespitler neticesinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili açıklamaları uyarıca, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemine ilişkin olarak, “sıralı analiz girdileri listesi” oluşturularak, tutarı kâr ve genel gider hâriç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri de belirtilmek suretiyle; açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilere bildirilmesi ve isteklilerin bu veriler ışığında aşırı düşük teklif açıklaması sunabilmesini teminen, idarece sorgulamanın yeniden yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi