KİK Kararı: 2012/UY.II-4100

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/062
Gündem No : 90
Karar Tarihi : 22.10.2012
Karar No : 2012/UY.II-4100
BAŞVURU SAHİBİ:
Artaş Endüstriyel Tesisler Taahhüt Ve Ticaret A.Ş., BOSTANCIBAŞI SOKAK NO:8/A İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Atıksu Dairesi Başkanlığı, Mustafa Kemal Mah. 2151/1 Cad. Dsi 5 Bölge Müd. Tesisleri B Blok No:25 06520 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/95734 İhale Kayıt Numaralı "Edirne –Uzunköprü Belediyesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Atıksu Dairesi Başkanlığıtarafından 16.08.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Edirne–Uzunköprü Belediyesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Artaş Endüstriyel Tesisler Taahhüt ve Ticaret A.Ş.nin 26.09.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.09.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.10.2012tarih ve 33779sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.10.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3719sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, sunmuş oldukları noter onaylı iş deneyim belgesinde “aslı gibidir” şerhi ile birlikte “Bu örneğin, ibraz edilen aslının aynı olduğunu, bir örneğinin ibraz edene imza ettirilerek dairede saklandığını, bir örneğinin kendisine verildiğini onaylarım” şerhi bulunduğu, idarenin bu şerhi “ibraz edilenin aynıdır” şerhi ile aynı anlamda görerek söz konusu belge üzerindeki onayı mevzuata uygun bulmayarak tekliflerini değerlendirme dışı bırakmasının Noterlik Kanunu ile Kamu İhale Kanunu’na ve emsal Kurul karalarına aykırı olduğu, bu husus bir eksiklik olarak değerlendirilse bile teklifin esasını etkileyecek nitelik taşımadığı ve tamamlattırılabileceği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İtirazen şikâyet başvurusu Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Atıksu Dairesi Başkanlığı tarafından açık ihale usulü ile anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ve kısmi teklife kapalı olarak gerçekleştirilen “Edirne-Uzunköprü Belediyesi Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkindir.

Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 10.09.2012 tarihli “uygun olmayan belgelerin uygun sayılmama gerekçelerine ilişkin tutanak” ta başvuru sahibinin iş deneyim belgesi ile ilgili olarak “İsteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesi (Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş.-Burdur Şeker Fabrikasından almış olunan belge) üzerinde “Bu örneğin ibraz edilen aslının aynı olduğunu, bir örneğinin ibraz edene imza ettirilerek dairde saklandığını 1 örneğinin kendisine verildiğini onaylarım.” İbaresi bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin 7.7.2 maddesinde belirtildiği üzere “Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.” hükmü gereğince sunulan belgenin geçerli olmadığı için isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadesi yer almaktadır.

10.09.2012 tarihli ihale komisyonu kararında yukarıda aktarılan tutanakta belirtilen tespitler yinelenerek başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.

Başvuru sahibi isteklinin teklif dosyasında yer alan iş deneyiminin tevsiki için sunduğu iş bitirme belgesi incelendiğinde, Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. tarafından başvuru sahibi istekli adına “Burdur Şeker Fabrikasına 200 m³/h Kapasiteli Komple Otomasyonlu Anaerobik Sistem Atıksu Arıtım Tesisinin Projelendirilmesi, Ekpiman ve Malzemelerin TTemini, Gerekli İnşaat ve İmalat İşlerinin Yapılması, Sistemin Montajı ve Devreye Alınması” işi ile ilgili düzenlendiği, Beşiktaş 4. Noterliğinin “aslı gibidir” onayı ile birlikte “Bu örneğin ibraz edilen aslının aynı olduğunu bir örneğinin ibraz edene imza ettirilerek dairede saklandığını, 1 örneğinin kendisine verildiğini onaylarım.” ibaresi ile “aslı idarece görülmüştür” onayının yer aldığı görülmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” 31 inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.” hükmü yer almaktadır.

Bu doğrultuda İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin yedinci fıkrasının ikinci bendine, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanların geçerli kabul edilmeyeceği, üçüncü bendinde ise, isteklilerin istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilecekleri düzenlenmiştir.

13.07.1976 tarih ve 15645 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Noterlik Kanunu Yönetmeliği’nin örnek verme şekillerini düzenleyen 95’inci maddesinin (a) bendinde ibrazdan örneğe ilişkin olarak; “ İlgili tarafından ibraz edilip, örneğin çıkartılması ve onaylanması istenilen bir belgenin usulünce örneğinin çıkartılarak verilmesine ibrazdan örnek çıkarma denir.

İbrazdan örneklerin altına (ibraz edilenin aynıdır) ibaresini kapsayan bir şerh konulur.

İbrazdan örnek vermede, örneklerden bir nüshası dairede saklanır. Bu nüshaya ilgilinin imzası (ibraz ettiğim aslına uygundur) şerhinin altına alınır. İbraz edilen aslına örneğin tarih ve yevmiye numarası yazılıp, noter mühürü ile mühürlenir.

Aslında bir bozukluk olan belgelerin, örneklerinde bu bozukluğun açıklanması şarttır.

İbraz olunan belgenin örneği ilgili tarafından dışarıda da çıkartılıp, onama için noterliğe ibraz olunabilir.

Bu takdirde örnek ile asıl belge noterlikçe karşılaştırılır. Asıl ve örneğin yekdiğerine uygunluğu şerhte belirtilir.

Her ne suretle olursa olsun çıkartılan örneklerde belgenin belirli bir kısmının örneği de ilgilinin isteği üzerine çıkartılabilir. Bu takdirde bu husus açıkça yazılır. ” hükmüne yer verilmiştir.

Türkiye Noterler Birliği’nin 01.02.2002 tarihli ve 16 sayılı Genel Yazısında; “İlgi: 29.04.1998 günlü Hukuk 6344-47 sayılı genel yazımız.

İbrazdan örnek verme halinde, Noterlikçe verilen şerhin, Noterlik Kanunu Yönetmeliği’ nin 95 nci maddesi hükümleri çerçevesinde düzenlenmesi gerektiği ilgi genel yazımız ile sizlere duyurulmuştu.

Ancak bazı kurum ve kuruluşlarca tasdik şerhine (aslının aynıdır) ibaresinin konulmasının istendiği ve bazı noterlerce bu şekilde işlem yapıldığı yolundaki başvurular, Yönetim Kurulu’ nun 24.01.2002 günlü toplantısında görüşülmüş,

Yakınmaların önlenmesi ve birlikteliğin temini için ibrazdan örnek verme işlemlerinde noterlikçe verilecek şerhin, Noterlik Kanunu Yönetmeliği’ nin 95 nci maddesi hükümlerine uygun şekilde düzenlenmesi ve uygulamanın bu yönde yapılmasının bir kez daha hatırlatılmasına karar verilmiştir…” açıklaması,

15.04.2002 tarihli ve 39 sayılı Genel Yazısında; “ İLGİ: 1- 29.04.1998 günlü Hukuk 6344-47 sayılı,2- 01.02.2002 günlü Hukuk 1955-16 sayılı, Genel yazılarımız. İbrazdan örnek verme halinde Noterlikçe verilen şerhin, Noterlik Kanunu Yönetmeliği’nin 95 nci maddesi hükümlerine uygun şekilde düzenlenmesi gerektiği ilgi genel yazılarımız ile sizlere duyurulmuştu.

Ancak, son zamanlarda noterlerce yapılan ibrazdan örnek çıkarma işlemlerinde Noterlik Kanunu Yönetmeliği’nin 95 nci maddesi ile yukarıdaki genel yazılarımıza uygun olarak yapılan ve (ibraz edilenin aynıdır) şeklinde konulan şerhle çıkarılan örnek işlemlerinin bazı kurum ve kuruluşlarca kabul edilmemesi nedeniyle pek çok vatandaşın işlemlerinin muameleye konulmadığı ve bu nedenle bazı ihtilafların doğduğu öğrenilmekle konu, Yönetim Kurulu’nun 03.04.2002 günlü toplantısında yeniden görüşülerek yapılan inceleme sonunda;…İbraz edilenin asıl olması koşulu ile, ibrazdan örnek çıkarmak için noterliğe başvuran kişinin yapacağı işlemin niteliğine göre ve talebi alınmak suretiyle işlemin altına (ibraz edilen aslının aynıdır) şeklinde şerh konulması ve noterlik dairesinde alıkonulacak örneğin arkasına da (ibraz ettiğim metin asıl olup, örnek bundan çıkarılmıştır) ibaresi yazılıp altının ilgiliye imzalatılması suretiyle işlem yapılabileceğine…karar verilmiştir… ” açıklaması,

04.12.2003 tarih ve 50 sayılı genelgesinde de; “ İLGİ: 15.04.2002 günlü Hukuk 5964-39 sayılı Genel Yazımız.

Her ne kadar örnek onay işlemleri ile ilgili olarak ilgide gösterilen genel yazı gönderilmiş ise de, bu konudaki tereddütlerin devam ettiği ve bazı ihale makamlarınca (aslına uygundur) şerhinin arandığı, aksine şerhleri içeren belgelerin kabul edilmediği anlaşıldığından konu Yönetim Kurulu'nun 20.11.2003 günlü toplantısında görüşülmüş, ...İbraz edilenin asıl olması koşulu ile ibrazdan örnek çıkarmak için noterliğe başvuran kişinin yapacağı işlemin niteliğine göre ve talebi alınmak suretiyle işlemin altına (iş bu suret aslına uygundur), şeklinde şerh konulması ve noterlik dairesinde alıkonulacak örneğin arkasına da (ibraz ettiğim aslına uygundur) ibaresi yazılıp altının ilgiliye imzalatılması suretiyle işlem yapılabileceğine... karar verilmiştir…” açıklaması yer almaktadır.

Bu itibarla başvuru sahibinin noter onaylı iş bitirme belgesinin aslını idareye göstererek teklif dosyasında söz konusu belgenin “aslı idarece görülmüştür” onaylı örneğini sunduğu; belge üzerindeki “aslı gibidir” onayı ile birlikte “Bu örneğin ibraz edilen aslının aynı olduğunu bir örneğinin ibraz edene imza ettirilerek dairede saklandığını, 1 örneğinin kendisine verildiğini onaylarım.” ibaresinden notere aslı ibraz edilen belge örneği üzerinden noter onayı gerçekleştirildiği bu bakımdan söz konusu belgenin, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış bir belge niteliği taşımadığı gibi üzerindeki noter onayının da “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelebilecek nitelikte bir onay olmadığı tespit edilmiştir**.**

Belirtilen sebeplerden başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığından, anılan isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması gerekmektedir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

10.09.2012 tarihli “uygun olmayan belgelerin uygun sayılmama gerekçelerine ilişkin tutanak” ta başvuru sahibinin iş deneyim belgesi ile ilgili olarak “5A Mühendislik-Önder Çeri iş deneyim belgesi olarak diplomasını sunmuş sunulan belge üzerinde “İş bu fotokopi sureti ibraz edilen Kad. 13 Noterinden onaylı 23.10.2008 tarih ve 20088 yevmiye nolu işlemin aslının aynı olduğunu onaylarım” ibaresi bulunmaktadır. İdari Şartname’nin 7.7.2 maddesinde belirtildiği üzere “Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.” hükmü gereğince sunulan belgenin geçerli olmadığı için isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadesi yer almaktadır.

10.09.2012 tarihli ihale komisyonu kararında yukarıda aktarılan tutanakta belirtilen tespitler yinelenerek 5A Mühendislik-Önder Çeri’ninteklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.

Söz konusu isteklinin teklif dosyasında yer alan iş deneyiminin tevsiki için sunulduğu ifade edilen diploma örneği incelendiğinde, İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi Başkanlığınca Önder Çeri adına düzenlenen inşaat mühendisliği diploması üzerinde Kadıköy 13. Noterliği’nin 07.08.2012 tarihli “aslı gibidir” onayı ile Kadıköy 13. Noteri Nihal Kılıç’ın imza ve kaşesini taşıyan “İşbu fotokopi sureti ibraz edilen Kadıköy 13. Noterliğinden onaylı 23.10.2008 tarih ve 20088 yevmiye nolu işlemin aslının aynı olduğunu onaylarım” ibaresi yer almaktadır.

Anılan isteklinin idareye şikâyet başvuru dilekçesi ekinde sunduğu Kadıköy 13. Noteri Nihal Kılıç’ın 14.09.2012 tarihli yazısında “5A Mühendislik Önder Çeri ünvanlı firma tarafından Noterliğimize ibraz edilen diploma aslı, ilk kez Noterliğimizden 23.05.2006 tarihinde 12171 yevmiye ile “aslının aynıdır” şerhi verilmek suretiyle onaylanmış olup, daha sonrasında bu suretten devam edilmek kaydıyla Noterlik Kanunu Yönetmeliğinin ilgili maddeleri gereği “aslının aynıdır” – “işbu suret ibraz edilen aynına uygundur” –“aslının aynı” gibi şerhlerle muhtelif tarihlerde birçok kez tarafımızca onay görmüş olmakla birlikte; işbu yazışmaya konu olan, Noterliğimizden onaylı 23.10.2008 tarih ve 20088 yevmiye no ile suret onayı görmüş olan evrak üzerinde bulunan “işbu fotokopi sureti ibraz edilen…. Noterliğinden onaylı… tarih ve …yevmiye nolu işlemin aslının aynı olduğunu onaylarım.” şerhindeki “iş bu fotokopi ibaresi, onay vurulmak üzere işleme konu olan ve aslından ya da önceki onaylanandan çekilen fotokopi anlamında olup, “ibraz edilen”” ibaresi ise, bize ibraz edilen asıl belge ya da aslından noter onayı görmüş olan ıslak mühürlü belge anlamında değerlendirilmelidir.

Noterliklerin; ilgili tarafından aslı ibraz edilmeyen ya da aslından suret tasdiki görmüş olan ıslak mühürlü belgenin ibraz edilmemesi halinde, suret tasdiki yapmaları söz konusu olamaz ve ayrıca bizden onaylanan bir evrakın, tekrar suret tasdiki görmesi için, ilgilisi tarafından tekrar ibrazı söz konusu olmadan, dosyadan çıkartılmak suretiyle onaylanması da mümkün olmakla birlikte, Noterliğimizden onaylanan işbu belgeye ait tasdiklerde, ihale kanununun gerektirdiği “aslının aynıdır-aslına uygundur gibi” tüm şerhlerin mevcut olduğu, gereği tarafımızca yapılmak suretiyle bilgilerinize sunulur.” ifadesi bulunmaktadır.

Bu itibarla her ne kadar Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” 31 inci maddesinde noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu ve sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanların geçerli kabul edilmeyeceği hüküm altına alınmış olsa da mevcut durumda daha önce aynı noter tarafından muhtelif tarihlerde aslı gibidir onayı yapılmış diploma suretinin yine aynı noter tarafından önceki onaylarına istinaden gerçekleştirilmiş bir noter onayı söz konusudur. Kaldı ki söz konusu noterin yazılı beyanında da “iş bu fotokopi” ibaresi, onay vurulmak üzere işleme konu olan ve aslından ya da önceki onaylanandan çekilen fotokopi anlamında olup, “ibraz edilen” ibaresinin ise, noterliğe ibraz edilen asıl belge ya da aslından noter onayı görmüş olan ıslak mühürlü belge anlamında değerlendirilmesi gerektiği, noterliklerin, ilgili tarafından aslı ibraz edilmeyen ya da aslından suret tasdiki görmüş olan ıslak mühürlü belgenin ibraz edilmemesi halinde, suret tasdiki yapmalarının söz konusu olamayacağı açıkça ifade edilmiş olup, ayrıca noter tarafından onaylanan bir evrakın, tekrar aynı noterden suret tasdiki görmesi için, ilgilisi tarafından tekrar ibrazı söz konusu olmadan, dosyadan çıkartılmak suretiyle onaylanmasının da mümkün olduğu belirtilmektedir. Son durumda ise onay işleminin temelini daha önce notere aslı sunulan bir belgenin örneğinin noterce aslına uygun olduğunun tasdiki işleminin oluşturduğu anlaşılmaktadır. Bu anlamda söz konusu yazıda izlenilen usullerin kamu ihale mevzuatına aykırılık taşımadığı değerlendirilmektedir.

Bu bakımdan söz konusu Noterin yazılı beyanında mevcut durumda diploma üzerindeki “İşbu fotokopi sureti ibraz edilen Kadıköy 13. Noterliğinden onaylı 23.10.2008 tarih ve 20088 yevmiye nolu işlemin aslının aynı olduğunu onaylarım” ifadesinin notere diploma aslının mı, aslından aynı noterin onayını görmüş olan ıslak mühürlü belgenin mi sunulduğu ya da dosyasından çıkartılmak suretiyle mi onaylandığı hususu açıkça belirtilmemekle beraber her üç usulün de Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırılık taşımadığı tespit edilmiş olup, anılan isteklinin iş deneyimini tevsik etmek için sunduğu diploma üzerindeki noter onayının kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Artaş End. Tes. Taah. ve Tic. A.Ş. ile 5A Mühendislik-Önder ÇERİ’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi