KİK Kararı: 2012/UY.II-3407

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/050
Gündem No : 26
Karar Tarihi : 27.08.2012
Karar No : 2012/UY.II-3407
BAŞVURU SAHİBİ:
Evren Mühendislik Mim. Müş. İnş. Ve Tic. Ltd. Şti.- Tekinler Müh. İnş. Orman Ürünleri Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, KERESTECİLER SİTESİ NO:197 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri Ve Teknik Daire Başkanlığı, Atatürk Mahallesi Muhlis Akarsu Caddesi TUNCELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/54152 İhale Kayıt Numaralı "Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Aktuluk Yerleşkesi İnşaat Elktirk Mekanik Altyapı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığıtarafından 31.05.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Aktuluk Yerleşkesi İnşaat Elektrik Mekanik Altyapı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Evren Mühendislik Mim. Müş. İnş. ve Tic. Ltd. Şti.- Tekinler Müh. İnş. Orman Ürünleri Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 06.07.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun idarenin 10.07.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine başvuru sahibince 26.07.2012 tarih ve 26314 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.07.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/2867 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle:

1. Başvuru konusu ihaleye ait Elektrik Altyapı Genel Teknik Şartnamesinin teklifle birlikte verilecek belgeleri düzenleyen 4.3 üncü maddesinde sayılan belgelerin kendileri ve başka bir istekli dışında diğer istekliler tarafından teklifleri ekinde sunulmadığı, söz konusu belgelerin bulunup bulunmadığının ihale günü ihaleyi yapan idare yetkililerince de sorgulanmadığı ve bu hususa ilişkin bir komisyon tutanağının isteklilere verilmediği,

2. Aynı Şartnamenin "Teklif fiyatları" başlıklı 4.6 ncı maddesinde teklif birim fiyatlarının Şartnamede istenen tüm teçhizatla birlikte komple transformatör, kabul deneyleri, özel aletler ile ambalaj fiyatlarını içereceği ve teklif sahiplerinin Teknik Şartnamede yer alan tip deneylerinin her birinin fiyatlarını ayrı ayrı vereceği düzenlendiği halde kendileri dışında diğer isteklilerin söz konusu düzenlemeye uygun teklif vermedikleri, Elektrik Altyapı Genel Teknik Şartnamesinin ihale dokümanının bir parçası olduğu ve söz konusu Şartnameye uygun teklif vermeyen isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı “Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Aktuluk Yerleşkesi İnşaat Elektrik Mekanik Altyapı Yapım İşi” olarak belirlenmiştir.

Elektrik Tesisatı Genel Şartnamesinin “Çeşitli hükümler” başlıklı 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “ Teklifle Birlikte Verilecek Belgeler

• Garantili Özellikler Listesi

Teklif sahipleri şartname ekindeki Garantili Özellikler Listesini teklif ettikleri her bir pozdaki transformatör için ayrı ayrı doldurarak imzalayacak ve birer kopyasını teklifleri ile birlikte vereceklerdir. Bu listelerde verilen bilgiler İmalatçı için bağlayıcı olacaktır.

• Tip deney raporları veya sertifikaları

Teklif Sahipleri teklif ettikleri transformatörlerin tarafsız bir laboratuarda yapılmış tip deney raporlarını veya sertifikalarını teklifleri ile birlikte vereceklerdir.

Önceki siparişlerde, Alıcı'nın gözetiminde yapılmış olan deneylere ait deney raporları da kabul edilecektir. Deney raporları teklif edilen tipe ait olmalıdır. Bu nedenle, Alıcı, gerekirse deney raporlarının teklif edilen tipe ait olduğunun kanıtlanmasını, teklif sahibinden isteyebilir.

Bu lisans altında imalat yapılıyorsa tip deney raporu, yurtiçi imalata ait olacaktır. Deney raporları, deneyin yapıldığı laboratuarın adı, deneyi yapan ve gözlemci olarak bulunan kişilerin isim, unvan ve imzaları ile deney tarihini kapsayacaktır.

Alıcı, karar tamamıyla kendisine ait olmak üzere, tip deney raporu verilmeyen ya da yetersiz bulunan malzemeler için; yurtiçinde ve yurtdışında yapılacak tip deneylerinin, giderleri Satıcıya ait olmak üzere, yurtiçinde yapılabilen deneyler için ilk parti teslimattan seçilecek bir numune üzerinde, yurtdışında yapılabilen deneyler için ise ilk parti teslimattan önce yaptırılması kaydıyla teklifi değerlendirmeye alabilir.

• Aşağıdaki belge ve resimler

Teklif sahipleri teklif ettikleri her poz için, Garantili Özellikler Listesine ek olarak, aşağıdaki belgeleri teklifleri ile birlikte verecektir.

• Üretici firmaya ait T.S.E. Belgesi, ISO 9001 veya ISO 9002 Kalite Sistem Belgesi ve 01.07.2003 tarihinden itibaren ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemleri Belgesi,
• Ayrıntılı katalog, montaj, işletme ve bakım yönergeleri,
• Tank, çekirdek ve sargıların tipi, sargı düzenlenmesi, yalıtım, trafo yağı, kademe

değiştirici ve yardımcı cihazlar için açıklayıcı bilgiler ve resimler,

• Genel boyutlar ve yardımcı teçhizatın düzenlenmesini gösteren resimler,
• Taşıma ölçülerini gösteren resimler ve taşıma ağırlıkları,
• Özel aletlerin (varsa) listesi,
• Kısa devreye termik dayanımı gösteren hesaplar,

Yukarıda istenen belgelerden herhangi birinin eksik olması ya da eksik bilgi verilmesi Alıcı'ya teklifi reddetme hakkını verebilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartnamenin yukarıda aktarılan düzenlemesinden, isteklilerin tekliflerinde sayılan belgeleri sunmaları istenildiği anlaşılmaktadır. Fakat İdari Şartnamenin ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri başlıklı 7 nci maddesinde bu hususa ilişkin düzenleme yapılmamıştır.

31.05.2012 tarihli zarf açma ve belge kontrol tutanağında Teknik Şartnamenin yukarıda aktarılan 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında sayılan belgelerin isteklilerce teklif dosyaları kapsamında sunulup sunulmadığına ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27 nci maddesinde “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. Ön yeterlik dokümanında ise adaylarda aranılan şartlara, ön yeterlik kriterlerine ve gerekli diğer belge ve bilgilere yer verilir.

İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

e) İsteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterleri” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 17 nci maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntıları ve şartları ile projesini de kapsayan teknik şartnameler hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.

(3) Teknik şartnamenin idare tarafından hazırlanması esastır. Ancak, işin özelliğinin gerektirdiği hallerde ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartname Kanun hükümlerine uygun olarak danışmanlık hizmet sunucularına hazırlattırılabilir.” düzenlemesi,

Anılan Yönetmeliğin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57 nci maddesinde “(1) Ön yeterlik ve yeterlik başvuruları ile tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin işlemler; Kanun, bu Yönetmelik ve tip şartnamelerde belirtilen hükümler çerçevesinde standart formlar kullanılarak gerçekleştirilir. (2) Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı, başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun içerecek şekilde düzenlenir.

(3) (Değişik:16/07/2011-27996 R.G./12 md.) Başvuru veya teklif zarfları alınış sırasına göre incelenir. Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde teklif zarfları açılmadan önce, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde ise son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda yaklaşık maliyet açıklanır. Zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğu Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterilir. İhale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar duyurularak tutanak düzenlenir. Bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, isteklilerin ekonomik ve mali yeterlikleri ile mesleki ve teknik yeterliklerine ilişkin esasların ve buna ilişkin teklif ekinde sunulması zorunlu belgelerin idari şartnamelerde düzenlenmesinin esas olduğu, teknik şartnamelerde yapım işlerinin teknik kriterlerine yer verilmesinin yanında, idarece gerek görülmesi durumunda sözleşmenin imzalanmasından önce işin yürütülmesi için gerekli görülen belge veya dokümanların ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulmasına yönelik düzenleme yapılabileceği bunların dışında teknik şartnamelerde ekonomik, mali, mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin düzenleme yapılmaması gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.

Bu bağlamda ihalelerde tekliflerle birlikte sunulması istenilen yeterlik belgelerinin İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde belirtilmesi ve buna ilişkin “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” nda ayrı bir sütun açılması gerekmekte iken, inceleme konusu ihalede Teknik Şartnamede tekliflerle birlikte sunulması istenilen belgelere İdari Şartnamede bir yeterlik kriteri olarak yer verilmediği, “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” nda da ayrı bir satır açılmadığı görülmektedir.

4734 sayılı Kanun’un 27 nci maddesinin (e) bendinde isteklilerde aranılacak şartlar, belgeler ve yeterlik kriterlerinin İdari Şartnamede yer alması zorunlu tutulmuştur. Bu durumda inceleme konusu işe ait İdari Şartnamede garantili özellikler listesi, üretici firmaya ait T.S.E. Belgesi, ISO 9001 veya ISO 9002 Kalite Sistem Belgesi ve 01.07.2003 tarihinden itibaren ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemleri Belgesi, ayrıntılı katalog, montaj, işletme ve bakım yönergeleri, tank, çekirdek ve sargıların tipi, sargı düzenlenmesi, yalıtım, trafo yağı, kademe değiştirici ve yardımcı cihazlar için açıklayıcı bilgiler ve resimler, genel boyutlar ve yardımcı teçhizatın düzenlenmesini gösteren resimler, taşıma ölçülerini gösteren resimler ve taşıma ağırlıkları, özel aletlerin (varsa) listesi, kısa devreye termik dayanımı gösteren hesaplarailişkin belgelerin yeterlik kriteri olarak düzenlenmemesi nedeniyle bu belgeler üzerinden yeterlik değerlendirmesi yapılmasının mümkün olmadığı, belgenin muhtevi olduğu bilgilerin ancak muayene kabul aşamasında değerlendirilebileceği sonucuna varılmıştır. Bu bağlamda İdari Şartnamede yer verilmemesi nedeniyle yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı anlaşılan söz konusu belgelerin sunulmamış olması da bir değerlendirme dışı bırakma gerekçesi teşkil etmeyecektir.

Ayrıca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda aktarılan 57 nci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü gereği zarf açma ve belge kontrol tutanakları idarece kendiliğinden değil talep halinde imza karşılığı isteklilere verilebilecektir. Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde ise bahse konu tutanağın talebine ve isteklilere verildiğine ilişkin bir bilgi ve/veya belge bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde tekliflerin anahtar teslimi götürü bedel üzerinden verileceği ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacağı belirtilmektedir.

Elektrik Tesisatı Genel Şartnamesinin “Çeşitli hükümler” başlıklı 4 üncü maddesinin “Teklif Fiyatları” başlıklı altıncı fıkrasında “Teklif fiyatları, teklif verme koşullarına uygun olarak verilecektir.

Teklif birim fiyatları;

• Şartnamede istenen tüm teçhizatla birlikte komple transformatör,
• Kabul deneyleri,
• Özel aletler,
• Ambalaj

fiyatlarını içerecektir.

Teklif Sahipleri; Teknik Şartnamede yer alan tip deneylerinin her birinin fiyatlarını ayrı olarak vereceklerdir (taşıma, sigorta vb. tüm giderler dahil).” düzenlemesi yer almaktadır.

Konuyla ilgili olarak Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54 üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu Yönetmeliğin eki standart formlar arasında yer alan “anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu” nun 1 inci maddesinde “Yukarıda ihale kayıt numarası ve adı yer alan ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Teklif fiyata dahil olduğu belirtilen tüm masraflar ve teklif geçerlilik süresi de dahil olmak üzere ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” İfadesi,

6 ncı maddesinde “İhale konusu işin tamamını Katma Değer Vergisi hariç toplam .........( teklif edilen toplam bedel, para birimi belirtilerek rakam ve yazı ile yazılacaktır)................. anahtar teslimi götürü bedel üzerinden yapmayı kabul ve taahhüt ederiz.” ifadesi yer almaktadır.

Söz konusu “anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu” standart formunun,“birim fiyat teklif mektubu” nun eki olan her bir iş kalemi için teklif edilen fiyatların gösterildiği “birim fiyat teklif cetveli” niteliğinde bir eki bulunmamaktadır.

Bu sebeple anahtar teslimi götürü bedel olarak gerçekleştirilen yapım işlerinde kamu ihale mevzuatına göre isteklilerin teklif fiyatlarına ilişkin sunması zorunlu olan tek belge “anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu” dur.

Başvuru konusu ihalede bütün isteklilerin standart forma uygun anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu sunduğu ve söz konusu teklif mektuplarında tekliflerin ihale dokümanında teklif fiyata dâhil olduğu belirtilen tüm düzenlemeler dikkate alınarak verildiğine ilişkin beyan bulunduğu görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’ inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere:

Anılan Kanun’un 54’ üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede, başvuru sahibi tarafından;

1. Başvuru konusu ihaleye ait Elektrik Altyapı Genel Teknik Şartnamesinin teklifle birlikte verilecek belgeleri düzenleyen 4.3 üncü maddesinde sayılan belgelerin kendileri ve başka bir istekli dışında diğer istekliler tarafından teklifleri ekinde sunulmadığı, söz konusu belgelerin bulunup bulunmadığının ihale günü ihaleyi yapan idare yetkililerince de sorgulanmadığı ve bu hususa ilişkin bir komisyon tutanağının isteklilere verilmediği,

2. Aynı Şartnamenin "Teklif fiyatları" başlıklı 4.6 ncı maddesinde teklif birim fiyatlarının Şartnamede istenen tüm teçhizatla birlikte komple transformatör, kabul deneyleri, özel aletler ile ambalaj fiyatlarını içereceği ve teklif sahiplerinin Teknik Şartnamede yer alan tip deneylerinin her birinin fiyatlarını ayrı ayrı vereceği düzenlendiği halde kendileri dışında diğer isteklilerin söz konusu düzenlemeye uygun teklif vermedikleri, Elektrik Altyapı Genel Teknik Şartnamesinin ihale dokümanının bir parçası olduğu ve söz konusu Şartnameye uygun teklif vermeyen isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, iddia edilmektedir.

Yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

İhale konusu işin, “ Tunceli Üniversitesi Rektörlüğü Aktuluk Yerleşkesi İnşaat Elektrik Mekanik Altyapı ” olduğu, yaklaşık maliyet bileşenlerinin “inşaat işleri, altyapı işleri, yol, mekanik tesisat ve elektrik tesisatından” oluştuğu, söz konusu ihalede 35 adet ihale dokümanı satın alındığı ve 15 istekli tarafından teklif verildiği, idarece ihalenin sınır değerin üzerindeki ilk isteklinin üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin 5.3 maddesinde; “ İstekli tarafından, ihale dokümanının içeriği dikkatli bir şekilde incelenmelidir. Teklifin verilmesine ilişkin şartların yerine getirilmemesinden kaynaklanan sorumluluk teklif verene aittir. İhale dokümanında öngörülen kriterlere ve şekil kurallarına uygun olmayan teklifler değerlendirmeye alınmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak;idare , şikâyet başvurusunda yer alan hususların, 4734 sayılı Kanun ve ihale dokümanı çerçevesinde incelendiğini, ancak herhangi bir eksiklik tespit edilmediğini ifade etmiştir.

Elektrik Tesisatı Genel Şartnamesinin “Çeşitli hükümler” başlıklı 4 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “ Teklifle Birlikte Verilecek Belgeler

• Garantili Özellikler Listesi

Teklif sahipleri şartname ekindeki Garantili Özellikler Listesini teklif ettikleri her bir pozdaki transformatör için ayrı ayrı doldurarak imzalayacak ve birer kopyasını teklifleri ile birlikte vereceklerdir. Bu listelerde verilen bilgiler İmalatçı için bağlayıcı olacaktır.

• Tip deney raporları veya sertifikaları

Teklif Sahipleri teklif ettikleri transformatörlerin tarafsız bir laboratuarda yapılmış tip deney raporlarını veya sertifikalarını teklifleri ile birlikte vereceklerdir.

Önceki siparişlerde, Alıcı'nın gözetiminde yapılmış olan deneylere ait deney raporları da kabul edilecektir. Deney raporları teklif edilen tipe ait olmalıdır. Bu nedenle, Alıcı, gerekirse deney raporlarının teklif edilen tipe ait olduğunun kanıtlanmasını, teklif sahibinden isteyebilir.

Bu lisans altında imalat yapılıyorsa tip deney raporu, yurtiçi imalata ait olacaktır. Deney raporları, deneyin yapıldığı laboratuarın adı, deneyi yapan ve gözlemci olarak bulunan kişilerin isim, unvan ve imzaları ile deney tarihini kapsayacaktır.

Alıcı, karar tamamıyla kendisine ait olmak üzere, tip deney raporu verilmeyen ya da yetersiz bulunan malzemeler için; yurtiçinde ve yurtdışında yapılacak tip deneylerinin, giderleri Satıcıya ait olmak üzere, yurtiçinde yapılabilen deneyler için ilk parti teslimattan seçilecek bir numune üzerinde, yurtdışında yapılabilen deneyler için ise ilk parti teslimattan önce yaptırılması kaydıyla teklifi değerlendirmeye alabilir.

• Aşağıdaki belge ve resimler

Teklif sahipleri teklif ettikleri her poz için, Garantili Özellikler Listesine ek olarak, aşağıdaki belgeleri teklifleri ile birlikte verecektir.

• Üretici firmaya ait T.S.E. Belgesi, ISO 9001 veya ISO 9002 Kalite Sistem Belgesi ve 01.07.2003 tarihinden itibaren ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemleri Belgesi,
• Ayrıntılı katalog, montaj, işletme ve bakım yönergeleri,
• Tank, çekirdek ve sargıların tipi, sargı düzenlenmesi, yalıtım, trafo yağı, kademe

değiştirici ve yardımcı cihazlar için açıklayıcı bilgiler ve resimler,

• Genel boyutlar ve yardımcı teçhizatın düzenlenmesini gösteren resimler,
• Taşıma ölçülerini gösteren resimler ve taşıma ağırlıkları,
• Özel aletlerin (varsa) listesi,
• Kısa devreye termik dayanımı gösteren hesaplar,

Yukarıda istenen belgelerden herhangi birinin eksik olması ya da eksik bilgi verilmesi Alıcı'ya teklifi reddetme hakkını verebilir.” düzenlemesi,

Elektrik Tesisatı Genel Şartnamesinin “Çeşitli hükümler” başlıklı 4 üncü maddesinin “Teklif Fiyatları” başlıklı altıncı fıkrasında “Teklif fiyatları, teklif verme koşullarına uygun olarak verilecektir.

Teklif birim fiyatları;

• Şartnamede istenen tüm teçhizatla birlikte komple transformatör,
• Kabul deneyleri,
• Özel aletler,
• Ambalaj

fiyatlarını içerecektir.

Teklif Sahipleri; Teknik Şartnamede yer alan tip deneylerinin her birinin fiyatlarını ayrı olarak vereceklerdir (taşıma, sigorta vb. tüm giderler dahil).”,

4734 sayılı Kanunun 10. maddesinin (b) bendinin 9 uncu fıkrasında, idarenin talebi halinde doğruluğu teyit edilmek üzere, tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları ve/veya fotoğraflarının mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için istenilebilecek belgelerden olduğu hüküm altına alınmıştır.

Öte yandan, Kamu İhale Kanununun, esas itibariyle tekliflerin değerlendirilmesi kapsamında ilk oturumda yapılacak işlemlerin belirlendiği 36. maddesinde;

“ Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır. ” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kanunun genel gerekçeleri arasında; “Saydamlık ilkesinin gereği olarak, ihalelerin isteklilerin yanı sıra hazır bulunan herkes önünde açık olarak yapılması… öngörülmüştür.” denilmiş, anılan Kanunun 36. maddesinin yasama gerekçesinde; _“Şeffaflığı sağlamak üzere, ihale saatinde isteklilerin tekliflerini içere zarfların hazır bulunanlar önünde açılarak, içindeki belgelerin tam olarak verilip verilmediği ile teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olup olmadığını kontrol edilmesi düzenlenmiştir.Daha sonra yapılacak değerlendirmeler sırasında herhangi bir itiraz ile karşılaşılmaması için, isteklilerin teklif fiyatlarını açıklanması ve bütün bu işlemlerin tutanakla belgelenmesi öngörülmüştür …” _şeklinde belirtilmiştir.

İnceleme konusu ihaleye ait teknik şartnamede, yukarıda belirtildiği üzere teklif ekinde bazı bilgi ve belgelerin verilmesi yönünde düzenlemeye yer verilerek, isteklilerin ihaleye katılım aşamasında Teknik Şartnamede belirtilen araç, ekipman ve malzemelere ait bilgi ve belgeleri teklifle birlikte sunmalarının istenildiği anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Yasaya göre gerçekleştirilen ihalelerde, tekliflerin değerlendirilmesi ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde gerçekleştirilmektedir. İdari şartname ve teknik şartname ihale dokümanı kapsamında yer alan belgelerden olup, işe ait idari şartnamenin 5.1 maddesinde de, idari şartname ve teknik şartnamenin ihale dokümanını oluşturan belgelerden olduğu belirtilmiştir.

Ayrıca, Yapım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ekinde yer alan, gerek birim fiyat teklif mektubu, gerekse götürü bedel teklif mektubu standart formlarının 1. maddesinde; “ Yukarıda ihale kayıt numarası ve adı yer alan ihaleye ilişkin ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edilmiştir. Teklif fiyata dahil olduğu belirtilen tüm masraflar ve teklif geçerlilik süresi de dahil olmak üzere ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” düzenlemesi mevcuttur.

Başvuru sahibi, kendileri ve başka bir istekli dışında, ihaleye teklif veren diğer isteklilerin tamamının teknik şartnamenin 4.3 üncü maddesinde sayılan belgeleri vermediğini iddia etmektedir. Başvuru sahibinin iddiasına esas teşkil eden teknik şartname düzenlemelerinde, üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekli anlamına gelen “yüklenici” kavramının kullanıldığı anlaşılmakla birlikte, bu maddelerde öngörülen belgelerin teklif kapsamında sunulacağı açıkça belirtilmiştir. Bu çerçevede, ihale dokümanının bir bütün olduğu ve teklif mektubunda, ihale dokümanını oluşturan tüm belgeler tarafımızdan okunmuş, anlaşılmış ve kabul edildiği belirtildiğinden, başvuru konusu ihalede isteklilerin teknik şartnamede öngörülen belgeleri teklifleri kapsamında sunması gerektiği ve değerlendirmenin buna göre yapılması gerektiği açıktır. Ayrıca, ihale konusu alımın özel imalat süreci gerektiren bir mal alımı olması da bu hususu destekler mahiyettedir.

İtirazen şikâyete konu ihalenin incelenmesinde kritik konu bazı bilgi ve belgelerin teklif ekinde verilmesini içeren (ilan ve idari şartnamede yer almayan) teknik şartname düzenlemelerinin yeterlik kriteri olarak değerlendirilip, değerlendirilemeyeceğidir.

Bu konunun değerlendirildiği Kurul ve Yargı kararları irdelendiğinde;

1. “… Öğle Yemeği” ihalesinde, Kamu İhale Kurulunun 31.10.2011 tarih ve 2011/UH.II-3641 sayılı kararı ile“… ayrıca isteklinin kendine ait mutfağı olduğunu ve bu mutfağın gıda üretim iznine sahip olduğunu gösterir** her hangi bir belgenin de teklif dosyasında yer almadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda** , başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülerek, Er-ma Sosyal Hiz. Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti’nin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği”’nekarar verilmiş. Bu işleme karşı açılan davada, İdare Mahkemesince verilen yürütmenin durdurulması kararına yapılan itiraz sonucu; Ankara Bölge İdare Mahkemesinin 04.04.2012 tarih ve İtiraz No:2012/1565 sayılı kararı ile “… davacı şirketin teknik şartname ile getirilen bir yeterlik kriteri olmakla birlikte, şikâyet ya da itirazen şikâyete konu edilmeyerek kesinleşen ihale dokümanı ile aranılan gıda üretim izninin (işletme kayıt belgesi) 31.12.2011 tarihine kadar geçerli olması, bu tarihe kadar da belirtilen adreste gıda üretimi yapamayacak olması karşısında, 2011-2012 eğitim-öğretim yılının tümüne yönelik olarak yapılan ihaleye katılım koşullarını taşımadığı sonucuna varılmıştır.

Hal böyle olunca, davacı şirketin değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine yönelik olarak alınan davaya konu Kamu İhale Kurulu kararında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.” şeklinde karar verilmiştir.

2. Bir yapım iş ihalesinde Elektrik işleri İş Kapsamı ve Genel Teknik Şartnamesinde “ İş kapsamında temin ve tesis edilecek aşağıda belirtilen malzemelere ait broşür, teknik doneler teklif ile birlikte sunulacaktır. …” düzenlemesinin yer aldığı,anılan düzenlemeye ilişkin olarak Kamu İhale Kurulunun 02.01.2012 tarih ve 2012/UY.II-105 sayılı kararı ile,“… yeterlik kriteri olarak öngörülen ve teklif ekinde sunulması zorunlu kılınan bir belge veya belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.6.1 inci maddesindeki açıklamalar dikkate alındığında, Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinin 2 nci fıkrası anlamında bilgi eksikliği olarak değerlendirilemeyeceği, bu nedenle yukarda adı geçen firmaların değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır. ”gerekçesiyle,“ ihalenin iptaline ” karar verilmiştir.

3. Bir yapım işi ihalesinin teknik şartnamesinde “Yüklenicinin … cihaz veya malzeme tipine ait prospektüsleri ihale dosyası ile birlikte işverene kesinlikle iletilecektir.” düzenlemesi uyarınca anılan belgeleri sunmayan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki itirazen şikâyet başvurusunda; Kamu İhale Kurulunun 06.02.2012 tarih ve 2012/UY.III-812 sayılı kararında, “ Her ne kadar teknik şartnamede ihale kapsamındaki bütün cihaz ve malzemeler için fiyat verilirken; hangi firmanın, hangi cihaz veya malzeme tipinin esas alındığının her poz için ayrı ayrı belirtilmesi ve imalatçı firmalarının, cihaz veya malzeme tipine ait prospektüslerinin teklif dosyası ile birlikte sunulması gerektiğine ilişkin bir düzenleme yer almış ve bu düzenlemeyle ilgili olarak ihale dokümanına yönelik bir şikâyet başvurusunda bulunulmamış olsa da; kısmi teklife kapalı olan söz konusu ihalenin yapım işi olduğu ve anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen şikâyete konu ihale dokümanında mevzuatın yukarıya aktarılan hükümleri gereğince yeterlik kriteri olarak istenecek belgelerin idari şartnamede düzenlenmesi gerekirken böyle bir düzenlemenin bulunmadığı, söz konusu düzenlemenin dokümana yönelik şikâyet olmaması nedeniyle kesinleştiği, ancak idarenin söz konusu düzenlemeyi, zarf açma ve belge kontrol tutanağında bu yönde ayrı bir bölüm açmayarak teklifler değerlendirilirken bu hususu yerine getirmeyen isteklileri değerlendirme dışı bırakmama yönünde uyguladığı ve idarenin bütün isteklilere söz konusu düzenlemeyi eşit bir şekilde uygulayarak mevzuata uygun davrandığı ” gerekçesiyle, itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmiş, anıla karara karşı açılan davada; “ ihale dokümanı arasında yer alan teknik şartname ile getirilen bir yeterlik kriteri ise de; ihale dokümanı şikâyet ya da itirazen şikâyete konu edilmeyerek kesinleşmiş olduğundan, söz konusu belgeleri ihale dosyası ile birlikte idareye sunmayan isteklilerin, ihaleye katılım için aranılan yeterlik koşullarını taşımadığı açıktır.

Her ne kadar, davaya konu Kurul kararında idarenin uygulamasını tüm isteklilere eşit şekilde geliştirdiği belirtilmekte ise de; uygulamadaki eşitlik ihaleye katılan isteklilerde aranılması zorunlu yeterlik kriterlerini ortadan kaldıramayacağı gibi, aynı uygulamanın söz konusu belgeleri ihale dosyası ile birlikte idareye sunan isteklilerle, diğerleri arasında eşitsizliğe neden olduğu da ortadadır.

Hal böyle olunca, belirtilen yeterlik kriterlerini taşımayan, başka bir deyişle ihale dokümanı ile istenilen belgeleri ihale dosyası ile birlikte sunmayan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden bahisle yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine yönelik dava konusu Kamu İhale Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.”gerekçesiyle Ankara Bölge İdare Mahkemesinin 30.05.2012 tarih ve İtiraz No:2012/2486 sayılı kararı ile itirazın kabulüne, yürütmenin durdurulmasına karar verilmiştir.

İstikrar kazanmış Kurul ve Yargı kararları uyarınca;

4734 sayılı Yasanın 10. maddesi uyarınca, teknik yeterlik belgesi olarak istenebilecek belgelerin Teknik Şartnamede yer alması ve teklif ekinde sunulmasının istenilmesi halinde, yeterlik koşulu olduğu ve sunmayanların değerlendirme dışı bırakılacağı açıktır.

İdarece, ihale konusu işin yapım ihalesi olarak ihale edilmesi ve işin bir kısmını oluşturan mekanik ve elektrik tesisatına yönelik olarak teknik şartnamede istenilen bilgi ve belgelerin, teknik şartnamede belirtilen özelliklere uygun olup olmadığının denetlenmesine yönelik bir yeterlik kriteri olduğu, bu sebeple ihale komisyonunca değerlendirme yapılırken, kesinleşmiş olan ihale dokümanı çerçevesinde, isteklilerin kesinleşen ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun teklif verip vermediğinin, yeterliği sağlayıp sağlamadığının belirlenmesi gerekmektedir. Aksi halde, yeterliği alamamış bir isteklinin sözleşme sonrasında bazı bilgi ve belgeleri sunacağı varsayımından hareketle yeterli bulunarak, üzerine ihale yapılması durumunda, 4734 sayılı Kanun, ilgili mevzuat ve idarece düzenlenen ihale dokümanı hükümlerine aykırı işlem tesis edilmiş olacaktır.

Sonuç olarak, ihale dokümanında yapılan düzenlemeden, teknik şartnamede istenilen bilgi ve belgelerin teklif ekinde verileceği, idarenin şikâyete ilişkin cevabından da (şikâyet başvurusunda yer alan hususların 4734 sayılı Kanun ve ihale dokümanı çerçevesinde incelendiğini, ancak herhangi bir eksiklik tespit edilmediğini ifade etmiştir.), söz konusu bilgi ve belgelerin teklifle birlikte sunulması gereken yeterlik kriterleri olduğu anlaşılmaktadır. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat dışı unsurlar oluşturulmadan en düşük fiyat esasına göre belirlendiği ihalede, teknik şartnamedeki düzenlemeler yeterlik kriteri değil ise, teklif ekinde sunulmasının istenilmesinin izahı bulunmamaktadır.

Ancak, istekliler tarafından teklif ekinde sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, belgelerin ya hiç sunulmadığı ya da eksik sunulduğu, dolayısıyla isteklilerce bu hususun net olarak anlaşılamadığı ve isteklilerin tereddüde düştüğü, idarenin de teklif ekinde sunmayanları düzenlemesine aykırı olarak değerlendirme dışı bırakmadığı, şikâyet başvurusunda belgelerin sunulmadığı iddiası olmasına karşın, idarece, iddianın incelendiği eksiklik bulunmadığı belirtilmesine rağmen, ihale dosyasında bu belgelerin yer almadığı, özel imalat süreci gerektiren ve bu ihale kapsamında hazırlanacak belgelerin; (Zarf Açma ve Kontrol Tutanağında bu belgeler için açılmış satır olmamasına rağmen) bulunmadığının ileri sürülebilmesi de bir arada değerlendirildiğinde; mevcut düzenleme ile ihalenin sonuçlandırılmasının mümkün olmadığı anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Bu çerçevede; ihale komisyonunca zarf açma ve belge kontrol tutanağını usulüne uygun olarak düzenlenmemiş olmasının, birinci oturumda yapılan idari işlem/eylemlerin hukuka uygunluk denetimini fiilen imkansız kılmak suretiyle bu işlem/eylemler açısından başlı başına bir hukuka aykırılık nedeni oluşturmasının yanı sıra, 4734 sayılı Kanunun 5. maddesinde sayılan ‘şeffaflık’ ve ‘güvenirlik’ ilkelerinin zedelenmesine yol açması ve belirtilen diğer nedenlerle, ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede, “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi