KİK Kararı: 2012/UY.II-3035

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/043
Gündem No : 73
Karar Tarihi : 25.07.2012
Karar No : 2012/UY.II-3035
BAŞVURU SAHİBİ:
Akdağlar Asfalt Yol Beton Ve Petrokimya San. Ve Tic. A.Ş. , BÜYÜKDERE CAD. ÇAYIRÇİMEN SOKAK EMLAK BANKASI KONUTLARI A/2 BLOK KAT:1 D:7 LEVENT / İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Beykoz Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü, Gümüşsuyu Mah. Kelle İbrahim Cad. 43 34820 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/45801 İhale Kayıt Numaralı "Beykoz Genelindeki Muhtelif Cadde Ve Sokaklarda Asfalt Kaplama" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Beykoz Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğütarafından 10.05.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Beykoz Genelindeki Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Asfalt Kaplama” ihalesine ilişkin olarak Akdağlar Asfalt Yol Beton ve Petrokimya San. ve Tic. A.Ş.’nin 04.06.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.06.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.06.2012tarih ve 21879sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.06.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/2301sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale komisyonu tarafından plentin bulunduğu yerin gerek belgelerle gerekse keşif yapmak suretiyle tespit edilmesine ve firmalarının ihale dokümanında istenilen bütün yeterlik şartlarını taşımasına rağmen, idari şartnamede ve ilanda istenilen plent makinesinin bulunduğu yerin ibrazının plentin satın alındığına ilişkin fatura ile yapılmasına karşın; fatura ile plentin bulunduğu yerin tespit edilemediği ve faturanın yeterli evrak sayılamayacağı gerekçesiyle ihalede en uygun teklifi veren firmalarının değerlendirilme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, ihalenin İstanbul Asfalt Fabrikaları San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakılması nedeniyle ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırı hareket edildiği ve kamu zararı oluşturulduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru konusu ihaleye ait idari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı; “Beykoz Genelindeki Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Asfalt Kaplama” olarak belirlenmiştir.

Anılan şartnamenin“İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“7.5.4. 1 adet asfalt plenti anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55km mesafede, minimum 150 ton/saat kapasiteli yüklenicinin kendi malı olacak” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 46 ncı maddesinde;

“46.1.…Asfalt üretim yeri (plent altından kamyonlara dolum yeri), Anadolu yakasında olacak ve işin yapılacağı yere mesafesi İdare tarafından belirlenecek olup, maksimum 55 km olacaktır. İşin yüklenici tarafından yapımı sırasında özel teknik şartnamedeki hususlar dikkate alınacaktır” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, Teçhizat ve Diğer Ekipmana İlişkin Belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde;

“(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır. ” hükmü yer almaktadır.

Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

Başvuru sahibi isteklinin teklif dosyası kapsamında sunduğu belgeler arasında SMMM onaylı 200 ton/saat kapasiteli tuz tutuculu asfalt üretim plentinin de yer aldığı demirbaş listesi ile söz konusu tesise ilişkin Ertaş Yol Asfaltlama İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından başvuru sahibi istekli adına düzenlenen SMMM onaylı 07.05.2012 tarihli faturanın sunulduğu görülmektedir.

Başvuru sahibince, itirazen şikâyet dilekçesinde, ihale komisyonu tarafından, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir...” hükmü doğrultusunda, asfalt plentinin bulunduğu yer hususunda kendilerinden bilgi istenildiği ve eksikliklerin tamamlanması için süre verildiği, bunun üzerine başvuru sahibi tarafından harita eklenmek suretiyle komisyona ayrıntılı bilgi verildiği,

Ayrıca, 23.05.2012 tarihinde idare yetkilileri tarafından şirketin şubesi ve plentin bulunduğu yer olan Sultan Orhan Mahallesi, Karapınar Mevkii adresine gelindiği, şirket yetkilileri ile görüşülerek, asfalt plentinin varlığınının tespit edildiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarını karşılamak üzere; 04.07.2012 tarih ve B.07.6.KİK.0.07-101.01.02[.2301]-1855 sayılı yazı ile;

“1) İhale sürecinde isteklilerden tekliflerindeki eksikliklerin giderilmesi için süre verilerek bilgi talep edilip edilmediği, edilmiş ise bu hususa ilişkin idarenin bilgi talebi yazıları ile isteklilerin cevabi yazıları,

2) İdarece isteklilere ait asfalt üretim plentinin varlığı ve yerinin tespiti konusunda keşif yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise bu hususa ilişkin her türlü bilgi ve belgeler” istenilmiş olup, idarece 06.07.2012 tarih ve M.34.3.BEY.0.11.755.02-0973 sayılı yazı ile söz konusu bilgi ve belge talebine ilişkin yazımıza;

“1) İhaleye ait tekliflerin değerlendirilmesi sürecinde, istekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş. yetkilisi, ihale ile ilgili bilgi almak için birkaç kez idareye gelmiştir. Firma yetkilisi idareye geldiği zaman, kendisine sözlü olarak, tekliflerinde sadece faturanın bulunduğu, asfalt üretim yeri plent ile ilgili kapasite raporunun olup olmadığı, varsa getirmesi gerektiği sözlü olarak söylenmiştir. Bunun üzerine aynı firma yetkilisi ertesi gün ekte sunulan;

a)Avrupa yakasında bulunan plente ait kapasite raporu,

b)Avrupa yakasında bulunan plentte üretilen ürünün TSE belgesi,

c)11.05.2012 tarihli firma tarafından İlyasbey Vergi Dairesi Müdürlüğüne verilmiş dilekçe,

d)Firmanın Anadolu yakasında belirttiği plentin bulunduğu yeri gösteren uydu hava fotoğrafı,

belgeleri ihale komisyonuna sunmuştur. Yapılan incelemede, Anadolu yakasında firmanın belirtmiş olduğu plente ait kapasite raporunu sunmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle belge eksikliğinden teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. Şikâyette bulunan istekli firma şikâyet başvurusunda, idare belge eksikliğini tamamlaması yönünde süre verildiğini belirtmektedir. İdare belge eksikliğinin tamamlanması ile ilgili olarak, sözlü olarak istekli firma yetkilisine bilgi vermiştir. Bununla ilgili kayıtta yazılı evrak yoktur.

2) İsteklilere ait asfalt üretim plentinin varlığı ve yeri ile ilgili gerekli ve yeterli belge, ilgili plente ait kapasite raporudur. İstekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş.’nin, sözlü belge istenilmesinden sonra, firmanın plent adresi olarak belirttiği yere, o bölgeye idareye ait başka bir iş için giden, bir komisyon üyesi ve Fen İşleri Müdürlüğü bir personeli idareye ait resmi araçla, istekli firmanın plent adresi olarak belirttiği yere gitmiştir. Fakat istekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş.’ye ait tabela görülememiştir. Ekte sunulan Ek:5’deki görüntü tespit edilmiştir.” şeklinde cevap verilmiştir.

İdari şartname incelendiğinde; idarece kendi malı olma şartı getirilen asfalt plenti tesisinin Anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55 km mesafede, minimum 150 ton/saat kapasiteli olacağı yönünde bir düzenleme yapıldığı ancak, şartnamede istenilen plentin bulunduğu yere ve kapasiteye ilişkin koşulların hangi belge/belgelerle tevsik edileceğine yönelik bir düzenleme yapılmadığı, başvuru sahibi dışında ihaleye teklif sunan 4 isteklinin sahip oldukları asfalt plent tesisinin anılan kriterleri karşıladığını göstermek üzere kapasite raporları sunduğu görülmüş olup, ihale dokümanının anılan düzenlemesine yönelik olarak süresinde bir başvuruda bulunulmadığı ve dokümanın mevcut haliyle kesinleşmiş olduğu anlaşıldığından, ihaleye katılan isteklilerin asfalt plentinin bulunduğu yeri, kapasite raporu veya benzer kanıtlayıcı güce sahip belgeler ile tevsik etmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinde yer alan;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

…teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir...” hükmü uyarınca, idarenin teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan, belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasını yazılı olarak istemesi gerektiği halde, başvuru sahibine sözlü olarak kapasite raporunun sunulması gerektiği hususunda bilgi verilmesi üzerine, başvuru sahibince sunulan belgelerin değerlendirilmesinin mevzuata aykırı olduğu açıktır.

Diğer taraftan, başvuru sahibi tarafından, itirazen şikâyet dilekçesinde, Avrupa yakasında işin yapıldığı yere 21 km uzaklıkta, plent tesisleri bulunmasına karşın, ihaleye esas idari ve teknik şartnamede düzenlenen yeterlik şartlarının karşılanabilmesi için, Sultan Orhan Mahallesi, Karapınar Mevkiinde şube açıldığı ifade edilmektedir. İdare tarafından belge talep yazımız üzerine gönderilen yazının ekinde, başvuru sahibince, Kocaeli Vergi Dairesi Başkanlığı İlyasbey Vergi Dairesi’ne hitaben yazılan ek işyeri açma kararını bildirir belgenin bulunduğu, ancak, idare yetkilileri tarafından belirtilen adreste keşif yapılıp, tutanak düzenlenmediği, idarece plent bulunup bulunmadığına ilişkin yazılı bir evrak sunulmamış, yalnızca adreste firmanın tabelasının yer almadığına ilişkin bilgi verilmiş ve fotoğraf sunulmuşken, şikâyet dilekçesi ekinde sunulan, içerisinde kamera kayıtlarının bulunduğu iddia edilen CD üzerinden itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesi kapsamında tespit yapılmasının mümkün olmadığı ve istekliye ait asfalt plent tesisinin belirtilen adreste mevcut olduğunu kanıtlayıcı başkaca bir belge sunulamadığı tespit edildiğinden, asfalt plent tesisinin yeni açılan şube adresinde mevcut olduğu varsayımına dayanılarak, tekliflerin değerlendirilemeyeceği,

Ayrıca, idarenin sözlü olarak başvuru sahibini bilgilendirmesi üzerine sunulan kapasite raporunun da Avrupa yakasında bulunan bir asfalt plentine ait olduğu, dolayısıyla söz konusu belgeler, idare tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesine uygun bir şekilde, yazılı olarak istenilip, dikkate alınsa dahi, idari şartnamede aranılan yeterlik kriterinin karşılanamayacağı tespit edilmiştir.

Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde; teklif dosyasında sunulan, SMMM onaylı, 200 ton/saat kapasiteli tuz tutuculu asfalt üretim plentinin de yer aldığı demirbaş listesi ile söz konusu makineye ilişkin Ertaş Yol Asfaltlama İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından başvuru sahibi istekli adına düzenlenen SMMM onaylı 07.05.2012 tarihli faturanın, idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde düzenlenen yeterlik kriterlerinin karşılandığını kanıtlamakta yetersiz kaldığı, söz konusu belgeler ile,Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, Teçhizat ve Diğer Ekipmana İlişkin Belgeler” başlıklı 41 inci maddesine uygun olarak, asfalt plent tesisinin, isteklinin kendi malı olduğunun tevsik edildiği, ancak, sunulan belgelerin asfalt plent tesisinin Anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55km mesafede olup olmadığına ilişkin bir bilgi içermediği, dolayısıyla başvuru sahibi tarafından ilgili yeterlik kriterinin karşılanmadığı görülerek, idarece başvuru sahibine ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

1)Fermak İnş. Taah. A. Ş. tarafından, idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde düzenlenen yeterlik kriterine ilişkin olarak;

İngilizceden Türkçeye tercüme ettirilerek Beyoğlu 13. noterliği tarafından aslına uygunluğu onaylanmış, Ammann marka 240 ton/saat kapasiteli asfalt tesisine ait faturanın,

Beyoğlu 13. noterliği tarafından düzenlenen farklı marka ve kapasitelerde 5 adet asfalt plentininamortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağının,

Finansal kiralama yoluyla edinilmiş asfalt üretim tesisine ilişkin olarak kira sözleşmesinin,

İhalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğini gösterir Deniz Finansal Kiralama Anonim şirketinde alınmış “Fermak İnş. Taah. A. Ş.’ye ait leasing sözleşmelerinin 08.05.2012 tarihi itibariyle cari hesaplarımızda vadesi geçmiş borcu bulunmamaktadır.” ibaresini içeren belgenin,

Sunulduğu görülmüştür.

Anılan belgeler ile asfalt plentinin isteklinin kendi malı olduğu tevsik edilse de, plentin bulunduğu yere dair, noter tespit tutanağı ve faturada her hangi bir bilginin yer almadığı, finansal kiralama sözleşmesi sunulmak suretiyle kendi malı olduğu belgelenen asfalt plentine ait kira sözleşmesinin 22 nci maddesinde ise;

“Kiracı, … kiralananın sözleşme süresince özel şartlar bölümünde belirtilen adreste muhafaza edileceğini ve kiralayanın yazılı muvafakati olmaksızın yerini değiştirmeyeceğini, buna aykırı davranışta bulunması halinde kiralayanın finansal kiralama sözleşmesini herhangi bir süre vermeksizin derhal fesih etme hakkına sahip olduğunu kabul ettiğini beyan ve kabul eder…”

Şartının yer aldığı, dolayısıyla plentin bulunduğu yer olarak; sözleşmenin özel şartlar bölümünde, kiralananın yeri ve riziko adresi olarak belirtilen “Ankara Konya yolu 46. Km” adresinin dikkate alınması gerektiği, finansal kiralama sözleşmesi ekinde yer alan proforma faturada da siparişin gideceği yer olarak Ankara – Gölbaşı adresinin yazılı olduğu görülmüştür.

Bu çerçevede, Fermak İnş. Taah. A. Ş. tarafından sahip olunan asfalt plent tesisinin Anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55km mesafede olduğunun belgelendirilmediği tespit edildiğinden, idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde düzenlenen yeterlik kriterinin karşılanmadığı görülerek, anılan istekliye ait teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2)Kibsaş Karadeniz İnş. Beton San. ve Tic. A. Ş. tarafından Gebze Birinci Noterliği tarafından düzenlenmiş asfalt üretim tesisinin amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair sabit kıymet tespit raporu ile Beykoz Belediyesi ve Kibsaş tesislerinin işaretlendiği haritanın sunulduğu görülmüştür.

Kapasite raporları ilgili sanayi odalarınca oluşturulan eksper heyeti marifetiyle yerinde inceleme yapılması sonucu tanzim edilen belgeler olduğundan, idari şartnamenin asfalt üretim tesisinin yeri hususunda idarenin şartname düzenlemesi uyarınca talep ettiği bilgileri içermektedir. Ancak, Kibsaş Karadeniz İnş. Beton San. ve Tic. A. Ş. tarafından sunulan haritanın plent tesisinin bulunduğu yeri göstermek açısından, yeterli kanıtlayıcı güce sahip olmadığı sonucuna ulaşıldığından, anılan istekliye ait teklifin, idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde aranılan yeterlik kriterinin karşılanamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Fermak İnş. Taah. A. Ş. ve Kibsaş Karadeniz İnş. Beton San. ve Tic. A. Ş.’ye ait tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak; ihale komisyonu tarafından plentin bulunduğu yerin gerek belgelerle gerekse keşif yapmak suretiyle tespit edilmesine ve firmalarının ihale dokümanında istenilen bütün yeterlik şartlarını taşımasına rağmen, idari şartnamede ve ilanda istenilen plent makinesinin bulunduğu yerin ibrazının plentin satın alındığına ilişkin fatura ile yapılmasına karşın; fatura ile plentin bulunduğu yerin tespit edilemediği ve faturanın yeterli evrak sayılamayacağı gerekçesiyle ihalede en uygun teklifi veren firmalarının değerlendirilme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, ihalenin İstanbul Asfalt Fabrikaları San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakılması nedeniyle ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırı hareket edildiği ve kamu zararı oluşturulduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru konusu ihaleye ait idari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı; “Beykoz Genelindeki Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Asfalt Kaplama” olarak belirlenmiştir.

Anılan şartnamenin“İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde;

“7.5.4. 1 adet asfalt plenti anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55km mesafede, minimum 150 ton/saat kapasiteli yüklenicinin kendi malı olacak” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 46 ncı maddesinde;

“46.1.…Asfalt üretim yeri (plent altından kamyonlara dolum yeri), Anadolu yakasında olacak ve işin yapılacağı yere mesafesi İdare tarafından belirlenecek olup, maksimum 55 km olacaktır. İşin yüklenici tarafından yapımı sırasında özel teknik şartnamedeki hususlar dikkate alınacaktır” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, Teçhizat ve Diğer Ekipmana İlişkin Belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde;

“(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır. ” hükmü yer almaktadır.

Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

Başvuru sahibi isteklinin teklif dosyası kapsamında sunduğu belgeler arasında SMMM onaylı 200 ton/saat kapasiteli tuz tutuculu asfalt üretim plentinin de yer aldığı demirbaş listesi ile söz konusu tesise ilişkin Ertaş Yol Asfaltlama İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından başvuru sahibi istekli adına düzenlenen SMMM onaylı 07.05.2012 tarihli faturanın sunulduğu görülmektedir.

Başvuru sahibince, itirazen şikayet dilekçesinde, ihale komisyonu tarafından, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “…teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir...” hükmü doğrultusunda, asfalt plentinin bulunduğu yer hususunda kendilerinden bilgi istenildiği ve eksikliklerin tamamlanması için süre verildiği, bunun üzerine başvuru sahibi tarafından harita eklenmek suretiyle komisyona ayrıntılı bilgi verildiği,

Ayrıca, 23.05.2012 tarihinde idare yetkilileri tarafından şirketin şubesi ve plentin bulunduğu yer olan Sultan Orhan Mahallesi, Karapınar Mevkii adresine gelindiği, şirket yetkilileri ile görüşülerek, asfalt plentinin varlığınının tespit edildiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarını karşılamak üzere; 04.07.2012 tarih ve B.07.6.KİK.0.07-101.01.02[.2301]-1855 sayılı yazı ile;

“1) İhale sürecinde isteklilerden tekliflerindeki eksikliklerin giderilmesi için süre verilerek bilgi talep edilip edilmediği, edilmiş ise bu hususa ilişkin idarenin bilgi talebi yazıları ile isteklilerin cevabi yazıları,

2) İdarece isteklilere ait asfalt üretim plentinin varlığı ve yerinin tespiti konusunda keşif yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise bu hususa ilişkin her türlü bilgi ve belgeler” istenilmiş olup, idarece 06.07.2012 tarih ve M.34.3.BEY.0.11.755.02-0973 sayılı yazı ile söz konusu bilgi ve belge talebine ilişkin yazımıza;

“1) İhaleye ait tekliflerin değerlendirilmesi sürecinde, istekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş. yetkilisi, ihale ile ilgili bilgi almak için birkaç kez idareye gelmiştir. Firma yetkilisi idareye geldiği zaman, kendisine sözlü olarak, tekliflerinde sadece faturanın bulunduğu, asfalt üretim yeri plent ile ilgili kapasite raporunun olup olmadığı, varsa getirmesi gerektiği sözlü olarak söylenmiştir. Bunun üzerine aynı firma yetkilisi ertesi gün ekte sunulan;

a)Avrupa yakasında bulunan plente ait kapasite raporu,

b)Avrupa yakasında bulunan plentte üretilen ürünün TSE belgesi,

c)11.05.2012 tarihli firma tarafından İlyasbey Vergi Dairesi Müdürlüğüne verilmiş dilekçe,

d)Firmanın Anadolu yakasında belirttiği plentin bulunduğu yeri gösteren uydu hava fotoğrafı,

belgeleri ihale komisyonuna sunmuştur. Yapılan incelemede, Anadolu yakasında firmanın belirtmiş olduğu plente ait kapasite raporunu sunmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle belge eksikliğinden teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. Şikâyette bulunan istekli firma şikâyet başvurusunda, idare belge eksikliğini tamamlaması yönünde süre verildiğini belirtmektedir. İdare belge eksikliğinin tamamlanması ile ilgili olarak, sözlü olarak istekli firme yetkilisine bilgi vermiştir. Bununla ilgili kayıtta yazılı evrak yoktur.

2) İsteklilere ait asfalt üretim plentinin varlığı ve yeri ile ilgili gerekli ve yeterli belge, ilgili plente ait kapasite raporudur. istekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş.’nin, sözlü belge istenilmesinden sonra, firmanın plent adresi olarak belirttiği yere, o bölgeye idareye ait başka bir iş için giden, bir komisyon üyesi ve Fen İşleri Müdürlüğü bir personeli idareye ait resmi araçla, istekli firmanın plent adresi olarak belirttiği yere gitmiştir. Fakat istekli firma Akdağlar Asfalt Yol Bet. ve Petrokimya San. ve Tic. A. Ş.’ye ait tabela görülememiştir.ekte sunulan Ek:5’deki görüntü tespit edilmiştir.” şeklinde cevap verilmiştir.

İdari şartname incelendiğinde; idarece kendi malı olma şartı getirilen asfalt plenti tesisinin Anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55 km mesafede, minimum 150 ton/saat kapasiteli olacağı yönünde bir düzenleme yapıldığı ancak, şartnamede istenilen plentin bulunduğu yere ve kapasiteye ilişkin koşulların hangi belge/belgelerle tevsik edileceğine yönelik bir düzenleme yapılmadığı, başvuru sahibi dışında ihaleye teklif sunan 4 isteklinin sahip oldukları asfalt plent tesisinin anılan kriterleri karşıladığını göstermek üzere kapasite raporları sunduğu görülmüş olup, ihale dokümanının anılan düzenlemesine yönelik olarak süresinde bir başvuruda bulunulmadığı ve dokümanın mevcut haliyle kesinleşmiş olduğu anlaşıldığından, ihaleye katılan isteklilerin asfalt plentinin bulunduğu yeri, kapasite raporu veya benzer kanıtlayıcı güce sahip belgeler ile tevsik etmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinde yer alan;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

…teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir...” hükmü uyarınca, idarenin teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan, belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasını yazılı olarak istemesi gerektiği halde, başvuru sahibine sözlü olarak kapasite raporunun sunulması gerektiği hususunda bilgi verilmesi üzerine, başvuru sahibince sunulan belgelerin değerlendirilmesinin mevzuata aykırı olduğu açıktır.

Diğer taraftan, başvuru sahibi tarafından, itirazen şikayet dilekçesinde, Avrupa yakasında işin yapıldığı yere 21 km uzaklıkta, plent tesisleri bulunmasına karşın, ihaleye esas idari ve teknik şartnamede düzenlenen yeterlik şartlarının karşılanabilmesi için, Sultan Orhan Mahallesi, Karapınar Mevkiinde şube açıldığı ifade edilmektedir. İdare tarafından belge talep yazımız üzerine gönderilen yazının ekinde, başvuru sahibince, Kocaeli Vergi Dairesi Başkanlığı İlyasbey Vergi Dairesi’ne hitaben yazılan ek işyeri açma kararını bildirir belgenin bulunduğu, ancak, idare yetkilileri tarafından belirtilen adreste keşif yapılıp, tutanak düzenlenmediği, idarece plent bulunup bulunmadığına ilişkin yazılı bir evrak sunulmamış, yalnızca adreste firmanın tabelasının yer almadığına ilişkin bilgi verilmiş ve fotoğraf sunulmuşken, şikâyet dilekçesi ekinde sunulan, içerisinde kamera kayıtlarının bulunduğu iddia edilen CD üzerinden itirazen şikayet başvurusunun incelenmesi kapsamında tespit yapılmasının mümkün olmadığı ve istekliye ait asfalt plent tesisinin belirtilen adreste mevcut olduğunu kanıtlayıcı başkaca bir belge sunulamadığı tespit edildiğinden, asfalt plent tesisinin yeni açılan şube adresinde mevcut olduğu varsayımına dayanılarak, tekliflerin değerlendirilemeyeceği,

Ayrıca, idarenin sözlü olarak başvuru sahibini bilgilendirmesi üzerine sunulan kapasite raporunun da Avrupa yakasında bulunan bir asfalt plentine ait olduğu, dolayısıyla söz konusu belgeler, idare tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesine uygun bir şekilde, yazılı olarak istenilip, dikkate alınsa dahi, idari şartnamede aranılan yeterlik kriterinin karşılanamayacağı tespit edilmiştir.

Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde; teklif dosyasında sunulan, SMMM onaylı, 200 ton/saat kapasiteli tuz tutuculu asfalt üretim plentinin de yer aldığı demirbaş listesi ile söz konusu makineye ilişkin Ertaş Yol Asfaltlama İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından başvuru sahibi istekli adına düzenlenen SMMM onaylı 07.05.2012 tarihli faturanın, idari şartnamenin 7.5.4 üncü maddesinde düzenlenen yeterlik kriterlerinin karşılandığını kanıtlamakta yetersiz kaldığı, söz konusu belgeler ile,Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Makine, Teçhizat ve Diğer Ekipmana İlişkin Belgeler” başlıklı 41 inci maddesine uygun olarak, asfalt plent tesisinin, isteklinin kendi malı olduğunun tevsik edildiği, ancak, sunulan belgelerin asfalt plent tesisinin Anadolu yakasında, işin yapılacağı yere maksimum 55 km mesafede olup olmadığına ilişkin bir bilgi içermediği, dolayısıyla başvuru sahibi tarafından ilgili yeterlik kriterinin karşılanmadığı görülerek, idarece başvuru sahibine ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli ve istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği hüküm altına alınmış, şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusu dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu bir idari başvuru yolu olarak öngörülmüştür.

Bu çerçevede, idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, öncelikle aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması ve başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması ya da zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede, idarece başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığına ilişkin iddiasının incelenmesi sonucunda; idarece teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata uygun bulunduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak diğer isteklilerin belgelerinin de incelenmesi halinde dahi ihalenin başvuru sahibinin üzerinde kalma ihtimalinin bulunmadığı göz önüne alındığında, başvuru sahibinin hukuken korunması gereken bir hakkının bulunmadığı anlaşılmış olup, başvurunun 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, ehliyet yönünden reddinin gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede, “ başvurunun reddine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ düzeltici işlem belirlenmesine ” ilişkin karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi