KİK Kararı: 2012/UY.II-2004

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/026
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 07.05.2012
Karar No : 2012/UY.II-2004
BAŞVURU SAHİBİ:
Tekin Dinç Elektrik İnş. Güvenlik Taah., Karaağaç Mah. Fabrika Cad. No : 21 ERZİNCAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Erzincan Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğü, Gülabıbey Mahallesı 798 Sokak 2 24100 ERZİNCAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/29357 İhale Kayıt Numaralı "Erzincan Sabancı Kız Yetiştirme Yurdu Binası Onarımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

25.04.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[1459].(0258)./2012-26Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Erzincan Özel İdaresi Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 19.03.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Erzincan Sabancı Kız Yetiştirme Yurdu Binası Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Tekin Dinç Elektrik İnş. Güvenlik Taah.’ün 05.04.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.04.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 11.04.2012tarih ve 14193sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.04.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale uhdesinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu, dolayısıyla anılan isteklilere ait tekliflerin reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adının “ Erzincan Sabancı Kız Yetiştirme Yurdu Binası Onarımı” şeklinde belirtildiği; 19 uncu maddesinden teklif ve sözleşme türünün anahtar teslimi götürü bedel teklif ve sözleşme olacağı, sözleşme tasarısının 9 uncu maddesinden, işe sözleşmenin imzalanmasından itibaren 10 gün içinde yer teslimi yapılarak başlanacağı ve işin süresinin 35 gün olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

Yönetmeliğin zikredilen maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde geçerli olduğu tespit edilen tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı; bu kapsamda anahtar teslimi götürü bedel işlerde teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizlerin, ayrıca analiz girdi maliyetlerini tevsik eden belgelerin istenileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi konularında Kurumca hazırlanan düzenlemelerin esas alınacağı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinin 45.1.1 inci alt maddesinde yapım işi ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin, yine madde metninde belirtilen hesaplamalar neticesinde bulunacak sınır değere göre tespit edileceği belirtilmektedir.

Bu bağlamda, idarece geçerli teklifler üzerinden yapılan hesaplama sonucunda; aşırı düşük teklif sınır değerin 33.774,16TL olarak hesaplandığı, sınır değerin altında teklif veren Özsistem Yapı İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ve Çetinkaya İnş. – Sebahattin Çetinkaya ile Nurettin Dabaoğlu – Emta İnş.’ın aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, bunun üzerine Çetinkaya İnş. – Sebahattin Çetinkaya hariç diğer iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını verilen süre içerisinde idareye sunduğu ve idarece yapılan değerlendirme neticesinde; sorgulamaya cevap vermeyen Çetinkaya İnş. – Sebahattin Çetinkaya’ya ait teklifin reddedildiği, öte yandan, ihalenin, açıklaması uygun bulunan Özsistem Yapı İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı yine açıklaması uygun bulunan Nurettin Dabaoğlu – Emta İnş.’in ise ekonomik açıdan en avantajlı 2 nci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarenin sorgulama yazısı incelendiğinde; aşağıda yer alan 4 adet iş kaleminin sorgulamaya tabi tutulduğu, ancak, anılan iş kalemlerinde bulunan, açıklama istenilmeyecek girdilerin belirtilmediği görülmüştür.

Sıra No:

Poz No:

İş kaleminin açıklaması

1

25.043/1A

Eski plastik ve sentetik boyalı yüzeylere astar çekilerek iki kat su bazlı mat plastik boya yapılması

2

21.066

0-12,50 m arası yükseklikteki tavanlar için iş iskelesi kurulması (12,50 m dahil)

3

22.009/3B

Lamine levha kaplamalı, iki yüzü odun lifinden yapılmış levhalarla presli, köknar dolgu çıtalı iç kapı kanadı yapılması, yerine takılması

4

22.001/A

Lamine levha kaplamalı iç kapılara ait masif kasa ve pervaz yapılması ve yerine takılması

Yapılan incelemede, sorgulamaya tabi tutulan iş kalemlerinin yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturduğu tespit edildiğinden, idarenin bu işleminin anılan Tebliğin 45.1.2 nci maddesine uygun olduğu, bununla birlikte, açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin yazı ekinde belirtilmemesinin bahse konu Tebliğ maddesindeki açıklamaya uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, ihale dokümanı üzerinde yapılan incelemede, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale edilen inceleme konusu işte, idarece ihale dokümanı satın alan istekli olabileceklere/isteklilere işe ait tadilat uygulama projelerinin verilmediği, sadece iş kapsamındaki imalat kalemlerine ait mahal listelerinin verilmesi ile yetinildiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte, teklifi aşırı düşük olarak belirlenen iki isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi sonucunda, anılan iki isteklinin iş kapsamında yer alan imalat iş kalemleri için öngördükleri miktarların, idarenin öngördüğü miktarlardan farklı olduğu tespit edilmesine karşın anılan iki istekliye ait tekliflerin reddedilmesinin isabetli olmayacağı anlaşılmıştır.

Şöyle ki, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkılan ihalelerde, birim fiyat teklif alınmak suretiyle çıkılan ihalelerin tersine, isteklilerin işe ait sözleşme ve ekindeki uygulama projeleri üzerinden işin kapsamındaki iş kalemlerine ilişkin miktar hesaplamalarını yaparak işin tamamının bir bütün halinde sözleşmesine uygun bir şekilde yapımı için tekliflerini hazırlamaları gerekmektedir. Dolayısıyla, uygulama projeleri hazırlanmadan çıkılan inceleme konusu ihalede isteklilerce iş kalemlerine dair miktar hesaplamaları doğru bir şekilde yapılamayacağından, tekliflerin sağlıklı bir şekilde hazırlanmasının imkan dahilinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca, bu durumun, gerek aşırı düşük teklif açıklamaları dahil tekliflerin sıhhatli bir şekilde değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılmasını gerekse sözleşme aşamasının arzu edilen şekilde yürütülmesini engelleyeceği belirlenmiştir.

Buna ek olarak, idarece uygulama projeleri hazırlanmadan ihaleye çıkılmış olması 4734 sayılı Kanunun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62 nci maddesinin (c) bendinde yer alan hükme de aykırılık teşkil etmektedir.

Gerçekten, Kanunun sözü edilen bendinde; “ “Yapım işlerinde arsa temin edilmeden, mülkiyet, kamulaştırma ve gerekli hallerde imar işlemleri tamamlanmadan ve uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamaz. İhale konusu yapım işinin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ön veya kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Uygulama projesi bulunan yapım işlerinde anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale yapılması zorunludur. Ancak, doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan yapım işlerinde ön veya kesin proje üzerinden, her türlü onarım işleri ile işin yapımı sırasında belli aşamalarda arazi ve zemin etütleri gerekmesi veya uygulamada imar ve güzergâh değişikliklerinin muhtemel olması nedenleriyle ihaleden önce uygulama projesi yapılamayan, bina işleri hariç, yapım işlerinde ise kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabilir. Bu işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımlar için anahtar teslimi götürü bedel, uygulama projesi yapılamayan kısımlarda ise her bir kalem iş için birim fiyat teklif almak suretiyle ihale yapılabilir…” hükmü bulunmakta olup, anılan Kanun hükmünden, yapım işlerinde kural olarak uygulama projeleri yapılmadan ihaleye çıkılamayacağı, ancak, onarım işleri için kesin proje üzerinden ihaleye çıkılabileceği, bununla birlikte, anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkılabilmesi için ise uygulama projelerinin hazırlanmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen tespit ve açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda, idarece Kanunun anılan maddesine aykırı bir şekilde uygulama projeleri hazırlanmadan anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkılmasının, gerek tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılmasını gerekse sözleşmenin yürütülmesini menfi yönde etkileyeceği anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi