KİK Kararı: 2012/UY.I-2964

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/041
Gündem No : 88
Karar Tarihi : 18.07.2012
Karar No : 2012/UY.I-2964
BAŞVURU SAHİBİ:
Ali Çağlar, YENİKÖY MAHALLESİ MEYDAN CAD. ÇAVUŞOĞLU İŞHANI KAT:2 NO:31 RİZE

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Rize İli Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakfı Başkanlığı, Eminettin Mah. Valilik Binasi Zemin Kat A Blok 53100 RİZE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/47222 İhale Kayıt Numaralı "Rize İli Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakfı Öğrenci Yurdu (Serhat Öğrenci Yurdu) Onarım İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Rize İli Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Başkanlığıtarafından 07.05.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Rize İli Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Öğrenci Yurdu (Serhat Öğrenci Yurdu) Onarım İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Ali Çağlar’nin 21.06.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.06.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.07.2012tarih ve 23457sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.06.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/2503sayılı şikayet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale konusu işin sınır değerin altında teklif veren istekli üzerinde bırakıldığı, bu fiyatla işin yapılamayacağıiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde, ihale komisyonunun teklifi aşırı düşük olan isteklilerden, teklifin önemli bileşenleriyle ilgili, yapım işinin teklif fiyatıyla yapılmasına imkan veren yönteme, seçilen teknik çözümlere ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullara ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğüne ilişkin belgelere dayalı açıklama isteyeceği, isteklilerce yapılan açıklamaları değerlendirerek yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerini reddedeceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine göre hesaplanan sınır değerin altında kalan isteklilerden, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak isteneceği ve isteklilere istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verileceği açıklamalarına yer verilmiştir. Anılan Tebliğde ayrıca;

“45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir.

…

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir.

…

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

açıklamaları bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, idare tarafından başvuruya konu ihalede 4 istekliden sıralı iş kalemleri/grupları listesinde yer alan 22 kaleme ilişkin açıklama istendiği, üç isteklinin açıklama sunmadığı, Mekan Yapı Mal. Koll. Şti.’nin açıklamasının ise uygun bulunarak ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı belirlenmiştir.

İhale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, teklifin tümüne ilişkin hesap cetveli bulunduğu, açıklama istenen kalemlere ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyat ve rayiçlerin kullanıldığını gösteren bir listenin sunulduğu, ilgili birim fiyatlarda bulunmayan özel imalatlara ilişkin olarak birer analize yer verildiği anlaşılmıştır. Söz konusu analizlerde bulunan “20-22 kg/m 2 yoğunlukta EPS levha üzerine akrilik esaslı kaplama malzeme ile kumlama yapılmış 12x4 cm dikdörtgen kesitli fabrikasyon hazırlanmış hazır levha ve nakliyesi” ile “22-24 kg/m 2 yoğunluk üzerine akrilik esaslı kaplama malzemesi ile kumlama yapılmış 3 cm kalınlıkta EPS cotto görünümlü ısı yalıtım levhası ve nakliyesi” için Nazar Dek. İnş. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen iki adet proforma fatura sunulduğu, proforma faturalardaki fiyatların, ağırlıklı birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığının SMMM Ali Fuat Çakmakçı tarafından onaylandığı, proforma faturaların ekinde iki adet maliyet/satış tutarı tespit tutanağına yer verildiği belirlenmiştir. Anılan tutanaklar incelendiğinde, her sayfasının SMMM ve mükellef tarafından imzalanmadığı, tutanakların ilk sayfasında mükellefe ilişkin bilgilerin yazılmadığı, tutanakların hangi mallar için düzenlendiğinin belirtilmediği tespit edilmiştir. Diğer taraftan, ilgili mallar için proforma faturalarda teklif edilen fiyatların sırasıyla 11,05 TL ve 11,58 TL olduğu, tutanaklarda ise iki mal için ağırlıklı ortalama satış tutarının 8,20 TL ve 19,00 TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Hangi tutanağın hangi mala ilişkin tespitleri içerdiği anlaşılamamakla birlikte, 19,00 TL’nin % 80’inin 15,20 TL olduğu, bu tutarın her iki mal için de teklif edilen tutarlardan yüksek olduğu, dolayısıyla teklif edilen tutarların ağırlıklı birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı yönündeki SMMM beyanının gerçeği yansıtmadığı görülmüştür.

Buna ek olarak, istekli tarafından sunulan hesap cetvelindeki “Özel 01-4 cm XPS levhalarla dıştan ısı yalıtımı yapılması (mantolama)” kaleminin miktarının 1.138,60 m2 olarak öngörüldüğü, idarenin yaklaşık maliyet hesap cetvelinde bu kalemin miktarının 1.575,75 m2 olarak hesaplandığı, söz konusu kalemin istekli tarafından belirlenen miktarının, idarece belirlenen miktarın yaklaşık % 72’si düzeyinde olduğu tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesinde, ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak, sahte belge düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek, yasak fiil ve davranışlar arasında sayılmış ve bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümlerin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanunun Dördüncü Kısmında yer alan 58 inci ve 59 uncu maddelerinde, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği, taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulacağı, hükmolunacak cezanın yanısıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu çerçevede, istekli tarafından sunulan proforma faturalardaki fiyatların, maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki fiyatlarla uyumlu olmadığı ve “Özel 01-4 cm XPS levhalarla dıştan ısı yalıtımı yapılması (mantolama)” kaleminin miktarının istekli tarafından önemli ölçüde düşük belirlendiği anlaşıldığından, aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, proforma faturanın dayanağı olan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gerçek bilgileri yansıtmadığı tespit edildiğinden, belgeyi düzenleyen Nazar Dek. İnş. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ve SMMM hakkında yasaklamaya ilişkin işlemlerin başlatılması için idareye, SMMM Ali Fuat Çakmakçı hakkında TÜRMOB’a ve gerekli incelemenin yapılmasını teminen, Rize Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunulması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Mekan Yapı Mal. Koll. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayarak teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

1. Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Mekan Yapı Mal. Koll. Şti. tarafından sunulan proforma faturaların ekindeki maliyet/satış tutarı tespit tutanağında imzası bulunan Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Ali Fuat Çakmakçı ve proforma faturayı düzenleyen Nazar Dek. İnş. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında yasaklamaya ilişkin işlemlerin başlatılması için idareye bildirimde bulunulmasına,

3. Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Ali Fuat Çakmakçı ve Nazar Dek. İnş. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında gerekli incelemenin yapılmasını teminen, Rize Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunulmasına,

4. Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Ali Fuat Çakmakçı hakkında TÜRMOB’a bildirimde bulunulmasına,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi