KİK Kararı: 2012/UY.I-2694

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/038
Gündem No : 87
Karar Tarihi : 27.06.2012
Karar No : 2012/UY.I-2694
BAŞVURU SAHİBİ:
Ateşler Yapı İnşaat Turz. Taah. Müh. San. Ve Tic. Ltd. Şti., AŞAĞI ÖVEÇLER MAHALLESİ 1314 CADDE NO:37/3 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çankaya Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü, Birlik Mah. Kahire Cad. No: 3 06610 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/52371 İhale Kayıt Numaralı "Akpınar Mahallesi (26026/5) Betonarme Bina Yıkım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

25.06.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.[2170].(G026)./2012-5Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çankaya Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğütarafından 11.05.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Akpınar Mahallesi (26026/5) Betonarme Bina Yıkım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ateşler Yapı İnşaat Turz. Taah. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 18.05.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.05.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 05.06.2012tarih ve 20717sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.06.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; bahse konu ihalede ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, isteklinin açıklamalarında, asgari ücret tespit komisyonu tarafından belirlenen asgari ücretten daha düşük işçilik ücreti öngördüğü, iş kalemlerine ilişkin sunduğu metrajların, idarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetvelindeki metrajlardan düşük olduğu; kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen birim fiyat analizlerinin kullanılması halinde, birim fiyat analizlerinde yer alan işçilik çalışma saatleri, makine-ekipman çalışma saatleri ve malzeme miktarlarında değişiklik yapıldığı; birim fiyat analizlerine dayanak teşkil eden fiyat teklifleri, proforma faturaları ve ekinde sunulması gereken belgelerin, ihale ilan tarihinde yürürlükte olan Kamu İhale Tebliğine uygun şekilde sunulmadığı ve bu kalemler için sunulan birim maliyet cetveli içerisinde bulunması gereken kalemlere ilişkin tatmin edici izahat yapılmadığı; sunmuş oldukları analizlerin işin yapım şartlarına ve ihale dokümanına uygun olmadığı, her analiz içinde bulunması zorunlu bazı girdilerin çıkarılarak hukuka aykırı şekilde fiyat avantajı sağlandığı ve aşırı düşük teklif sahibinin açıklamaları ekinde zorunlu belgeleri sunmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelenen ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği, geçerli iki teklif üzerinden sınır değer hesaplaması yapılarak 80.051,76 TL olarak sınır değerin belirlendiği, 79.500,00 TL teklif veren Acar Yıkım İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin sınır değerin altında kaldığı, ihale komisyonu tarafından adı geçen istekliden 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca açıklama istendiği ve yapılan açıklamalar yeterli görülerek ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü,

Anılan Kanunun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40 ıncı maddesinde;

“ 37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır. ” hükmü,

Yer almaktadır.

Yapım işleri ihalelerinde teklif bedeli sınır değerin altında kalan isteklilerin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esaslar Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde düzenlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“…

45.1.5**.** İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

...

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

….dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.”

açıklaması yer almaktadır.

İncelenen ihalede; Acar Yıkım İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den 8 iş kalemi ile ilgili olarak açıklama talep edildiği; ihale dokümanı kapsamındaki “İnşaat Pursantajları” cetvelinde iş kalemlerine ait metrajların yer aldığı, adı geçen isteklinin idareye sunmuş olduğu aşırı düşük açıklamaları incelendiğinde, ihale dokümanı kapsamında verilen “Pursantaj Cetveli”ndeki metrajlar esas alınarak açıklama yapıldığı anlaşılmıştır.

İdarenin ve isteklinin metraj miktarlarının aşağıdaki tabloda yer verildiği üzere uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Sıra No

Poz No

İmalatın Cinsi

Ölçü

İdarenin Metrajı

İsteklinin Metrajı

1

18.183

Patlayıcı Madde Kullanmadan Çimento Harçlı Kagir ve Horasan İnş.Yıkılması

M3

138,74

138,74

2

18.185

Patlayıcı Madde Kullanmadan Demirli ve Demirsiz Beton İnşaatın Yıkımı

M3

388,01

388,01

3

18.185/1

Makine ile Demirli Demirsiz Beton İnş. Yıkımı

M3

388,10

388,10

4

18.186

Demirli Beton yıkımından çıkan demirin ayıklanması

KG

76.248,06

76.248,06

5

18.195

Her türlü kapı pencere camekân sökülmesi

M2

465,76

465,76

6

21.067

İş İskelesi 12.51 m’den Fazla Duvar İçin

M2

1.251,32

1.251,32

7

V.0342

Ahşap çatı sökülmesi

M2

320,37

320,37

8

Nakliye

Moloz Nakli

M3

776,02

776,02

İdarece açıklanması talep edilen (18.183, 18.185, 18.185/1, 18.186, 18.195, 21.067 ve V.0342) poz nolu iş kalemleri için kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanmış olan analizlerde yer alan girdi cinsleri ve miktarları esas alınarak idarenin vermiş olduğu analiz formatına uygun olarak hazırlanmış olan analizlerin sunulduğu, sunulan analizlerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu tarafından yayımlanmış olan 2012 yılı birim fiyat ve rayiçlerinin kullanıldığı, iş kalemlerine ait analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının yürürlükte olan saatlik asgari ücretin üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, Acar Yıkım İnş. Taah. San.ve Tic. Ltd. Şti.’nin yukarıda belirtilen hususlarda yapmış olduğu açıklamalarda, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine aykırılık görülmemiştir.

Diğer yandan, idarece açıklanması istenilen “Nakliye” iş kalemi ile “18.185/1 Makine ile demirli ve demirsiz beton inşaatın yıkılması” iş kalemi analizi içinde yer alan “Traktör Ripper” çalıştırılması ve “Kompresör” çalıştırılması girdilerine ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 ncimaddesine göre, piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat teklifleri sunularak açıklama yapılması gerekirken, proforma fatura sunularak yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 nci maddesi hükümlerine uygun olmadığı sonucuna varılmış olup, ihale komisyonu tarafından Acar Yıkım İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklifine ilişkin açıklamalarının kabul edilerek ihalenin üzerine bırakılması işleminin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Acar Yıkım İnş. Taah. San.ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi