KİK Kararı: 2012/UY.I-2547

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/037
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 20.06.2012
Karar No : 2012/UY.I-2547
BAŞVURU SAHİBİ:
Kalkanlar Tes. Müh. Hiz. Gıda Hayvancılık Ve Yapı Malz. Tic. Ltd. Şti., GEZ MAHALLESİ SAMİH KOBAL CADDESİ NO:1 ERZURUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Savunma Bakanlığı Erzurum İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı , Subay Orduevı Yanı 25100 ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/32093 İhale Kayıt Numaralı "3’Üncü Or.K.Lığına Ait Lojmanlara Termostatik Vana Ve Isı Pay Ölçer Takılması Ve Gerekli Sistem Uyumluluğunun Sağlanması" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

14.06.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.[2089].(0225)./2012-41E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Milli Savunma Bakanlığı Erzurum İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından 02.04.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “3’Üncü Or.K.Lığına Ait Lojmanlara Termostatik Vana ve Isı Pay Ölçer Takılması ve Gerekli Sistem Uyumluluğunun Sağlanması” ihalesine ilişkin olarak Kalkanlar Tes. Müh. Hiz. Gıda Hayvancılık ve Yapı Malz. Tic. Ltd. Şti.’nin 14.05.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.02.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine başvuru sahibinin 30.05.2012 tarih ve 19964 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.05.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, bu nedenle teklifin reddi gerekirken idarenin aksi yöndeki işleminde kamu ihale mevzuatına uyarlık bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin, yapım işi ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 45.1.1 inci maddesinde, ihaledeki geçerli teklifler tespit edildikten sonra hesaplanacak aşırı düşük teklif sınır değeri formülü açıklanmış; 45.1.13 üncü maddesinde teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin fiyatlarını açıklama yöntemleri belirtilmiş; 45.1.13.1 inci maddesinde, tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda, proforma faturadaki birim satış tutarının, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim. ” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “ Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim. ” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği düzenlenmiştir.

Öte yandan aynı Tebliğin 45.1.10 ve 45.1.13 üncü maddelerinde, idarelerin istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları dikkate almak suretiyle değerlendirme yapacağı; teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği belirtilmiştir.

Aktarılan mevzuattan hareketle, kamu ihale hukukunda, aşırı düşük olarak tespit edilen teklifin, kural olarak reddedileceği, ancak bu işlemden önce yapılacak sorgulama sonucunda, söz konusu isteklinin, ihale konusu yapım işine ilişkin, ekonomik bir yönteme sahip olması (i), seçilen teknik çözüm sayesinde avantajlı koşullarının bulunması (ii) ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü (iii) gibi üç ana konunun tamamı ya da herhangi biri çerçevesinde açıklama sunacağı, açıklamaya ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğindeki usullerin esas alınacağı, açıklama yapılırken ilgilinin maliyet bileşenlerine ilişkin bilgi ve belgelere dayanan bir yöntem kullanılacağı, dayanağı olmayan ve sadece beyana dayanan açıklamaların geçerli kabul edilmesine hukuki olanak bulunmadığı anlaşılmaktadır.

İncelenen ihale, idare bünyesinde lojmanlara termostatik vana ve ısı pay ölçer takılması ile gerekli sistem uyumunun sağlanması yapım işi olup, ihaleye on üç istekli katılmış, on iki istekli geçerli teklif sunmuştur. Kamu İhale Genel Tebliğinin, ilan tarihi itibariyle yürürlükte olan düzenlemesine uygun olarak yapılan aşırı düşük teklif sınır değer hesabından sonra bir isteklinin teklifi aşırı düşük olarak değerlendirilmiş, aynı Tebliğin 38.1 inci maddesi gereği hesaplanan sıralı iş kalemleri ve analiz girdileri listesi kullanılarak isteklilerden önemli teklif bileşenleri hakkında açıklama istenmiş, sunulan açıklama uygun görülerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi belirlenmiştir.

İhalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan başvuru sahibi tarafından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, bu nedenle teklifin reddi gerekirken idarenin aksi yöndeki işleminde kamu ihale mevzuatına uyarlık bulunmadığı iddiasıyla itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuru sahibinin iddiası çerçevesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, açıklama istenen iki poz kapsamında malzeme girdileri için proforma fatura aldığı ve montaj bedeli için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2012 yılı birim fiyatının kullanıldığı görülmüştür. Öncelikle montaj bedeline ilişkin açıklamanın ilgili mevzuatına uygun olduğu tespit edilmiştir. Ancak telsiz modüllü ısı pay ölçer ve termostatlı radyatör musluğu için alınan proforma faturalar incelendiğinde, her iki faturada da “birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim fiyat tutarının altında olmadığını beyan ederim” ibaresinin yer aldığı, bu ibarenin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.2 nci maddesinde yer alan meslek mensubu beyanından farklı olduğu, konuyla ilgili amaçsal bir yorum yapılsa dahi, ilgilinin proforma faturaları maliyet veya satışlar üzerinden düzenlendiğinin anlaşılamadığı, bu nedenle incelenen proforma faturaların mevzuatta belirtilen usule uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca termostatik radyatör vanası için alınan proforma faturayı onaylayan meslek mensubunun iletişim bilgilerinin de belge üzerinde yer almadığı görülmüştür. Dolayısıyla yukarıda belirtilen eksiklikler nedeniyle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin reddi gerekirken idarenin aksi yöndeki işleminde kamu ihale mevzuatına uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, başvuru sahibinin iddiası yerinde görüldüğünden, ihale üzerinde bırakılan Eska Makina İnş. Mad. Tur. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun biçimde yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi