KİK Kararı: 2012/UY.I-1589

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/021
Gündem No : 91
Karar Tarihi : 02.04.2012
Karar No : 2012/UY.I-1589
BAŞVURU SAHİBİ:
Köksal Mimarlık Sağlık Hizmetleri İnşaat Taahhüt Dış Ticaret Ltd.Şti., A. Nafiz Gürman Mah. Ali Rıza Gürcan Cad. Muratlı Sok. No : 1 Merter İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yalova Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü, Süleymanbey Mh. İstiklal Cd. No: 29 77100 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/412 İhale Kayıt Numaralı "Samanlı Deresi Kenarına Taş İstinat Duvarı Yapılması İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

27.03.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.Y.[1051].(0063)./2012-22Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Yalova Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 23.01.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Samanlı Deresi Kenarına Taş İstinat Duvarı Yapılması İşi” ihalesine ilişkin olarak Köksal Mimarlık Sağlık Hizmetleri İnşaat Taahhüt Dış Ticaret Ltd. Şti.’nin 29.02.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.03.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 09.03.2012tarih ve 9750sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.03.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; sınır değerin altında teklif veren Burhapen Plastik Ahşap İşl. İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin teklif ettiği bedelle bu işi yapamayacağı ve aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Kamu İhale Genel Tebliğinin yapım işlerinde “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“ 45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…

45.1.3. …, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

…

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9.__(Değişik: 20 /8 _/_2011 _-28031 R.G./ 16 md.)_İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması yer almaktadır.

Bahse konu ihale Samanlı Deresi Kenarına Taş İstinat Duvarı Yapılması işi olup, birim fiyat teklif almak suretiyle 23.01.2012 tarihinde yapılan ihaleye 15 istekli teklif vermiş, ihale komisyonu tarafından verilen tüm teklifler geçerli teklif olarak belirlenerek sınır değer 269.704,17 TL olarak belirlenmiş, sınır değerin altında teklif veren Burhapen Plastik Ahşap İşl. İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenerek anılan istekliden 01.02.2012 tarih ve 201 sayılı yazı ile 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifine açıklama getirmesi istenilmiş, anılan isteklinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihale bu firma üzerinde bırakılmıştır.

İdarece yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemi/iş grubu “Ocak taşı ile 200 doz çimento harçlı kargir inşaat” yapılması olarak belirlenmiştir

Söz konusu iş kaleminde idarenin analizi;

İşKalemi/İş Grubu

Ocak Taşı İle 200 Doz Çimento Harçlı Kargir İnşaat

Ölçü Birimi

M3

Poz No

Girdiler

Ölçü Birimi

Miktarı

Birim Fiyatı

Tutarı

Malzeme:

04.001/A

Ocak Taşı (08.021)

M3

1,2

15,29

18,35

10.003/MK

200 Kg çimento dozlu harç yapılması (kargir inşaat)

M3

0,33

43,73

14,43

İşçilik:

Yapılması ve görünen yüzeylerin düzenlenmesi

01.013

Duvarcı ustası

sa

1,5

5,30

7,95

01.213

Duvarcı usta yardımcısı

sa

2,5

4,00

10,00

01.501

Düz işçi (inşaat işçisi)

sa

4,5

3,80

17,10

İnşaat yerinde yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma

01.501

Düz işçi (inşaat işçisi)

sa

2,5

3,80

9,50

Karsız toplam

77,33

Şablon, çalışma sehbahası ve malzeme indirme düzeni karşılığı %3

Toplam*0,03

2,32

Karsız Toplam

79,65

%25 Kar ve Genel Giderler

19,91

Toplam Tutar

99,56

Şeklinde düzenlenmiştir.

Burhapen Plastik Ahşap İşl. İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin bahse konu iş kalemi/iş grubuna ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesinde;

Anılan isteklinin “Ocak taşı ile 200 doz çimento harçlı kargir inşaat yapılması” iş kalemine ilişkin analiz sunduğu, birim fiyat teklif cetveli ile analiz fiyatının uyumlu olduğu, anılan istekli tarafından düzenlenen analizin;

İş Kalemi/İş Grubu No:2

Ocak Taşı İle 200 Doz Çimento Harçlı Kargir İnşaat

Ölçü Birimi

M3

Poz No

Girdiler

Ölçü Birimi

Miktarı

Birim Fiyatı

Tutarı

Malzeme:

Ocak Taşı (08.021)

M3

1,2

8,00

9,60

200 Kg çimento dozlu harç yapılması (kargir inşaat)

M3

0,33

43,73

14,43

İşçilik:

Yapılması ve görünen yüzeylerin düzenlenmesi

Duvarcı ustası

sa

1,5

4,50

6,75

Duvarcı usta yardımcısı

sa

2,5

3,94

9,85

Düz işçi (inşaat işçisi)

sa

2,5

3,94

9,85

İnşaat yerinde yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma

Düz işçi (inşaat işçisi)

sa

2,5

3,94

9,85

Karsız toplam

60,33

Kar ve Genel Giderler

8,67

Toplam Tutar

69,00

Şeklinde düzenlenmiştir. Bahse konu ihalenin tarihi 23.01.2012 olup istekli tarafından analiz girdisinde işçilik maliyeti ihale tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan asgari ücret üzerinden belirlenmiş, analizde “200 Kg çimento dozlu harç yapılması (kargir inşaat)” na ilişkin fiyatının belirlenmesinde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı birim fiyatının esas alındığı görülmüştür. Söz konusu iş kaleminde idare tarafından hazırlanan analizde 01.501 po nolu düz işçinin çalışma süresi 4,5 saat olarak öngörülmesine rağmen, isteklinin analizinde düz işçinin çalışma süresi düşürülerek 2,5 saat olarak belirlenmiştir.

Ayrıca, söz konusu iş kaleminde malzeme girdisi olarak yer alan “Ocak Taşı (08.021)” maliyetinin tevsiki için Gürer Maden Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den istekli adına “duvar taşı malzemesi” konulu birer adet olmak üzere 07.02.2012 tarihli proforma fatura ve fiyat teklifinin ayrıca yine anılan firma tarafından istekli adına düzenlenmiş “duvar taşı malzemesi” alımına ilişkin 30.01.2012 tarih ve 034871 sayılı faturanın sunulduğu görülmüştür.

Yapım ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasının nasıl yapılacağı ve belgelendirileceği Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde düzenlenmiş olup anılan Tebliğ hükmü uyarınca isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarını proforma fatura veya fiyat teklifleri sunularak tevsik etmeleri durumunda maliyet üzerinden mi yoksa satışlar üzerinden mi açıklama yapıldığının proforma faturanın/fiyat teklifinin üzerinde belirtilmesi, yapılan açıklamanın niteliğine göre Tebliğde yer alan beyanın/ibarenin mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura/fiyat teklifi üzerine yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Bahse konu ihalede anılan istekli tarafından proforma fatura/fiyat teklifi üzerinde SMMM/YMM tarafından düzenlenmiş Tebliğde belirtilen beyanların/ibarelerin yer almadığı ve söz konusu belgelerin anılan meslek mensuplarınca onaylanmadığı görülmüştür. Aynı zamanda anılan Tebliğin 45.1.13.9 uncu maddesinde alış faturası ile açıklamada bulunulmasının geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan ihale dokümanında “Ocak taşı ile 200 doz çimento harçlı kargir inşaat” imalatının birim fiyat tarifi; “1,200 m³ ocak taşı ve 1 m³ kuma 200 kg çimento ve 0,200 m³ su karıştırılarak yapılan 200 kg çimento dozlu 0,330 m³ harç ile kârgir inşaatın yapılması, ocak taşı ile yapılan kargir inşaata yatayda ve düşeyde 3,00- m aralıklarla kargir inşaat boyunca Ø200 lük beton büzlerle barbakan yapılması, görünen yüzeylerin düzenlenmesi, inşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, gerektiğinde çalışma sehpaları, indirme tertibatı, şablon kullanılması, her türlü malzeme ve zayiatı, işçilik, araç ve gereç giderleri, işin yapımı için gerekli olan her türlü malzemenin nakliyesi ve iş yerinde temini, müteahhit genel giderleri ve kârı dâhil, ocak taşı ile 1 m³ kârgir inşaatın fiyatı.” olarak yapılmış, teknik şartnamenin 12 nci maddesinde de; “ Tüm işlerde nakliyeler ilgili birim fiyatların içinde olup, ayrıca nakliye bedeli ödenmeyecektir” düzenlemesine yer verilmiştir. Ayrıca ihale dokümanı içerisinde nakliye mesafe tutanağı ve nakliye analizlerine yer verilerek Yaklaşık Maliyet İcmal Tablosunda bahse konu iş kaleminde çimento, kum ve taş nakli için toplam 64.601,02 TL maliyet öngörülmüştür. Anılan istekli tarafından bahse konu iş kaleminin açıklamasında nakliyeye ilişkin bir bedel öngörülmediği ve bu konuda aşırı düşük teklif açıklamasının yapılmadığı görülmüştür.

Anılan isteklinin bahse konu iş kaleminin analizinde düz işçinin çalışma süresinin idarenin analizine göre daha düşük gösterilmesi ve söz konusu iş kaleminde malzeme girdisi olarak yer alan “Ocak Taşı (08.021)”na ilişkin maliyetin Tebliğin öngördüğü şekilde tevsik edilmesi ve nakliye için bir bedel öngörülmemesi nedeniyle yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine uygun olmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, ihalenin bu istekli üzerinde bırakılması anılan mevzuat hükümlerine aykırıdır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Burhapen Plastik Ahşap İşl. İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi