KİK Kararı: 2012/UH.III-523 (23 Ocak 2012)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/007
Gündem No : 40
Karar Tarihi : 23.01.2012
Karar No : 2012/UH.III-523
BAŞVURU SAHİBİ:
Ömeroğlu İnşaat Tur.Ltd.Şti., Hilal Mah. R.Tagore Cad. 694.Sok. No : 38/2 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çankaya Belediyesi Park Ve Bahçeler Müdürlüğü, Birlik Mahallesi Kahire Caddesi 3 06610 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/176077 İhale Kayıt Numaralı "Park Ve Yeşil Alanlarda Bitkisel Bakım, Sulama Ve Temizlik İşleri Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

19.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.[34].(0259)./2012-9Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çankaya Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğütarafından 07.12.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Park ve Yeşil Alanlarda Bitkisel Bakım, Sulama ve Temizlik İşleri Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Ömeroğlu İnşaat Tur. Ltd. Şti.’nin 27.12.2011tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 03.01.2012tarih ve 264sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.01.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;ihaleye dört isteklinin katıldığı, isteklilerce sunulan tekliflerin idarenin belirlemiş olduğu yaklaşık maliyetin altında olması nedeniyle tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, firmalarınca aşırı düşük savunmasının mevzuata uygun bir şekilde yapılmasına karşın, bu hususun idarece dikkate alınmayıp birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olduğu gerekçe gösterilerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, aritmetik hataya ilişkin hususun aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasından önce bakılması gereken bir husus olduğu, kaldı ki firmalarının sunduğu birim fiyat teklif cetvelinde hata olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihalenin Çankaya Belediye Başkanlığı Park ve Bahçeler Müdürlüğü tarafından açık ihale usulü ile yapılan “ Park ve Yeşil Alanlarda Bitkisel Bakım, Sulama ve Temizlik İşleri Hizmet Alımı İşi” ihalesi olduğu anlaşılmıştır.

İdarenin ihaleye katılan dört istekliden tekliflerinin yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olması sebebiyle, aşırı düşük teklif açıklaması istediği, bu isteklilerden Ömeroğlu İnş. Tur. Ltd. Şti. ve Akı Tem. Peyz. Pers. Des. İnş. Oto. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin idareye aşırı düşük teklif açıklaması sundukları ve 23.12.2011 tarihli ihale komisyonu kararıyla, aşırı düşük teklif savunması veren Ömeroğlu İnş. Tur. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük savunması dikkate alınmayarak, firmanın teklifinin, birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde; “ … İlk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü ve,

Aynı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 inci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister...” hükmü bulunmaktadır.

Mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere birim fiyat teklif cetvelinin, Kanunun 37 nci maddesine göre tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında incelenmesi gereken bir belge olduğu, birim fiyat teklif mektubu, cetveli ve diğer belgelerin mevzuat hükümlerince uygun görülmesi halinde, verilen tekliflerden, teklif fiyatı aşırı düşük olanların daha sonraki bir aşamada ihale komisyonunca tespit edilmesi ve bu teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla idarece başvuru sahibi istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istendikten sonra, başvuru sahibi isteklinin teklifinin birim fiyat teklif cetvelinde hata olduğu gerekçe gösterilerek değerlendirme dışı bırakılması işleminin, idari işlemlerin yapıldığı aşama itibariyle uygun olmadığı tespit edilmekle birlikte, incelenen ihalede Kanunun 37 nci maddesine göre tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında belirlenmesi gereken hususun daha sonraki bir aşamada belirlenmesi şeklinde ortaya çıkan durumun, idarenin hukuka aykırı işlemlerini her aşamada geri alabileceği ilkesi dikkate alındığında esasa etkili olmadığı değerlendirilmiştir.

Öte yandan ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilen birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu kalemleri aşağıdaki gibi düzenlenmiştir:

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

2

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

4

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

5

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

İhale dokümanı kapsamında verilen birim fiyat teklif cetvelinin teklif edilen birim fiyata ilişkin 4 nolu dipnotunda; “Hesaplama yapılırken her bir iş kaleminin miktar sütunundaki/sütunlarındaki rakam/rakamlar ile teklif edilen birim fiyat çarpılarak o iş kalemine ait teklif tutarı bulunacaktır.” düzenlemesi ve,

İdari şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde; “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat tarifleri incelendiğinde; “01- Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması”, “02- Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması”, “04- Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi”, “05- Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi” iş kalemlerinin ölçü birimi 1000’er adet alarak belirtilmiştir.

Yukarıda ilgili kısmı verilen birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu iş kalemlerinde, iş kalemlerinin ölçü biriminin 1000’er adet olduğu, dolayısıyla idare tarafından anılan iş kalemleri kapsamındaki işler (çukur açma/fidan dikme) için tekliflerin 1000’er adet üzerinden alındığı, istekliler tarafından teklif edilen birim fiyatın ise iş kalemlerinin kapsamındaki işlerin (çukur açma/fidan dikme) 1000 adeti için verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin ihaleye sunduğu birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu kalemleri ise aşağıdaki gibi düzenlenmiştir:

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

0,50

1.500,00 TL

2

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

0,60

1.800,00 TL

4

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

0,50

1.500,00 TL

5

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

0,60

1.800,00 TL

Başvuru sahibi isteklinin birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu iş kalemlerinde miktar sütunundaki rakam ile teklif edilen birim fiyatların çarpılması sonucunda, (3 x 0,50 =) 1,50 TL ve (3 x 0,60 =) 1,80 TL’ye ulaşılması gerekirken, istekli tarafından yapılan hesaplamada 1.500,00 TL ve 1.800,00 TL’ye ulaşıldığı tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.5.1 inci maddesinde; “…Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin anılan maddesinde ifade edildiği üzere, birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda yapılan yanlışlıkların aritmetik hata olarak kabul edileceği ve teklifin doğrudan değerlendirme dışı bırakılacağı açıkça ifade edildiğinden, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ihale komisyonu tarafından değerlendirme dışı bırakılması yönünde tesis edilen işlemin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuruya konu ihaleye ilişkin yapılan incelemede;

İhale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilen birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu kalemlerinin,

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

2

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

4

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

5

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

Şeklinde düzenlenmiştir.

İhale dokümanı kapsamında verilen birim fiyat teklif cetvelinin teklif edilen birim fiyata ilişkin 4 nolu dipnotunda; “Hesaplama yapılırken her bir iş kaleminin miktar sütunundaki/sütunlarındaki rakam/rakamlar ile teklif edilen birim fiyat çarpılarak o iş kalemine ait teklif tutarı bulunacaktır.” düzenlemesi ve,

İdari şartnamenin “ Teklif ve sözleşme türü ” başlıklı 19 uncu maddesinde; “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat tarifleri incelendiğinde; “ _01-_Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması”, “02- Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması”, “04- Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi”, “05- Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi ” iş kalemlerinin ölçü birimi 1000’er adet alarak belirtilmiştir.

Yukarıda ilgili kısmı verilen birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu iş kalemlerinde, iş kalemlerinin ölçü biriminin 1000’er adet olduğu, dolayısıyla idare tarafından anılan iş kalemleri kapsamındaki işler (çukur açma/fidan dikme) için tekliflerin 1000’er adet üzerinden alındığı, istekliler tarafından teklif edilen birim fiyatın ise iş kalemlerinin kapsamındaki işlerin (çukur açma/fidan dikme) 1000 adeti için verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin ihaleye sunduğu birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2, 4 ve 5 nolu kalemleri ise aşağıdaki gibi düzenlenmiştir:

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında, 50 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

0,50

1.500,00 TL

2

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde el ile fidan çukuru açılması

1000 Ad

3

0,60

1.800,00 TL

4

Yumuşak topraklarda 40 cm çapında 50 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

0,50

1.500,00 TL

5

Yumuşak topraklarda 50 cm çapında, 60 cm derinliğinde çukurlara ibreli fidanların topraklı dikimi

1000 Ad

3

0,60

1.800,00 TL

Başvuru sahibi tarafından, birim fiyat teklif cetvelinin yukarıda belirtilen şekilde doldurulmuş olmasının ilgili iş kalemi için teklif edilen toplam teklif tutarını etkilemediği tespit edilmiştir. Dolayısıyla başvuru sahibi istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların ilgili iş kalemindeki işlerin (çukur açma/fidan dikme) bir adedine ilişkin olduğunun açık olduğu ve farklı bir şekilde yorumlanmasının mümkün bulunmadığı değerlendirilmiştir. Zira, 1 ve 3 nolu iş kalemlerindeki işlerin (çukur açma/fidan dikme) 1 adedinin 0,50 TL, 1000 adedinin (0,50 TLx1.000)= 500,00 TL ve 3000 adedinin ise (0,50 TL x 1.000 x 3)= 1.500,00 TL olacağı, aynı şekilde 2 ve 4 nolu iş kalemlerindeki işlerin (çukur açma/fidan dikme) 1 adedinin 0,60 TL, 1000 adedinin (0,60 TLx 1.000)= 600,00 TL ve 3000 adedinin ise, (0,60 TL x 1.000 x 3) = 1.800,00 TL olacağı açıktır. Öte yandan konuya bu açıdan yaklaşıldığında başvuru sahibi istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hatanın bulunmadığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.5.1. maddesinde; “…Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin anılan maddesinde ifade edildiği üzere, birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda yapılan yanlışlıkların aritmetik hata olarak kabul edileceği, başvuru sahibi isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde yapılan yanlışlığın ise aritmetik hata mahiyetinde olmadığı ve işin yürütülmesi esnasında herhangi bir karışıklığa neden olmayacağı anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ihale komisyonu tarafından değerlendirme dışı bırakılması yönünde tesis edilen işlemin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

Açıklanan nedenlerden dolayı, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınmasına yönelik olarak “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğunca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine ” ilişkin Karara katılmıyorum.

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi