KİK Kararı: 2012/UH.III-5107

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/080
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 31.12.2012
Karar No : 2012/UH.III-5107
BAŞVURU SAHİBİ:
Fesleğen Tem. Bil. Yem Gıda Org.Tur. San. Tic. Ltd. Şti., ÖZANKARA TOPTANCILAR SİTESİ 8. BLOK NO : 260 MACUNKÖY ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi Başhekimliği, Kazlı Çeşme Mah. Belgrad Kapı Yolu Cad. No: 1 34760 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/124721 İhale Kayıt Numaralı "Malzeme Dahil Yemek Pişirme Ve Dağıtım" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi Başhekimliğitarafından 15.10.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım” ihalesine ilişkin olarak Fesleğen Tem. Bil. Yem Gıda Org.Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 23.11.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.11.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.12.2012tarih ve 41079sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.12.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4711sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece belirlenen kârsız yaklaşık maliyet tutarı olan 2.471.981,00 TL'den daha düşük teklif veren isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan söz konusu ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde,

“ 2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım ” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde,

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

(Ek 5812 / 12 md.) İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3’üncü fıkrasında “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. (Ek: 27996 / 1 md.) Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ 1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmüyer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,

“25.1. İlgili mevzuat gereğince ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç gibi tüm sözleşme giderleri teklif fiyatına dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1- Teknik şartnamede sayısı ve özellikleri belirtilen işçi ücretleri teklif fiyatına dahil edilecektir.
2- Teknik şartnamede sayısı ve özellikleri belirtilen giyim kuşam yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyatına dahildir.

3- Teknik şartnamede sayısı ve özellikleri belirtilen makina teçhizat ve ekipmanın amortisman bedeli teklif fiyatına dahil edilecektir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

% 1' dir.__” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin “İhalenin Konusu ve Şekli İle İşin Niteliği, Çeşidi Ve Miktarı” başlıklı 1’inci maddesinde,

“ Hastanemiz 385 kadro yatak kapasitesine sahip olup, personel sayımız 900 (+-%20) civarındadır. Ortalama günlük 355 hasta (+-%20) ve 190 refakatçi (+-%20) bulunur. Her hasta ve refakatçisine sabah kahvaltısı, öğle ve akşam yemeği verilir. Personele öğle yemeği, nöbetçi personele (nöbet saatlerine uygun olarak) gece kahvaltısı, öğle ve akşam yemeği verilir. Bunun dışında diyet yemeği yiyecek olan hasta ve personele ara öğün verilir. Öğle ve akşam yemekleri 3’er kap olarak verilir. Aylık yemek listeleri hastane diyetisyeni tarafından hazırlanır ve firma bu listeye uymak zorundadır. Belirlenen öğün miktarları 1 yıllık tahmini olup(+/- %20) hasta ve refakatçi sayısı ile personel hareketlerinden doğacak eksilme ve artırmadan dolayı öğün adedi hastane idaresi tarafından belirlenen rakamdır.( Günlük çıkacak yemek ve diyet yemekleri sayısı hasta refakatçi ve personel sayısını bildirir listeye göre tespit edilecektir.)

CİNSİ

MİKTARI

1

Sabah kahvaltısı normal

150.000 öğün

2

Sabah kahvaltısı diyet

46.000 Öğün

3

Öğle-Akşam yemeği normal

445.000 Öğün

4

Öğle Akşam yemeği diyet

92.000 Öğün

TOPLAM

733.000 Öğün

düzenlemesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ … 79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde, ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37’nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaları, verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işini yerine getirmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü çerçevesinde değerlendireceği hüküm altına alınmıştır. Benzer düzenlemeler Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde de bulunmaktadır.

Şikâyete konu ihalede yaklaşık maliyetin, yemek girdilerini oluşturan malzemelere ilişkin piyasadan fiyat alınmak suretiyle toplam 2.546.141,61 TL olarak tespit edildiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu tarafından 08.11.2012 tarihinde alınan kararla, herhangi bir istekliden teklifine ilişkin açıklama istenilmeksizin ihalenin sonuçlandırıldığı görülmüştür.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet işi olduğu, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerine yönelik olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla Kurum tarafından belirlenmiş bir sınır değer veya sorgulama kriteri bulunmamakla beraber, istikrar kazanmış Kurul kararları doğrultusunda personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de idare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyetin kârsız tutarının altında teklif sunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, yaklaşık maliyet tutarından (2.546.141,61 TL) idarece belirlenen % 3 kâr tutarının çıkarılması ile ulaşılan kârsız yaklaşık maliyetin 2.471.982,15 TL olduğu, bu tutarın altında teklif sunan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Şikayete konu ihaleye sunulan tekliflere bakıldığında, kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif sunan Eren Kurumsal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti., Yüksel Yemek Üretim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. - Bersude Gıda Pazarlama Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Beyaz Saray İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Kölemenoğlu Gıda Maddeleri Sanayi İnşaat Taahhüt Turizm Nakliyat Hayvancılık Temizlik ve Servis Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti., Kahvecioğlu Gıda Enerji Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Sun Yemek Otomasyon Temizlik Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Fesleğen Tem. Bil. Yem. Gıd. Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve Trakya Tabldot Top. Yem. Ür. Gıd. Tur. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif tutarlarına yönelik olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif sunan Eren Kurumsal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti., Yüksel Yemek Üretim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. - Bersude Gıda Pazarlama Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Beyaz Saray İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Kölemenoğlu Gıda Maddeleri Sanayi İnşaat Taahhüt Turizm Nakliyat Hayvancılık Temizlik ve Servis Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti., Kahvecioğlu Gıda Enerji Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Sun Yemek Otomasyon Temizlik Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Fesleğen Tem. Bil. Yem. Gıd. Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve Trakya Tabldot Top. Yem. Ür. Gıd. Tur. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif tutarlarına yönelik olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle; “ idarece belirlenen kârsız yaklaşık maliyet tutarı olan 2.471.981,00 TL'den daha düşük teklif veren isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan söz konusu ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu” şeklinde ifade edilen iddiası hakkında Kurulca,kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında teklif sunan; Eren Kurumsal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti., Yüksel Yemek Üretim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd Şti. - Bersude Gıda Pazarlama Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Beyaz Saray İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti., Kölemenoğlu Gıda Maddeleri Sanayi İnşaat Taahhüt Turizm Nakliyat Hayvancılık Temizlik ve Servis Hizmetleri Ticaret Ltd. Şti., Kahvecioğlu Gıda Enerji Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Sun Yemek Otomasyon Temizlik Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Fesleğen Tem. Bil. Yem. Gıd. Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve Trakya Tabldot Top. Yem. Ür. Gıd. Tur. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif tutarlarına yönelik olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususlarına yönelik “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi Başhekimliği tarafından gerçekleştirilen “ Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin piyasa fiyatları üzerinden aşağıda verilen tablodaki bileşenler esas alınarak % 3 kâr dahil olmak üzere toplam 2.546.141,61 TL olarak hesaplandığı;

İşçi maliyeti

589.637,71 TL

Toplam öğün maliyeti

1.824.779,60 TL

Giyim maliyeti

9.777,33 TL

Kullanılacak ekipman amortismanı

47.787,51 TL

Bahse konu ihalede (27) adet ihale dokümanı satın alındığı, 15.10.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye (19) istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, tüm tekliflerin geçerli teklif olarak belirlendiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Eren Kurumsal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti.

2.100.200,00

Yüksel Yemek Üretim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - Bersude Gıda Pazarlama Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı

2.137.700,00

Beyaz Saray İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

2.171.850,00

Kölemenoğlu Gıda Maddeleri Sanayi İnşaat Taahhüt Turizm Nakliyat Hayvancılık Temizlik ve Servis Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi.

2.265.890,00

Kahvecioğlu Gıda Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

2.276.200,00

Sun Yemek Otomasyon Temizlik Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.

2.342.090,00

Fesleğen Tem. Bil. Yem. Gıd. Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.

2.349.420,00

Trakya Tabldot Top. Yem. Ür. Gıd. Tur. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.350.090,00

Avşaroğulları Yemek Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.

2.481.360,00

Erdoğan Yemek Üretim Gıda İnşaat İletişim Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

2.503.350,00

Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sosyal Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.520.400,00

Pegasus Gıda Maddeleri Turz. Taah. Tem. Yem. Ltd. Şti. - Ferah Yemekhane Temizlik Nakliyat İnşaat Taahhüt Turizm Yazılım Servis Hizmetleri ve Ticaret ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.547.420,00

Mendika Gıda ve Yemek Paz. İnş. Sanayi ve Tic. A.Ş.

2.613.300,00

Çınarlı Gıda Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.

2.666.390,00

Azık Yemek Sanayi ve Ticaret A.Ş.

2.686.550,00

Altıntat Yemek Temizlik İnşaat Nak. San. Tic. Ltd. Şti.

2.786.670,00

Araş Arnavutköy İnşaat Yatırım Taahh. Hizm. Nakl. Gıda Sanayi ve Tic. A.Ş.

2.793.600,00

On İlaçlama Sağlık Hizmetleri İnşaat Elektronik Gıda Ürünleri Bilgisayar Temizlik Hizmetleri İnsan Kaynakları ve Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi

2.934.800,00

Nimet Gıda Taşımacılık İnşaat Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

3.189.460,00

Şeklinde verildiği, başvuruya konu ihalede idarece “ İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olmadığı, tekliflerin yaklaşık maliyet ve birbirlerine yakın olduğu, en düşük teklif bile diğer tekliflere göre aşırı düşük teklif olarak değerlendirilemeyeceği ” gerekçesine dayanılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan en düşük fiyat esasına göre ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, aşırı düşük teklif açıklaması istemeden ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen teklif bedellerinin onbiri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olduğuna ilişkin “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi