KİK Kararı: 2012/UH.III-4667

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/072
Gündem No : 89
Karar Tarihi : 05.12.2012
Karar No : 2012/UH.III-4667
BAŞVURU SAHİBİ:
Plato Özel Güvenlik ve Eğitim Hiz. Ltd. Şti., KORUTÜRK MAHALLESİ AHLAT SOKAK NO:7 İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Alsancak Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Başhekimliği, 1474 Sokak No:6 35220 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/128365 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Özel Güvenlik" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Alsancak Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Başhekimliğitarafından 02.10.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2013 Yılı Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Plato Özel Güvenlik ve Eğitim Hiz. Ltd. Şti.nin 19.10.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.10.2012tarihli yazısı ile üzerine, başvuru sahibince 15.11.2012tarih ve 37465sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.11.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4192sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1 )Tekliflerinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin kıyafet ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının karşılanabilmesi için 833,05 TL teklifte bulunduğu, söz konusu bedelle kıyafet ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının karşılanamayacağı, isteklinin açıkladığı fiyat bileşenlerinde işçilik, giyim bedeline ait proforma fatura ve özel güvenlik mali mesuliyet sigortası belgelerinin tekrar incelenerek bir eksikliğin veya hatanın olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiği,

3 ) Birim fiyat teklif cetvelinde resmi tatil çalışması için 1.706,50 TL teklif eden isteklinin aritmetik hata yaptığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bayram günleri çalışılması için asgari 1.706,51 TL teklif verilmesi gerektiği, bu tutarın altında bedelteklif eden isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Şikâyet konusu ihaleye ilişkin idareye yapılan şikâyet üzerine idarenin cevap yazısında isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmediği ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

Yapılan incelemede, ihale komisyonu kararında “… Plato Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. isimli firmanın teklifi yaklaşık maliyetten yüksek teklif vermesi nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadesine yer verildiği, başvuru sahibine ait teklifin (107.985,00TL) yaklaşık maliyet tutarının (105.168,02TL) üzerinde olması sebebiyle idarece değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen açıklamalardan, idarece yapılacak değerlendirme neticesinde yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilerek ihalenin bu teklifler üzerinde bırakılabileceği, ancak bu durumun ihalenin yaklaşık maliyetin üzerindeki teklif sahibi istekli uhdesinde bırakılmasını zorunlu kılmadığı, idarenin yeterli ödeneğinin bulunması koşuluyla ihaleyi yaklaşık maliyet üzerindeki teklif üzerinde bırakıp bırakmama takdir yetkisine sahip olduğu anlaşılmaktadır.

Aynı yaklaşımla idarenin yaklaşık maliyetin üzerinde teklif veren isteklinin teklifini uygun görmeme ve teklifini değerlendirme dışı bırakma konusunda takdir yetkisi bulunmaktadır.

Dolayısıyla, başvuru sahibinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

1. Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinde; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri hüküm altına alınmıştır.

Dolayısıyla, anılan Kanun’un 54’üncü maddesinde yer verilen “hak kaybı veya zarara uğrama” kavramının mevcudiyetine, şikâyetçinin başvuruya konu ihale özelinde güncel bir hak kaybı veya zarara uğramış olması durumunda veya uğrama ihtimalinin bulunması durumunda, diğer bir ifadeyle şikâyet edilen hususlar bakımından başvuru sahibinin haklı görülmesi halinde ihalenin diğer aşamalarına ilişkin şikâyet ehliyeti bulunmaktadır.

Şikâyete konu ihalede başvuru sahibinin teklifi yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle idarece uygun görülmeyerek teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.

Bu itibarla, itirazen şikâyete konu edilen hususlar bakımından başvuru sahibinin incelenen ihale özelinde güncel hak kaybına veya zarara uğramasının söz konusu olmadığı anlaşıldığından, başvurunun, 4734 sayılı Kanun’un 54’ üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, şikâyetçinin konu bakımından şikâyet ehliyetinin bulunmaması nedeniyle reddedilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’ inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanun’un 54’ üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak; “ 1)Tekliflerinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu, 2) İhale üzerinde bırakılan isteklinin kıyafet ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının karşılanabilmesi için 833,05 TL teklifte bulunduğu, söz konusu bedelle kıyafet ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının karşılanamayacağı, isteklinin açıkladığı fiyat bileşenlerinde işçilik, giyim bedeline ait proforma fatura ve özel güvenlik mali mesuliyet sigortası belgelerinin tekrar incelenerek bir eksikliğin veya hatanın olup olmadığının kontrol edilmesi gerektiği, 3) Birim fiyat teklif cetvelinde resmi tatil çalışması için 1.706,50 TL teklif eden isteklinin aritmetik hata yaptığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bayram günleri çalışılması için asgari 1.706,51 TL teklif verilmesi gerektiği, bu tutarın altında bedel teklif eden isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir. ”iddialarına yer verildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin, anılan Kurul kararında belirtilen birinci iddiasına yönelik Kurul çoğunluğunca alınan kararda, “...Yukarıda yer verilen açıklamalardan idarece yapılacak değerlendirme neticesinde yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilerek ihalenin bu teklifler üzerinde bırakılabileceği, ancak bu durumun ihalenin yaklaşık maliyetin üzerindeki teklif sahibi istekli uhdesinde bırakılma zorunluluğunu gerektirmediği, idarenin yeterli ödeneğinin bulunması koşuluyla ihaleyi yaklaşık maliyet üzerindeki teklif üzerinde bırakıp bırakmama takdir yetkisine sahip olduğu anlaşılmaktadır. Aynı yaklaşımla idarenin yaklaşık maliyetin üzerinde teklif veren isteklinin teklifini uygun görmeme ve teklifini değerlendirme dışı bırakma konusunda takdir yetkisi bulunmaktadır.

Dolayısıyla, başvuru sahibinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır.“ şeklinde belirtilen gerekçe üzerinden “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” karar verilmiş olup;

Başvuru sahibinin ikinci ve üçüncü iddialarına yönelik olarak Kurul çoğunluğunca alınan karar da ise; “…Dolayısıyla, anılan Kanun’un 54’üncü maddesinde yer verilen “hak kaybı veya zarara uğrama” kavramının mevcudiyetine, şikâyetçinin başvuruya konu ihale özelinde güncel bir hak kaybı veya zarara uğramış olması durumunda veya uğrama ihtimalinin bulunması durumunda, diğer bir ifadeyle şikâyet edilen hususlar bakımından başvuru sahibinin haklı görülmesi halinde ihalenin diğer aşamalarına ilişkin şikâyet ehliyeti bulunmaktadır.

Şikâyete konu ihalede başvuru sahibinin teklifi yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle idarece uygun görülmeyerek teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.

_Bu itibarla, itirazen şikâyete konu edilen hususlar bakımından başvuru sahibinin incelenen ihale özelinde güncel hak kaybına veya zarara uğramasının söz konusu olmadığı anlaşıldığından, başvurunun, 4734 sayılı Kanun’un 54’ üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, şikâyetçinin konu bakımından şikâyetehliyetinin bulunmaması nedeniyle reddedilmesi gerekmektedir.”_ifadelerine yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin, anılan Kurul kararında belirtilen birinci iddiası kapsamında “ başvuru sahibinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı ” şeklinde, Kurul çoğunluğunca alınan karar gerekçesine katılmakla beraber, başvuru sahibinin anılan Kurul kararında belirtilen 2. ve 3. iddialarına ilişkin olarak yapılan incelemede;

4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 55. maddesinin birinci fıkrasında ise; şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, 56. maddesinin birinci fıkrasında ise; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.

Öte yandan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinde; başvuruların sırasıyla, başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı, başvuru sahibinin ehliyeti; başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı, başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı, ihaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarasının belirtilip belirtilmediği, başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği, idareye başvuru tarihi ile varsa idarenin cevabının başvuru sahibine bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği, idare tarafından şikâyet üzerine alınan karar başvuru sahibine bildirilmiş ise bu kararın bir örneğinin eklenilip eklenilmediği, başvuru bedelinin, teminat alınacak hallerde ise başvuru teminatının yatırılıp yatırılmadığı, aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulup bulunulmadığı yönünden inceleneceği düzenlenmiştir.

Anılan Yönetmeliğin 18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ihale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden inceleneceği, 2. fıkrasında ise; eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılacağı belirtilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığı ve (bu nedenle ihalenin her aşamasına şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceğinden) “ teklifi değerlendirme dışı bırakılmış ya da ihale üzerinde kalmayacak ” olsa ve bu işleme karşı yaptığı itirazen şikâyet başvurusu sonucu Kurul tarafından mevzuata aykırılık bulunmasa dahi, itirazen şikâyet başvurusunun, geçerli tekliflerin sıralanmasındaki yerinden veya başvuru sahibinin üzerinde ihale kalmayacak olmasından bağımsız olarak, başvuru sırasında ehliyetinin olduğu gözetilerek incelenmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin anılan Kurul kararında belirtilen 2. ve 3. iddiasına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, başvuru sahibinin anılan Kurul kararında belirtilen 2. ve 3. iddiasına ilişkin olarak, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Başvuru sahibinin, anılan Kurul kararında belirtilen 2. iddiası kapsamında,İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin18. maddesi çerçevesinde istenilen bilgi ve belgeler ile inceleme raporunun incelenmesi sonucu;

4734 sayılı Kanunun 56. maddesinin ikinci fıkrasında; “ Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler.” hükmüne,

İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 8. maddesinin onuncu fıkrasında; “ İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez” hükmüne,

Anılan Yönetmeliğin 14. maddesinin birinci fıkrasında “İdareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir.” hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin 12. maddesinin ikinci fıkrasında; “İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından, idareye yapılan şikâyet başvurusunda, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadığı iddia edilmesine rağmen, itirazen şikâyet başvurusunda, aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı iddiasına yer verildiği, dolayısıyla itirazen şikâyet başvurunda yer verilen hususların şikâyet başvuru dilekçesinde yer almadığı, bu nedenle idarenin şikâyete verdiği cevapta da, anılan iddiaya ilişkin herhangi bir değerlendirmenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunmanın ön koşulu, idareye usulüne uygun şikâyet başvurusu yapılmasıdır. Söz konusu iddia ile ilgili başvuru sahibinin idareye şikâyet başvurusunun olmadığı, doğrudan Kuruma başvuruda bulunulduğu anlaşıldığından, anılan mevzuat doğrultusunda bu iddiaya ilişkin başvurunun reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 3. iddiası kapsamında,İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin18. maddesi çerçevesinde istenilen bilgi ve belgeler ile inceleme raporunun incelenmesi sonucu;

Şikâyet konusu ihaleye ilişkin idareye yapılan şikâyet üzerine, idarenin cevap yazısında, isteklinin teklifindeki 0,01 kuruşluk farkın işçilik modülünden kaynaklandığı ve verilen teklifler üzerinde etkili olmayacağı ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

İdari Şartnamenin 2. maddesine göre, ihale konusu işin adının, “ 2013 Yılı Özel Güvenlik hizmeti alımı” işi olduğu ve söz konusu iş için birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihaleye çıkıldığı anlaşılmaktadır.

İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde; “ _25.1._KDV hariç tüm vergi resim ve harç giderleri sözleşme giderine dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

6 güvenlik personel için asgari ücret üzerinden hesaplama yapılacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek: Çalışanlar kurumda çıkan yemekten yararlanacak olup yükleniciye yemek parası ödenmeyecektir.
Yol:gidiş-geliş günlük 4,88 TL bürüt yol parası ödenecek olup bordroda gösterilecektir.
Giyecek: Teknik Şartname’de belirtilen sayıda ayni olarak kontrol teşkilatı ile görüşülerek sözleşmeye müteakip kışlık giyecekler; mayıs ayının ilk haftasında yazlık giyecekler tutanakla kontrol teşkilatının gözetiminde çalışanlara teslim edilecektir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak katma değer vergisi (kdv), ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. 1,0 dır.” düzenlemesi yer almakta olup,

Birim fiyat teklif cetveli;

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/

saat

1

GÜVENLİK HİZMET ALIMI

AYLIK

6,00

12

2

RESMİ TATİL ÇALIŞMASI

GÜN

3,00

14,5

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

KIŞLIK GÖMLEK

ADET

12

2

YAZLIK GÖMLEK

ADET

12

3

KIŞLIK PANTALON

ADET

12

4

YAZLIK PANTALON

ADET

12

5

KRAVAT

ADET

12

6

AYAKKABI

ADET

6

7

MONT

ADET

6

8

KAZAK

ADET

6

9

KEMER

ADET

6

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Şeklinde düzenlenmiştir.

4734 sayılı Kanunun 37. maddesinde; “ İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36’ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5 maddesinde ;

“16.5. Aritmetik hata ve yuvarlama

16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkân tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.

16.5.2. Kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde istekliler, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceklerdir. Ancak, toplam teklif tutarı virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

Kısmi teklifin tek kalemden oluşması durumunda birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar, en fazla virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde verilebilecektir. Kısmi teklifin birden çok kalemden oluşması halinde ise bu kalem tutarlarının toplanması sonucu bulunan kısım toplam tutarı en fazla virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde verilebilecektir. Bir başka ifadeyle kısmi teklifin birden çok kalemden oluşması halinde her bir kalemin birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verilebilecek, ancak kısım toplam tutarı en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

Yuvarlama işlemine ilişkin örnek:

Hesaplanan toplam/kısım toplamı teklif tutarı

Yuvarlama sonucu

500.815,414

500.815,41

500.815,4149

500.815,41

500.815,41582

500.815,42

500.815,4169

500.815,42

_16.5.2.1._İşçilik ücreti, yol ve yemek bedeli ile bunlar üzerinden alınan prim tutarları gibi işçilik kalemlerini oluşturan maliyet unsurlarına ilişkin hesaplama yöntemi, sosyal güvenlik mevzuatı kapsamında kanunla ve idari düzenlemelerle belirlenmiş olup, bu çerçevede 1 TL (Bir Türk Lirası)’nin altındaki tutarlar iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılmaktadır. Sosyal güvenlik mevzuatındaki düzenlemelerin emredici nitelikte olması nedeniyle isteklilerin ilgili mevzuatı gereğince yapacakları işçilik hesaplamalarında da anılan yöntemin uygulanması zorunluluğu bulunmaktadır. Bu sebeple, hizmet alımı ihalelerinde birim fiyat teklif cetvelinde yer alan ve işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemlerinin birim fiyatları ile birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

Yapılan hesaplama sonucunda, normal mesai çalışması için 96.176,16 TL ve Resmi tatil çalışması için 1.706,51 TL olmak üzere Asgari İşçilik Maliyet Toplam Tutarı 97.882,67 TL olarak belirlenmiş olup, bahse konu bedeller;

Normal Mesai Çalışması

İşçi sayısı

6

Ay sayısı

12

Günlük yol bedeli

4,88

Aylık yol ücreti verilecek gün

26

Toplam yol bedeli

126,88

Aylık asgari ücret

940,50

Sigorta risk prim oranı

0,01

İşveren sigorta primi

0,185

İşveren prim toplamı

0,195

İşsizlik prim oranı

0,02

Prime tabi yemek bedeli

Ayni

Prime tabi yol bedeli

126,88

Yol bedeli üzerinden prim

24,74

Yol bedeli üzerinden işsizlik primi

2,54

Asgari ücret üzerinden prim (Yuvarlanmış)

183,40

Asgari ücret üzerinden işsizlik primi (Yuvarlanmış)

18,81

Sözleşme ve genel giderler hariç

1.296,87

% 3 bedel

38,91

1 kişi için işçilik ücreti

1.335,78

Toplam işçilik bedeli

96.176,16

Resmi tatil çalışması

Günlük asgari ücret

31,35

Günlük asgari ücret üzerinden prim (yuvarlanmış)

6,11

Günlük asgari ücret üzerinden işsizlik (yuvarlanmış)

0,63

3 % genel giderler dahil

39,23

Resmi tatil gün

14,5

Resmi tatilde çalıştırılacak işçi

3

Resmi tatil toplam gün

43,5

Toplam resmi tatil ücreti (yuvarlanmış)

1.706,51

Asgari İşçilik Maliyet Toplam Tutarı

97.882,67

Şeklinde hesaplanmıştır. Yukarıda yer verilen hesaplama kapsamında, her çarpma işlemi sonunda çıkan sonucun, virgülden sonraki hane sayısının 2’yi geçmesi halinde yuvarlama işlemi yapılmış olup, en fazla virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde yuvarlanmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekliye ait birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, “ Güvenlik hizmet alımı ” iş kalemi için 1.335,92 TL birim fiyat belirlendiği, söz konusu bedelin işçi sayısı ile ay/gün/saat sütunlarında yer alan değerlerle çarpılarak 96.186,24 TL’ye ulaşıldığı, aynı şekilde “Resmi tatil çalışması” iş kalemi için 39,23 TL birim fiyat belirlendiği, söz konusu bedelin işçi sayısı ve ay/gün/saat sütunlarında yer alan değerlerle çarpılması suretiyle 1.706,50 TL’ye ulaşıldığı, kıyafet giderleri için ise 43,26 TL toplam bedel belirlendiği, söz konusu bedellerin toplanmasıyla ulaşılan 97.936,00 TL’nin teklif bedeli olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Öte yandan, yapılan hesaplama neticesinde resmi tatil günü çalışma ücretinin günlük 39,23 TL’ye tekabül ettiği, bu bedelin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçi sayısı ve resmi tatil günü ile çarpılması neticesinde 1.706,505’e ulaşıldığı, bu bedelin virgülden sonraki hanesinde üç ondalık rakamın bulunduğu, dolayısıyla virgülden sonraki hanenin iki ondalık rakama yuvarlanması halinde 1.706.51 TL’ye ulaşıldığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve tespitler çerçevesinde;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan miktar ve birim fiyat sütunlarında yer alan sayıların çarpılması sonucunda 1.706,51’e ulaşılması gerekirken 1.706,50’ye ulaşıldığı, dolayısıyla yuvarlamadan kaynaklı aritmetik hatanın yer aldığı, teklifin bu haliyle mevzuata aykırı olduğu değerlendirildiğinden ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, başvuru sahibinin teklifinin “ yaklaşık maliyetten yüksek teklif vermesi” nedeniyle değerlendirme dışı bırakılması yönünde idare iradesinin Kurulca da uygun görülmesi durumunda, bu teklifin de anılan gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, başvuru sahibinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması sonrasında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle, değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede geçerli teklif kalmadığından, ihalenin iptaline karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede, anılan Kurul kararında yer alan başvuru sahibinin 1. iddiası yönünden, işin esası hakkında yapılan tespit ve değerlendirmeler sonucu verilen Kurul kararı gerekçesine katılmakla beraber, anılan Kurul kararında belirtilen başvuru sahibinin 2. ve 3. iddiasına ilişkin olarak işin, “ esasının incelemesine geçilmesine ” karar verilmesi gerektiği, bu nedenle işin esası yönünden yapılan inceleme uyarınca, yukarıda açıklandığı üzere, ihalede geçerli teklif kalmadığı gerekçesine dayanılarak “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, anılan Kurul kararının bu kısmına katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi