KİK Kararı: 2012/UH.III-4410

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/068
Gündem No : 53
Karar Tarihi : 21.11.2012
Karar No : 2012/UH.III-4410
BAŞVURU SAHİBİ:
Vizyon Gıda Medikal Kozmetik San. ve Tic. Ltd. Şti., ŞEHİT ALİBEY MAHALLESİ FAZIL YÖNEY CADDESİ NO:40 UŞAK

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Uşak İl Milli Eğitim Müdürlüğü, Kurtuluş Mah. Enstitü Sok. No: 4 64100 UŞAK

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/86731 İhale Kayıt Numaralı "Uşak İli Taşımalı Eğitim Kapsamında 14 Taşıma Merkezine 1721 Öğrenciye 179 Gün Sıcak Öğle Yemeği Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Uşak İl Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 27.07.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Uşak İli Taşımalı Eğitim Kapsamında 14 Taşıma Merkezine 1721 Öğrenciye 179 Gün Sıcak Öğle Yemeği Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 08.11.2012tarih ve 36615sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4092sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Şikâyet dilekçesi ve ön inceleme raporu incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle,19.09.2012 tarihli ve 2012/UH.III-3719 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile ihaleye katılan tüm isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği, ancak isteklilerin hiçbirinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun şekilde açıklama sunmadığı, geçerli teklif kalmadığı gerekçesiyle de ihalenin iptalinin gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler….” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmü,“Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “…(1) Başvurular öncelikle;

a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,

b) Başvuru ehliyeti,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir …” hükmü ile “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir …” hükmü yer almaktadır.

19.09.2012 tarihli ve 2012/UH.III-3719 sayılı Kurul kararı ile “… özel sektöre taahhüt edilmiş bir işe ilişkin sözleşmeyi ve faturaları sunduğu ancak işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren 2011/09 ve 2012/06 aylarına ilişkin sigortalı hizmet listelerini sunmadığı” gerekçesiylebaşvuru sahibinin ve “… özel sektöre taahhüt edilmiş bir işe ilişkin sözleşmeyi ve faturaları sunduğu ancak işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş belgeleri sunmadığı” gerekçesiyle Uşak Mevlana Gıda Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve

gerekçesiyleadığı ın edilerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir. (sf:5) teklifinin ayrıca Han-Merkez Tabldot Gıda San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın, Uşak Akdağ Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin, Habitat Gıda Tem. Med. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin, Karakuş Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin ve Kanaat Yemek Fabrikası’nın teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasına karar verilmiştir.

Yapılan incelemede, söz konusu karar üzerine idare tarafından düzeltici işlem tesis edildiği, başvuru sahibinin ve Uşak Mevlana Gıda Tem. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, anılan diğer isteklilerden de aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, sadece Uşak Akdağ Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklama sunduğu ve sunulan açıklamaların kabul edilerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

Şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulunun hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğranması veya zarara uğranmasının muhtemel olması olduğu, şikâyete konu ihalede 19.09.2012 tarihli ve 2012/UH.III-3719 sayılı Kurul kararı ile eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda başvuru sahibinin teklifinin iş deneyim koşulunu sağlayamadığı için değerlendirme dışı bırakıldığı, iddiaların teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesine ilişkin olmadığı, bu nedenle herhangi bir hak kaybının da söz konusu olmadığı ve dolayısıyla şikâyet ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin tarafından;19.09.2012 tarihli ve 2012/UH.III-3719 sayılı Kamu İhale Kurulu Kararı ile ihaleye katılan tüm isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği yönünde düzeltici belirlenmesine karar verildiği, ancak isteklilerin hiçbirinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79. maddesine uygun şekilde açıklama sunmadığı, geçerli teklif kalmadığı gerekçesiyle de ihalenin iptalinin gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Anılan Kurul kararı ile, başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak; “… _Şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulunun hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğranması veya zarara uğranmasının muhtemel olması olduğu, şikâyete konu ihalede 19.09.2012 tarihli ve 2012/UH.III-3719 sayılı Kurul Kararı ile eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucundabaşvuru sahibinin teklifinin iş deneyim koşulunu sağlayamadığı için değerlendirme dışı bırakıldığı , iddiaların teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesine ilişkin olmadığı, bu nedenle herhangi bir hak kaybının da söz konusu olmadığı ve şikâyet ehliyetinin bulunmadığı anlaşıldığından başvurunun ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. _…** ”** denilerek, “ başvurunun reddine ” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 55. maddesinin birinci fıkrasında ise; şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, 56. maddesinin birinci fıkrasında ise; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceğihükmü yer almaktadır.

Öte yandan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 16. maddesinde; başvuruların sırasıyla, başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı, başvuru sahibinin ehliyeti; başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı, başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı, ihaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarasının belirtilip belirtilmediği, başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği, idareye başvuru tarihi ile varsa idarenin cevabının başvuru sahibine bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği, idare tarafından şikâyet üzerine alınan karar başvuru sahibine bildirilmiş ise bu kararın bir örneğinin eklenilip eklenilmediği, başvuru bedelinin, teminat alınacak hallerde ise başvuru teminatının yatırılıp yatırılmadığı, aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulup bulunulmadığı yönünden inceleneceği düzenlenmiştir.

Anılan Yönetmeliğin 18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ihale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden inceleneceği, 2. fıkrasında ise; eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılacağı belirtilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığı ve (bu nedenle ihalenin her aşamasına şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceğinden) “teklifi değerlendirme dışı bırakılmış ya da ihale üzerinde kalmayacak” olsa ve bu işleme karşı yaptığı itirazen şikâyet başvurusu sonucu Kurul tarafından mevzuata aykırılık bulunmasa dahi, itirazen şikâyet başvurusunun, geçerli tekliflerin sıralanmasındaki yerinden veya başvuru sahibinin üzerinde ihale kalmayacak olmasından bağımsız olarak (başvuru sahibi aşırı düşük teklif açıklaması sunmasa dahi) başvuru sırasında ehliyetinin olduğu gözetilerek incelenmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede, başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak, işin,“ esasının incelemesine geçilmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ başvurunun reddine ” ilişkin karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi