KİK Kararı: 2012/UH.III-4398

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/068
Gündem No : 43
Karar Tarihi : 21.11.2012
Karar No : 2012/UH.III-4398
BAŞVURU SAHİBİ:
Nimet Gıda Taşımacılık İnşaat Temizlik San.Ve Tic. Ltd. Şti., TURGUT ÖZAL BULVARI PİK DÖKÜMCÜLER SANAYİ SİTESİ A1 BLOK NO : 5/2 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul Üniversitesi Sağlık, Kültür Ve Spor Daire Başkanlığı, Süleymaniye Cad 19/3 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/81271 İhale Kayıt Numaralı "Malzemeli Yemek Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Üniversitesi Sağlık, Kültür Ve Spor Daire Başkanlığıtarafından 07.08.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzemeli Yemek Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Nimet Gıda Taşımacılık İnşaat Temizlik San.Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 11.10.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.10.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.10.2012 tarih ve 35695 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan aynı tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3981 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

İhalede birçok isteklinin teklif fiyatının yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirmeye alınmamasının idarece yaklaşık maliyetin esaslı temele dayandırılmadan ve güncelleme yapılmadan tespit edildiğini gösterdiği,
1, 2, 3 ve 4’üncü kısımlarda ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi bulunmamasının rekabet koşularının oluşmadığına işaret olduğu,
Ekonomik açıdan en avantajlı ve ikinci avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin mevzuatta öngörüldüğü şekilde aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama yapmalarının mümkün olmadığı, bazı isteklilerin aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama dahi yapmamalarının maliyetlerin belirlenmesinde esaslı hata olduğunu ortaya koyduğu, ihalede teklif edilen fiyatların birbirine yakın olması, indirim oranlarının makul düzeyde ve istikrarlı olmaması, yaklaşık maliyetin %20 kâr hariç tutarına göre makul sınırlarda kalmaması nedeniyle aşın düşük teklif fiyatı açıklamalarının yeniden incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak idarenin cevabında:“… Başkanlığımızca hesaplanan yaklaşık maliyet, Hizmet Alımları Uygulama Yönetmeliğinin 8. ve 9. maddeleri ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 9. maddesi dikkate alınarak yapılmıştır. Ayrıca ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede Hizmet Atımları uygulama Yönetmeliğinin 9. maddesinin 4. bendi gereğince yaklaşık maliyetin güncellenmesine gerek duyulmamıştır" denilmiştir

07.08.2012 tarihinde yapılan ihalede yaklaşık maliyetin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 36’ncı maddesi uyarınca hazır bulunanlar huzurunda gerçekleştirilen ilk oturumunda teklif fiyatları ile birlikte duyurulduğu ve bu hususun isteklilerce teklif edilen fiyatlara ilişkin aynı tarihli standart form ile tutanağa bağlandığı dikkate alındığında, başvuru sahibinin şikayet ettiği konunun farkına varılmış olması gereken tarihin 07.08.2012 tarihi olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda bu tarihten itibaren 10 günlük süreden sonra 11.10.2012 tarihinde 4734 sayılı Kamu ihale Kanununun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinin 1’inci fıkrasına aykırı olarak idareye şikayet başvurusunda bulunulduktan sonra Kuruma yapılan başvurunun süre yününden reddinin gerekmektedir.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak idarenin cevabında:_"..._ihaleye 18 istekli teklif sunmuş; isteklilerden aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen 13 istekliden3 istekli verilen süre içinde aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermiştir. Yapılan incelemede bu 3 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği cevaplar Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili maddelerinde belirtilen hükümlere uygun olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte ihale 5 ayrı kısımdan oluşmakta ve her kısım için de en az 6 istekli teklif sunmuştur... İhale komisyonunca yapılan tüm değerlendirmeler sonucunda ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibinin olmaması rekabet koşullarının oluşmadığı anlamına gelmez" denilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin değerlendirilmesi’' başlıklı 37’nci maddesinde "İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgelen eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu itk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgelen eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerineve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.”

“Aşırı düşük teklifler" başlıklı 38'inci maddesinde "İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.”

"İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklin veren isteklinin üzerinde bırakılır

..." hükümler bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler" başlıklı 7 nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hahç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

…

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

…”

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti" başlıklı 8’inci maddesinde “(1) idareler; yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplannıve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir

Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,
İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki

fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişive ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

…

Esas alınır.

İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

…”

"Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde "(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartlan gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu\iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

…

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kân eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. (Ek: 16/7/2011-27996 R.G./1 md.) Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, Türkiye İstatistik Kurumu aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındakiendeks) üzerinden güncellenir....” hükümleri bulunmaktadır.

İdari şartnamenin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde de "35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.

..." düzenlemesi yapılmıştır.

İdarece yaklaşık maliyetin tespitinde esas alınan girdilerin [çiğ yemek maliyeti, işçilik, sigorta, elektrik, doğal gaz ve su, sözleşme gideri, diğer giderler (yakıt, temizlik malzemeleri, analizler, işçi kıyafeti) ve yüklenici kârı] doğrudan doğruya idari şartnamenin 25’inci maddesinde teklif fiyata dahil olduğu belirtilenlerle aynı olduğu, bu girdilerin tutarların bulunmasında esas alınan personel sayısı ile elektrik, doğal gaz ve su aylık tüketim bedelinin isteklilerin teklif fiyatlarını eşit koşullarda tespit etmelerini sağlayacak şekilde teknik şartnamede belirlendiği,

Ayrıca ihale konusu hizmetin ana bileşeni olan çiğ yemek maliyetinin de yine teknik şartnamede düzenlenen 10 günlük örnek menülerdeki malzeme ve miktarlar esas alınarak ve her kalem yemek malzemesi için piyasa fiyatları kullanılarak hesaplandığı hususları dikkate alındığında,

İdarece tespit edilen yaklaşık maliyetin, birim fiyat teklif alınan öğün bazındaki iş kalemlerinin piyasadan veya başka ihalelerden belirlenen ortalama birim fiyatlarına göre genel bir şekilde hesaplanmak yerine, ihale konusu hizmet işinin kapsamını belirleyen ve isteklilerce satın alınan ihale dokümanı ile uyumlu bir şekilde öğünlerde yer alan yemek malzemeleri ve diğer giderlerle ilgi belirlenen birim ve toplam fiyatlar üzerinden ayrıntılı olarak hesaplandığı, bu yolla da kâr hariç yaklaşık maliyete göre aşırı düşük tekliflerin belirlenmesinde ve isteklilerce ihale dokümanı esas alınarak belirlenen teklif fiyatları ile yaklaşık maliyetin karşılaştırılmasında tüm istekliler için eşit koşulların yaratıldığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla idarece yaklaşık maliyetin, ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerinin tespit edilen miktarları ile piyasa fiyatlarının esas alınarak, isteklilerce teklif fiyatlarının belirlenmesinde esas alınan ihale konusu hizmet işinin kapsamını belirleyen ihale dokümanına göre Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin yukarıda yer verilen 7, 8 ve 9 uncu maddelerine uygun olarak belirlendiği görülmüştür.

Diğer taraftan, kısmi teklife açık ve 5 kısımdan oluşan ihalede, idarece yaklaşık maliyetin tespitinde %7 olarak öngörülen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarından daha düşük fiyat teklif eden tüm isteklilerden teklif fiyatları hakkında açıklama istenmiş, 3 üncü kısımla ilgili olarak hiçbir istekli açıklama yapmamış, diğer kısımlarda sadece birer istekli tarafından aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama yapılmıştır.

3 üncü iddia konusu ile ilgili olarak tespit edildiği üzere sunulan aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının kabul edilmesinde mevzuata aykırılık olmadığından, ayrıca,

Başvuru sahibinin 1, 2 ve 4’üncü kısımlar için teklif ettiği fiyatlar, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarından yüksek en düşük teklif fiyat olmakla birlikte idarece tespit edilen yaklaşık maliyetten de yüksek olduğundan,

3 üncü kısımda ise, hiçbir isteklinin aşırı düşük teklif fiyatı açıklaması yapmaması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak kâr hariç yaklaşık maliyet tutarından yüksek en düşük fiyat teklif eden istekli belirlenmiş, başvuru sahibi bu isteklinin teklif fiyatından sonra en düşük fiyatı teklif etmiş olmakla birlikte, bu teklif fiyatı da yaklaşık maliyetten yüksek olduğundan,

5inci kısımda kâr hariç yaklaşık maliyet tutarından yüksek en düşük fiyatı teklif eden isteklinin ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiğinden ve başvuru sahibinin teklif fiyatı yaklaşık maliyetten yüksek ve bu kalem için sunulan en yüksek teklif fiyatı olduğundan,

Yaklaşık maliyetin yukarıda belirtilen hesaplama şekli ile ihale dokümanı satın alan ve ihaleye katılan istekli sayısı da dikkate alındığında, ekonomik açıdan en avantajlı teklif düşük fiyat esasına göre belirlenen inceleme konusu ihalenin 1, 2, 3 ve 4’üncü kısımları için ekonomik açıdan ikinci teklif sahibinin bulunmamasında mevzuata herhangi bir aykırılık olmadığı, dolayısıyla iddianın yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak idarenin cevabında: _"..._ihale komisyonunca yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklif olarak değerlendirilen isteklilerden Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.1 maddesi gereği tekliflerini oluşturan önemli bileşenlerle ilgili açıklama istenmiştir Aşın düşük teklif sorgulamasına Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4 - 79.4,2,13 maddelerine göre cevap vermişlerdir" denilmiştir.

Kamu ihale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…

7 9.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır Belgelere dayanılmaksam yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3 Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler,

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

…

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alman birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; ‘Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutan tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.’ ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar ürerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; ‘Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutan tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.’ ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek- O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80'inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; ‘Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.’ ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; ‘Birim fiyatın, mükellefin yasat defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.’ ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

…

79.4.2.24. Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir

…" açıklamaları bulunmaktadır

İdari şartnamenin "Teklif fiyata dahil olan giderler" başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1 İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi (KDV hariç), resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, elektrik, su, gaz ve ısınma giderleri, çalıştırılacak personelin yemek ve yol masrafları ile maaşları, sözleşme yapılabilmesi ödenen ücretler, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, her türlü sigorta giderleri, hizmetin yürütülmesinde işçinin kıyafet gideri, çalışan işçilerin kanunen belirlenen sürelerde resmi olarak periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri, işin teknik ve idari şartnameye uygun yürütülmesinde yapılacak tüm masraflar teklif fiyata dahildir.

..." düzenlemesi yapılmıştır.

Ayrıca ihale dokümanında yer alan teknik şartnamenin 1’inci maddesinde, yemeklerin ihale konusu hizmet işinin kısımlarını oluşturan üniversitenin beş kampüsündeki mutfaklarda yapılacağı, bu kampüslerde yemeklerin servis edileceği salonlar, birim fiyat teklif alınan öğünlerin (kahvaltı, öğle, akşam, kreş kahvaltı ve kreş normal yemek) sayısı,

5 inci maddesinde yemek grupları, 13 üncü maddesinde beş kampus için ayrı ayrı olmak üzere yaklaşık elektrik, su, doğal gaz ve LPG aylık toplam tüketim giderleri,

Teknik şartname eklerinde, eğitim, sömestr ve yaz dönemlerinde ayrı olmak üzere 5 kampüste bulunması gereken personel sayı ve görevleri; 10’ar günlük süreyi kapsamak üzere öğünlere ilişkin örnek menüler, bu menülerde yer alan yemeklerin malzeme ve çiğ gramajlarının yer aldığı tablolar düzenlenmiştir.

İdarece yaklaşık maliyetin tespitinde %7 olarak öngörülen kâr hariç yaklaşık maliyet tutarından daha düşük fiyat teklif eden tüm isteklilerden bütün kısımlarla ilgili olarak 10.08.2012 tarihli yazılarla 29.08.2012 tarihine kadar aşırı düşük olarak değerlendirilen teklif fiyatları hakkında açıklama istenmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasında yere alan belgelere göre belirlenen süre içinde, 3'üncü kısım için hiçbir isteklinin açıklama yapmadığı, 1, 2, 4 ve 5'inci kısımlar için birer isteklinin açıklama yaptığı anlaşılmıştır.

Beyaz Sâray İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. & Aysan Yem. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 28.08.2012 tarihli açıklamalarında yer alan hesap cetveli ve eklerinden, 1 ve 2’inci kısımlar için ayrı ayrı olmak üzere, idari şartnamede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen giderlerin (teknik şartnamede yaklaşık aylık tüketim bedeli belirlenen elektrik, su, gaz ve ısınma giderleri; yemek, giyecek ve yol masrafları ile maaşlar dahil teknik şartnamede belirlenen sayıda personel gideri; sözleşme giderleri, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, sigorta giderleri, periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri vd.) teknik şartnamede düzenlenen miktarlara, ihale konusu hizmet işinin ana bileşenini oluşturan ekmek ve çiğ yemek maliyetinin de malzeme ve miktarlarıyla teknik şartnamede yer alan örnek menülere uygun olarak belirlendiği; söz konusu giderlerin belirlenmesinde esas alınan hizmet, temizlik malzemesi ile gıda ve yemek malzemesi birim fiyatlarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4. maddesine uygun olarak piyasadan alınmış proforma faturalarla belgelendirildiği,

Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin 29.08.2012 tarihli açıklamasında yer alan hesap cetveli ve eklerinden, idari şartnamede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen giderlerin (teknik şartnamede yaklaşık aylık tüketim bedeli belirlenen elektrik, su, gaz ve ısınma giderleri; yemek, giyecek ve yol masrafları ile maaşlar dahil teknik şartnamede belirlenen sayıda personel gideri; sözleşme giderleri, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, sigorta giderleri, periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri vd.) teknik şartnamede düzenlenen miktarlara, ihale konusu hizmet işinin ana bileşenini oluşturan ekmek ve çiğ yemek maliyetinin de malzeme ve miktarlarıyla teknik şartnamede yer alan örnek menülere uygun olarak belirlendiği; söz konusu giderlerin belirlenmesinde esas alınan hizmet, temizlik malzemesi ile gıda ve yemek malzemesi birim fiyatlarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4. maddesine uygun oiarak piyasadan alınmış proforma faturalarla belgelendirildiği,

Erdoğan Yem. Ür. Gıda İnş. İl. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 29.08.2012 tarihli açıklamasında yer alan hesap cetveli ve eklerinden, idari şartnamede teklif fiyata dahil olduğu belirtilen giderlerin (teknik şartnamede yaklaşık aylık tüketim bedeli belirlenen elektrik, su, gaz ve ısınma giderleri; yemek, giyecek ve yol masrafları ile maaşlar dahil teknik şartnamede belirlenen sayıda personel gideri; sözleşme giderleri, nakliye masrafları, temizlik malzeme giderleri, sigorta giderleri, periyodik sağlık kontrolleri tetkik giderleri ile hizmet sürecinde yaptırılacak analiz giderleri vd.) teknik şartnamede düzenlenen miktarlara, ihale konusu hizmet işinin ana bileşenini oluşturan ekmek ve çiğ yemek maliyetinin de malzeme ve miktarlarıyla teknik şartnamede yer alan örnek menülere uygun olarak belirlendiği; söz konusu giderlerin belirlenmesinde esas alınan hizmet, temizlik malzemesi ile gıda ve yemek malzemesi birim fiyatlarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4. maddesine uygun oiarak piyasadan alınmış proforma faturalarla belgelendirildiği,

Anlaşılmıştır.

Bu durumda Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda yer verilen maddelerine uygun olarak aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama yapan isteklilerin üzerine ihalenin bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle, “ Ekonomik açıdan en avantajlı ve ikinci avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin mevzuatta öngörüldüğü şekilde aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama yapmalarının mümkün olmadığı, bazı isteklilerin aşırı düşük teklif fiyatları hakkında açıklama dahi yapmamalarının maliyetlerin belirlenmesinde esaslı hata olduğunu ortaya koyduğu, ihalede teklif edilen fiyatların birbirine yakın olması, indirim oranlarının makul düzeyde ve istikrarlı olmaması, yaklaşık maliyetin %20 kâr hariç tutarına göre makul sınırlarda kalmaması nedeniyle aşırı düşük teklif fiyatı açıklamalarının yeniden incelenmesi gerektiği, ” şeklindeki üçüncü iddiası hakkında Kurulca, “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin üçüncüiddiasına yönelik yapılan incelemede;

İstanbul Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “ Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin örnek menülere göre belirlenen yemek malzemesi gideri ve bu giderler üzerinden belirlenen diğer giderler esas alınarak, aşağıda tabloda verilen bileşenler kullanılarak;Beyazıt kampüsü (1. Kısım) için 7.927.213,65 TL, İstanbul Tıp Fakültesi kampüsü (2. Kısım) için 3.380.652,90 TL, İstanbul Tıp Fakültesi kampüsü (3. Kısım)için 2.420.221,12 TL, Avcılar kampüsü (4. Kısım)için 4.181.784,09 TL, Bahçeköy kâmpüsü (5. Kısım) için 948.356,81 TLbileşenleri olmak üzere

toplam 18.858.228,56 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 22 adet ihale dokümanı satın alındığı, 07.08.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 18 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre;

Beyazıt kampüsü (1. Kısım) için, bir isteklinin teklifinin “yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 10 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İstekli

Teklif bedeli (TL)

Beyaz Saray ... Ltd.Şti. & Aysan ... Ltd.Şti. İş Ortaklığı

6.085.062,00

Nif-Tem ... Ltd.Şti.

6.573.037,20

Vurallar... Ltd.Şti

6.591.162,00

Kahvecioğlu ... Ltd.Şti.

6.776.631,00

Sofra... A.Ş.

6.795.573,00

Sun ... A.Ş. & Tfemaktürk ... Ltd. Şti. İş Ortaklığı

6.818.839,20

Aydeniz ... Ltd. Şti.

6.849.492,00

Turkaş... A.Ş.

6.994.080,00

Avşaroğulları ... Ltd. Şti.

7.225.272,00

Nimet... Ltd.Şti.

8.458.242,00

Şeklinde verildiği,

İstanbul Tıp Fakültesi kampüsü (2. Kısım) için,bir isteklinin teklifinin “yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 8 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin adı

Teklif Bedeli (TL)

Beyaz Saray ... Ltd.Şti. & Aysan ... Ltd.Şti. İş Ortaklığı

2.608422,00

Bengi-M ... Ltd. Şti

2.695.754,40

Nif-Tem .. Ltd. Şti .

2.760 534,60

Kahvecioğlu ... Ltd.Şti.

2.831.619,00

Vurallar Ltd.Şti

2.861.553,00

Sun ... A.Ş.

2 940 188,70

Sofra AŞ.

3 059 178,00

NimetLtd.Şti.

3 541 100.40

Şeklinde verildiği,

İstanbul tıp Fakültesi kampüsü (3. Kısım) için,bir isteklinin teklifinin “yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 5 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Bengi-M Ltd . Şti.

2.004 032,50

KahvecioğluLtd.Şti.

2.052 796,50

Vurallar... Ltd.Şti

2 125 579,50

Sofra A.Ş.

2.134 135, 50

Canlar Ltd. Şti.

2.297.996.10

Nimet Ltd .Şti

2626 881,90

Şeklinde verildiği,

Avcılarkampüsü (4. Kısım) için,iki isteklinin teklifinin “yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 5 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Kahvecioğlu ... Ltd.Şti.

3.392.434,50

Sofra ... A.Ş.

3.601.050,00

Canlar... Ltd. Şti.

3.699.405,00

Nif-Tem ... Ltd.Şti.

3.867.079,20

Nimet... Ltd.Şti.

4.525.346,10

Şeklinde verildiği,

Bahçeköy kâmpüsü (5. Kısım) için,üç isteklinin teklifinin “yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye kalan 3 teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Vurallar Lld. Şti.

839.242.50

Erdoğan ... Ltdi Şti .

878.344.50

Evrensel ...AŞ

927.606,00

Şeklinde verildiği,

1 ve 2 nci kısımlar için Beyaz Saray inş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. & Aysan Yem. Taah. Elek. San. ve Tİc. Ltd. Şti. İş Ortaklığının, 4 üncü kısım için Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin, 5 inci kısım için Erdoğan Yem. Ür. Gıda İnş. il. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin aşırı düşük teklif açıklamaları idarece uygun bulunarak, 24,09,2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin 1 ve 2 nci kısımlarının Beyaz Saray İriş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. & Aysan Yem. Taah. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, 3 ve 4. kısımlarının Canlar Taah. Paz. İth. Fhr. Inş. San. Tic. Ltd. Şti., 5. kısmının da Erdoğan Yem. Ür, Gıda Inş. İl. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılarak ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalenin kısımlarında aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedellerinin biri ve birkaçı hariç yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak tekliflerin değerlendirilmesi hususlarında idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2012/UH.III-4398

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin