KİK Kararı: 2012/UH.III-3974

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/061
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 17.10.2012
Karar No : 2012/UH.III-3974
BAŞVURU SAHİBİ:
Mavi Köşe Lokantası ve Yemek Fabrikası Metin Kulaç - Sertan Kulaç Adi Ortaklığı, ÇARŞI MAHALLESİ İZMİT CADDESİ NO: 155 KOCAELİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kandıra İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Çarşı Mahallesi İzmit Caddesi Adliye Binası Zemin Kat No: 6 41600 KOCAELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/101154 İhale Kayıt Numaralı "Kandıra Mem'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk Ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğrenciye 180 Gün Yemek Alımı, Dağıtımı Ve Sonrası" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kandıra İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 03.09.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kandıra MEM'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğrenciye 180 Gün Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası” ihalesine ilişkin olarak Mavi Köşe Lokantası ve Yemek Fabrikası Metin Kulaç - Sertan Kulaç Adi Ortaklığı’nın 18.09.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.09.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.09.2012 tarih ve 32478 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.09.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3577 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubu ve birim fiyat teklif cetvelinde ad, soyad ya da ticaret unvanının yazılı olmadığı,

2. İhale üzerinde bırakılan firma tarafından sunulan teklif ekinde idari şartnamenin 7.5.2’nci maddesi gereği istenilen mali müşavir raporu veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağının bulunmadığı, istenen belgelerin var olarak gösterilerek sonradan tamamlatıldığı,

3. İhale üzerinde bırakılan firmanın teklif ettiği tutarın tam sınır değerine tekabül ettiği, bu nedenle idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde;“ Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 53’üncü maddesinde;

“ (1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu, işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

İnceleme konusu ihalede ihale üzerinde bırakılan Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından ihale konusu işe yönelik olarak sunulan, teklif mektubu ve birim fiyat teklif cetvelinin mevzuata uygun olarak her iki ortak tarafından ticaret unvanları yazılmak suretiyle imzalandığının görüldüğü, bu nedenle başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.2.a maddesinde;

“a) Yüklenici; üstlenmiş olduğu iş için gerekli olan 1 adet (En alt özellik olarak 21GN* 20Adet prob duş arabalı, fırın sıcaklığının probu en az 6 farklı noktada sıcaklık kontrol edilebilir olmalı. Fırın gerekli hijyen ve risk faktörlerini göze alarak kendisi 10 günlük HACCP raporunu flash bellek ile verebilen) % 100 buharlı konveksiyonel fırın, 4 adet kapalı kasa yemek taşıma araçları, 18 adet Benmariyi ihale teklif dosyasında sunacaktır. Makine ekipmanlar ihale tarihi itibariyle iştirakçinin kendi malı sayılacak olup bu mallara ilişkin kendi malı olduğuna dair;

1-Mali müşavir raporu veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı,

2-Ruhsat,

3-Finansal Kiralama Kanunu hükümlerine göre edinilmiş ekipmanlar için ise makine ve ekipman kira sözleşmesi ve ihalenin ilk ilan ve davet tarihine kadar olan kiraların ödendi dekontunu teklif dosyasında sunacaklardır.

b) 3000 bin öğün/günlük kapasite raporu.” düzenlemesine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde;“Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Aynı Kanunun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde;“ İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz .” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde;“ (1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(2) Adayın veya isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

(3) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(4) İş ortaklığında makine, teçhizat ve ekipman ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabilir. Konsorsiyumda, makine, teçhizat ve ekipmana ilişkin belgeler, her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak, ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir.” hükmü yer almaktadır.

İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin 7.5.2.a maddesinde yer alan düzenleme çerçevesinde isteklilerden teklif ekinde sunulması istenilen makine, teçhizat ve diğer ekipmanlara ilişkin belgelere yönelik olarak, İhale üzerinde bırakılan Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ortaklarından Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait 01.01.2012 – 30.09.2012 tarihleri arasını kapsayan demirbaş listesini gösteren SMMM onaylı “Mizan” sunulduğu, sunulan mizanda idarece istenilen makine, teçhizatların yer aldığı görülmüştür.

05.09.2012 tarihli ihale komisyon kararıyla, ihale üzerinde bırakılan firmanın iş ortağı olan Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait demirbaş listesini gösteren mizan’ın geneli ifade ettiği, istenilen demirbaşların özellikleri için yeterli bilgi içermediği yönünde değerlendirme yapılarak anılan istekliden;

“1- Mali müşavir raporu veya amortisman defterine kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı,

2- İstenilen demirbaşlardan % 100 buharlı konveksiyonel fırına ait faturanın aslı,

3- İstenilen demirbaşlardan % 100 buharlı konveksiyonel fırının idari şartnamede istenen,

1. 20 adet prob duş arabalı,
2. Fırın sıcaklığının probu en az 6 farklı noktada sıcaklık kontrol edilebilir,

c) Fırın gerekli hijyen ve risk faktörlerini göze alarak kendisi 10 günlük HACCP raporunu flash bellek ile verebilen, özelliklerine cevap verecek şekilde,” bilgi eksikliği kapsamında açıklama ve belgeler istenilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından idarece istenilen bilgi ve belgelere yönelik olarak Buharlı Konveksiyonel Fırın ve 18 adet Bain Marie alımını gösteren 2 adet fatura ve bu teçhizatların demirbaş listesine eklendiği tarihi gösteren Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Raporu ile SMMM onaylı demirbaş listesinin sunulduğu, ihale komisyonunca açıklama istenilen hususların sunulan belgelerin içeriğine yönelikolduğu, bu nedenle başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İnceleme konusu ihaleye ait idari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı ikinci maddesinin (a) bendinde işin adının “Kandıra MEM'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğrenciye 180 Gün Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alım İşi ” olarak belirtildiği, aynı şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde ise söz konusu ihalenin her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde teklif verilmesinin istenildiği görülmüştür.

Ayrıca, aynı şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.1. İlgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olup ayrı bir fiyat ödenmeyecektir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1-Örnek menüdeki yemeklerin malzeme ve hazırlama giderleri .
2-İhale dökümanında istenen demirbaşlara ait maliyet.
3-Yemek dağıtım ve ulaşım giderleri.
4-Numüne saklamada kullanılacak poşetler ve cam kavanoz maliyetleri .

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesine, yer verildiği,

Birim fiyat teklif cetvelinin;

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif EdilenBirim Fiyat

Tutarı

1

Kandıra MEM'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğr. 180 Gün Yemek Alım, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alım İşi

ADET

481.500,000

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

şeklinde belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

1. İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
3. Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü,

Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde

“(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

…”

hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

“ 78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir. ” açıklaması,

Aynı Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.4 üncü maddesinde;

“ 79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almakta olup, incelemeye konu malzemeli yemek hizmet alımı ihalesinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesi niteliği taşımadığı tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekliye ait birim fiyat teklif cetvelinin;

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif EdilenBirim Fiyat

Tutarı

1

Kandıra MEM'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğr. 180 Gün Yemek Alım, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alım İşi

ADET

481.500,00

2,037

980.815,50

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

980.815,50

Şeklinde olduğu görülmüştür.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasından idarenin yaklaşık maliyet hesabında MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün 21.03.2012 tarih ve 4667 sayılı yazısı gereğince belirlenen 2,64 TL/öğün (KDV dahil) bedelinin kullanıldığı, bu tutarın KDV hariç rakamının 2,64/1,08= 2,44 TL/öğün olarak belirlendiği, bu rakamın toplam öğün sayısı ile çarpılması sonucunda (481.500x2,44) toplam yaklaşık maliyetin 1.177.000,00 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarece belirlenen yaklaşık maliyet cetvelinde söz konusu iş için öngörülen kâr oranı belirtilmemiş olmakla birlikte, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinde üst sınır olarak belirtilen % 20 kâr oranının ihaledeki yaklaşık maliyete ilave edildiği varsayıldığında kârsız yaklaşık maliyet tutarının 980.833,33 TL olarak hesaplanmaktadır.

Diğer taraftan, başvuru sahibi isteklinin şikayet başvurusuna idarenin vermiş olduğu cevaba dayanak teşkil eden kâr hariç yaklaşık maliyet hesabının; MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğünce bir öğün yemek için belirlenen yaklaşık maliyet bedeli olan KDV dahil 2,64 TL tutardan, % 8 oranındaki KDV’nin düşülmesi 2,44444444… TL tutarına ulaşıldığı, bu tutardan ise % 20 kâr oranının düşülmesi ile bir öğün yemek için kârsız yaklaşık maliyet tutarını 2,037 TL olarak hesaplandığı, bu nedenle birim fiyat bazında teklif edilen tutarın aşırı düşük olmadığı yönünde karar alındığı anlaşılmaktadır.

Ancak, Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9.3’üncü maddesinde; “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır.” hükmü gereğince, kârsız yaklaşık maliyet tutarı hesabının idarece belirlenen toplam yaklaşık maliyet tutarı olan 1.177.000,00 TL tutardan % 20 kâr oranının düşülmesi ile elde edilen miktarın kârsız yaklaşık maliyet tutarı olarak belirlenmesi gerektiği, buna göre yapılacak hesaba göre ise kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının 980.833,33 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın toplam teklif tutarının ise 980.815,50 TL olduğu göz önüne alındığında, idarece aşırı düşük sorgulaması yapılmaksızın söz konusu ihalenin sonuçlandırılmasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifine yönelik olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ İhale üzerinde bırakılan firmanın teklif ettiği tutar tam sınır değerine tekabül ettiği, bu nedenle idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerektiği ” şeklinde ifade edilen 3 üncü iddiası hakkında Kurulca, Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifine yönelik olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesihuşularına yönelik olarak “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin üçüncü iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Kandıra İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ Kandıra MEM'e Bağlı 18 Taş. Merk. İlk ve Ortaokulda Öğrenim Gören 2675 Öğrenciye 180 Gün Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin Temel Eğitim Genel Müdürlüğü’nün 21.03.2012 tarih ve 4667 sayılı yazıları esas alınarak, 481.500 adet yemek için 2,44 TL birim fiyat üzerinden toplam 1.177.000,00 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 5 adet ihale dokümanı satın alındığı, 03.09.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, bir isteklinin teklifinin “ Teklifinde aritmetik hata olduğu ve iş deneyim belgesinin yetersiz olduğu ” gerekçesiyle, değerlendirme dışı bırakılması sonrasında, kalan iki teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Aytaş Yemek Bilg. Med. Sağ. ve Temz. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Manavoğlu Yemekçilik ve Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

980.815,50-(Teklif edilen birim fiyat 2,037 TL)

Mavi Köşe Lokantası ve Yemek Fabrikası Metin Kulaç - Sertan Kulaç Adi Ortaklığı

1.156.600,00-(Teklif edilen birim fiyat 2,40 TL)

Şeklinde verildiği, başvuruya konu ihalede, idarece “ başvuru sahibi isteklinin şikayet başvurusuna idarenin vermiş olduğu cevaba dayanak teşkil eden kâr hariç kâr hariç yaklaşık maliyet hesabının; MEB Temel Eğitim Genel Müdürlüğü’nce bir öğün yemek için belirlenen yaklaşık maliyet bedeli olan KDV dahil 2,64 TL tutardan, % 8 oranındaki KDV’nin düşülmesi 2,44444444… TL tutarına ulaşıldığı, bu tutardan ise % 20 kâr oranının düşülmesi ile bir öğün yemek için kârsız yaklaşık maliyet tutarını 2,037 TL olarak hesaplandığı, bu nedenle birim fiyat bazında teklif edilen tutarın aşırı düşük olmadığı ” gerekçesine dayanılarak geçerli teklifler üzerinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden en düşük fiyat esasına göre ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olduğu düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilmesi yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin yerinde olduğu hususlarında “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi