KİK Kararı: 2012/UH.III-201 (9 Ocak 2012)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/002
Gündem No : 64
Karar Tarihi : 09.01.2012
Karar No : 2012/UH.III-201
BAŞVURU SAHİBİ:
Ercanlar İnşaat Meşrubat Gıda Tekstil Gübre Hayvancılık Nak. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. , Gölbaşı Mah. Namık Kemal Cad. No : 19 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Şanlıurfa Bozova Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakfı, Fevzi Çakmak Mah. Atatürk Cad. Özel İdare İşhanı 2.Kat 63850 ŞANLIURFA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/178751 İhale Kayıt Numaralı "10 Yerleşim Biriminden 42 Öğrencinin 4 Araç İle Taşıma Merkezi Bozova Lisesi'ne Taşıma" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

05.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.71.00.00-101.04-.H.[4246].(0169)./2012-62Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Şanlıurfa Bozova Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfıtarafından 11.11.2011tarihinde Pazarlık Usulü (21/f) ile yapılan “10 Yerleşim Biriminden 42 Öğrencinin 4 Araç ile Taşıma Merkezi Bozova Lisesi'ne Taşıma” ihalesine ilişkin olarak Ercanlar İnşaat Meşrubat Gıda Tekstil Gübre Hayvancılık Nak. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 28.11.2011tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 13.12.2011tarih ve 52699sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.12.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. İhale uhdesinde kalan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde toplam tutar hanesinde rakamlarda nokta ve TL olmadığı;

2. İhale uhdesinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu, zira açıklama kapsamında sunulan araçların bakım maliyetine ilişkin fiyat teklifinde SMMM ve YMM onayı bulunmadığı, ortalama birim maliyete ilişkin tespitlerin fiyat teklifi üzerinde yer almadığı, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan Arıkök ve Sızan-Tunalı-Atgüden Güzergahları ile ilgili iş kalemlerine günlük 1,00 TL fiyat teklif edilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdarenin 01.12.2011 tarihli şikâyete cevap yazısında şikâyet başvurusunun kamu ihale mevzuatı açısından incelendiği ve uygun görülmediği ifade edilmektedir

Konuyla ilgili olarak Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30 uncu maddesinde;

“ Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur.

…”

Hükmü,

“Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

_(Değişik ikinci fıkra: 20/11/2008-5812/11 md.)_Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.”

Hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5 inci maddesinde;

“16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.”

Açıklaması bulunmaktadır.

Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

İhale uhdesinde bırakılan isteklinin ilk birim fiyat teklif mektubunda teklif fiyatının tam sayı olarak bölükler ayrılarak, eki cetvelde tam sayı olarak bölükler ayrılarak yazıldığı, kuruş olarak bir tutar öngörülmediği ve ondalık kısma yer verilmediği, bu hususun bir eksiklik veya hata teşkil etmediği,

İkinci birim fiyat teklif mektubu ve eki cetvelde de teklif fiyatının tam sayılı kısmı (TL) ondalık kısımdan (kuruş) nokta ile ayrılarak doğru bir şekilde yazıldığı, tam sayılı (TL) kısımda bölüklerin ayrıca ayrılmamış olmasının herhangi bir eksiklik veya hata teşkil etmediği,

Dolayısıyla teklif mektubunda teklif fiyatı yazı ve rakamla birbirine uyumlu ve birimi belirtilerek doğru şekilde yazılan ve herhangi bir aritmetik hata bulunmayan isteklinin teklif mektubunun uygun görülmesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdarenin 01.12.2011 tarihli şikâyete cevap yazısında şikâyet başvurusunun kamu ihale mevzuatı açısından incelendiği ve uygun görülmediği ifade edilmektedir:

Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

…”

Hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin“Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde,

“…

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…”

Açıklaması;

“Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

…

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

…

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

79.4.2.8. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.(Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük olarak yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

…

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.

”

Açıklaması yer almaktadır.

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesi,

“2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 10 Yerleşim biriminden 42 öğrencinin 4 araç ile Taşıma merkezi Bozova Lisesi'ne taşıma

b) Miktarı ve türü:

10 yerleşim biriminden 42 öğrencinin 4 araç ile Taşıma Merkezi Bozova Lisesine Taşıma Hizmet Alımı İşi

…”

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesi,

“19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.”

“Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20 nci maddesi,

“20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir.

…”

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesi,

“25.1. Tüm giderler yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Tüm giderler yükleniciye aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.”

Birim fiyat teklif cetvelinde ihale konusu iş kalemleri,

“1. Arıkök 11 km (140 iş günü)

2. Şanlıavşar – Sağırlı – Gerdek 35 km (140 iş günü)

3. Sızan – Tunalı – Atgüden 32 km (140 iş günü)

4. Üçdirek – Mülkören – Çakmaklı 19 km (140 iş günü)”

Şeklinde düzenlenmiştir.

İhale üzerinde kalan istekli Nihat Satıcı Tur. İnş. Gıda Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. pazarlık usulü ile yapılan ihalede ilk teklif olarak 50.400,00 TL, ikinci ve son teklif olarak 21.980,00 TL fiyat teklif etmiştir.

Anılan isteklinin teklif dosyası kapsamında sunduğu ikinci birim fiyat teklif cetveli aşağıda aktarıldığı şekildedir:

Sıra

No

İş kaleminin adı ve kısa açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen

Birim Fiyat

Tutarı

1

Arıkök 11 km

140 iş günü

1

1.00

140.00

2

Şanlıavşar-Sağırlı-Gerdek 35 km

140 iş günü

1

80.00

11200.00

3

Sızan-Tunalı-Atgüden 32 km

140 iş günü

1

1.00

140.00

4

Üçdirek-Mülkören-Çakmaklı 19 km

140 iş günü

1

75.00

10500.00

Toplam Tutar (KDV Hariç)

21980.00

İdarenin 14.11.2011 tarihli yazısı ile isteklinin teklif fiyatı hakkında aşırı düşük teklif açıklaması istenmiştir.

17.11.2011 tarihli aşırı düşük teklif açıklama yazısında;

21.980,00 TL teklif fiyatının,

[4 (araç) x 346 TL (MTV bedeli) =] 1.384 TL motorlu taşıt vergi gideri,

100 km’de 10 lt yakıt tüketimi kabulü ile toplam 27.160 km için, [2.716 lt x 3,34 TL =] 9.071,44 TL yakıt gideri,

1 aracın kat edeceği toplam mesafeye göre (21.760 / 4 = 6.790 km) 1 kere bakım yapılacağı kabulü ile [4 (araç) x 150 TL (bakım masrafı) =] 600 TL, periyodik bakım gideri,

[4 (şoför) x 2 (saat/gün) x 140 (gün) x 6,98 TL (saatlik ücret) =] 7.817,60 TL personel gideri,

3.106,96 TL kârın toplamı olarak belirlendiğinin ifade edildiği,

Motorlu taşıtlar vergisine ilişkin Gelir İdaresi Başkanlığının internet adresinden alınan çıktı, yakıt bedeli ile ilgili olarak 11.11.2011 ile 17.11.2011 tarihleri arasında Petrol Ofisi A.Ş. Tavsiye Edilen Akaryakıt Satış Fiyatlarını gösteren internet çıktısı, periyodik bakım ve onarıma ilişkin isteklinin düzenlediği açıklama yazısı ile işçilik hesaplama modülü çıktısının sunulduğu,

Tespit edilmiştir.

Bu durumda,

İhale konusu hizmet işinin önemli bileşenleri arasında yer alan yakıt giderine esas fiyatın Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.8 inci maddesine aykırı olarak, davet tarihi ile ihale tarihleri arasındaki değil, ihale tarihinden sonra 11.11.2011 ile 17.11.2011 tarihleri arasındaki fiyatlar olduğu, tüketim miktarının hizmet işinde kullanılacak araçlara göre özel olarak belirlemek yerine genel bir kabul ile belirlendiği, EPDK’nın internet adresinden edinilen akaryakıt bayi fiyat tarifesinde davet tarihi olan 04.11.2011 tarihi ile ihale tarihi olan 11.11.2011 tarihi arasında isteklinin fiyat aldığı bayinin fiyatlarının daha yüksek olduğu,

Araçların bakım maliyetine ilişkin herhangi bir fiyat teklifi alınmadığı, genel bir kabule göre bu bedelin tespit edildiği anlaşıldığından belgelere dayalı olarak yapılmayan açıklamanın kabul edilmesinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.1 inci maddesine aykırı olduğu tespit edilmiştir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Başvuru sahibi isteklinin de teklifinin yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olduğu, dolayısıyla teklif fiyatı hakkında açıklama istenmesi ve sunulan açıklamalar değerlendirildikten sonra ihalenin sonuçlandırılması gerektiği neticesine varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda tespit edilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlem ile giderilebileceği düşünüldüğünden, Nihat Satıcı Tur. İnş. Gıda Nak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve başvuru sahibinin aşırı düşük teklif fiyatı hakkında açıklama istenmesi suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi