KİK Kararı: 2012/UH.II-845

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/011
Gündem No : 89
Karar Tarihi : 06.02.2012
Karar No : 2012/UH.II-845
BAŞVURU SAHİBİ:
Den-Ser Otomotiv.İnş. Yazılım San. Ve Tic Ltd.Şti., Zafer Mah. Kaynak Cad. No : 12 Gümüşler DENİZLİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Burdur Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü, Özgür Mah. Otogar Arkası 1 15100 BURDUR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/180856 İhale Kayıt Numaralı "64 İşçi İle Fen İşleri Müdürlüğü Hizmetleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

31.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[121].(0217)./2012-2Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Burdur Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğütarafından 12.12.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “64 İşçi İle Fen İşleri Müdürlüğü Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Den-Ser Otomotiv İnş. Yazılım San. ve Tic Ltd. Şti.’nin 28.12.2011tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 06.01.2012tarih ve 871sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.01.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

İdare tarafından idari şartnamede kısa vadeli sigorta prim oranlarının, ihale konusu hizmet kapsamında yapılması istenilen faaliyetler bazında ayrı ayrı belirlendiği, ancak bu şekilde ayrı ayrı prim nispeti belirlemenin yerine Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Tarifesi'nin 7 nci maddesi uyarınca en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim oranının esas alınması gerektiği, firmaları tarafından da idari şartnamede yer alan farklı prim oranları yerine en yüksek tehlike sınıfına giren risk prim oranı üzerinden asgari işçilik maliyetinin hesaplandığı,

Bu doğrultuda yapılacak bir hesaplama neticesinde giyim bedeli hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 974.653,92 TL'ye tekabül ettiği ve ihalenin bu tutarın altında teklif veren bir istekli üzerinde bırakılmasının mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

Ayrıca, prim nispetlerinin belirlendiği idari şartnamenin 25.5 inci maddesinde her bir faaliyet bazında belirlenen oranların ihale konusu hizmet kapsamında istihdamı öngörülen personeller ile eşleştirilebilmesinin, oranların hangi personele karşılık geldiğinin anlaşılabilmesinin mümkün olmadığı bu durumun sağlıklı bir teklif bedeli oluşturulabilme imkanını ortadan kaldırdığı,

Sonuç olarak, idare tarafından tesis edilen ihale kararının mevzuata aykırı ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu bu sebeple, ihalenin firmaları üzerinde bırakılması veya iptal edilmesi gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin, Burdur Belediye Başkanlığı tarafından 12.12.2011 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ve kamu ihale mevzuatı anlamında personel çalıştırılmasına dayalı bir alım niteliği taşıyan şehir içi yol ve inşaat yapım, onarım, şehir kanalizasyon şebekesi, merkez atık su arıtma tesisi bakım onarım ve tamirat işleri ile taşocağında malzeme üretiminin yaptırılması amacıyla 64 personelin 12 ay süre ile istihdamı işi olduğu,

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda herhangi bir isteklinin yeterlik kriterlerini sağlamadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmadığı,

İhale komisyonunca, teklif bedeli kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan 2 geçerli teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu,

Sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının da ihale komisyonunca yeterli bulunduğu ve ihalenin de geçerli en düşük teklifi sunmuş olan Ümit Tem. Tur. Mad. Ener. İth. ve İhr. Tic. Ltd. Şti. & Emre Ener. Tur. Tem. Mad. İth. ve İhr. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücretlerini konu alan 25.3.1 inci maddesinde;

“ 1-1 Adet Çevre Mühendisi İçin......................................... %180
2-1 Adet Maden Mühendisi İçin ...................................... %100
3-2 Adet Tekniker İçin....................... ............................... %75
4-1 Adet Laborant İçin....................................................... %75
5-3 Adet Teknisyen İçin...................................................... %50
6-11adet Şoför İçin............................................................. %15
7-8 Adet Operatör İçin........................................................ %15
8-2 Adet Uzun Yol Şoförü İçin........................................... %15
9-1 Adet Beton Santrali Operatörü İçin............................. %10
10-1 Adet Taş Ocağı Operatörü İçin................................. %15
11-13 Adet Usta İçin.......................................................... %10
12-20 Adet İşçi İçin............................................................. %5”

şeklinde bir düzenlemeye yer verilmişken anılan şartnamenin kısa vadeli sigorta prim

oranlarının belirtildiği 25.5 inci maddesinde ise;

“ Sınıfı---------------İşin Niteliği----------------------- Tehlike Sınıfı------- Prim Nisbeti
8110.........Tesis bünyesindeki ortak destek hizmetleri.................II..................................1,5
7112.........Mühendislik faaliyetleri ile ilgili tek.danışmanlık......II..................................1,5
7120.........Teknik test ve analiz faaliyetleri................................ II..................................1,5
3700.........Kanalizasyon.............................................................. II..................................1,5
4211.........Karayolları ve otoyol inşaatı.................................... IV..................................2,5
4932.........Taksi taşımacılığı...................................................... II..................................1,5
4941.........Karayolu ile yük taşımacılığı................................... IV..................................2,5
4936.........Şehir içi otobüs ve dolmuş taşımacılığı.....................II...................................1,5
5229.........Taşımacılığı destekleyici faaliyetler....................... II...................................1,5”

yönünde bir düzenlemenin yer aldığı görülmektedir.

Öncelikle, idare tarafından idari şartnamenin 25.5 inci maddesinde faaliyet bazında bir ayrıştırmaya tabi tutularak belirlenmiş prim nispetlerinin, anılan şartnamenin 25.3.1 inci maddesinde bu faaliyetler ile doğrudan bir uyum arz etmeyen unvanlara uygulanmasının istenilmesinin -bu belirsizliği giderecek bir açıklama/düzenlemeye ihale dokümanı kapsamında yer verilmemiş olduğu da dikkate alındığında- ihale konusu hizmet kapsamında istihdamı öngörülen personeller için hangi prim nispetinin esas alınması gerektiği noktasında bir belirsizliğe ve neticede istekliler açısından teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin tespitinde bir tereddüte yol açacağı açıktır.

Nitekim, somut ihalede de isteklileri tereddüte sevk eden bu durumun gerçekleştiği açık bir şekilde görülebilmektedir.

İhale işlem dosyası kapsamında “yalın maliyetler” adı altında ve işçilik hesaplama modülü kullanılmak suretiyle oluşturulan belgelerden, idareye göre teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin; idari şartnamenin 25.3.1 inci maddesinde 12 gruba ayrılarak oluşturulan personellerden 6 gruba % 2,5 nispetinde (şoför, operatör, uzun yol şoförü, beton santrali operatörü, taş ocağı operatörü, usta) diğer 6 gruba da % 1,5 nispetinde kısa vadeli sigorta prim oranı uygulanmak suretiyle oluşturulması gerekmektedir.

Ancak aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan isteklilere göre bu oranlar tamamen farklılık arz etmekte, bu doğrultuda, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti; ihale üzerinde bırakılan istekliye göre 3 gruba % 2,5 (operatör, beton santrali operatörü, taş ocağı operatörü), 9 gruba %1,5 risk prim oranı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli için ise 4 gruba % 2,5 (operatör, uzun yol şoförü, beton santrali operatörü, taş ocağı operatörü) 8 gruba %1,5 risk prim oranı uygulanmak suretiyle hesaplanması gerekmektedir.

Bu bağlamda, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin tespiti ve nihayetinde teklif bedellerinin oluşturulmasında bir maliyet kalemi teşkil eden prim oranlarının şikayete konu ihalede, istihdamı öngörülen personelin unvanı ile uyum arz etmeyen bir şekilde belirlenmesi ve somut olayda bu belirsiz düzenleme temeline dayalı sonuçların ihale kararını etkilemiş olması karşısında, artık ihale dokümanında kısa vadeli sigorta prim oranlarına ilişkin bu düzenlemenin esasa etkili bir aykırılık olarak değerlendirilmemesi gerekliliğinden söz edilemeyeceği açıktır.

Bununla birlikte, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinin 3 üncü fıkrasında;

“ İhale konusu işin kapsamında yer alan iş kollarının iş kazası ve meslek hastalığı bakımından gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranları, işin niteliği ayrıntılı olarak belirtilmek suretiyle ilgili Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılır. Ayrıca ihale konusu işe ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranları idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilir. ” hükmüne yer verilmiştir.

Benzer bir şekilde Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.11 inci maddesinde;

“ İhale konusu hizmetin iş kazası ve meslek hastalığı bakımdan gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılacak ve bu prim oranına idari şartnamenin ilgili maddesinde yer verilecektir. Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne yazılacak yazılarda; prim oranının doğru belirlenmesi için ihale konusu işin niteliği ihale dokümanında yapılan düzenlemeler esas alınarak ayrıntılı bir şekilde belirtilecektir. İdareler, sözleşmenin uygulanması aşamasında aylık prim ve hizmet belgelerindeki prim oranının prim tarifesine uygun olup olmadığını kontrol ederek, hakediş ödemelerini yapacaklardır. ” açıklaması yer almaktadır.

Bu hususa ilişkin, 29.09.2008 tarih ve 27012 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ve 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren Kısa Vadeli Sigorta Kolları Prim Tarifesinin “Esas işin fer’i ve mütemmimi olan işlerde prim oranları” başlıklı 6 ncı maddesinde;

“ Bir işyerinde yürütülen ve esas işin fer’i ve mütemmimi mahiyetinde olan bütün işlerin sigorta primleri, esas işin tabi tutulduğu prim haddine göre hesaplanır. Ancak, esas işin fer’i ve mütemmimi sayılan işler, sigortalıları birbirine karışmayacak şekilde, ayrı ve bağımsız olarak yürütüldüğü ve Kurumda ayrı bir işyeri olarak tescil edilmiş olduğu takdirde her biri kendi tehlike sınıfının prim haddine tabi olur. ” düzenlemesi,

Anılan Tarifenin 7 nci maddesinde ise; “ Aynı işveren tarafından, aynı işyerinde yürütülen ve mahiyetleri bakımından ayrı özellikler gösteren ve farklı tehlike sınıflarına dahil olan bütün işler, işyerinde en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim oranına tabi olur. ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Sosyal Güvenlik Kurumu Burdur İl Müdürlüğü tarafından yaklaşık maliyet hesabına dayanak olmak üzere gönderilen ve faaliyet bazında farklı prim nispetlerinin belirlenmiş olduğu 07.10.2011 tarih ve 18846027 sayılı yazıda yer alan oranların, aynı şekilde yaklaşık maliyet hesabında esas alınmış ve idari şartnameye aktarılmış olmasının, anılan Tarifenin tek ve en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim oranının esas alınmasını zorunlu kılan 7 nci maddesine de aykırılık teşkil ettiği görülmektedir.

Ayrıca, şikâyete konu ihalede, bu şekilde müphem bir düzenleme esasında hesaplanmış bir yaklaşık maliyetin varlığı, kamu ihale mevzuatında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde “kâr hariç yaklaşık maliyet” temeline bağlanmış aşırı düşük tekliflerin belirlenmesini ve başvuru sahibi tarafından iddia konusu da edilen, giyim bedeli ve bu bedel üzerinden hesaplanan %3 sözleşme ve genel giderler hariç asgari işçilik maliyetinin altında teklif veren istekli bulunup bulunmadığı tespitini tartışmalı hale getireceği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, teklif bedellerini ihale dokümanında öngörülen kriterler çerçevesinde oluşturacak isteklilerin, sözleşmenin uygulanması safhasında primlerini ilgili Tarifeye istinaden ödemek zorunda kalacak olmaları, sigorta prim oranlarına yönelik şikâyete konu düzenlemenin sözleşme sürecinde de ciddi sorunlara sebebiyet vereceğini göstermektedir.

Yapılan bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin, düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, sigorta prim oranlarına yönelik belirsizlik içeren ve isteklilerde tereddüte yol açan düzenleme ve bu düzenlemenin nihayetinde ihale kararını etkiler bir hal alması sebebiyle şikâyete konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi