KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/077
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 24.12.2012
Karar No : 2012/UH.II-4932
BAŞVURU SAHİBİ:
Kavazlar İnşaat Taah. Temizlik Dayanıklı Tüketim Malları Medikal Gıda Tic. San. Ve Paz. Ltd. Şti., OSMAN BEKTAŞ MAH. KAYAKYOLU CAD. KEMER APT. NO:7/6 ERZURUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yunus Emre Eskişehir Devlet Hastanesi Baştabipliği, Uluönder Mah. Salih Bozok Cad. No: 23 26190 ESKİŞEHİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/141253 İhale Kayıt Numaralı "Temizlik,Çamaşır Yıkama,Ütüleme Ve Teknik Servis Hizmetleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Eskişehir Yunus Emre Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 26.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Temizlik, Çamaşır Yıkama, Ütüleme ve Teknik Servis Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Kavazlar İnşaat Taah. Temizlik Dayanıklı Tüketim Malları Medikal Gıda Tic. San. ve Paz. Ltd. Şti.nin 20.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.11.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.12.2012 tarih ve 40525 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4627 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25.2’nci maddesinde sigorta giderinde artış olması halinde teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilerek, yüklenicinin bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamayacağının belirtildiği, ancak aynı Şartname’nin 46’ncı maddesinde sigorta primi alt sınır artışından kaynaklanan fark için fiyat farkı hesaplanacağına yönelik düzenleme yapıldığı, söz konusu iki düzenleme arasında çelişki bulunduğu,

2. Birim fiyat teklif cetveli standart formunun son satırında firma kârının ayrı bir maliyet kalemi olarak düzenlenmesinin KİK015.3/H birim fiyat teklif cetveli standart formuna uygun olmadığı,

3. İdari Şartname’nin 25.3.2’nci maddesinde yol bedeline ilişkin olarak “Sivrihisar Devlet Hastanesi için, yol bedeli Sivrihisar Belediyesinden alınan (iniş-biniş) her işçi için aylık 52 adet bilet ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak Teknik Şartname’nin 2.1.2’nci maddesinde yol bedelinin 26 gün üzerinden günlük brüt 2,40 TL olarak hesaplanacağı ve toplamda 62,40 TL’nin çalışacak işçilerin her birine nakdi olarak verileceği şeklinde düzenlenme yapıldığı, ihale dokümanındaki söz konusu düzenlemelerin birbiriyle çeliştiği,

4. İdari Şartname’nin 47.1.(B) maddesinde yer alan düzenlemenin 4857 sayılı Kanunu’na aykırı olduğu, bahse konu ihalede işverenin “idare” yerine “yüklenici” olması sebebiyle idarenin yüklenicinin hakedişinden kesinti yaparak işçilerin ücretlerini ödeme hak ve yetkisinin bulunmadığı,

5. İdari Şartname’nin 47.1.(C) maddesinde yer alan “İhale komisyonu, isteklilerce teklif edilen temizlik maddelerinin teknik şartnamelere uygun olup olmadığını kontrol edebilmek için bir kısmından veya tamamından numune ve/veya kataloglarını isteyebilecektir.” şeklindeki düzenleme ile muayene kabul aşamasında yapılması gereken işlemlerin ihale sürecinde yapılmasının öngörüldüğü, anılan düzenlemenin rekabeti engellediği,

6. Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi Teknik Şartnamesi’nin “Temizlikte Uyulması Gereken Kurallar” başlıklı maddesinde tuzlama giderinin ve camların ulaşılamayan kısımlarının teleskop ile ya da asansör ile temizlenmesi giderinin, 6’ncı maddesinde aşı giderlerinin yüklenici tarafından karşılanmasının öngörüldüğü, ancak İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde söz konusu giderlere ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmadığı ve birim fiyat teklif cetvelinde satır açılmadığı,

7. Eskişehir Devlet Hastanesi Teknik Personel Teknik Şartnamesi’nin 6.4’üncü maddesindeki düzenlemenin sağlıklı teklif hazırlanmasını engellediği,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “Temizlik, Çamaşır Yıkama, Ütüleme ve Teknik Servis Hizmetleri” şeklinde belirtildiği,

Söz konusu Şartname’nin zeyilname ile değiştirilen 25.1’inci maddesinde “İsteklilerin, sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi (KDV), resim, harç, ulaşım, sigorta ve benzeri giderler teklif fiyata dahildir.” düzenlemesinin yer aldığı,

Anılan Şartname’nin 25.2’nci maddesinde “25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.” düzenlemesine yer verildiği,

Aynı Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

07.05.2004 tarih ve 25455 Resmi Gazetede yayınlanan “4734 Sayılı Kamu Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslarda Değişiklik Yapılmasına Dair Esaslar” başlıklı Bakanlar Kurulu kararıyla değişik, 24.12.2002 tarih ve 5037 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki “4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar”a göre verilecek fiyat farkı uygulamasında bu esasların aşağıda belirtilen 8. Maddesi uygulanacaktır.

Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerindeki değişiklikten kaynaklanan fark
Madde 8 - İhale konusu hizmetin gerçekleştirilebilmesi için çalıştırılacak 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi personelin, sayı ve günlük çalışma saatinin belirtilmesi kaydıyla;

a) Asgari ücret tespit komisyonunca ihale (son teklif verme) tarihinde 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenmiş asgari ücretin değiştirilmesi halinde eski ve yeni asgari ücret arasındaki fark,

b) İhale (son teklif verme) tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda; asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranlan değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek fark,

_c) 506 sayılı Kanunun 77 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde sözleşmede öngörülen ücret ekleri nedeniyle, işveren tarafından karşılanmakta olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigorta primine ilişkin toplam tutarda meydana gelecek fark,

toplamı (a), (b) ve (c) bentleri toplamı), 506 sayılı Kanun gereğince işveren nâm ve hesabına Hazinece yapılacak olan ödemeler de dikkate alınmak suretiyle bu Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.)” _düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

Açık İhale Usulü ile İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin 25 inci maddesinin birinci fıkrasına ait 29 numaralı dipnotta “ İdareler, ihale edilecek hizmetin özelliğine göre, sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinden hangilerinin, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olması gerektiğini bu maddede belirteceklerdir. ” açıklaması, ikinci fıkrasına ilişkin olarak ise “25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 25.1 ve 25.2’nci maddelerinde yer alan düzenlemelerin, ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç giderlerinin teklif fiyata dahil olduğu, bu gider kalemlerinde artış olması halinde teklif edilen fiyatın bu artışı karşılayacak payı içerdiğini belirtmeye yönelik olduğu görülmüş olup, İdari Şartname’nin şikâyete konu 25.2’nci maddesinin Açık İhale Usulü ile İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin 25.2’nde yer alan düzenlemeden aynen aktarıldığı tespit edilmiştir.

Diğer yandan anılan Şartname’nin 46’ncı maddesinde fiyat farkı verileceği belirtilerek, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların “Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerindeki değişiklikten kaynaklanan fark” başlıklı 8’inci maddesinde yer alan düzenlemelere paralel bir düzenleme yapıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 81’inci maddesinde “ Fiyat farkı; ihale tarihi itibarıyla geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücret dikkate alınarak hesaplanacaktır. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin idari şartname ve sözleşme tasarılarında, fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmesi zorunludur. ” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu “Temizlik,Çamaşır Yıkama,Ütüleme ve Teknik Servis Hizmetleri” ihalesinin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olduğu göz önüne alındığında, İdari Şartname’de fiyat farkı hesaplanacağına ilişkindüzenleme yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Yukarıda belirtilen hususlar bir arada değerlendirildiğinde İdari Şartname’nin 25.2 ve 46’ncı maddeleri arasında bir çelişki bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihalenin 1’inci kısmına ait birim fiyat teklif cetveli standart formunun zeyilname ile değiştirilmiş haline aşağıda yer verilmiştir:

YUNUS EMRE DEVLET HASTANESİ TEMİZLİK

A 1

B 2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

İşçilik Maliyeti (184 Kişi, 12 Ay, Asgari Ücretin %3 Fazlası)

İşçi x Ay

184,00

12,00

2

Ekip Sorumlusu (1 Kişi, 12 Ay, Asgari Ücretin %23 Fazlası)

İşçix Ay

1,00

12,00

3

Yol bedeli (Her ay için her binişte bir defa aktarma ücretini de içeren 52 adet binişli eskart dolum bedeli)

İşçixAy

185,00

12,00

4

Resmi Tatil Çalışması (14,5 gün*100 kişi)

İşçix gün

100,00

14,50

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Eskart (Kullanım Kartı)

ADET

185,000

..

…

..

..

57

Çamaşır için yumuşatıcı (5 kg’lık bidonlarda)

Kg

2.400,000

58

YÜKLENİCİ KAR PAYI

AY

12,000

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

Söz konusu ihalenin “Yunus Emre Devlet Hastanesi Teknik Servis, Eskişehir Devlet Hastanesi Temizlik, Eskişehir Devlet Hastanesi Teknik Servis, Ağız ve Diş sağlığı Hastanesi Temizlik, Sivrihisar Devlet Hastanesi Temizlik ve Çifteler Devlet Hastanesi Temizlik” ihalelerine ilişkin diğer kısımlarına ait birim fiyat teklif cetveli standart formlarında da yüklenici kârı için ayrı bir satır açıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.5’inci maddesinde “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanması zorunludur. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde yapılan değişiklikle Uygulama Yönetmeliğinin 1 No’lu eki olan standart formlardan KİK015.3/H Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarına İlişkin Birim Fiyat Teklif Cetveli Standart Formu yürürlükten kaldırılmış ve KİK015.3/H Birim Fiyat Teklif Cetveli Standart Formu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları da dahil olmak üzere tüm hizmet alımlarında kullanılmak üzere yeniden düzenlenmiştir.” açıklamasına yer verilmiştir.

KİK015.3/H Birim Fiyat Teklif Cetveli Standart Formu ise aşağıda yer almaktadır:

A

B

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

I. ARA TOPLAM(K.D.V Hariç)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)

TOPLAM TUTAR(K.D.V Hariç)

İdarece hazırlanan birim fiyat teklif cetveli standart formunda mevzuata uygun olarak farklı ücret grupları, ulusal bayram ve genel tatil günleri ve teklif fiyata dahil edilmesi öngörülen malzemelerin her biri için ayrı satır açıldığı, ayrıca yüklenicinin kâr payının da ayrı bir kalem olarak gösterildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda görüldüğü gibi KİK015.3/H Birim Fiyat Teklif Cetveli Standart Formunda yüklenici kârı için ayrı bir satır açılmamıştır. Yüklenici kârı teklif fiyatına dahil bir unsur olmakla birlikte, ihale konusu işin yapılması için zorunlu bir gider kalemi değildir.

Kamu ihale mevzuatında da isteklilerin teklif fiyatı içerisinde kâr öngörmek zorunda olduklarına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Dolayısıyla isteklilerce kâr öngörülmeksizin ihaleye teklif verilmesi mümkündür. Ancak bu durumda incelemeye konu ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin “yüklenici kâr payı” satırına “0 TL” birim fiyat yazılması söz konusu olacaktır. Bu durumda birim fiyat teklif cetvelinin “teklif edilen birim fiyat” hanesinde fiyat öngörülmemesi mevzuata uygun olmamakla beraber, kâr unsuru ihale konusu işin yapılması için zorunlu bir gider kalemi olmadığından bu kaleme ilişkin birim fiyat öngörülmemesi teklifin değerlendirmeye alınmasına engel olmamaktadır.

Bu itibarla incelemeye konu ihaleye ait birim fiyat teklif cetveli standart forumunda kâr payı için ayrı satır açılmasının teklif verilmesine engel olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin zeyilname ile değiştirilen 25.3.2’nci maddesinde “ 1-Teknik Şartnamede Özellikleri gösterilen işçi kıyafetleri teklif fiyata dahildir.

2-Eskişehir Devlet Hastanesi Yunus Emre Devlet Hastanesi ve Eskişehir Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi için 52 adet binişli eskart ulaşım bedeli (aktarma ücreti dahil) ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.

3- Eskişehir Devlet Hastanesi Yunus Emre Devlet Hastanesi ve Eskişehir Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesindeki her işçi için 1 defaya mahsus Eskart (Kullanım kartı) temin edilecektir.

4-Sivrihisar Devlet Hastanesi için, yol bedeli Sivrihisar Belediyesinden alınan (iniş-biniş) her işçi için aylık 52 adet bilet ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.” düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin 47.1.(F) maddesinde “İhale dokümanları arasında herhangi bir çelişki olduğunda idari şartname hükümleri geçerlidir.” düzenlemesine,

Sivrihisar Devlet Hastanesi Başhekimliği 2013 Mali Yılı 8 Aylık Temizlik, Çamaşır Yıkama, Toplama ve Dağıtım Hizmetleri İhalesi Teknik Şartnamesi’nin “ Çalışacak personelin yol bedeli” başlıklı 2.1.2’nci maddesinde “Çalışacak personellere yol bedeli günlük brüt 2,40 TL olarak hesaplanıp toplam 62,40 TL nakdi olarak verilecektir. Yol bedeli teklif fiyata dahil edilecek ve maaş bordrosunda gösterilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “ 78.13. Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır.

…78.17. Yol giderine ilişkin olarak personele mutat taşıt bileti verilmesi öngörülürse, yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecek ve eğer bu maliyet faturalandırılabiliyorsa KDV hariç hesaplanacaktır. Aylık bilet, abonman kartı ya da toplu olarak alınan bilet fiyatlarının günlük bilet fiyatlarından daha düşük olması halinde, günlük bilet fiyatı yerine bu fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapılacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 13’üncü maddesinin üçüncü fırkasında ise “ İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 78’inci maddesi uyarınca, ihale dokümanında yol bedelinin nakdi olarak öngörülmesi halinde günlük yol bedelinin brüt tutarının ve ayda kaç gün ödeneceğinin yazılması, personele mutat taşıt bileti verilmesinin öngörülmesi halinde ise yol bedelinin ayni olarak karşılanacağının kabul edilmesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yol bedelinin Sivrihisar Devlet Hastanesi için yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı belirtilmiş, ancak Sivrihisar Devlet Hastanesi Başhekimliği 2013 Mali Yılı 8 Aylık Temizlik, Çamaşır Yıkama, Toplama ve Dağıtım Hizmetleri İhalesi Teknik Şartnamesi’nde yol bedelinin nakdi olarak karşılanacağına ilişkin düzenleme yapılmıştır. Dolayısıyla yol bedeli konusunda İdari Şartname ile Teknik Şartname arasında çelişki bulunduğu görülmüştür.

Bununla birlikte İdari Şartname’nin yukarıda anılan 47.1.(F) maddesinde ihale dokümanında yapılan düzenlemeler arasında çelişki bulunması halinde İdari Şartname hükümlerinin geçerli olacağının belirtildiği göz önüne alındığında, yol giderinin ayni olarak karşılanacağının ve her işçi için aylık 52 adet bilet verileceğinin kabulü gerekmektedir.

Bu çerçevede başvuru sahibinin İdari Şartname ile Teknik Şartname arasındaki çelişkinin sağlıklı teklif verilmesine engel olduğuna yönelik iddiası yerinde görülmemiştir.

4 ) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 47.1.(B) maddesinde “Sözleşme bitimine 3 (üç) ay kala sözleşme süresi bitinceye kadar işçi ücretleri yükleniciye ödenmeden idare marifetiyle işçilerin hesabına aktarılacaktır. Ayrıca idare tarafından yükleniciye hak ediş ödemesi yapıldıktan sonra en geç 3 (üç) gün içerisinde, işçi ücretlerinin işçilerin hesaplarına aktarılmaması durumunda bir sonraki aydan itibaren sözleşme süresi bitinceye kadar işçi ücretleri yükleniciye ödenmeden idare marifetiyle işçilerin hesabına aktarılacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmenin ekleri” başlıklı 8’inci maddesinde “8.1. İhale dokümanı, bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olup, İdareyi ve Yükleniciyi bağlar. Ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki veya farklılık olması halinde, ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır.

8.2. İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir:

1) Hizmet İşleri Genel Şartnamesi,

2) İdari Şartname,

3) Sözleşme Tasarısı,

4) Birim fiyat tarifleri (varsa),

5) Özel Teknik Şartname (varsa),

6) Teknik Şartname,

7) Açıklamalar (varsa)” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesinde ise “ Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.

Kontrol teşkilatı işyerinde çalışanlar arasında yüklenici veya alt yüklenicilerce ücretleri ödenmeyenlerin bulunup bulunmadığını, vasıflı personel çalıştırılması ihale dokümanında öngörülen işlerde bu personele asgari ücretin üzerinde bir ödeme yapılması istenmişse, belirlenen asgari ödeme tutarının ilgili personele ödenip ödenmediğini kontrol ederek veya bu konuda kendisine gelen talep ve ihbarları değerlendirerek, yükleniciden ve alt yüklenicilerden istenecek bordrolara göre bu ücretlerin yüklenicinin hakedişinden ödenmesini sağlar.

Bu amaçla yüklenicinin hakediş istemesi üzerine, bu istek ve hakedişin ödeneceği tarih (yaklaşık olarak), şantiye şefliği, işyeri ilan tahtası veya işçilerin toplu bulunduğu yerler gibi işçilerin görebileceği yerlere yazılı ilan asılmak suretiyle duyurulur. İlanın yapıldığı, kontrol teşkilatının ve yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin imzaladıkları bir tutanakla tespit edilerek bu tutanağın bir kopyası hakedişin ödeme yerine gönderilir.

Personel alacakları, hakediş raporunun düzenlendiği tarihten önceki (işçi ücretleri ödeme günü öncesindeki) günler için belirlenmiş sayılır. Bu tür alacakların üç (3) aylık tutarından fazlası hakkında idareye herhangi bir sorumluluk düşmez.

Bildirilen alacak iddiaları, yüklenici veya alt yüklenicinin kayıtları ile varsa puantaj ve daha önceki hesap pusulalarından incelenip anlaşmaya varılan miktarların (üç aylık ücret tutarını geçmemek üzere) yüklenici tarafından bordroya bağlanması sağlanır ve bu bordrolar hakediş raporu ile birlikte ödeme yerine gönderilir.

Yüklenicinin hakedişinin ödenmesi gereken kısmından indirilen bu bordro tutarı ayrı bir çekle ödeme biriminin ilgili mutemedine verilir ve bordroda gösterilen alacaklar ilgililere kontrol teşkilatı, yüklenici veya vekili ile işçi temsilcisinin önünde ödenir. Bu husus ayrıca bir tutanakla tespit olunur. Yapılacak tebligata rağmen yüklenici veya vekili ödemede hazır bulunmazsa bu husus tutanakta belirtilir.

Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur. Yüklenici, bunların ücretleri hakkında da aynen kendi elemanları gibi ve yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapmak zorundadır.

Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.

Bordrolarda yüklenicinin veya vekilinin imzası bulunacaktır.” hükmü bulunmaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 38’inci maddesinde işçi ücretlerinin ödenmesinin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu, kontrol teşkilatının ise ücreti ödenmeyen işçilerin bulunup bulunmadığını kontrol yükümlülüğünün bulunduğu, ilgili personele ücret ödenmediğinin tespiti halinde işçi ücretlerinin yüklenicinin hak edişinden ödenmesinin sağlanacağı hüküm altına alınmıştır.

Bu çerçevede incelemeye konu ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin 47’nci maddesinde yer alan, sözleşmenin bitimine 3 ay kala işçi ücretlerinin idare tarafından yükleniciye ödenmeden doğrudan işçilerin hesaplarına aktarılacağına yönelik düzenlemenin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 38’inci maddesine uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 47.1.(C) maddesinde “İhale komisyonu, isteklilerce teklif edilen temizlik maddelerinin teknik şartnamelere uygun olup olmadığını kontrol edebilmek için bir kısmından veya tamamından numune ve/veya kataloglarını isteyebilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale komisyonunun kurulması ve çalışma esasları” başlıklı 19’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “İhale sürecindeki değerlendirmeleri yapmak üzere oluşturulan ihale komisyonu dışında, başka adlar altında komisyonlar kurulamaz.” hükmü,

“Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 47.1.(C) maddesinde yer alan düzenlemede, isteklilerce teklif edilen temizlik malzemelerinin Teknik Şartname’ye uygun olup olmadığının kontrolü için malzemelerin bir kısmı ya da tamamına ilişkin olarak ihale komisyonunca numune veya katalog istenebileceği belirtilmiştir. Söz konusu düzenlemede Teknik Şartname’ye uygunluk kontrolünün “ihale komisyonu” tarafından yapılacağının belirtilmesi nedeniyle, anılan değerlendirmenin ihale süreci içerisinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır. Bir başka deyişle incelemeye konu ihaleye ilişkin sözleşme imzalanmasından önce, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında malzemelerin Teknik Şartname’ye uygunluğunun sunulan numune ve kataloglar üzerinden kontrol edileceği belirtilmiştir.

Bu itibarla İdari Şartname’nin 47.1.(C) maddesinde yer verilen düzenleme ile numune ve katalog sunulmasının yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterler arasında sayıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 19’uncu maddesi uyarınca, yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterlerinin rekabeti engelleyici şekilde belirlenmemesi gerekmektedir. Ancak başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin 47.1.(C) maddesinde yer alan düzenlemede teklif edilen temizlik malzemelerinin tamamına ilişkin olarak mı, yoksa bir kısmına ilişkin olarak mı numune/katalog sunulması gerektiği net bir şekilde belirtilmemiştir.

Bu çerçevede İdari Şartname’nin 47.1.(C) maddesinde yer alan düzenlemenin sağlıklı teklif verilmesine engel olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

6. Başvuru sahibinin 6’ıncı iddiasına ilişkin olarak:

Eskişehir Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi Baştabipliği 2013 Yılı Toplam 8 Aylık Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti Alımı Teknik Şartnamesi’nin 5’inci maddesinde “… Gerektiğinde bu alanlara tuzlama yapılarak karlanma ve buzlanma önlenir…...Camların ulaşılmayan kısımlarının teleskop ya da asansör ile temizlenmesi” düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin “İstenilen belgeler” başlıklı 6.(h) maddesinde “ Tüm işçilerin Hepatit B Aşısı yaptırdığına dair aşıyı yapan kurum tarafından onaylanmış aşı belgesini idareyeteslim edilmesi zorunludur. Bu teslim işlemi yüklenicinin sözleşmeyi imzalamasından sonra en geç işe başladığı günekadar yapılmalıdır. Bu aşı belgesini veremeyen her işçi için yüklenici işçilerini aşılatmakla mükelleftir. Aşı takvimi; 0-1.Ay ve 6. ay şeklindedir. Tüm bu aşılar tamamlandığı takdirde kişi aşılı olarak kabul edilecektir. Aşısı olmayan işçilerinaşılamasından yüklenici sorumlu olup, işe başlamasından itibaren gerekli tedbirleri alarak, belirlenen süreler içerisindetamamlatacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin teklif fiyata dahil giderlerin düzenlendiği 25’inci maddesinde işçilerin Hepatit B aşısı giderine ve tuzlama ve cam temizliği giderine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmediği, birim fiyat teklif cetveli standart formunda da bu giderler için ayrı bir satır açılmadığı görülmüştür.

Yukarıda yer verilen Teknik Şartname düzenlemesinde, işçilerin Hepatit B aşılarının sözleşme imzalandıktan sonra “yüklenici” tarafından yaptırılması gerektiğinin belirtildiği, ancak aşı giderinin ihale konusu işte esaslı bir maliyet kalemi olmadığı, diğer yandan Teknik Şartname’de karlanma ve buzlanma olduğunda gerektiğinde tuzlama işlemi yapılacağının belirtildiği, dolayısıyla sözleşmenin uygulanması aşamasında bahse konu gider kaleminin ortaya çıkmayabileceği, kaldı ki idarenin şikâyete cevabında tuz maliyetinin idare tarafından karşılanacağının ifade edildiği, camların ulaşılamayan kısımlarının teleskop/asansör kullanılarak temizlenmesi işinin ihale konusu işin bir parçası olduğu, ihale konusu işte faaliyet gösteren basiretli tacirlerin söz konusu maliyeti öngörerek tekliflerini oluşturmalarının mümkün olduğu göz önüne alındığında, bahse konu düzenlemenin sağlıklı teklif verilmesine engel olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’inci iddiasına ilişkin olarak:

Eskişehir Devlet Hastanesi Teknik Personel Teknik Şartnamesi’nin “Yüklenici firmanın görev kapsamı” başlıklı 6.4’üncü maddesinde “İşletmeci firma çalıştırdığı elemanların muhtasar, sigorta, kıdem tazminatı fazla mesai gibi türlü kanuni yükümlülükleri yerine getireceklerdir. Çalışacak elemanların her türlü sosyal güvenceler ücretleri firmaca ödenecektir. Firma çalıştırdığı personelin isim listesini sözleşme öncesi Hastane Yönetimine bildirmek zorundadır. İşe başlayama müteakip iki iş günü içerisinde işe giriş bildirgelerinin tasdikli bir örneğini vermek zorundadır. Bundan doğabilecek her türlü yasal ve mali sorumluluk firmaya aittir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38’inci maddesinde “ Yüklenici çalıştırdığı işçilerin, işin yapılmakta olduğu bir işkolu veya meslekte aynı tipteki bu iş için mevzuatla kabul edilenlerden daha az elverişli olmayan şartlarda çalışmalarını ve ücret almalarını sağlayacaktır. Ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarının toplu sözleşme veya mevzuatla tespit edilmemiş olması halinde yüklenici, en yakın ve uygun bir bölgedeki işkolu veya meslekteki aynı tip bir iş için mevzuatla tespit edilenlerden daha az elverişli olmayan ücret, yan ödeme ve çalışma şartlarını sağlayacaktır. Yüklenici, varsa alt yüklenicilerinin bu çalışma şartlarına uymalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alacaktır.

Kontrol teşkilatı işyerinde çalışanlar arasında yüklenici veya alt yüklenicilerce ücretleri ödenmeyenlerin bulunup bulunmadığını, vasıflı personel çalıştırılması ihale dokümanında öngörülen işlerde bu personele asgari ücretin üzerinde bir ödeme yapılması istenmişse, belirlenen asgari ödeme tutarının ilgili personele ödenip ödenmediğini kontrol ederek veya bu konuda kendisine gelen talep ve ihbarları değerlendirerek, yükleniciden ve alt yüklenicilerden istenecek bordrolara göre bu ücretlerin yüklenicinin hakedişinden ödenmesini sağlar.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartname’sinin 6’ncı bölümünde yüklenicinin çalıştırdığı personelin haklarına ve çalışma şartlarına ilişkin düzenlemeler yer almaktadır. Anılan Şartname’nin yukarıda aktarılan 38’inci maddesinde olduğu gibi idarenin çalışma şartlarının ilgili mevzuat uygun olup olmadığını kontrol yükümlülüğü bulunmaktadır.

Teknik Şartname’nin 6.4’üncü maddesinde yer alan düzenleme ile de yüklenicinin çalıştırdığı personelin 4857 sayılı İş Kanunu ile sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan haklarının korunması amaçlanmış olup, anılan düzenlemenin ihaleye sağlıklı teklif verilmesine engel olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Ayrıca bahse konu düzenlemede “Firma çalıştırdığı personelin isim listesini sözleşme öncesi Hastane Yönetimine bildirmek zorundadır.” ifadesine yer verilmiş ise de, idarenin şikâyete cevabında “anılan düzenlemenin idarenin bünyesinde çalıştıracağı personellerin isimlerini ihale komisyonu kararından sonra ve sözleşmeden önce öğrenmesine yönelik olduğu ve işe başlandığında ismi belirtilen personelin herhangi bir sebeple ya da yüklenicinin tercihine göre çalıştırılmaması halinde daha önce bu isimlerin idareye bildirilmediği gerekçesiyle yükleniciye bir yaptırım uygulanmayacağının” belirtildiği göz önünde bulundurulduğunda, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak başvuru sahibinin 4 ve 5’inci iddialarının uygun görülmesi nedeniyle yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi