KİK Kararı: 2012/UH.II-469 (19 Ocak 2012)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/006
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 19.01.2012
Karar No : 2012/UH.II-469
BAŞVURU SAHİBİ:
S G M Temizlik Ve Taşımacılık Hizmetleri Gıda Taah. Paz. San. Tic. Ltd. Şti., İRFANBAŞTUĞ CADDESİ NO:44/B DIŞKAPI / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü, Teknikokullar Konya Devlet Yolu 21 06500 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/164387 İhale Kayıt Numaralı "Genel Müdürlüğümüz Gölbaşı Adnan Güneşoğlu Eğitim Kampusünün 55 Kişi İle Genel Temizlik Hizmetinin Satın Alınması." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[4643].(0224)./2012-95Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğütarafından 24.11.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Genel Müdürlüğümüz Gölbaşı Adnan Güneşoğlu Eğitim Kampusünün 55 Kişi ile Genel Temizlik Hizmetinin Satın Alınması” ihalesine ilişkin olarak SGM Temizlik ve Taşımacılık Hizmetleri Gıda Taah. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 21.12.2011tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 30.12.2011tarih ve 55279sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.12.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

1- 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2- SGM Temizlik ve Taşımacılık Hizmetleri Gıda Taah. Paz. San. Tic. Ltd. Ştitarafından temizlik malzemesi giderini tevsik etmek amacıyla sunulan proforma fatura ve buna ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı gönderilmek suretiyle söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin incelenmek ve değerlendirilmek üzere proforma faturayı düzenleyen mükellefin bağlı olduğu Ostim Vergi Dairesi’ne bildirilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 20.12.2011 tarihinde faks yolu ile tebliğ edilen kesinleşen ihale kararında ihalenin Biotem Tem.Emlak ve İnş. Hiz. Tic. Ltd. Şti.'nin üzerinde bırakıldığının belirtildiği, kendi tekliflerinin ise aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, oysa aşırı düşük teklif açıklamalarını mevzuata uygun olarak tevsik ettikleri iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının; “Genel Müdürlüğümüz Gölbaşı Adnan Güneşoğlu Eğitim Kampüsünün 55 Kişi ile Genel Temizlik Hizmetinin Satın Alınması” şeklinde belirtildiği, işin miktarı ve türünün ise 2.1.(b) maddesinde;

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Temizlik Şefi

İşçi x Ay

1,00

12,000

2

Temizlik Personeli

İşçi x Ay

54,00

12,000

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Temizlik Malzemesi

Ay

12,000

Şeklinde belirlendiği,

Anılan şartnamenin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.1. Bu ihale konusu hizmet alımı sırasında, ödenecek her türlü vergi, resim, fon, sigorta, sözleşmenin noter tasdik harcı ve benzeri bütün masraflar fiyata dahildir. Ayrıca idarece alınan karar gereği ilgili KDV hariç bedel üzerinden hesaplanacak karar pulu bedeli ve damga vergisi bedeli de fiyata dahil olup yüklenici tarafından defaten ödenir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

a)Temizlik Şefi için, brüt asgari ücretin %20,
b)Temizlik görevlilerinde ise brüt asgari ücretin %10 fazlası olacaktır.
Ancak, sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ile ilgili mevzuatı çerçevesinde idarece yükleniciye ayrıca ödenir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

İşçilere fiilen çalışılan her gün için brüt asgari 7,00.-TL yol bedeli, brüt asgari 6,00.-TL. yemek bedeli nakdi olarak ödenecek ve bu bedeller ücret bordrosunda gösterilecektir. Bu bedeller yol ve yemek bedellerinde aylık 22 gün üzerinden hesap edilecektir.
Resmi Bayram tatilleri, fiilen çalışılan gün olarak değerlendirilecektir.
Giyim bedeli ayni olarak düzenlenecektir. Her bir görevliye sözleşme süresince verilecek giyim eşyasının cinsi, nevi ve adedine ilişkin düzenlemeler teknik şartnamede düzenlenmiştir. İhale Teknik Şartnamesinde istenilen ekipman ve teçhizat bedeli teklif fiyatına dahildir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

% 1.” düzenlemesine yer verildiği,

Söz konusu ihaleye ilişkin sözleşme tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “İşe başlama tarihi 01.01.2012; işi bitirme tarihi 31.12.2012” düzenlemesinin yer aldığı,

Görülmüştür.

Başvuruya konu ihalede, ihale konusu işte çalıştırılacak personelin giyim giderinin yüklenici tarafından karşılanması öngörülmüş, giyim eşyasının niteliği ve sayısı teknik şartnamenin “Temizlik Görevlilerinin Kıyafetleri” başlıklı 5 inci maddesinde;

“Yüklenici firma işçilere yılda 2 defa (yazlık ve kışlık) iş önlüğü verecektir. Yüklenici sözleşme imzalanmadan önce ayni olarak vereceği iş önlüklerinin numunesini idareye gösterecek ve idarenin onayını alacaktır. Birinci elbise iş yeri tesliminde, ikinci elbise 1-15 haziran arasında dağıtılacaktır.

İş Elbisesi

a-Özellikleri:

Forma kumaş % 67 polyester, % 33 viskon alpaka kumaştan olacaktır. Kumaşlarda çekme oranı % 2.5’i geçmeyecek ve kolay ütülenebilir olacaktır. Formalar içi göstermeyecek şekilde dikilecektir.

Üst forma: Önden iki düğmeli, sol tarafta göğüs üzerinde bir cep, ön bel dikişler biyeli, kolay sökülmeyen iplikten dikilecek ve dikişler çift dikiş olacaktır.

Alt forma (pantolon) : Belden lastikli pijama tipi rahat çalışabilecek olmalıdır. Yan dikişler biyeli olacaktır.

b-İşçilerin özel tek tip kıyafeti olacaktır. Kıyafet idarece uygun görüldükten sonra kullanılacak olup kıyafetlerinin uygun bir yerine yüklenici firmanın ismi belirtilecektir. Temizlik görevlilerinin kıyafetleri daima temiz ve muntazam bir şekilde olacak ve yırtık kıyafet giyilmeyecektir. Temizlik ile ilgili personel saç ve sakal uzatmayacaktır. Temizlik hizmetinde görevli işçiler hizmet yerlerinde ziyaretçi kabul etmeyeceklerdir.

c-Yüklenici firma işçiler için idarece onaylanmış kimlik kartını kullanacak, işçi binaya girişinden çıkışına kadar yaka kimlik kartını yakasına takacak, yaka kartı bulunmayan işçi görevlilerce binaya alınmayacaktır.

d- Yüklenici firma depo kısmında otomatik çamaşır makinesi ve ütüler bulunduracak, işçi kıyafetleri ile temizlikte kullanılan tekstil ürünlerinin temizliği sağlanacaktır.” şeklinde belirtilmiştir.

İdari şartnamenin yukarıda anılan 25 inci maddesinde belirtilen teklif fiyata dahil giderler esas alınarak, Kamu İhale Kurumu işçilik hesaplama modülünde yapılan hesaplamada teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin (giyim gideri hariç, % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere) 992.570,40 TL’ye tekabül ettiği görülmüştür.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; başvuruya konu ihaleye 9 teklif verildiği, 28.11.2011 tarihli ihale komisyonu kararı ile SGM Tem. ve Taşıma Hiz. Gıda Paz. Ltd. Şti.’nin teklifinin “iş deneyim belgesinin tutarının eksik olması” , EGT Kurumsal Des. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin “iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmaması” , Piramit Mak. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin “geçici teminat ve banka referans mektubu sunulmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Onur Endüstriyel Tem. İlaçlama Gıda Pey. Tur. Sos. Hiz. Tic. A.Ş., Büner Tem. İnş. Nak. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti., Güneş Grup Tem. Gıda Tek. İnş. Tur. San. İç ve Dış. Tic. Ltd. Şti. ve Biotem Tem. Emlak ve İnş. Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak nitelendirildiği görülmüştür.

Söz konusu isteklilere gönderilen 28.11.2011 tarihli yazılarda, 24.11.2011 perşembe günü saat 14:00’e kadar “ ilgili kanun ve buna bağlı ikincil mevzuat ile ihale dokümanlarında yer alan hükümler uyarınca tekliflerin alt bileşenleri” nin açıklanması istenilmiştir.

Onur Endüstriyel Tem. İlaçlama Gıda Pey. Tur. Sos. Hiz. Tic. A.Ş., Büner Tem. İnş. Nak. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Güneş Grup Tem. Gıda Tek. İnş. Tur. San. İç ve Dış. Tic. Ltd. Şti.’nin idarece belirlenen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı, 05.12.2011 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen Biotem Tem. Emlak ve İnş. Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

SGM Tem. ve Taşıma Hiz. Gıda Paz. Ltd. Şti.’nin ise 12.12.2011 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunarak “teklif dosyası kapsamında sundukları iş deneyim belgesi tutarının 280.984,32 TL olduğu, söz konusu tutarın güncellenmesi sonucunda 341.030,38 TL olacağı, söz konusu güncellenmiş tutarın ise teklif bedellerinin ihalede istenilen % 30’luk iş deneyim oranını fazlasıyla karşıladığı” nı iddia ettiği, söz konusu başvuru üzerine idarece; “…ihalemize sunmuş olduğunuz iş deneyim belgesi ile ilgili itirazınız değerlendirilmekte olup, nihai değerlendirmeye esas olmak üzere, ilgili kanun ve buna bağlı ikincil mevzuat ile ihale dokümanlarında yer alan hükümler uyarınca teklifinizin alt bileşenlerinin ve varsa konu ile ilgili açıklamalarının bildirilmesine ihtiyaç duyulduğunun ve en geç 16.12.2011 Cuma günü mesai saati bitimine kadar bilgi ve belgelerin teslim edilmesinin gerektiğinin” bildirildiği görülmüştür.

20.12.2011 tarihli ihale komisyonu kararında; “SGM Tem. ve Taşıma Hiz. Gıda Paz. Ltd. Şti.’nin 12.12.2011 tarihli şikâyet başvurusunun yerinde olduğu, anılan isteklinin teklif dosyası kapsamında sunduğu iş deneyim belgesi tutarının güncellenmiş tutarının idari şartnamede istenilen şartı sağladığı, komisyon tarafından sehven yanlış değerlendirme yapıldığı, bu çerçevede SGM Tem. ve Taşıma Hiz. Gıda Paz. Ltd. Şti.’nin teklifi değerlendirmeye alındığında aşırı düşük teklif olarak nitelendirilerek kendisinden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği” belirtilerek Biotem Tem. Emlak ve İnş. Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin ihale üzerinde bırakılan istekli, Genç Aslan Tem. İlaç. İnş. Tur. Rek. Nak. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin “kesinleşen ihale kararında aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmeme gerekçesinin belirtilmediği, sunulan açıklamanın kamu ihale mevzuatına uygun tevsik edildiği” ne ilişkin 21.12.2012 tarihli şikâyet başvurusuna idarece verilen cevapta; “ teklif edilen tutar ile genel temizlik malzemeleri ile ihale konusu işin tam ve yeterli şekilde karşılanamayacağı kanaatine ulaşıldığı” değerlendirmesinde bulunulmuştur.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde;

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

_“79.1._Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.” açıklaması,

Bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Bahse konu isteklinin giyim gideri için 3.300,00 TL öngördüğü, bu gideri tevsik etmek üzere İrem Grup Elekt. İnş. Tekstil Gıda Kim.Med. Tem. ve Sos. Hiz. Ltd. Şti.’nden alınmış 24.11.2011 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan 79.4.2.4 üncü maddesinde yer alan, maliyete dayalı açıklama yapılmasına ilişkin ibareyi içerdiği ve SMMM tarafından onaylanarak kaşelendiği, bahse konu proforma fatura ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu ve proforma faturada yer alan teklife konu malların birim fiyat tutarlarının maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarlarının üzerinde olduğu,

Temizlik malzemesi giderini tevsik etmek için ise İrem Grup Elekt. İnş. Tekstil Gıda Kim.Med. Tem. ve Sos. Hiz. Ltd. Şti.’nden alınmış proforma faturanın sunulduğu, söz konusu proforma faturada teknik şartnamede özellikleri belirtilen malzemeler için toplam 4.199,74 TL fiyat öngörüldüğü, proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan 79.4.2.4 üncü maddesinde yer alan, maliyete dayalı açıklama yapılmasına ilişkin ibareyi içerdiği ve SMMM tarafından onaylanarak kaşelendiği, söz konusu proforma fatura ekinde maliyet /satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5) bulunduğu ve proforma faturada yer alan teklife konu malların birim fiyat tutarlarının maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarlarının üzerinde olduğu,

Tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin asgari işçilik maliyeti (giyim gideri hariç, % 3 sözleşme gideri dahil) olan 992.570,40 TL’ye, istekli tarafından öngörülen giyim gideri olan ( %3 sözleşme gideri dahil) 3.399,00 TL, temizlik malzemesi gideri olan 4.199,74 TL eklenmesi halinde istekli tarafından teklif edilmesi gereken bedelin 1.000.169,14 TL olması gerektiği, bahse konu istekli tarafından 8.790,86 TL kar öngörüldüğü ve sunduğu teklif bedelinin 1.008.960,00 TL olduğu görülmüştür.

Bu çerçevede, başvuru sahibinin teklifi ile asgari işçilik maliyeti ve ihale dokümanında öngörülen diğer giderlerin karşılandığı anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.15 inci maddesinde “… Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Anılan açıklamadan, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan proforma faturaya ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları üzerinde yapılan inceleme sonucunda sunulan proforma fatura ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları arasında uyumsuzluk tespit edilmesi halinde teklifin reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgelerin mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılacağı ancak, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyeceği, proforma fatura ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve tespitler bir arada değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin açıklamasının mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından, idare tarafından “teklif edilen tutar ile genel temizlik malzemeleri ile ihale konusu işin tam ve yeterli şekilde karşılanamayacağı kanaatine ulaşıldığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer yandan; idarenin yaklaşık maliyet hesabına dayanak teşkil eden piyasa fiyatları ortalaması incelendiğinde, kağıt havlu için ortalama “0,69 TL”, tuvalet kağıdı için “1,81 TL”, antibakteriyel köpük sabun için “85,84 TL” öngörüldüğü, ancak başvuru sahibi tarafından kağıt havlu için “0,09 TL”, tuvalet kağıdı için “0,06 TL” ve antibakteriyel köpük sabun için “0,60 TL” fiyat verildiği görülmüş olup, söz konusu fiyatların ticari hayatın olağan akışına uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden SGM Tem. ve Taşıma Hiz. Gıda Paz. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

1- Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2- SGM Temizlik ve Taşımacılık Hizmetleri Gıda Taah. Paz. San. Tic. Ltd. Ştitarafından temizlik malzemesi giderini tevsik etmek amacıyla sunulan proforma fatura ve buna ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı gönderilmek suretiyle söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı tespitinin incelenmek ve değerlendirilmek üzere proforma faturayı düzenleyen mükellefin bağlı olduğu Ostim Vergi Dairesi’ne bildirilmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle;20.12.2011 tarihinde faks yolu ile tebliğ edilen kesinleşen ihale kararında ihalenin Biotem Ltd. Şti.'nin üzerinde bırakıldığının belirtildiği, kendi tekliflerinin ise aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, oysa aşırı düşük teklif açıklamalarını mevzuata uygun olarak tevsik ettikleriiddia edilmekte ve itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelenerek gereğinin yapılması istenmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü tarafından “Genel Müdürlüğümüz Gölbaşı Adnan Güneşoğlu Eğitim Kampusünün 55 Kişi İle Genel Temizlik Hizmetinin Satın Alınması ” işinin Açık İhale Usulüile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin [m1] [m1] Kamu İhale Kurumu asgari işçilik modülü ve piyasa rayiçleri esas alınarak toplam 1.196.315,47TL olarak belirlendiği;

İdarece, yaklaşık maliyetin içerisinde 55 personel için giyim bedeli olarak kişi başı 30 TL olmak üzere toplam 1650 TL, temizlik malzemesi ile ekipman bedeli için 52.107 TL maliyet tespit edildiği, karsız yaklaşık maliyetin 1.046.375,50 TL, söz konusu ihalede asgari işçilik maliyeti giyim ve temizlik malzemesi hariç, % 3 sözleşme giderleri dahil olmak üzere, 992.570,40 TL olarak belirlenmiştir.

İdarece, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan isteklilerden, 1.018.412,40 TL bedeli teklif eden Biotem Tem. Firması ekonomik açıdan en avantajlı teklif, 1.054.560 TL bedeli teklif eden Genç Aslan firması ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif belirlenmiştir.

Kurul tarafından yapılan değerlendirmede ise, başvuru sahibi SGM firmasının aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle düzeltici işlem kararı verilmiştir.

Kurul çoğunluğu tarafından SGM firmasının yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğuna ilişkin değerlendirmeye aşağıda yapmış olduğum açıklamaya istinaden katılmıyorum.

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklilerden Başvuru sahibi SGM firması giyim bedeli için %3 sözleşme giderleri dahil toplam 3.399 TL temizlik malzeme bedeli için toplam 4.199,74 TL, bedel öngörmüştür.

Her ne kadar Kurul tarafından, Başvuru sahibi SGM firmasının aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmüş ise de; bu firmanın aşırı düşük teklif açıklamasında temizlik malzeme bedeli için öngördüğü toplam 4.199,74 TL tutar ile (idarenin yaklaşık maliyetinde temizlik malzeme bedeli ve ekipman için belirlediği toplam 52.107,90 TL maliyetin karşılanmasının mümkün olmadığı) söz konusu maliyetlerin karşılanmasının ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu,

Söz konusu firmanın aşırı düşük teklif açıklamasına bakıldığında, hem söz konusu maliyetleri teklif ettikleri bedel ile karşılamasının mümkün olmadığı hem de piyasada bu şekilde ticari faaliyetini yürüten bir şirketin yıllık karının ülkemizde geçerli olan asgari ücreti dahi kazanamayacak olması ticari hayatın gerçekleri ile örtüşmemektedir.

Ticari şirketlerin iktisadi amacının kar elde etmek olduğu, kar elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kar elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu,

Kurul tarafından aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen Başvuru sahibi SGM firmasının ihale konusu işi yerine getirmesinin mümkün olmadığı, bu sebeple bu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği gerekçesiyle Kurul çoğunluğunun vermiş olduğu karara katılmıyorum.

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

[m1]Bu bölümde idarece yaklaşık maliyet hesabında esas alınan hesaplama yöntemi/yöntemleri belirtilecektir (piyasa rayiçleri, bayındırlık birim fiyatları baz alınarak, vb.). Yaklaşık maliyet hesabında esas alınan yöntemin tespit edilememesi halinde bu durum belirtilecektir.