KİK Kararı: 2012/UH.II-4648

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/072
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 05.12.2012
Karar No : 2012/UH.II-4648
BAŞVURU SAHİBİ:
Ny Sosyal Hiz. Bilg. Danş. İnş. Tek. San. Ve Tic. Ltd. Şti. - A Grup İlaçlama Sağ. Hizm. İnş. Taah. Danış. Elek. -Elekt. Gıda Biliş. İnş. Kayn. Tem. Nak. San. Ve Tic. Ltd. Şti. , AKPINAR MAHALLESİ DİKMEN CADDESİ NO:554/10 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI İdari Ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı, Süleyman Emin Caddesi No 6-7 İnönü Bulvarı Kirazlıdere Mevkii 06100 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/104764 İhale Kayıt Numaralı "Personel Çalıştırmaya Dayalı Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Savunma Sanayii Müsteşarlığı İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığıtarafından 25.09.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Personel Çalıştırmaya Dayalı Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak NY Sosyal Hiz. Bilg. Danş. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. - A Grup İlaçlama Sağ. Hiz. İnş. Taah. Danış. Elek.-Elekt. Gıda Biliş. İns. Kay. Tem. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 23.10.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.11.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.11.2012 tarih ve 36912 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.11.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4129 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının ihale dokümanında düzenlenen maliyet kalemleri dikkate alındığında mevzuata uygun olmadığı, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması ile değerlendirmesinin şeklen yapıldığı, ihale dokümanında öngörülen maliyet kalemlerinin tamamının aşırı düşük teklif açıklamasında önemli bir teklif bileşeni olarak öngörülmesi ve söz konusu kalemlerin tamamına ilişkin açıklama istenilmesi gerektiği, bu itibarla açıklama istenilen bütün isteklilerden yeniden açıklama istenilmesi gerektiği, isteklinin giyim malzemeleri için teklif ettiği miktar dikkate alındığında teklif edilen giyim malzemelerinin TSE ve ISO standartları ile ilgili mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari Şartname’nin 2.a maddesinde ihale konusu işin adı “Personel Çalıştırmaya Dayalı Hizmet Alımı” olarak, 2.b maddesinde hizmetin miktarı ve türü; “01/01/2013 - 31/12/2013 tarihleri arasında,106 personel ile Savunma Sanayii Müsteşarlığı hizmet binalarının ve bu binanın tamamlayıcı fiziki unsurlarının (Teraslar, açık ve kapalı alanlar, depolar, arşivler, sert zemin alanı, mermer zemin alanların temizliği, kapı, koridor ve merdiven, pencere, tuvaletler, büro alanı ve malzemeleri vb.) temizliğinin, servis ve ikram işlerinin, bahçe ve bahçe sahası temizliğinin ve binada yer alan mekanik, elektrik ve inşaat sistemlerinin idamesine yönelik gerekli faaliyetlerin gerçekleştirilmesi hizmet alımı işidir.” şeklinde ifade edilmiştir.

Yine İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,

“…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Çalıştırılacak personelden 5 adet yönetici personel ve 20 adet teknik personele brüt asgari ücretin %50 fazlası, 81 adet temizlik ve servis/ikram personeline brüt asgari ücretin %25 fazlası ödeme yapılması öngörülmüştür.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

25.3.2.1 YEMEK: Sözleşme süresince her ay 22 gün üzerinden günlük brüt 8,00 TL yemek bedeli bordroya dahil edilerek nakdi olarak ödenecektir.
25.3.2.2 YOL: Sözleşme süresince her ay 22 gün üzerinden günlük brüt 8,00 TL. ulaşım bedeli bordroya dahil edilerek nakdi olarak ödenecektir.
25.3.2.3 GİYİM: Yüklenici, personel için ayrıntıları teknik şartnamede belirtilen giyim malzemelerini, ayni olarak karşılayacak ve teklif fiyatına yansıtacaktır

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Diğer giderler:

25.3.4.1 6331 sayılı yasa uyarınca verilmesi gereken tüm eğitimler Yüklenici tarafından verdirilecektir.

…

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İhale konusu işte tespit edilen kısa vadeli sigorta risk prim oranı %3 (yüzdeüçtür) tür.__” düzenlemesine yer verilmiştir.

Teknik Şartname’nin “Personelin Giyim ve Kişisel Koruyucu Donanımları” yan başlıklı 6.4.1’inci maddesinde,

PERSONEL

KİŞİ SAYISI

KIŞLIK

YAZLIK

YÖNETİCİ PERSONEL

5

1 Adet Gömlek (Uzun Kollu)

1 Adet Kışlık Takım Elbise

1 Çift Kışlık Ayakkabı

1 Adet Kravat

1 Adet Gömlek (Kısa Kollu)

1 Adet Yazlık Takım Elbise

1 Çift Yazlık Ayakkabı

1 Adet Kravat

BAHÇE BAKIM VE TEMİZLİK PERSONELİ

2

1 Adet Tişört (Uzun Kollu)

1 Adet Kışlık İş Pantolonu

1 Adet Kazak

1 Adet Polar Mont

1 Çift Kışlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu
1 Adet Yağmurluk

1 Adet Bere

1 Adet Koruyucu Gözlük

1 Adet Sarı İş Eldiveni

1 Adet Tişört (Kısa Kollu)

1 Adet Yazlık İş Pantolonu

1 Çift Yazlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

1 Adet Şapka

GENEL TEMİZLİK PERSONELİ

45

1 Takım Kışlık İş Elbisesi

1 Çift Kışlık İş Ayakkabısı

1 Takım Yazlık İş Elbisesi

1 Çift Yazlık İş Ayakkabısı

SERVİS HİZMETLERİ PERSONELİ

32

2 Adet Beyaz Gömlek (Uzun Kollu)

1 Adet Siyah Kışlık Takım Elbise

1 Çift Kışlık Ayakkabı

1 Adet Kravat

1 Adet Garson Yeleği

2 Adet Beyaz Gömlek (Kısa Kollu)

1 Adet Siyah Yazlık Takım Elbise

1 Çift Yazlık Ayakkabı

1 Adet Kravat

1 Adet Garson Yeleği

ÇEVRE TEMİZLİK ÇÖP TOPLAMA PERSONELİ

4

1 Adet Kışlık İş Tulumu

1 Adet Tişört (Uzun Kollu)

1 Adet Kazak

1 Adet Polar Mont

1 Çift Kışlık Uzun Konçlu Bot

1 Adet Yağmurluk

1 Adet Bere

135 Adet Ağız Maskesi

1 Adet Tişört (Kısa Kollu)

1 Adet İş Tulumu

1 Adet Yazlık İş Ayakkabısı

1 Adet Şapka

135 Adet Ağız Maskesi

İNŞAATCI

2

1 Adet Kışlık İş elbisesi (yünlü kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Kışlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

1 Adet Sarı İş Eldiveni

1 Adet Koruyucu Gözlük

1 Adet Baret

1 Adet Yazlık İş elbisesi (yünsüz kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Yazlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

MARANGOZ

4

1 Adet Kışlık İş elbisesi (yünlü kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Kışlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

1 Adet Sarı İş Eldiveni

1 Adet Koruyucu Gözlük

1 Adet Yazlık İş elbisesi (yünsüz kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Yazlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

TEKNİSYEN

12

1 Adet Kışlık İş elbisesi (yünlü kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Kışlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

4 Adet Sarı İş Eldiveni,

1 Adet Koruyucu Gözlük,

1 Adet Baret.

4 Adet Kaynakçı Eldiveni,

4 Adet Elektrikçi Eldiveni

1 Adet Yazlık İş elbisesi (yünsüz kumaştan; gri renk cepli yelek, arkasında alet cebi olan kargo pantolon ve gömlek)

1 Çift Yazlık İş Ayakkabısı, Demir Burunlu

Yüklenici, çalıştıracağı personele yukarıda adeti ve özellikleri belirtilen giyim ve kişisel koruyucu donanımları temin ederek, İş Yeri tesliminden itibaren en geç 15 gün içinde listeye uygun olarak işçilere teslim edecektir. Personel hizmet esnasında Kişisel Koruyucu Donanımlarını kullanacaklardır. Verilecek giyim malzemeleri TSE ve ISO standartlarına, Kişisel Koruyucu Donanım malzemeleri Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği’neuygun olacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 8.9, 8.10 ve 8.11’inci maddelerinde “8.9. Yüklenici, 4857 sayılı İş Kanunu, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki ilgili mevzuat çerçevesinde gerekli tüm önlemleri almak ve eğitimleri vermekle yükümlüdür.

8.10.Yüklenici firma hiçbir ihtar ve itiraza gerek kalmaksızın, her türlü emniyet tedbirlerini zamanında almak ve kazalardan koruma usul ve çarelerini işçilerine öğretmekle mükelleftir, bu itibarla, taahhüdün ifasında gerek ihmal, dikkatsizlik, tedbirsizlikten ve gerekse ehliyetsiz işçiler kullanmaktan ve ya herhangi bir sebeple vukuu bulacak kazalardan ve zararlardan idareye ve üçüncü şahıslara karşı yüklenici firma sorumludur.

07.4.2004 tarihli ve 25426 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik" kapsamında çalışanlara temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri konuları işlenecektir. İşe yeni başlayan tüm personele işe başlamadan önce veya işe başladığı ilk hafta içerisinde İdarenin belirlediği eğitim programı dâhilinde, yılda iki kez eğitim verilecektir. Eğitime katılan kişi, eğitim konuları, eğitim yer ve zamanı belgelenecek ( hem eğitim alanlar hem de eğitimciler tarafından imzalanacak ) ve en geç takip eden hafta içerisinde idareye sunulacaktır. Hizmet işi yerine getirilirken 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili mevzuat gereği çalışanlar için iş sağlığı ve güvenliği yönünden her türlü tedbir alınacaktır. Hizmetin verileceği yerde işe başlamadan önce İş Kanunu’nun ilgili hükümleri gereğince “risk değerlendirmesi” yapılacak ve bunun raporu idareye bildirecektir. 11.1.1974 tarihli ve 14765 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü” hükümlerine göre gerekli hazırlıklar yapılacak ve tedbirler alınacaktır. Bu eğitimlerde idare eğitim için gerekli salon ve teçhizatı hazır bulunduracaktır. Yapılacak iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından sertifikalandırılmış geçerli A sınıfı iş güvenliği uzmanları görev alacak ve eğitim sonrası bu kişiler tarafından düzenlenmiş eğitim verildiğine dair sertifikalar personel özlük dosyalarında muhafaza edilecektir Yüklenici İş kanunu, işçi sağlığı ve iş güvenliği tüzüğü hükümlerine göre işçilerin sağlığını korumak üzere her türlü sağlık tedbirleri sağlanacak ve tehlikeli şartlar altında çalışmasına meydan verilmeyecektir. Bahse konu giderler teklife dahil edilecektir. İşyerinde, işçiler çalışırken iş sağlığı ve güvenliği yönünden meydana gelmiş olan noksanlıkların tespiti ve bu noksanlıkların yerinde giderilmesi ve gerekli olan evrakların düzenlenmesi için İş Güvenliği Danışmanından gerekli hizmetler raporlaştırılarak alınacaktır.

8.11. Bulaşıcı hastalıklarla ilgili İdarece belirlenen birimlerde çalışan toplam 106 elemanı için Hepatit B koruyucu aşı yapılacaktır. Yaptırılan bu aşılar bir belge ile İdareye ibraz edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale komisyonunca tekliflerin alınmasından sonra, teklifleri kârsız yaklaşık maliyetin altında olduğu tespit edilen geçerli teklif sahibi istekliler E Grup Taş. İlaç. Teks. Sağ. Eğ. Bilg. Gıda Pey. San. Tic. Ltd. Şti., Dicle Tem. Sos. Hiz. İnş. Tur. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Ankyra Org. Tur. Sa. Rek. İnş. Yem. Ür. Bil. Tem. Gıda İlaç. Taah. Tic. Ltd. Şti.nden 02.10.2012 tarih ve 18818 sayılı yazılar ile 3 iş günü içerisinde sunulmak üzere aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 3 istekliden E Grup Taş. İlaç. Teks. Sağ. Eğ. Bilg. Gıda Pey. San. Tic. Ltd. Şti. dışında diğer 2 isteklinin süresinde açıklamalarını idareye verdiği, bunlardan Dicle Tem. Sos. Hiz. İnş. Tur. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklamalarının uygun görülerek söz konusu isteklinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, başvuru sahibi NY Sosyal Hiz. Bilg. Danş. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. - A Grup İlaçlama Sağ. Hizm. İnş. Taah. Danış. Elek.-Elekt. Gıda Biliş. İnş. Kayn. Tem. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin ise ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde,“79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde**;**

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.8. İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.(Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük olarak yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

…

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

…

79.4.2.25. Personele, çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 4857 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, bunun teklif fiyata dahil olacağının ve mesai dışında işçinin kaç saat işle ilgili meşgul edileceğinin idari şartnamede belirtilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınması gerekmektedir. Ayrıca, oryantasyon eğitimi dışında, silahlı atış eğitimi, uçuş eğitimi gibi önemli maliyet gerektiren eğitim giderlerinin, teklif fiyata dahil giderler içinde değerlendirilmesi ve bu giderlerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilecek ihalelerde ise birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir. Dolayısıyla bu tür eğitim giderleri % 3 oranının içerisinde bulunan bir genel gider olarak kabul edilmeyecek ve teklifin önemli bir bileşeni sayılarak aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınacaktır.” açıklamasına yer verilmiştir.

İdarece teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilere gönderilen yazılarda, teklif fiyata dahil olan ve Teknik Şartname’de özellikleri belirtilen giyim malzemesi giderleri ile İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde belirtilen ve Teknik Şartname’de de yer alan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve yürürlükteki ilgili mevzuat çerçevesinde alınması gereken tüm önlemlere ve verilmesi gereken tüm eğitimlere ilişkin teklif edilen tutarın, piyasa rayiçlerine ve işin yapılabilirliğine uygunluk açısından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun biçimde açıklanması ve belgelendirilmesi hususlarına yer verilmiş olup, bu bağlamda idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden mevzuata uygun olarak teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların istenildiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, aşırı düşük teklif açıklamasına cevap veren ihale üzerinde bırakılan istekli Dicle Tem. Sos. Hiz. İnş. Tur. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde, söz konusu isteklinin toplam 106 kişinin işçilik ücreti için, yol ve yemek gideri dahil 2.548.770,12 TL, giyim gideri için sözleşme gideri dahil 22.402,50 TL, risk değerlendirmesi analizi ve iş sağlığı ve güvenliği eğitimi gideri için 5.014,00 TL ve firma kârı ve diğer giderler için 2,473,89 TL teklif ettiği, bunun yanında, söz konusu istekli tarafından açıklaması kapsamında; açıklama yazısına, 3 adet işçilik hesaplama modülü çıktısına, giyimle ilgili maliyet üzerinden açıklamaya dayalı proforma faturaya, elektrikçi eldiveni ile ilgili satışlar üzerinden açıklamaya dayalı proforma faturaya ve risk değerlendirmesi analizi ve raporlanması ile iş sağlığı ve güvenliği eğitimi gideri için piyasada o alanda faaliyet gösteren bir firmadan alınan, belge üzerinde proforma fatura denilmekle birlikte fiyat teklifi niteliğinde olan fiyat teklifine yer verildiği görülmüştür.

Dicle Tem. Sos. Hiz. İnş. Tur. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan söz konusu belgelerin detaylı incelenmesi neticesinde; ihale dokümanında ayrıntıları verilen giyim malzemelerinin tümü ile eğitim giderlerinin proforma faturalar ve fiyat teklifi ile tevsik edildiği, anılan belgelerin SMMM tarafından usule uygun olarak onaylandığı, söz konusu belgelerde yer alan fiyatların piyasa fiyatları ile hayatın olağan akışına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, söz konusu istekli tarafından açıklaması kapsamında sunulan giyimle ilgili maliyet üzerinden açıklamaya dayalı proforma faturanın üzerine meslek mensubu tarafından “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak onaylandığı, ancak yukarıda aktarılan Tebliğin 79.4.2.4’üncü maddesi uyarınca söz konusu ibarenin “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde olması gerektiği, ancak proforma fatura üzerindeki beyanda meslek mensubu tarafından “ağırlıklı” ifadesinin kullanılmadığı anlaşılmıştır.

Söz konusu husus, aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesi aşamasında idarece de tespit edilmiş olup proforma faturaya ilişkin Ek-O.5 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı, Tebliğin 79.4.2.15’inci maddesi uyarınca incelenmek üzere muhafaza eden meslek mensubundan istenilmiştir.

İlgili meslek mensubu tarafından gönderilen Ek-O.5 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yukarıda aktarılan Tebliğin ilgili maddelerine uygun olduğu, söz konusu tutanakta yer alan giyim malzemelerinin ağırlıklı ortalama birim maliyetlerinin de proforma faturada yer alan giyim malzemeleri için teklif edilen fiyatların altında olduğu tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında teklif edilen giyim malzemelerinin TSE ve ISO standartları ile ilgili mevzuata uygun olmadığı iddiası, idarece sözleşmenin uygulanması aşamasında, muayene ve kontrol sürecinde giyim malzemelerinin niteliğine ve standartlarına ilişkin olarak gerekli denetimin yapılabileceği dikkate alındığında yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla, ihale üzerinde bırakılan istekli Dicle Tem. Sos. Hiz. İnş. Tur. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu belgelerin yukarıda aktarılan Tebliğin ilgili maddelerine uygun olduğu anlaşıldığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun görülmesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi