KİK Kararı: 2012/UH.II-4342

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/066
Gündem No : 95
Karar Tarihi : 14.11.2012
Karar No : 2012/UH.II-4342
BAŞVURU SAHİBİ:
Doruk Toplu Yemek Ve Org. Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti.- Hc Yemek Halı Gıda Temizlik İnş. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Ş.MURAT DEMİR MAH. AKTEPE SK. NO : 196 KONURALP DÜZCE

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Türkiye Büyük Millet Meclisi Destek Hizmetleri Başkanlığı, Halkla İlişkiler Binası B Blok 2. Kat 3. Banko Bakanlıklar 06543 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/93228 İhale Kayıt Numaralı "Yemek Hizmetleri Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Büyük Millet Meclisi Destek Hizmetleri Başkanlığıtarafından 28.08.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Yemek Hizmetleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Doruk Toplu Yemek ve Org. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti.- HC Yemek Halı Gıda Temizlik İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 11.10.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.10.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.10.2012tarih ve 34789sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.10.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3831sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde kalan istekli tarafından teklif edilen bedel ile ihale konusu işin gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı, söz konusu teklif bedelini oluşturan unsurların ilgili kamu kurumlarından teyit edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde; “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde; İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

…

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.12. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

…

79.4.2.18. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması,

İdari şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Vergi (KDV Hariç), resim, harç ve benzeri giderler, teklif fiyata dahil edilecektir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Yönetici (Bayan veya Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %80 fazlası.
Aşçı (Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %75 fazlası.
Pideci (Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %75 fazlası.
Pastacı (Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %75 fazlası.
Garson (Bayan-Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %50 fazlası.
Bulaşıkçı-Temizlikçi (Bayan-Bay) pozisyonu için Asgari Ücreten %20 fazlası.

Fazla çalışma gün sayısı iki yıl için 20 gün olarak olarak tespit edilmiştir. Fazla çalışma gün ve saatlerinde 200 personel çalıştırılacaktır(Hafta sonu veya gece çalışma gün sayısı x çalıştırılacak personelin sayısı x fazla çalışma saati, 20 gün x 200 personel x 7,5 saat=30.000 saat fazla çalışma yapılacaktır.

Ulusal Bayram ve resmi tatil gün sayısı 2 gün olarak tespit edilmiştir.200 personel çalıştırılacaktır.(200x2=400 gün).

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri: Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 26 (yirmialtı), yemek masrafı aylık gün sayısı olarak 26 (yirmialtı) gün esas alınacaktır.

Personelin yol gideri günlük brüt (12 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dâhil edecek ve bordroda gösterecektir. Personelin yemek gideri günlük brüt (14 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yemek giderini dâhil edecek ve bordroda gösterecektir. Yüklenici, çalıştırılacak personelin giyim bedelini ayni olarak karşılayacaktır.

Yol masrafı ve yemek Bedeli aylık 26 çalışma günü üzerinden brüt olarak KDV hariç hesaplanacak ve nakdi olarak ödenip ücret bodrosunda gösterilecektir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1 (bir) olarak tespit edilmiştir.” düzenlemesi,

Yine İdari Şartname’nin ek kısmında “…

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Yönetici (Bayan veya Bay)

İşçi x Ay

1,00

24,000

2

Yönetici (Bayan veya Bay) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

1,00

2,000

3

Aşçı ( Bay )

İşçi x Ay

29,00

24,000

4

Aşçı ( Bay ) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

29,00

2,000

5

Pideci ( Bay )

İşçi x Ay

4,00

24,000

6

Pideci ( Bay) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

4,00

2,000

7

Pastacı ( Bay)

İşçi x Ay

6,00

24,000

8

Pastacı ( Bay) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

6,00

2,000

9

Garson ( Bayan-Bay)

İşçi x Ay

140,00

24,000

10

Garson ( Bayan-Bay) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

140,00

2,000

11

Bulaşıkçı-Temizlikçi (Bayan-Bay)

İşçi x Ay

20,00

24,000

12

Bulaşıkçı-Temizlikçi ( Bayan- Bay) (Resmi Tatil)

İşçi x Gün

20,00

2,000

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Yönetici (Bayan veya Bay) (Fazla Çalışma)

Saat

150,000

2

Aşçı (Bay) (Fazla Çalışma)

Saat

4.350,000

3

Pideci ( Bay) (Fazla Çalışma)

Saat

600,000

4

Pastacı ( Bay) (Fazla Çalışma)

Saat

900,000

5

Garson (Bayan-Bay) (Fazla Çalışma)

Saat

21.000,000

6

Bulaşıkçı-Temizlikçi ( Bayan-Bay) (Fazla çalışma)

Saat

3.000,000

…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Giyecek Bedeli” başlıklı 7.7’nci maddesinde “Yüklenici çalıştıracağı personeline tabloda gösterilen adet, miktar ve belirtilen niteliklerdeki giyimi ayni olarak verecek olup, teklif fiyata dâhil edilecektir.

Çalıştırılacak Personelin Giyim Tablosu

ÇALIŞACAK PERSONEL

GİYİM ADI

KULLANIM SÜRESİ

PERSONEL SAYISI

TOPLAM

2 Yıldaki Miktar

Yönetici

Ceket (yazlık)

Yılda 1 Adet

1 Kişi

2*1= 2 Adet

Ceket (kışlık)

Yılda 1 Adet

2*1= 2 Adet

Pantolon veya Etek (yazlık)

Yılda 1 Adet

2*1= 2 Adet

Pantolon veya Etek (kışlık)

Yılda 1 Adet

2*1= 2 Adet

Gömlek

Yılda 2 Adet

4*1= 4 Adet

Kravat veya fular

Yılda 2 Adet

4*1= 4 Adet

Kaban

2 Yılda 1 Adet

1*1 = 1Adet

Ayakkabı (yazlık)

Yılda 1 Çift

2*1= 2 Çift

Ayakkabı (kışlık)

Yılda 1 Çift

2*1= 2 Çift

Aşçı

Pideci

Pastacı

İş ceketi

Yılda 2 Adet

39 Kişi

4*39= 156 Adet

İş Pantolonu

Yılda 2 Adet

4*39= 156 Adet

Kep

Yılda 2 Adet

4*39= 156 Adet

Fular

Yılda 2 Adet

4*39= 156 Adet

Terlik

Yılda 2 Adet

4*39= 156 Çift

Önlük

Yılda 2 Adet

4*39= 156 Adet

Garson

Pantolon (yazlık)

Yılda 1 Adet

140 Kişi

2*140=280 Adet

Pantolon (kışlık)

Yılda 1 Adet

2*140=280 Adet

Yelek

Yılda 1 Adet

2*140=280 Adet

Gömlek

Yılda 2 Adet

4*140=560Adet

Papyon\fular

Yılda 2 Adet

4*140=560 Adet

Ayakkabı (yazlık)

Yılda 1 Çift

2*140=280 Çift

Ayakkabı (kışlık)

Yılda 1 Çift

2*140=280 Çift

Bulaşıkçı/

Temizlikçi

İş gömleği

Yılda 2 Adet

20 Kişi

4*20= 80Adet

İş Pantolonu

Yılda 2 Adet

4*20= 80Adet

Önlük

Yılda 2 Adet

4*20= 80 Adet

Çizme

Yılda 1 Çift

2*20= 40 Çift

Terlik

Yılda 2 Çift

4*20= 80 Çift

…” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

İhale dosyası incelendiğinde; yalnızca ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında bulunduğu, idarece tutanak düzenlenerek sunulan teklif açıklamasının uygun bulunduğu bununla birlikte idarece açıklamada giyim giderinin tevsiki amacıyla sunulan proforma fatura ve proforma faturanın eki maliyet/satış tutarı tespit tutanağının incelenmesi amacıyla 05.10.2012 tarih ve 87591 sayılı yazı ile Ankara Vergi Dairesi Başkanlığına gönderildiği, bu şekilde de ihalenin neticelendirildiği tespit edilmiştir.

İhale konusu işin, 24 ay süreyle asgari ücretin %80 fazlası ödenmesi öngörülen 1 kişi yönetici, asgari ücretin %75 fazlası ödenmesi öngörülen 29 kişi aşçı, 4 kişi pideci ve 6 kişi pastacı, asgari ücretin %50 fazlası ödenmesi öngörülen 140 kişi garson, asgari ücretin %20 fazlası ödenmesi öngörülen 20 kişi bulaşıkçı-temizlikçi çalıştırılmasına ilişkin olduğu, yöneticiye 2 resmi tatil gününde ve 150 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, aşçılara 58 resmi tatil gününde ve 4.350 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, pidecilere 8 resmi tatil gününde ve 600 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, pastacılara 12 resmi tatil gününde ve 900 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, garsonlara 280 resmi tatil gününde ve 21.000 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, bulaşıkçı-temizlikçilere 40 resmi tatil gününde ve 3.000 saat fazla mesaide çalışma yaptırılacağı, söz konusu personel için aylık ortalama 26 gün üzerinden günlük brüt 14,00 TL yemek bedeli ve brüt 12,00 TL yol bedeli ödeneceği, personele verilecek giyecek maddelerinin yüklenici tarafından ayni olarak karşılanacağı, belirtilen tüm giderlerin teklif fiyata dâhil giderler arasında belirtildiği, işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplamada, ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 12.979.211,94 TL olduğu anlaşılmıştır.

İhale üzerinde kalan isteklinin idarenin 03.09.2012 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, yazının ekinde çalıştırılacak personele verilecek toplam 3.837 parça giyim eşyasına ilişkin giyim tablosunun verildiği görülmüştür.

İhale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında; işçilik ücretinin işçilik hesaplama modülü çıktıları sunularak açıklandığı, 3.837 parça giyim eşyasına ilişkinolarak 3.608,22 TL bedel öngörüldüğü, bu bedelin tevsiki amacıyla SMMM onaylı ve ilgili beyan ibaresine haiz bir proforma fatura ve tedarikçiden alınan proforma faturayla açıklama yapılması durumunda kullanılan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu belgelerin ilgili şekil şartlarını taşıdığı ayrıca proforma faturada öngörülen miktarların ve birim fiyatların isteklinin teklifine ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olduğu görüldüğünden anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde dile getirdiği iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca, “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiasına yönelik yapılan incelemeye göre;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için idarece bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı gerekçesi olarak kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede, idarece aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan, ihale üzerinde bırakılan Baytekin İnş. Temz. Gıda Yem. Ür. Nak. Güv. Ve Bil. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin yapmış olduğu aşırı düşük açıklamaları yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında incelendiğinde;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında incelemeye konu ihalede çalıştırılacak personele verilmesi öngörülen giyim giderinin tevsiki için; 160 adet yazlık ve kışlık ceket için 0,76 TL birim fiyat, 720 adet yazlık ve kışlık pantolon ve etek için 0,91 TL birim fiyat, 564 adet gömlek için 0,91 TL birim fiyat, 720 adet karavat, fular ve papyon için 0,11 TL birim fiyat, 236 çift terlik için 0,20 TL birim fiyat, 40 çift çizme için 0,36 TL birim fiyat ve 156 adet kep için 0,13 TL birim fiyatlar öngören Aydın Grup İş Elbiseleri Sos. Hizm. İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen bila tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma fatura ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksi takdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyimine ilişkin açıklamaları kapsamında verdiği proforma faturadaki teklif fiyatlarının maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen ihale üzerinde bırakılan isteklininteklifinin, bu gerekçeler üzerinden değerlendirme dışı bırakılması gerektiği hususlarında “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, bu hususa yönelik Kurul çoğunluğunca alınan “ itirazen şikayet başvurusunun reddine ” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi