KİK Kararı: 2012/UH.II-3735

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/057
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 26.09.2012
Karar No : 2012/UH.II-3735
BAŞVURU SAHİBİ:
Gng Grup Turizm Ve Seyahat Acentası Ltd. Şti., 14.SOKAK ÖZÇELİK İŞ MERKEZİ NO:4/33 OSTİM / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müşteşarlığı, Nasuh Akar Mah. Zıyabey Cad. 1407. Sokak 4 06520 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/86449 İhale Kayıt Numaralı "Centurıon/Güney Afrika Aad 2012 Afrika Havacılık Ve Savunma Fuarı (Aad), Ssm Standı İle Türk Ulusal Alanı Genel-Ara Geçişlerinin Tasarım, Kurulum Ve Tefrişi Ve Hizmet Alımı 17 Eylül – 05 Kasım 2012 Tarihleri Arasında 50 (Elli) Gün Süre İle" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müşteşarlığıtarafından 13.08.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Centurion/Güney Afrika AAD 2012 Afrika Havacılık ve Savunma Fuarı (AAD), SSM Standı ile Türk Ulusal Alanı Genel-Ara Geçişlerinin Tasarım, Kurulum ve Tefrişi ve Hizmet Alımı 17 Eylül – 05 Kasım 2012 Tarihleri Arasında 50 (Elli) Gün Süre İle” ihalesine ilişkin olarak GNG Grup Turizm ve Seyahat Acentası Ltd. Şti.’nin 16.08.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.08.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.08.2012tarih ve 29528sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.08.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3213sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, iş deneyim belgelerine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu, ancak idarece şikâyet başvurusuna verilen cevapta birincil ölçütün uluslararası yurtdışı fuarlarda özgün tasarım ve inşaat yapmak olduğunun belirtildiği, idarenin bu beyanına göre başvuru konusu ihalenin hizmet alımı değil yapım işleri ihalesi olduğu, buna karşın Teknik Şartname’nin 5.10 numaralı maddesinde yer alan ikram ve ağırlama hizmetlerine ilişkin düzenlemede belirtilen hususların hizmet işlerine ilişkin olduğu, aralarında doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemeyeceğinden idarece yapılan bu düzenlemenin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42’nci maddesi doğrultusunda benzer iş tanımının işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde belirlenmesi gerektiği, ancak idareye sundukları iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımı ile kelime kelime aynı olması gerektiğinin öne sürüldüğü ve ihale konusu işin benzer iş tanımıyla aynı olmasının rekabetin genişletilmesine olanak vermediği ve benzer iş tanımının idarece açıklanan şekilde yapılmasının mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale konusu işle ilgili olarak, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde,

“2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Centurion/Güney Afrika AAD 2012 Afrika Havacılık ve Savunma Fuarı (AAD), SSM standı ile Türk Ulusal alanı genel-ara geçişlerinin tasarım, kurulum ve tefrişi ve hizmet alımı 17 Eylül 05 Kasım 2012 tarihleri arasında 50 (elli) gün süre ile

b) Miktarı ve türü: 17 Eylül ?05 Kasım 2012 Tarihleri arasında 50 (elli) gün süre ile

c) Yapılacağı yer: Centurion / Güney Afrika…” düzenlemesi,

“İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesinde,

“7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Uluslararası yurtdışı fuarlarda özgün tasarım ve inşaat yapmak suretiyle stand düzenlenmesi (içinde kafeteryası ve toplantı odaları olan), tasarım, kurulum ve tefriş gibi ilgili hizmetlerin gerçekleştirilmesi.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işin kapsamına ilişkin olarak Teknik Şartname’nin Savunma Sanayii Müsteşarlığı Standı’nın tasarım, kurulum ve tefrişinde dikkate alınacak esaslara ilişkin 2’nci maddesinde,

“Madde 1.3. SSM Standı tasarımları teklifte detaylı bir şekilde sunulacaktır.

…

Madde 2.1. SSM Standı:

Madde 2.1.1. Zeminin alanı toplam 62,5 (altmış iki buçuk) m2’dir. Stand zemini yerden 10 (on) cm. yüksekliğinde ve standın yerden yüksekliği en az 5 (beş) metre olacaktır. Stand iki katlı olarak düzenlenecektir. Üst kat en az 30 (otuz) m2 yarım kat olarak yapılacaktır.

Madde 2.1.2 Tasarımın gerektirdiği yerlerde kullanılacak malzemeler (laminant, halı ve alüminyum kombinasyonundan oluşacaktır) teklifte belirtilecektir. Kullanılan her türlü malzeme birinci sınıf olacak; teklifte kalem kalem örneklendirilecektir. Sistem stand malzemesi kullanılmayacak, özgün tasarım ve inşaat yapılacaktır. Kullanılan her türlü malzemeye Fuar öncesi meydana gelebilecek herhangi bir zararı önlemek amacıyla tüm önlemler alınacaktır. Malzemeler, Fuardan bir gün önce herhangi bir kusurdan ari biçimde teslim edilecektir.

…

Diğerleri:

SSM Standının kurulması ve kaldırılması yüklenicinin sorumluluğundadır.” düzenlemesi yer almakta ve sonrasında bahsi geçen fuar süreci boyunca Savunma Sanayii Müsteşarlığı Standı’na ilişkin personel hizmetleri, ikram ve ağırlama, ofis ekipmanları, eşantiyon, nakliye vb. hizmetler hakkında düzenlemeler bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde özetle, “İş deneyim belgelerine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu, idarece şikâyet başvurusuna verilen cevapta birincil ölçütün uluslararası yurtdışı fuarlarda özgün tasarım ve inşaat yapmak olduğunun belirtildiği, idarenin bu beyanına göre başvuru konusu ihalenin hizmet alımı değil yapım işleri ihalesi olduğu, buna karşın Teknik Şartname’nin 5.10 numaralı maddesinde yer alan ikram ve ağırlama hizmetlerine ilişkin düzenlemede belirtilen hizmet işlerine ilişkin olduğu, aralarında doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemeyeceğinden idarece yapılan bu düzenlemenin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42’nci maddesi doğrultusunda benzer iş tanımının işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde belirlenmesi gerektiği, ancak idareye sundukları iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımı ile kelime kelime aynı olması gerektiğinin öne sürüldüğü ve ihale konusu işin benzer iş tanımıyla aynı olmasının rekabetin genişletilmesine olanak vermediği ve benzer iş tanımının idarece açıklanan şekilde yapılmasının mevzuata uygun olmadığı” şeklinde iddialar bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin idareye sunduğu şikâyet dilekçesi incelendiğinde, ilk olarak bankalarca düzenlenecek teminat mektuplarının kamu ihale mevzuatındaki durumundan bahsedilmekte, daha sonra benzer iş tanımında Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42’nci ve 4’üncü maddelerine aykırı hareket edildiği iddia edilmekte ve arkasından da aynı Yönetmeliğin 3’üncü maddesindeki benzer iş tanımına yönelik düzenleme aktarılarak benzer iş tanımının, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik göstermesi ve aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri kapsaması gerektiği belirtilmektedir. Bu ifadelerden, benzer iş tanımının mevzuata uygun olmadığı hususunun iddia edildiği sonucu çıkarılmaktadır. Bu iddia itirazen şikâyet başvurusunda da bulunmaktadır.

Dilekçenin son cümlesinde anlatılmak istenen husus tam olarak anlaşılmamakla birlikte başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğunun iddia edildiği sonucuna varılmıştır. Bu iddia itirazen şikâyet başvurusunda da bulunmaktadır.

Şikâyet dilekçesinde, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42’nci maddesine atıfta bulunulmakla beraber, söz konusu madde “kalite ve standarda ilişkin belgeler” ile ilgilidir ve bu madde ile iddia edilen konularla bir ilişki kurulamamıştır.

Şikâyet dilekçesinde belirtilen Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 4’üncü maddesi ise ihalelerde uyulması gereken “temel ilkeler” ile ilgilidir. Bu maddenin ikinci fıkrasındaki “Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece hizmet alımı, mal alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez.” hükmü dikkate alınarak, başvuru sahibinin Kuruma sunduğu itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan, ihale konusu işin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia ile bir bağlantı kurulabilmektedir.

Dolayısıyla başvuru sahibinin idareye sunmuş olduğu şikâyet dilekçesinde bulunan “bankalarca düzenlenecek teminat mektupları” ile ilgili iddia dışında kalan, ihalenin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia, benzer iş tanımının mevzuat uygun olmadığına ilişkin iddia ve istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğuna ilişkin iddiadan Kuruma yapılan itirazen şikâyet dilekçesinde de bahsedildiği neticesine ulaşılmıştır.

a) Bu sonuca göre başvuru sahibinin şikâyet dilekçesinde belirtilen, ihalenin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia ve benzer iş tanımının mevzuata uygun olmadığına ilişkin iddia ile ilgili olarak aşağıdaki değerlendirme yapılmıştır.

Buna göre, başvuru konusu ihaleye ait ilanın tarihi 16.07.2012’dir.

Söz konusu ilanda işin adı, “Centurion/Güney Afrika AAD 2012 Afrika Havacılık ve Savunma Fuarı (AAD), SSM standı ile Türk ulusal alanı genel-ara geçişlerinin tasarım, kurulum ve tefrişi ve hizmet alımı 17 Eylül – 05 Kasım 2012 tarihleri arasında 50 (elli) gün süre ile” şeklindedir.

Aynı ilanda yer alan benzer iş tanımı ise,

“4.4. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

4.4.1.

Uluslararası yurtdışı fuarlarda özgün tasarım ve inşaat yapmak suretiyle stand düzenlenmesi (içinde kafeteryası ve toplantı odaları olan), tasarım, kurulum ve tefriş gibi ilgili hizmetlerin gerçekleştirilmesi.” şeklindedir.

Yani ilanda yer alan ihale konusu işin adı ile benzer iş tanımı, İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 2 ve 7’nci maddelerindeki düzenlemelerle aynıdır.

Teklif dosyasının incelenmesinden başvuru sahibinin ihale tarihi olan 13.08.2012’de, ihale saati olan 14:30’dan önce saat 12:12’de şartname bedelini ilgili hesaba yatırdığı görülmektedir.

İlanda ve ihale dokümanında yer alan hususlarla ilgili olarak yapılan şikâyet başvuruları hakkında İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri”başlıklı 6’ncı maddesinde,

“(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde,

“(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibinin şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçesindeki hususlar arasında bulunan, ihalenin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia ve benzer iş tanımının mevzuata uygun olarak yapılmadığı iddiasıyla ilgili olarak yukarıda aktarılan Yönetmelik hükümleri doğrultusunda yapılan değerlendirme sonucunda ihalenin bir hizmet alımına ilişkin olduğu hususundaki bilgi ile ihale konusu işin adının ve benzer iş tanımının ihale ilanında da bulunması sebebiyle söz konusu iddiaları kapsayan bir şikâyet başvurusunun ilan tarihinden sonra 10 gün içinde yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Eğer kamu ihale mevzuatına göre aralarında kabul edilebilir bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işlerinin bir arada ihale edilemeyeceğinden hareketle ihale konusu işin hizmet alımı ve yapım işini kapsadığı ve dolayısıyla da hizmet alımı şeklinde ihaleye çıkılmasının mevzuata uygun olmadığı hususunun ilanda yer alan bilgilerden değil Teknik Şartname’den çıkarıldığının iddia edilmesi durumunda dahi söz konusu iddiayı içeren başvurunun ihale tarihinden en geç üç iş günü öncesine kadar idareye yapılması gerekmektedir.

Dolayısıyla başvuru sahibinin şikâyet dilekçesinde ve itirazen şikâyet dilekçesinde bulunan, ihalenin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia ve benzer iş tanımının mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddiaların süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

b) Başvuru sahibinin iş deneyim belgesine konu işin benzer iş tanımına uygun olduğu yönündeki şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçelerinde bulunan iddia ile ilgili değerlendirme ise aşağıda yapılmıştır.

Başvuru sahibinin teklif dosyasında, 24.07.2012 tarih ve 13080 sayı ile “İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği” tarafından düzenlenmiş bir iş bitirme belgesi bulunmaktadır. Söz konusu iş bitirme belgesine konu işin adı “ABD ticari heyeti” şeklindedir. İşi tanımı ise “Ticaret heyeti organizasyonu” şeklinde yapılmıştır. Sözleşme tarihi 02.08.2011, kabul tarihi 03.08.2011’dir. Belge tutarı 1.610.698,46 TL’dir. İhale Kayıt Numarası ise bulunmamaktadır.

İş deneyim belgesindeki tutarın güncel hali 1.714.885,97 TL olarak hesaplanmaktadır. İhale ilan tarihi olan 16.07.2012’deki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuruna göre 1 $=1,8048 TL’dir.

İdari Şartname’nin 21’inci maddesine göre teklif ve ödemelerde geçerli para birimi Amerikan Doları (USD) olduğundan, yukarıda belirtilen üzerinden, başvuru sahibinin ihale ilan tarihindeki iş deneyim belgesi tutarı, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının güncellenmesi”başlıklı 49’uncu maddesinin beşinci fıkrası doğrultusunda 950.180,61 $ olmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin beşinci fıkrasına göre başvuru konusu ihaleye sunulan iş deneyim belgesi tutarlarının, istekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'sinden az olmaması gerekmektedir. Başvuru sahibinin teklif ettiği tutar 175.000,00 $ olduğundan, söz konusu isteklinin iş deneyim belgesine konu işe ait tutar, bahsi geçen yeterlik kriterini karşılamaktadır.

Yukarıda da ifade edildiği üzere söz konusu istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesi “İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği” tarafından düzenlenmiştir.

Konuyla ilgili olarak Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar” başlıklı 43’üncü maddesinde,

“(1) İş deneyim belgeleri; Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.” hükmü yer almaktadır.

5910 sayılı Türkiye İhracatçılar Meclisi İle İhracatçı Birliklerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun’un 3’üncü maddesinde, Birliğin, TİM'in teklifi, Müsteşarlığın uygun görüşü ve Bakanlık onayı ile kurulacağı, ilgili tebliğin Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte tüzel kişilik kazanacağı hüküm altına alınmıştır.

Bahsi geçen Kanun maddesinin üçüncü fıkrasında,

“(3) Birliklerin görevleri şunlardır:

a) Dış ticarete ilişkin konularda çalışmalar yapmak, bu kapsamda; kamu kurum ve kuruluşları, sivil toplum kuruluşları ve özel sektör kuruluşları ve ulusal ve uluslararası kuruluşlar nezdinde üyelerinin menfaatlerini ülke çıkarları çerçevesinde koruyucu ve geliştirici çalışmalar yapmak.

b) İhracatçılar arasında mesleki ahlâk ve dayanışmayı sağlamak.

c) TİM'in görüşünü ve Müsteşarlık onayını almak kaydıyla sektörü ile ilgili mevcut eğitim ve öğretim kurumlarına yardımda bulunmak, yenilerinin kurulmasına öncülük etmek ve katkıda bulunmak.

ç) TİM'in görüşünü ve Müsteşarlık onayını almak kaydıyla; amaç ve görevlerini gerçekleştirmeye yönelik vakıf kurmak veya kurulmuş olanlara iştirak etmek, bütçe imkânları çerçevesinde gerektiğinde mal ve hizmet almak, yaptırmak, satmak, kiralamak, rehin ve ipotek işlemleri tesis etmek ve kaldırmak, gerektiğinde iştigal sahası ile ilgili ortak hizmet verecek şirket, dernek, tesis ve işletmeler kurmak, kurulmuş olanlara iştirak etmek, laboratuvar, test, muayene ve belgelendirme konularında üyelerini desteklemek, fuar, sergi ve tanıtım faaliyetlerini düzenlemek, düzenlenecek fuar ve sergilere iştirak etmek ve tanıtım faaliyetlerinde bulunmak.

d) TİM tarafından verilecek dış ticarete ilişkin diğer görevleri yapmak.” hükmü yer almaktadır.

Aynı Kanunun 17 nci maddesinde ise Birlik ve TİM genel kurulu tarafından yapılacak seçimlerin gizli oy ve açık tasnif esasına göre yargı gözetiminde yapılacağı hükme bağlanmıştır

Yukarıda aktarılan Kanun hükümleri doğrultusunda, Birliklerin kamu kurumu olduğu ve dolayısıyla da İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği’nin iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesinde, işin tanımı yukarıda da ifade edildiği gibi “Ticaret heyeti organizasyonu” şeklinde yapılmıştır. Söz konusu işin içeriği ile ilgili olarak ise belgenin alt tarafında bulunan açıklama kısmında, “Bu iş, uluslararası uçak kiralama, transfer, araç kiralama ve koordinasyonu, toplantı organizasyonu, salon, simültane, ses sistemi, perde, projeksiyon hizmeti, podyum, kürsü sahne tasarım, basım ve kurulumu, stand tasarım, kurulum ve düzenlemesi, yemek organizasyonları, otel konaklama hizmetleri, tercüman, yaka kartı, katalog, dergi ve basılı materyalleri, ülke profili, tasarım ve basımı bedellerini kapsamaktadır.” ifadeleri bulunmaktadır.

İş deneyim belgelerine konu işlerin değerlendirilmesi hususunda HizmetAlımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar”başlıklı 48’inci maddesinde, “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda da aktarıldığı üzere, ilanda ve İdari Şartname’de ihale konusu işin adı “Centurion/Güney Afrika AAD 2012 Afrika Havacılık ve Savunma Fuarı (AAD), SSM standı ile Türk Ulusal alanı genel-ara geçişlerinin tasarım, kurulum ve tefrişi ve hizmet alımı 17 Eylül 05 Kasım 2012 tarihleri arasında 50 (elli) gün süre ile” şeklinde, benzer iş tanımı ise “Uluslararası yurtdışı fuarlarda özgün tasarım ve inşaat yapmak suretiyle stand düzenlenmesi (içinde kafeteryası ve toplantı odaları olan), tasarım, kurulum ve tefriş gibi ilgili hizmetlerin gerçekleştirilmesi.” şeklinde düzenlenmiştir.

Buna göre, gerek ihale konusu işin adına ilişkin tanımda gerekse benzer iş tanımında yer alan ifadeler dikkate alındığında, başvuru konusu ihalede isteklilerce sunulacak iş deneyim belgelerine konu işlerin kapsamı “ uluslararası yurtdışı fuarlar” ile sınırlı tutulmuştur.

Bu doğrultuda, başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesinde yer alan açıklama kısmındaki iş kalemlerinin başvuru konusu ihaleye ait Teknik Şartname’de tarif edilen işlerle benzeştiği görülse de sözleşme (02.08.2011) ve kabul (03.08.2011) tarihleri de dikkate alınarak iş deneyim belgesine konu işin adı ve işin açıklamasından söz konusu işin uzun süreli bir “fuar organizasyonu” olmadığı ve iş deneyim belgesindeki bilgilere göre yurt dışında gerçekleşmediği neticesine ulaşılmıştır.

Dolayısıyla gerek ihale konusu işin adına ilişkin tanımda gerekse benzer iş tanımında yer alan ifadeler dikkate alındığında, başvuru konusu ihalede isteklilerce sunulacak iş deneyim belgelerine konu işlerin kapsamı “ uluslararası yurtdışı fuarlar” ile sınırlı tutulduğundan, başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesine konu iş, ne ihale konusu işin adına ilişkin tanıma ne de benzer iş tanımına uymaktadır.

Başvuru sahibinin şikâyet dilekçesinde ve itirazen şikâyet dilekçesinde bulunan, ihalenin bir hizmet alımı şeklinde değil bir yapım işi olarak ihale edilmesi gerektiği yönündeki iddia ve benzer iş tanımının mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddialar yukarıda değerlendirilmiş ve bu konudaki iddianın süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Bu durumda idarece yapılan ihale konusu işin adına ilişkin tanımın ve benzer iş tanımının yapıldığı ihale dokümanı kesinleştiğinden, başvuru sahibince sunulan iş deneyim belgesine konusu işin, ihale konusu işin adına ve benzer iş tanımına uygun olmaması sebebiyle GNG Grup Turizm ve Seyahat Acentası Ltd. Şti.nin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

Başvuru konusu ihalede, başvuru sahibi isteklinin teklifi iş deneyim belgesinin idare tarafından belirlenen benzer işe uygun olmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmıştır. Başvuru sahibinin sunduğu iş deneyim belgesi İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı birlikleri Genel Sekreterliği tarafından düzenlenmiş bir iş bitirme belgesidir. Belgede işin adı “ABD ticari heyeti” olarak belirtilmiş ve işin tanımında ise “ticaret heyeti organizasyonu” ibaresi bulunmaktadır. Başvuru konusu hakkında karar vermek için öncelikle İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birliklerinin HAİUY.’ne göre iş deneyim belgesi düzenleme yetkisinin olup olmadığının belirlenmesi gereklidir.

1982 Anayasasının 135. maddesinde,“Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşları; belli bir mesleğe mensup olanların müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, meslekî faaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak üzere meslek disiplini ve ahlâkını korumak maksadı ile kanunla kurulan ve organları kendi üyeleri tarafından kanunda gösterilen usullere göre yargı gözetimi altında, gizli oyla seçilen kamu tüzelkişilikleridir.” hükmü mevcuttur.

Anılan Birlik 5910 sayılı Türkiye İhracatçılar Meclisi İle İhracatçı Birliklerinin Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun kapsamında kurulmuş olup Kanunun 3. maddesinde Birliğin; Türkiye İhracatçılar Meclisinin teklifi, Müsteşarlığın uygun görüşü ve Bakanlık onayı ile kurulacağı, ilgili tebliğin Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihte tüzel kişilik kazanacağı hükme bağlanmıştır. Ancak bu tüzel kişiliğin “kamu tüzel kişiliği” olduğuna dair anılan Kanunda bir belirleme yoktur. Bilindiği üzere kamu tüzel kişiliği ancak kanunla kazanılır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 43 üncü maddesi iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara ilişkin olup bu maddenin ilk fıkrasında;

“İş deneyim belgeleri; Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak yurt içinde veya yurt dışında gerçekleştirilen işler ya da denetlenen veya yönetilen yapımla ilgili hizmet işleri için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.”

Hükmü bulunmaktadır. Aynı Yönetmeliğin 47 nci maddesi ise belge düzenlenmeyen hallerde iş deneyiminin nasıl tevsik edileceği hükme bağlanmış olup bu maddenin ilk fıkrasında;

“(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a)(Değişik 16/3/2011–27876 R.G./11.md.) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.”

Hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan hükümler çerçevesinde iş deneyim belgesi düzenleyen Birliğin bir meslek kuruluşu olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Ancak “kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu” sıfatı anılan Kanunla verilmemiştir. Bu şartlar altında konu incelendiğinde;

Yönetmeliğin 43 üncü maddesi iş deneyim belgesi düzenleme yetkisini kamu kurum ve kuruluşlarına vermiştir ve bu arada (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) ibaresi ile bu ibare kapsamında olan ve esasen kamu kurumu niteliği olan meslek kuruluşlarının ve vakıf yükseköğretim kuruluşlarının belge düzenleme yetkisinin olmadığını hükme bağlamıştır. Kamu kurum ve kuruluşu olmayanlar ise madde kapsamında bile değildir.

Yönetmeliğin 47 nci maddesi iseiş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa yapılan işlere ilişkin deneyimin nasıl belgeleneceğini hükme bağlamış olup Kurul kararına konu Birlik de iş deneyim belgesi düzenleme yetkisi olmayan bir kuruluş olarak bu madde kapsamındadır.

Yukarıda aktarılan hükümler ve yapılan açıklamalar çerçevesinde; başvuru sahibinin iş deneyim belgesinin, idarece yapılan benzer iş belirlemesine uygun olmaması yanında ve öncelikle geçerli bir belge olmaması nedeniyle de uygun bulunmaması gerektiği düşüncesiyle Kurul kararına katılıyoruz.

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi