KİK Kararı: 2012/UH.II-2613

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/038
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 27.06.2012
Karar No : 2012/UH.II-2613
BAŞVURU SAHİBİ:
Kardelen Süt Ve Süt Ürünleri Gıda-Taşımacılık Hizm. Org. Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti., MİTHATPAŞA MAHALLESİ 12 KATLI İŞ MERKEZİ KAT:4 NO:64 ZONGULDAK

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ümraniye Eğitim Ve Araştırma Hastanesi, Elmalikent Mahallesi Ademyavuz Caddesi 1 34760 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/17678 İhale Kayıt Numaralı "2012 Ve 2013 Mali Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım Ve Sonrası Hizmet Alımı [(17 Ay - 40 Kişi) - (01.08.2012–31.12.2013)] İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

20.06.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[1904].(0265)./2012-37E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ümraniye Eğitim Ve Araştırma Hastanesi tarafından 09.04.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2012 ve 2013 Mali Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı [(17 Ay - 40 Kişi) - (01.08.2012 - 31.12.2013)] İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Kardelen Süt Ve Süt Ürünleri Gıda Taşımacılık Hizm. Org. Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 27.04.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.05.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.05.2012 tarih ve 18121 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.05.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında; ihale konusu işin süresinin 17 ay olmasına rağmen, yazı metninde “Ekteki 1 aylık yemek listesi esas alınarak 12 aylık toplam öğün miktarları fiyatlandırılacaktır.” ifadesinin yer almasının kendilerini tereddüde düşürdüğü ayrıca teklif sorgulamasına konu yemek çeşitlerinden bazılarının teknik şartnamede gramajları belirtilmeyen yemeklerden oluştuğu, bu nedenle de söz konusu yemeklerin gramajları miktarlarının idareden istendiği ancak idarece bu isteğin reddedildiği, son olarak da teklif sorgulamasında 1 aylık örnek menü sunularak açıklama istenilmesinin Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne aykırı olduğu,

2. Teknik şartnamede yer alan yemek reçetelerinin içeriğinde uyumsuzluklar olduğu, örneğin marul salatasının içeriğinde ¼ oranında yumurta istenildiği,

3. Aşırı düşük teklif sınırının hangi sınır değerine göre hesaplandığının bilinemediği, bu hususta tereddütlerinin olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde; “… Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

f) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen

…” hükmü,

Aynı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü

Kamu İhale Genel Tebliği “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

…” açıklaması,

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde; _“2.1._İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2012 ve 2013 Mali Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı [(17 Ay - 40 Kişi) - (01.08.2012 - 31.12.2013)] İhalesi” düzenlemesi,

Yine idari şartnamenin ek bölümünde; “…

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Normal Yemek

Öğün

637619,000

2

Normal Kahvaltı

Öğün

176613,000

3

Diyet Yemeği

Öğün

130679,000

4

Diyet Kahvaltı

Öğün

103547,000

5

Diyet Ara Öğün

Öğün

70091,000

…” düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “Gramajlar” başlıklı 11 inci maddesinde; “Normal ve Diyet Yemekler Hastanemiz Teknik Şartnamesinde belirtilen gramajlar baz alınarak yapılacaktır. Listede bulunmayan bir yemek, yemek listesine eklendiğinde benzer yemekler örnek alınarak hastane diyetisyenlerinin talimatı doğrultusunda gramajlandırılacaktır. Gramaj hususundaki herhangi bir anlaşmazlıkta Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği İstihkak Cetveli geçerlidir.” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede, 3 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, bu isteklilerden yalnızca başvuru sahibinin teklif açıklamasında bulunduğu, bu açıklamanın ise idarece kabul edilmediği, ayrıca anılan isteklinin ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu tespit edildiği, her iki gerekçe doğrultusunda da başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin neticelendirildiği tespit edilmiştir.

İhale dokümanının incelenmesi sonucu; normal ve diyet yemeklerin teklif fiyatının açıklanmasının teknik şartnamede belirtilen gramajlar baz alınarak yapılacağı, listede bulunmayan yemekler için ise benzer yemekler örnek alınarak gramajlandırma işlemi yapılacağı, gramaj hususundaki herhangi bir anlaşmazlıkta Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği İstihkak Cetvelinin geçerli olacağı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin, idarenin 18.04.2012 tarih ve 6439 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ile teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sorgulama yazısında; yazının ilk maddesinde ekinde bulunan 1 aylık yemek listesinin belgelere dayalı olarak açıklanması ve ikinci maddesinde ise ayrı bir tablo halinde; 1 aylık yemek listesi esas alınarak 12 aylık toplam öğün miktarlarının fiyatlandırılmasının ve personel, elektrik, su, doğalgaz ve diğer giderler ile firma kârının belirtilmesinin istendiği görülmüştür. Anılan yazının ekinde 9 sayfalık 1 aylık yemek listesinin sunulduğu, listede yer alan yemeklerin bazılarının başvuru sahibinin iddia ettiği gibi teknik şartnamede yer almayan yemeklerden oluştuğu bununla beraber söz konusu yemeklerin genel olarak teknik şartnamede belirtilen yemeklere benzer nitelikte yemeklerden oluştuğu, bu yemeklerin gramajlarına ilişkin olarak teknik şartnamenin 11 inci maddesi doğrultusunda, Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği İstihkak Cetvelinin esas alınarak açıklama yapılabileceği, bu cetvelin teknik şartnamenin içeriğinde isteklilere de sunulduğu tespit edilmiştir.

İhalenin, birim fiyat teklif alınarak ihale edildiği, birim fiyatlı ihalelerde aşırı düşük tekliflerin açıklanması aşamasında isteklilerden asıl olarak beklenenin teklif edilen birim fiyatların doğru bir biçimde açıklanması olduğu, nitekim başvuru sahibi istekli tarafından da aşırı düşük teklif açıklamasında birim fiyatlar üzerinden 17 aylık süre için toplam öğün miktarların açıklanmaya çalışıldığı, sonuç olarak; ihalenin 17 aylık bir süreyi kapsamasına rağmen, aşırı düşük teklif sorgulama yazısının ilk maddesinde yemek listesindeki malzemelerin açıklanması, ikinci maddesinde ise ayrı bir tablo halinde 12 aylık toplam öğün miktarların fiyatlandırılmasının istenmesinin herhangi bir belirsizlik oluşturmadığı, tekliflerin sağlıklı bir şekilde oluşturulmasına engel nitelikte olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında; çiğ yemek maliyeti ve işçilik hesaplamasına yer verildiği, elektrik su ve doğalgaz giderlerinin açıkça ve ayrıca belirtilmediği; yemek maliyetine ilişkin sunulan açıklamada, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan öğün miktarları ile birim maliyetlerin çarpımı sonucuna ulaşılarak hesaplama yapıldığı görülmüş; başka bir deyişle, başvuru sahibi isteklinin sunmuş olduğu teklif açıklamasında da işin süresinin göz önüne alınmadığı, birim miktarlar üzerinden açıklama sunulduğu görülmüştür.

Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği ve eki istihkak cetveli incelendiğinde; çiğ yemek girdileri için yalnızca gram cinsinden günlük azami miktarlara ve besinlerin haftalık azami verilme sıklığına ilişkin belirlemeler yapıldığı ancak başvuru sahibinin iddia ettiği gibi 1 aylık örnek menü sunularak açıklama istenilmesini engelleyici herhangi bir düzenlemenin yer almadığı görülmüştür.

Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; aşırı düşük teklif sorgulama yazısında istenilen bilgilerin, aşırı düşük tekliflerin sağlıklı bir şekilde açıklanmasını engel nitelikte olmadığı ayrıca bu bilgilerin istenilmesinin Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne aykırı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin 2 nci iddiasının ihale dokümanında yer alan teknik şartnamedeki yemek çeşitlerine ve bu yemeklerin içeriklerine yönelik olduğu görülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru süreleri” başlıklı 6 ncı maddesinde; “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir...” hükmü yer almaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuruda yer alan 2 nci iddianın ihale dokümanına yönelik olduğu, 4734 sayılı

Kanun ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin yukarda belirtilen hükümleri gereği ihale dokümanına yönelik olarak idareye yapılacak şikâyet başvuruları, ihale ilanında yer alan hususlara ilişkin olarak ihale ilan tarihinden itibaren, ilanda yer almayan hususlara ilişkin olarak ise ihale dokümanının satın alındığı tarihten itibaren on gün içerisinde ve her halükarda ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir iken ihale ilanının 22.02.2012 tarihinde yapıldığı, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanının 31.03.2012 tarihinde elektronik imza kullanılarak edinildiği, ihalenin ise 09.04.2012 tarihinde yapılmış olmasına rağmen başvuru sahibinin ihale tarihinden daha sonraki bir tarih olan 27.04.2012 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin 2 nci iddiasının reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Tebliğin 12 nci maddesinin 2 nci fıkrasında; “…(2) İdareye şikayet başvurusunda bulunulmadan veya idareye yapılan şikayet başvurusu hakkında idarece bir karar alınmadan ve on günlük karar verme süresi beklenilmeden doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde, Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince bu başvurular ilgili idareye gönderilir. Ayrıca, başvuru sahibine de bilgi verilir. İdareye yapılan şikayet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikayet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikayet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasında, ihalede aşırı düşük teklif sınırının hangi sınır değerine göre hesaplandığının bilinemediği belirtilmektedir, başvuru sahibi istekli tarafından 27.04.2012 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusunda anılan hususa yer verilmediği, aynı şekilde idarenin cevabi yazısında da bu hususa değinilmediği tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak, idareye, süresinde yapılmış bir şikâyet başvurusunun olmadığı görüldüğünden anılan mevzuat hükümleri doğrultusunda başvuru sahibinin 3 üncü iddiasının dikkate alınmaması gerekmektedir, bu nedenle de başvuru sahibinin 3 üncü iddiasının da reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin “ İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasında; ihale konusu işin süresinin 17 ay olmasına rağmen, yazı metninde “Ekteki 1 aylık yemek listesi esas alınarak 12 aylık toplam öğün miktarları fiyatlandırılacaktır.” ifadesinin yer almasının kendilerini tereddüde düşürdüğü ayrıca teklif sorgulamasına konu yemek çeşitlerinden bazılarının teknik şartnamede gramajları belirtilmeyen yemeklerden oluştuğu, bu nedenle de söz konusu yemeklerin gramajları miktarlarının idareden istendiği ancak idarece bu isteğin reddedildiği, son olarak da teklif sorgulamasında 1 aylık örnek menü sunularak açıklama istenilmesinin Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne aykırı olduğu ” yönündeki birinci iddiasına ilişkin olarak Kurulca; “ aşırı düşük teklif sorgulama yazısında istenilen bilgilerin, aşırı düşük tekliflerin sağlıklı bir şekilde açıklanmasını engel nitelikte olmadığı ayrıca bu bilgilerin istenilmesinin Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne aykırı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.” gerekçeleri üzerinden “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Ümraniye Eğitim Ve Araştırma Hastanesi tarafından gerçekleştirilen “ 2012 ve 2013 Mali Yılı Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı [(17 Ay - 40 Kişi) - (01.08.2012–31.12.2013)] ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin diğer kamu kurumlarımdan alınan fiyatlar esas alınarak; 637.619 öğün normal yemek için 2.970.848,64 TL, 176.613 öğün normal kahvaltı için 436.983,13 TL, 130.679 öğün diyet yemek için 614.469,52 TL, 103.547 öğün diyet kahvaltı için 256.200,23 TL ve 70.091 öğün diyet ara öğün için 133.678,96 Tl olmak üzere toplam 4.412.180,47 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede, 26 adet ihale dokümanı satın alındığı, 09.04.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 13 istekli tarafından teklif verildiği,

İsteklilerin tekliflerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Karaelmas Yemek Üretimi Temizlik İşleri İnş. Gıda Sağlık İşl. Bilg. İşl. Hizm. Tic. ve San. Ltd. Şti.

3.092.145,30

Erdoğan Yemek Ür. Gıda İnş. İletş. Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti.

3.122.685,46

Kardelen Süt ve Süt Ür. Gıd. Taş. Hiz. Org. San. ve Tic. Ltd. Şti.

3.263.442,40

Azık Yemek San. ve Tic. A. Ş.

3.605.911,65

Avşaroğulları Yemek Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.

3.773.694,00

Güneş Yemek Tem. Med. Tar. ve San. Ür. Paz. Ltd. Şti.

3.810.187,73

Bilintur Bilkent Turz. İnş. Yat. ve Tic. A. Ş.

3.990.806,44

Ümyat İnş. Yat. Taah. Hiz. San. ve Tic. A. Ş.

4.107.235,70

Gülaçtı Kardeşler Gıda İnş. Turz. Teks. İth. San. Tic. Ltd. Şti.+Can Gül Akaryakıt İnş. Taah. Turz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.

4.531.464,92

Şeklinde verildiği, dört istekliden, birinin “ iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan belgelerin uygun bulunmaması ve Kanunun 10 uncu maddesinin f bendine aykırılık ” gerekçesiyle, ikisinin “ ortaklık durum belgesinin sunulmaması ” gerekçesiyle, diğer birinin de “ Kanunun 10 uncu maddesinin f bendine aykırılık ” gerekçeleriyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmaları sonucunda geriye kalan dokuz teklifin geçerli olarak kabul edildiği, bu tekliflerden, idarece hesaplanan kârsız yaklaşık maliyet olan 3.676.817,06 TL’lik bedelin altında teklif veren, 3.092.145,30 TL teklif bedelli Karaelmas Yemek Üretimi Temizlik İşleri İnş. Gıda Sağlık İşl. Bilg. İşl. Hizm. Tic. ve San. Ltd. Şti., 3.122.685,46 TL teklif bedelli Kardelen Süt ve Süt Ür. Gıda Taş. Hizm. Org. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve 3.263.442,40 TL teklif bedelli Kardelen Süt ve Süt Ür. Gıda Taş. Hizm. Org. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den aşırı düşük teklif sorgulaması istenildiği, bu isteklilerden en düşük bedelli teklif sahibi isteklilerin idarenin aşırı düşük teklif sorgulama davetine hiç cevap vermedikleri nedeniyle, bir isteklinin yaptığı aşırı düşük sorgulamanın idarece uygun bulunmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmaları sonucunda geriye kârsız yaklaşık maliyetin üstünde 6 geçerli teklifin kaldığı, bu tekliflerden kârsız yaklaşık maliyetin ilk üstündeki teklif sahibinin ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, kârsız yaklaşık maliyetin iki sıra üstündeki isteklinin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesi ile ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin tamamının yemek giderinden oluştuğu ihalede geçerli tüm tekliflerden biri hariç olmak üzere diğerleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlanması gerekirken, teklifin tüm bileşenleri üzerinden aşırı düşük sorgulama yapılarak ihalenin karara bağlanması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

Açıklanan nedenlerle; yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurulca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi