KİK Kararı: 2012/UH.II-2428

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/034
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 11.06.2012
Karar No : 2012/UH.II-2428
BAŞVURU SAHİBİ:
Taş Kardeşler Gıda Ve Dekorasyon San. Ve Tic. Ltd. Şti, EVREN MAHALLESİ SAN SOKAK NO:3/6 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsü, Marmara Üniversitesi Başıbüyük 34840 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/199105 İhale Kayıt Numaralı "01.03.2012*31.12.2012 Tarihleri Arası Yemek Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

04.06.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[2080].(0229)./2012-38Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsütarafından 11.01.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “01.03.2012-31.12.2012 Tarihleri Arası Yemek Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti’nin 08.05.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.05.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 29.05.2012tarih ve 19861sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.05.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olarak değerlendirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde, ihale konusu hizmetin adı; “01.03.2012-31.12.2012 Tarihleri Arası Yemek Hizmeti Alımı” ; olarak tanımlanmış olup anılan şartnamenin ekinde hizmetin miktarı ve türü tablo halinde;

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Normal Öğlen ve Akşam Yemeği

Adet

69000,000

2

Kalvaltı

Adet

30500,000

Şeklinde gösterilmiştir.

Aynı şartnamenin 25.1 inci maddesinde; “Sözleşmenin imzalanması ve uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç, pişirme, taşıma, iş yerimizde çalıştırılacak işçilerin tüm giderleri, servis ve servis sonrası hizmetlerde işin gerektirdiği tüm (sarf, temizlik, bulaşık vb. ile ilgilli) mal ve malzemeler ile diğer benzeri giderler teklif edilecek fiyata dahil edilecektir. Yemeklerin ısıtılması, servis ve servis sonrası hizmetler için kullanılan giderleri yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyatına dahildir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Teknik şartnamenin 1 inci maddesinde; _“1.1._Firma yemekleri kendi tesislerinde pişirip getirecek ve servisini yapacaktır.

1.2. Firma enstitümüzdeki bu hizmetinin başında bir diyetisyen ve üretim yerinde bir diyetisyen veya gıda mühendisi bulunduracaktır.” düzenlemesi,

3 üncü maddesinde; “3.1. Müteahhit firma enstitümüzdeki hizmeti sırasında toplam 5 eleman çalıştıracaktır…” düzenlemesi,

4 üncü maddesinde; “4.4 Garsonların giysileri tek tip olacaktır, bu giysilerin seçiminde enstitümüz baş diyetisyeninin de görüş ve onayı alınacaktır…

… Firma çalıştırdığı personelin her üç (3) ayda bir, periyodik sağlık kontrollerini (gaita, boğaz kültürü, HBC, akciğer grafisi) ve portör sonuçlarını idareye bildirmek, gerektiğinde tedavilerin uygulanmasını sağlamak ve raporları enstitü idaresine verilen personel dosyasında bulundurmak zorundadır…” düzenlemesi,

“Enstitümüzdeki Hizmette İstenilen Araç Gereç ve Sayıları” başlıklı 5 inci maddesinde; “5.1 Genel mutfak ve yemekhanede kullanılmak üzere ihtiyacı karşılayacak kapasitede 1 adet sanayi tipi bulaşık makinesi

5.2 Ekmek kesme makinesi

5.3 Hasta servisleri için 1 adet sıcak yemek arabası

5.4 Hasta servisleri için 1 adet küçük servis arabaları

5.5 Boş tepsileri toplamak için 1 adet raflı tepsi taşıma arabası

5.6 Çukur Porselen tabak ve düz tepsiler (100 adet)

5.7 Çelik Çatal, Kaşık, Bıçak ve cam bardak (Yeterli sayıda)

5.8 Servis kepçesi, kaşığı, kevgiri, spatulası ve maşası (yeterli sayıda)

5.9 Sürahi, tuzluk, biberlik, yağlık ve limonluk (yeterli sayıda)

5.10 Peçetelik, kürdanlık ve ekmek sepeti (yeterli sayıda)

5.11 Masa örtüleri (her masa için çift olacak)

5.12 Gramaj için 1 adet hassas terazi

5.13 1 adet yer ocağı (yemeklerin ısıtılması için)

5.14 2 adet sanayii tipi 70 bardak kapasiteli Çaymat termos.” düzenlemesi,

“Tarafların Yükümlülükleri” başlıklı 6 ncı maddesinde; “6.1. Haftanın yedi günü sabah kahvaltısı, öğle yemeği, akşam yemeği sipariş adedine göre enstitünün çeşitli dağıtım yerlerine nakli buradaki mutfak ve tesislerde sıhhi koşullarda muhafazası hasta ve refakatçilere odalarına kadar nakli yemek salonundaki self servis düzeninde dağıtımı ekmek, su servisi, bulaşıkların yıkanması, self servis bölümünün ve mutfağın temizliği enstitümüz tarafından teslim edilen malzeme veya kendisinin temin ettiği teçhizat ve ekipmanı sağlam çalışır halde bulundurmak arızaları gidermek müteahhite aittir.

6.2. Hizmetin yürütülmesi esnasında gerekli olup enstitümüz idaresinin teslim ettiği araç gereç dışında olan her türlü araç gereç malzeme firma tarafından sağlanacaktır. İdare tarafından teslim edilen araç gereç ve demirbaşların bakım onarım giderleri firma tarafından karşılanacaktır.

6.3. Bulaşık dezenfektan ve temizlik için tüm malzemeler firma tarafından karşılanacaktır.

6.6. Müteahhit çalıştıracağı personelin temizliğine çok dikkat edecek ve firma personeli idare ve diyet uzmanlarının tespit ettiği iş elbisesini giyeceklerdir. (kep, fular, ceket, pantolon, önlük, yelek, çizme ve terlik vs.) Masa örtüleri perdeler ve personelin iş kıyafetleri her zaman yırtığı veya söküğü olmayacak şekilde ütülü ve temiz olacaktır. Eskiyen ve kullanılmaz hale gelen perde masa örtüleri ve iş kıyafetlerinin değiştirilmesi temini temizlik ve bakımı müteahhide aittir.

6.7. Yemekhane ve kat ofisleri yemek artıkları kalın plastik torbalara konularak çöp alınmaya hazır hale gelecek, ağzı sızıntı olmayacak şekilde kapatılacak, bu poşetler müteahhitler tarafından karşılanacak ve ücret talep edilmeyecektir.

6.13. Yemeklerden örnek alınarak yetkili laboratuvarlarda kontrol ettirilebilecek duruma göre işlem yapılacaktır. Bu tür kontrol ve değerlerin tüm masrafı müteahhit firma tarafından karşılanacaktır.

6.15. Çalışan personel mutfakta ve servis esnasında mutlaka eldiven, bone ve maske giyecektir.

6.21. Firma mutfak, yemekhane, klinik, servis ofisleri ve gıda ambarlarının muntazam olarak haşerelerden korunması için önlem alacaktır. Bu ihalede, ilaçlamalar “Halk Sağlığı alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğe” uygun olarak gerçekleştirilecektir, yüklenicinin “Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesi” ne sahip olması durumunda ilaçlama yüklenici tarafından, bu izin belgesine sahip olmaması durumunda ise bu belgeye sahip yetkili kişi ya da firmalara sözleşme ile yaptırılacak ve sözleşme örneği idareyeverilecektir. Her ilaçlamadan sonra araç gereç ve ekipmanlar deterjanla yıkanacaktır.

6.25. Firmanın yemeklerde kullanacağı etler dana eti olup, yasal olarak kesilmiş, kontrol edilmiş ve yetkili veteriner damgasına haiz olacaktır. İthal et kesinlikle kullanılmayacaktır. Haftada bir kez veteriner raporu enstitüye verilecektir. Yemek üretiminde kullanılan yiyecek maddelerinin piyasanın üst düzey kalitesine uygunluğunu ve TSE belgeli olan ürünlerinin de belgelerini enstitüye ibraz edecektir. Üretilen yemekler TSE yemek standartlarına uygun olacaktır.

6.27. Yemekler günlük olarak pişirilecek ve thermobox’lar (ısı yalıtımlı yemek taşıma kapları) ile taşınacaktır.

6.28. Ekmekler yüksek randımanlı undan yapılmış ve pişkin olmalıdır. Taze ekmek servisi yapılacaktır. Hergün belirtilen sayıda kepek ekmeği de getirilecektir. Ekmek Bedeli firmaya aittir. Hastanın ekmekleri poşet içinde veya streche sarılı olarak verilecektir.

6.31. Yemeklerin ısıtılması ve bulaşıkların yıkanması için gerekli olan doğalgaz, elektrik ve su giderleri idare tarafından karşılanacaktır.” düzenlemeleri yer almaktadır.

Bunun yanında teknik şartnamenin 8 inci maddesinde haftalık normal menü örneğine yer verilmiştir.

11.01.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile inceleme konusu ihale, Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmış olup, ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin şikayet ve itirazen şikayet başvurularının ardından alınan 27.02.2012 tarih ve 2012/UH.II-1153 sayılı Kurul kararı ile,teklif fiyatları kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan ve ihale üzerinde bırakılan Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aynı zamanda başvuru sahibi de olan ikinci en avantajlı teklif sahibi Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesinde belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak değerlendirilmesi gerektiği yönünde düzeltici işlem kararı verilmiştir.

Söz konusu Kurul kararı doğrultusunda, 15.03.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile iki istekliden de aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine karar verilmiş olup, idarece söz konusu isteklilere, aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazıları 16.03.2012 tarihinde gönderilmiştir.

Başvuru sahibi Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması, 26.03.2012 tarihli yazı ekinde, Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ise açıklaması, 27.03.2012 tarihli yazı ekinde idareye sunulmuştur.

25.04.2012 tarihli ihale komisyon kararında, söz konusu isteklilerin açıklamalarının süresi içerisinde komisyona ulaştığı, her iki isteklinin açıklamalarının da uygun görüldüğü belirtilerek Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi bir kez daha ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi ise ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif olarak belirlendiği, söz konusu kararın, aynı gün ihale yetkilisince onaylandığı görülmüştür.

İdarece teklifi kar hariç yaklaşık maliyetin altında olan Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazılarında; “… İlgili ihalede istekli olarak katılmış bulunmaktasınız. İhale konusu hizmeti nasıl karşılayacağınız hususunda Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesinde belirtilen esaslara uygun olarak yazılı açıklamada bulunmanız gerekmektedir. Yazılı açıklamalarınızın 5 (beş) iş günü içerisinde ihale komisyonumuza sunmanı gerekmektedir…” hususlarına yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu yazının kendisine tebliğinin ardından başvuru sahibi Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye verilen bila tarihli dilekçe ile varsa yıllık yemek listesinin verilmesi, yoksa aşırı düşük teklif açıklamalarını teknik şartnamenin 8 inci maddesinde belirtilen örnek menüye göre sunacakları belirtilmiştir.

İdarece söz konusu istekliye verilen 22.03.2012 tarih ve 200600093 sayılı cevap yazısında, adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının teknik şartnamenin 8 inci maddesinde belirtilen örnek menüye göre hazırlanabileceği ifade edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; _"İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister._

_İhale komisyonu;_

_a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,_

_Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir_

_İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”_`` hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde; _“_ 78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

…

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

Anılan Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; _“…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir._

_Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir_ ._”_`` açıklaması,

Aynı Tebliğin 79.4.2.24 üncü maddesinde ise; “ Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Söz konusu mevzuat düzenlemelerinden, tekliflerin Kanunun 37 inci maddesine göre değerlendirilmesinin ardından, diğer tekliflere veya tespit edilen yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğu belirlenen teklifler reddedilmeden önce, idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği ve istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin karara bağlanacağı, idarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İdarenin teklifi aşırı düşük olarak belirlenen 2 istekliye gönderdiği aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısı bu çerçevede değerlendirildiğinde; idarece aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısında,gerek idari şartnamenin gerekse teknik şartnamenin yukarıda belirtilen maddelerinde düzenlenen, bir çok teklif bileşeni içerisinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılı belirlemenin yapılmadığı, söz konusu yazı ekinde açıklamayı kolaylaştıracak örnek menüye yer verilmediği, isteklilerden genel olarak ihale konusu hizmetin nasıl karşılanacağı hususunda açıklama istenildiği, sunulan açıklamaların birbiriyle uyumlu olmadığı da dikkate alındığında (örneğin Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. bulaşık ve temizlik malzemelerine ilişkin belgelendirme yapmışken Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin anılan maliyet bileşenine ilişkin belgelendirme yapmadığı, Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. sigorta giderine ilişkin belgelendirme yapmışken Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin söz konusu gidere ilişkin belgelendirme yapmadığı tespit edilmiştir.), şikayete konu ihalede, aşırı düşük teklif sorgulaması ve değerlendirmesi yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı, bu itibarla, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmediği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasında, teklifte önemli görülen bileşenlerin belirlenmesi ve 2 istekliden söz konusu bileşenlere göre yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin “ ihale üzerinde bırakılan isteklilerin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı ” yönündeki iddialarına ilişkin Kurulca verilen Karada belirtilen; “…Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasında, teklifte önemli görülen bileşenlerin belirlenmesi ve aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 2 istekliden söz konusu bileşenlere göre yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” gerekçelerine dayanılarak “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsü tarafından “ 01.03.2012-31.12.2012 Tarihleri Arası Yemek Hizmeti Alımı ” işine ilişkin yaklaşık maliyetin piyasa araştırmaları esas alınarak; Normal kahvaltı için birim fiyatın 2,68 TL alınması ile 81.740,00 TL, normal yemek birim fiyatının 5,53 TL alınması ile 381.570,00 TL olmak üzere toplam 463.310,00 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 5 adet ihale dokümanı satın alındığı, 11.01.2012tarihinde yapılan ihaleye 4 istekli tarafından teklif verildiği,

İsteklilerin tekliflerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

348.190,00

Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.

354.650,00

Şeklinde verildiği, isteklilerden birinin teklif mektubu imzalanmadığı gerekçesi ile, diğerinin de teminat mektubu süresinin yetersiz olduğu gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılmaları sonucunda geriye kalan iki teklifin geçerli olarak kabul edildiği ihalede, 11.01.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin itirazen şikayet başvurusuna ilişkin verilen 27.02.2012 tarih ve 2012/UH.II-1153 sayılı Kurul kararı ile Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Taş Kardeşler Gıda ve Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması yönünde düzeltici işlem kararı alınması sonucunda, söz konusu Karar doğrultusunda idarece anılan isteklilerin tekliflerine aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, söz konusu isteklilerin açıklamaları uygun görülerek 25.04.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin bir kez daha Ümyat İnş. Yatırım Taah. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin tamamının yemek giderinden oluştuğu ihalede geçerli tüm teklifler yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlanması gerekirken, teklifin tüm bileşenleri üzerinden aşırı düşük sorgulama yapılarak ihalenin karara bağlanması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

Açıklanan nedenlerle; yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılmasına karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurulca verilen karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi