KİK Kararı: 2012/UH.II-2205

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/029
Gündem No : 85
Karar Tarihi : 21.05.2012
Karar No : 2012/UH.II-2205
BAŞVURU SAHİBİ:
Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti., OSB Çorapçılar Sitesi Sosyal Tesisleri A Blok No : 1 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Süreyyapaşa Gögüs Hastalıkları Ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Baştabipliği, Başıbüyük Köyü Atatürk Caddesi 34854 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/17393 İhale Kayıt Numaralı "730 Gün Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım Ve Bulaşık Yıkama Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.05.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[1662].(0282)./2012-4E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Süreyyapaşa Gögüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından 22.03.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “730 Gün Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Bulaşık Yıkama Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 16.04.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.04.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 25.04.2012 tarih ve 15937 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.04.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

İdarece aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakıldıkları, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçelerinden;

- Özgür Zaman Kontrol Sistemleri Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma faturada serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) iletişim bilgilerinin bulunmadığı ve soyadı ile sicil numarasının okunmadığı yönündeki tespitin hatalı olduğu, anılan proforma faturada tüm bilgilerin yer aldığı,

- İdarece hizmetin sunumu sırasında kullanılacak demirbaş malzemelerin kullanım bedeli olan amortisman giderinin belirtilmediği ifade edilse de, demirbaş malzemelerin bünyelerinde bulunmaması sebebiyle amortisman gideri hesaplanmadığı, malzemenin tamamının fiyatlandırıldığı,

- İsteklinin personele verilecek yol gideri için ayırdığı maliyetin, İETT tarifesindeki aylık tam akbil satış fiyatını karşılamadığı yönündeki idare tespitinin yerinde olmadığı, tam akbil bir kişi için aylık 1,75TLx2=3,50 TLx26 gün = 91 TL olarak hesaplandığı, idarece istenilen 140TL tutarındaki mavi kart (sınırsız kart ) ise, bunun şartnamede ayrıca belirtilmesi gerektiği,

Personele verilecek giyim malzemelerinden çizmenin, 2 kişi için eksik hesaplandığı, eksik hesaplanan çizme bedelinin 64,00 TL olduğu, bu tutarın maliyeti önemli ölçüde etkilemediği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Şikâyete konu ihalenin, 730 gün süre ve 65 personel ile Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin yemek pişirme, dağıtım ve bulaşık yıkama işlerini kapsadığı, ihaleye 5 isteklinin katıldığı, Nif-Tem Temz. Mal. Gıda Trz. İnş. ve Öz. Sağ. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin ihalede yeterlik kriteri olarak istenilen kalite yönetim sistem belgesini sunmadığı, Ümyat İnş. Yat. Tah. Hiz. San. ve Tic. A. Ş.’nin yaklaşık maliyetin üzerinde teklif sunduğu, Turanlar Gıda Orman Ürün. Temz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin tutarının yetersiz olduğu ve bilanço bilgileri tablosunun ihale dokümanı kapsamında verilen standart forma aykırı olarak düzenlendiği tespit edilerek, anılan isteklilere ait tekliflerin idarece değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

İhale komisyonunca teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’ye gönderilen 27.03.2012 tarih ve B.10.4.ISM.04.34.59.27/937 sayılı yazı ile, teklifte önemli olan bileşenlere ilişkin bir belirleme yapılmaksızın, teklif fiyata dahil edilen tüm giderlere ilişkin belgeye dayalı ayrıntılı açıklama talep edildiği, istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ihale komisyonunca incelenmesi sonucunca,

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan Özgür Zaman Kontrol Sistemleri Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma faturada serbest muhasebeci mali müşavirin iletişim bilgilerinin yer almadığı ve ilgili meslek mensubunun soyadı ve sicil numarasının okunmadığı,

Hizmetin sunumu esnasında kullanılacak demirbaş malzemelerin kullanım bedeli olan amortisman giderinin belirtilmediği, malzemenin tamamının fiyatlandırıldığı,

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde yol gideri olarak personele aylık tam akbilin ayni olarak verileceğinin düzenlenmiş olmasına karşın, isteklinin yol gideri için ayırdığı maliyetin İETT tarifesinde aylık tam akbil satış fiyatını karşılamadığı,

Teknik şartnamenin aşçı garson ve diğer personellerin giyim şekline ilişkin düzenlemesine aykırı olarak, çizme adedinin eksik belirlendiği,

gerekçeleriyle açıklama yeterli görülmeyerek, başvuru sahibi istekliye ait teklifin değerlendirmeye alınmadığı ve ihalenin Avira Gıda İnşaat Araç Kiralama Taahhüt A. Ş. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

Normal yemek, diyet yemek, normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara kahvaltıdan oluşan öğünler ile teknik şartnamede belirtilen her türlü malzeme dahil yemek pişirme dağıtım ve bulaşık yıkama hizmeti maliyetinin teklif fiyata dahil edileceği,

Hizmetin yürütülmesinde 65 personelin çalıştırılacağı ve 65 personelin tamamına brüt asgari ücret ödeneceği,

Personele yol gideri olarak aylık tam akbilin ayni olarak verileceği,

Hizmetin sunumunda çalışacak personele günlük bir öğün yemeğin hastane tarafından verileceği, dolayısıyla yemek bedelinin teklif fiyata dahil edilmeyeceği,

Teknik şartnamede özellikleri ve ayrıntıları belirtilen personel giyeceklerinin yüklenici

tarafından ayni olarak karşılanacağı,

İhale konusu hizmete ait sözleşme süresi içinde 29 gün ulusal bayram ve genel tatil günü bulunduğunun tespit edildiği, her bir tatil gününde 45 personelin çalışacağı, personellere 4857 sayılı iş kanunun 47. maddesi gereği ödenecek ücretin de teklif fiyata dahil edilmesi gerektiği,

İş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranının % 1.5 olduğu,

Birim fiyat teklif cetvelinde görülmeyen bütün malzeme ve hizmetlerin (ilaçlama, elektrik, su, doğal gaz, temizlik malzemesi, taşıma ve benzeri) teklif fiyata dahil edileceği,

Düzenlenmiştir.

İdari şartnamede belirlenen teklif fiyata dahil edilmesi gereken maliyet kalemleri ve teknik şartname düzenlemeleri de dikkate alınarak, Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Başvuru sahibi tarafından; toplam öğün adedi üzerinden hesaplanan yemek maliyeti, hizmetin sunumunda çalışacak personel için; işçilik, giyim, portör muayenesi ve sağlık gideri maliyeti, ilaçlama, içme suyu, ekmek, yemek taşıma ve araç yakıt gideri, elektrik, su, doğalgaz gideri, turnike kurulum gideri, bakım ve onarım gideri, temizlik ve sarf malzemesi gideri, sözleşme ve genel giderler, demirbaş malzemesi ve su analizi gideri karşılığı maliyetler dikkate alınarak 5.845.167,65 TL genel maliyet toplamına ulaşıldığı, 48.302,35 TL de kâr öngörülerek ihaleye toplam 5.893.470,00 TL teklif edildiği görülmüştür.

İstekli tarafından teknik şartnamede yer alan örnek menüler ve yemeklerde kullanılacak çiğ girdi gramajları dikkate alınarak; 1 haftalık örnek menülerin oluşturulduğu, bir öğün normal kahvaltı, normal yemek, diyet kahvaltı, diyet yemek ve ara öğün maliyetlerinin, haftalık maliyetlerin aritmetik ortalaması alınarak ayrı ayrı tespit edildiği, 2013 yılı için gıda malzemelerine gelecek zamlar dikkate alınarak ihalenin 2. Yılı için öğün maliyetlerine % 3 fark ilave edildiği, çiğ girdi maliyetlerini tevsik etmek üzere, 3 adet proforma faturanın sunulduğu, söz konusu proforma faturalarKamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4 üncü maddesinde yer alan;

“Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin, altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklamalar ışığında incelendiğinde, yemeklerde kullanılacak çiğ girdi maliyetlerine ilişkin olarak sunulan proforma faturaların, tebliğ açıklamasına uygun bir şekilde ilgili meslek mensubununiletişim bilgileri ile imzasını taşıdığı ve proforma fatura üzerinde, birim satış tutarının mükellefin yasal defter ve belgelerine dayanılarak tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına ilişkin ibarenin de yer aldığı görülmüştür.

İhale konusu iş kapsamında çalışacak 65 personelin asgari işçilik maliyetine ilişkin olarak sunulan açıklamada;

İdari şartnamede çalışacak personel sayısı 65 olarak belirlenmişse de, istekli tarafından ihale konusu işte sorumlu yönetici vasıflarını taşıyan bir idarecinin de çalışacağı belirtilerek işçilik maliyeti hesaplamasının 66 kişi üzerinden yapıldığı,

KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak 66 personelin 6 aylık işçilik maliyetinin hesaplandığı, idari şartnameye göre, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak toplam çalışma süresi olan 1305 gün dörde bölünerek, ilk 6 aylık çalışma içerisinde 326,50 gün resmi tatil çalışması karşılığı maliyetin dahil edildiği, 730 gün olan ihale süresi boyunca asgari ücrete yapılacak zamlar dikkate alınarak ikinci, üçüncü ve dördüncü altı aylık dönemler için; KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak bulunan 6 aylık işçilik maliyeti üzerine % 3 fark ilave edildiği görülmüştür.

Yol bedeline ilişkin olarak, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi’nin (UKOME) 14 Temmuz 2011 tarih ve 2011/5-12 sayılı kararı ile yeniden belirlenen ve15 Ağustos 2011 tarihinden itibaren geçerli olan toplu ulaşım ücret tarifesinde;tam akbil biniş ücreti olan 1,75 TL 2 ile çarpılarak, gidiş-dönüş olarak bir işçinin bir günlük yol bedelinin 3,50 TL olarak belirlendiği, bu bedel aylık 26 gün üzerinden (26x3,50=91 TL) şeklinde hesaplanarak, % 18 oranındaki KDV tutarı düşülmeksizin, istekli tarafından 91 TL olarak belirlenen yol bedelinin, KİK işçilik hesaplama modülü ile yapılan işçilik hesaplamasına dahil edildiği, sonuç olarak, yol bedeli dahil 24 aylık asgari işçilik maliyetinin toplamda 2.043.774,63 TL olarak belirlendiği,

Ancak, toplu ulaşım ücret tarifesinde indirimli kartlar dışında aylık tam akbil dolumunun mavi kart olarak tanımlandığı ve idari şartnamede “personellere yol gideri olarak aylık tam akbilin ayni olarak” verileceğinin düzenlendiği göz önüne alındığında, isteklinin yol gideri için ayırdığı maliyetini aylık mavi kart bedeli olan (KDV dahil) 140,00 TL’yi karşılamadığı, dolayısıyla, idare tarafından da, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulmama gerekçelerinden biri olarak belirlenen yol bedeline ilişkin açıklamanın, idari şartname düzenlemesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Giyim maliyetinin ise, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.24 üncü maddesinde yer alan;

“Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.” açıklaması uyarınca maliyeti tevsik edici belge sunulmaksızın, teknik şartnamede belirtilen personel kıyafetlerinden, bulaşıkçı meydancı ve arabacı olarak çalışacak 7 personele verilecek çizme ve sudan koruyucu (muşamba) önlüğün, 2 personel için eksik olacak şekilde açıklandığı**,** eksik hesaplanan 8 adet çizme ve 8 adet önlük maliyetinin toplam 96,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıca, teknik şartnamede “Müteahhit firmadan istenilen araç-gereç çeşidi özellikleri ve sayıları” başlığı altında düzenlenen demirbaş malzemeler için, istekli tarafından proforma fatura sunulduğu, bahse konu proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak düzenlediği, ihale komisyonunca, hizmetin sunumu esnasında kullanılacak demirbaş malzemelerin hizmetin bitiminde isteklinin kendi malı olacağı ve bu nedenle malzeme maliyetinin tamamı yerine demirbaş malzemelerin kullanım bedeli olan amortisman giderinin teklif fiyata dahil edilmesi gerektiği ifade edilerek, aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığına karar verildiği, ihale işlem dosyası içeriğinden anlaşılmıştır.

Ancak, başvuru sahibi itirazen şikayet dilekçesinde, demirbaş malzemelerin kendilerinde mevcut olmadığını ve bu nedenle amortisman bedeli yerine maliyetin tamamının teklif fiyata dahil edildiği belirtilmiştir. İstekli tarafından amortisman bedeli hesaplanmayarak, proforma faturada gösterilen alış bedeli üzerinden malzemenin tamamının fiyatlandırılması, isteklinin maliyetlerini düşürecek ve kendisine avantajlı bir koşul elde etmesini sağlayabilecek bir işlem olmadığı, aksine demirbaş malzemelerin tamamının alış fiyatı üzerinden açıklanmasının, isteklinin maliyetine arttırıcı yönde etkisi olacağından, bu hususun idarece aşırı düşük teklif açıklamasının uygun sayılmama gerekçelerinden biri olarak belirlenmesinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.

Diğer taraftan, ihaleye esas teknik şartnamede yemekhanelere hastane personelinin yediği yemek sayısını tespit etmek amacıyla dijital kart sisteminin kurulacağı ve kurulacak toplam 7 adet turnike bedelinin yüklenici tarafından karşılanacağı düzenlenmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, turnikelerin kurulum maliyetini tevsik etmek üzere Özgür Zaman Kontrol Sistemleri Tic. Ltd. Şti.’den alınan, teknik şartnamede özellikleri belirtilen turnikelerin donanımları ile birlikte kurulumunun sağlanacağının belirtildiği proforma faturanın sunulduğu, proforma faturada turnike kurulumu için 2.845,00 $ bedel öngörüldüğü, bu bedelin 28.03.2012 tarihli merkez bankası döviz alış kuruna göre 1 $ = 1,7738 TL olmak üzere, toplam 5.046,46 Türk Lirasına çevrilerek teklif fiyata dahil edildiği, söz konusu fiyat teklifinin “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılmak suretiyle SMMM tarafından imzalandığı, ancak belgenin Kamu İhale Genel Tebliğine göre taşıması gereken bilgilerden SMMM’nin iletişim bilgilerini içermediği, ayrıca fiyat teklifini onaylayan serbest muhasebeci mali müşavirin adı ile soyadının söz konusu belgeden okunamadığı anlaşılmış olup, sunulan fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak düzenlenmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde; başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması; giyim maliyetine ilişkin olarak yapılan açıklamada, personele verilmesi öngörülen giyim malzemesi adedinin eksik hesaplandığı, yol bedelinin ise, aylık tam akbil için toplu taşıma ücret tarifesinde tanımlanan mavi kart bedelini karşılamadığı ve idarenin yemekhanesine kurulacak turnikelere ilişkin alınan proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak düzenlenmediği gerekçeleriyle yeterli görülmemiş olup, idarenin Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’ye ait teklifi değerlendirme dışı bırakması işleminin yerinde olduğu ve itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin iddialarına yönelik verilen Karada belirtilen; “… ; başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması; giyim maliyetine ilişkin olarak yapılan açıklamada, personele verilmesi öngörülen giyim malzemesi adedinin eksik hesaplandığı, yol bedelinin ise, aylık tam akbil için toplu taşıma ücret tarifesinde tanımlanan mavi kart bedelini karşılamadığı ve idarenin yemekhanesine kurulacak turnikelere ilişkin alınan proforma faturanın Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak düzenlenmediği gerekçeleriyle yeterli görülmemiş olup, idarenin Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’ye ait teklifi değerlendirme dışı bırakması işleminin yerinde olduğu ve itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesi gerektiği anlaşılmıştır. ” gerekçelerine dayanılarak “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından “ 730 Gün Süreli Malzeme Dahil Yemek Pişirme Dağıtım ve Bulaşık Yıkama Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin, i haleyi yapan idare ve çevre hastanelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar ile piyasa araştırması yapılarak elde edilen fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması esas alınarak; 1.396.000 öğün normal yemek için % 4 firma kârı dahil birim fiyat 3,7832132 TL alınması ile 5.281.365,6272 TL; 117.000 öğün diyet yemek için % 4 firma kârı dahil birim fiyat 3,9268164 TL alınması ile 459.437,5188 TL; 476.000 öğün normal kahvaltı için % 4 firma kârı dahil birim fiyat 2,2895444 TL alınması ile 1.089.823,1344 TL; 72.000 öğün diyet kahvaltı için % 4 firma kârı dahil birim fiyat 2,2685364 TL alınması ile 163.334,6208 TL ve 22.000 öğün ara kahvaltı için % 4 firma kârı dahil birim fiyat 1,6262844 TL alınması ile 35.778,2568 TL bileşenleri üzerinden toplam **7.029.739,1580 TL **olarak hesaplandığı,12 adet ihale dokümanı satıldığı, 22.03.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 5 isteklinin katıldığı,

İsteklilerin tekliflerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

5.893.470,00

Avira Gıda İnşaat Araç Kiralama Taahhüt A. Ş.

6.925.020,00

Şeklinde verildiği, isteklilerden birinin Bilanço bilgi tablosu uygun olmadığından ve iş deneyim tutarının yetersiz olması gerekçesi ile, isteklilerden birinin kalite yönetim sistem belgesi sunulmadığı gerekçesi ile, diğerinin de teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde verilmesi nedeni ile değerlendirme dışı bırakılmaları sonucunda geriye iki adet geçerli teklifin kaldığı, isteklilerden 5.893.470,00 TL teklif bedelli Canlar Taah. Paz. İth. İhr. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. nezdinde idarece aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, istekli tarafından sunulan aşırı düşük açıklamaların idarece uygun görülmeyerek anılan isteklinin değerlendirme dışı bırakılması sonucunda ihalenin tek geçerli teklif olarak kalan Avira Gıda İnşaat Araç Kiralama Taahhüt A. Ş. üzerinde bırakılarak ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük bir kısmını yemek giderinin oluşturduğu “ malzeme dahil pişirme, dağıtım ve bulaşık yıkama hizmeti” ihalesinde geçerli iki teklifin de yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlanması gerekirken, teklifin tüm bileşenleri üzerinden aşırı düşük sorgulama yapılarak ihalenin karara bağlanması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

Yukarıda açıklandığı üzere, başvuru sahibinin iddiasına yönelik yemek alımı sorgulaması dışında yapılan Kurul kararı değerlendirmesine katılmakla birlikte, inceleme konusu ihalede yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılmasına karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurulca bu hususa ilişkin verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddi ” kararı gerekçesine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi