KİK Kararı: 2012/UH.II-1735

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/023
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 16.04.2012
Karar No : 2012/UH.II-1735
BAŞVURU SAHİBİ:
Fuat Temizlik Nak.Taah. Tic. Ltd. Şti., Meydan Mah. Fatih Cad. No : 1 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü, Bagcılar Mah. Sento Cad. Gida Toptancilar Sitesi Arkası 21090 DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/109 İhale Kayıt Numaralı "Bağlar Belediyesi Cadde Ve Sokakların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama Hizmeti Alınması İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

09.04.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[1220].(0265)./2012-20Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğütarafından 06.02.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Bağlar Belediyesi Cadde ve Sokakların Genel Temizliği ve Katı Atık Toplama Hizmeti Alınması İşi” ihalesine ilişkin olarak Fuat Temizlik Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin 12.03.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.03.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 23.03.2012tarih ve 11683sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.03.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihalede tek teklifin geçerli teklif olarak belirlendiği, bu teklifin ise kârsız yaklaşık maliyetten % 19,08 oranında daha yüksek olduğu, gerekli rekabet ortamının oluşmadığı, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılmadığı, bu sebeplerle de ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “…(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tekliflerin alınması ve değerlendirilmesi” başlıklı 16 ncı maddesinde; “16.3. Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler

16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir…” açıklaması,

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “25.1. İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

A) (18 Ay Çalışacak personel) ;
a.1) 250 Vasıfsız işçiye Asgari Ücret Ödenecektir.
a.2) 2 İş Makinası Operatörüne Asgari Ücretin % 40 fazlası ödenecektir.
a.3) 2 Mini İş Makinesi kullanıcısına Asgari Ücretin % 40 fazlası ödenecektir.
a.4) 31 Şoföre (B sınıfı, Ağır vasıta ehliyetli ) Asgari Ücretin % 40 fazlası ödenecektir.
a.5) 1 Araç Sevk Amirine Asgari Ücretin % 100 Fazlası ödenecektir.
a.6) 5 Kontrol çavuşuna (Bölge sorumlusu ) Asgari Ücretin % 100 Fazlası ödenecektir.
a.7) 1 İşyeri Hekimine (Bu bedel teklif fiyatta belirtilmeyecek olup, Kamu İhale Genel Tebliği Hükümlerine göre %3 Sözleşme ve Genel Giderler kapsamında değerlendirilecek, ayrıca bir bedel öngörülmeyecektir.)

Sigorta Risk prim oranı % 2,5 olarak hesaplanacaktır.

B) Bu hizmet işinde çalıştırılacak Personele; Her bir işçiye 18 Ay boyunca 22 (Yirmi İki) gün Resmi Tatil günü fazla mesai yaptırılacaktır. Günlük Fazla mesai yaptırma ücreti Her işçi için Aldığı Aylık Ücretin 1/30’u oranında ödenecektir.

_C) Bu hizmet ihalesinde çalışacak personele Hizmet süresince (Ayda 26 gün üzerinden) günlük olarak 0,50 Lt. süt verilecektir. (Toplam 2912618=136188 Paket 0,50 Litre süt)

Bu Hizmet İhalesinde çalışan tüm personele ayda 26 gün üzerinden yemek bedeli verilecektir. Günlük yemek bedeli tutarı brüt 7,00 (Yedi Türk Lirası) TL olup bu tutar nakdi ödenecek ve maaş bordrosunda gösterilecektir._

_? Bu Hizmet İhalesinde çalışan tüm personele ayda 26 gün üzerinden yol bedeli verilecektir. Günlük yol bedeli tutarı brüt 3,00 (Üç Türk Lirası) TL olup bu tutar nakdi ödenecek ve maaş bordrosunda gösterilecektir.

Malzeme giderleri:

A) 2 Adet YOL SÜPÜRME ARACI (ÇİFT TARAFLI)
5 Adet 13+1 m³ HİDROLİK SIKIŞ. ÇÖP TOP. ARACI
9 Adet 7+1 m3 HİDROLİK SIKIŞ. ÇÖP TOP. ARACI
1 Adet KONTEYNIR YIKAMA ARACI
1 Adet DAMPERLİ KAMYON (10 TEKERLEKLİ)
1 Adet 4X4 KAZICI VE YÜKLEYİCİ İŞ MAKİNESİ
6 Adet RÖMORKLÜ TRAKTÖR
6 Adet MİNİPAK ÇÖP TOPLAMA ARACI
1 Adet ARAZÖZ (12.000 LT)
2 Adet ARAZÖZ (25.000 LT)_

Yüklenici tarafından sağlanacak araçların şoförleri dahil olacak, araçlar ve şoförler günlük iki vardiya üzerinden çalıştırılacaktır. Tüm araçların yakıtı idare tarafından karşılanacak olup, yakıt dışındaki her türlü masraf (Şoför ücreti ve sigortası, Muayene, sigorta, bakım, onarım, her türlü vergi gideri vs...) yükleniciye aittir.

B) İdare tarafından yükleniciye verilecek Araç/Ekipman;
3 Adet YOL SÜPÜRME ARACI (ÇİFT TARAFLI)
5 Adet 13+1 m³ HİDROLİK SIKIŞ. ÇÖP TOP. ARACI
6 Adet 7+1 m3 HİDROLİK SIKIŞ. ÇÖP TOP. ARACI
2 Adet 17+1,5 m3 HİDROLİK SIKIŞ. VİNÇLİ ÇÖP TOP. ARACI
4 Adet TRAKTÖR ARKASI HAMARAT
1 Adet ARAZÖZ(25.000 LT)
1 Adet CX MİNİ YÜKLEME İŞ MAKİNESİ

İdare tarafından yükleniciye verilecek olan araçların yakıtları idare tarafından karşılanacak olup, bu araçlarda vardiya kısıtlaması yoktur. İdarenin sağladığı araçların yakıt haricindeki tüm masrafları (Muayene, sigorta, bakım, onarım, her türlü vergi gideri vs...) yükleniciye aittir.

C) Bu Hizmet Alımı İşinde Kullanılacak Teklif Fiyata Dahil Sarf Malzemeleri;
5000 Adet Plastik faraş (Yer süpürüldükten sonra çöp toplama için kullanılmaya uygun)
15000 Kg. Battal boy çöp poşeti (Mavi, hacimli atıkların toplanmasına uygun)
55 Adet İki tekerlekli çöp konteyneri (120 lt kapasiteli, Plastik)
30000 Adet Çalı Süpürge
2000 Adet Süpürge Sapı
1500 Adet Kürek Sapı
200 Kg. Bağlama Teli
1000 Kg. Sıvı Deterjan
300 Adet 400 lt galvanizli çöp konteyneri (Galvanizli ve standart et kalınlığında hazırlanan 400 lt kapasiteli konteyner)
400 Adet Tel fırça (Vakumlu yol süpürme aracı için)
250 Adet Tel fırça (Traktör yol süpürme aracı için)
90 Takım Orta Fırça (Vakumlu yol süpürme aracı için)
75 Takım Arka fırça (Traktör yol süpürme aracı için)
10 Adet Cam Silici (12 m. Uzun saplı)
200 Adet Püsküllü paspas
30 Adet Cam Çekçek (Büyük Boy)
100 Adet Yer Çekpası
20 Adet Tuvalet Fırçası
10 Adet Lavabo Fırçası
20 Adet Lavabo Pompası (Plstik Körüklü)
20 Adet Faraş
50 Adet Cam Yedek Pelüş
60 Paket Çöp Poşeti (Mavi Büyük Boy)
60 Paket Çöp Poşeti (Mavi Orta Boy)
200 Adet Toz Alma Bezi (35*40)
1000 Kg. Çamaşır Suyu
200 Kg. Tuz Ruhu
200 Kg. Yüzey Dezenfekte Tem. Malz.
600 Kg. Sıvı El Sabunu
300 Koli Kağıt Havlu (12 lik Koli) (Katlamalı)
400 Koli Tuvalet Kağıdı (25 lik Koli)
3 Adet Çift Kovalı Pres makinesi
10 Adet Demir Paspas
50 Adet Cam Sil
150 Kg. Temizlik Kremi Yer İçin
10 Kg. Polimer Cila
10 Kg. Cila Sökücü
20 Kg. Cila Bakım Maddesi
20 Kg. KS 24
1 Adet Yer Yıkama Makinesi (Elektrikli Model)
2 Adet Taban Bakım ve Cilalama Makinesi (Elektrikli Model)
10000 Adet Maske (Medikal nitelikli, bez maske)
13000 Adet Kauçuk Eldiven (Eldivenlerin bilek kısımları bileği saracak şekilde lastikli ve yırtılma, delinmelere karşı dirençli olacaktır)
291 Adet İş Emniyet Yeleği (Turuncu renkte, Bel ve sırt kısmı 2cm.şerit fosforlu)
291 Adet Yağmurluk (Kapişonlu, Kendinden yapıştırmalı, fermuarlı)
1164 Adet Yazlık Elbisesi (4 takım) (Pamuklu T-shirt, fosforlu pantolon, şapka)
1164 adet Kışlık Pantolon (Pamuklu fosforlu pantolon)
291 Adet Kışlık Mont (Pamuklu fosforlu mont)
291 Adet Kışlık Şapka (Pamuklu)
291 Adet Yazlık Ayakkabı (1 çift) (Günlük kullanıma uygun spor yazlık ayakkabı)
291 Adet Kışlık Ayakkabı (1 çift) (Günlük kullanıma uygun kışlık ayakkabı)

Araçlar, Sarf Malzemeleri ve Giysilerle ilgili ayrıntılı bilgiler ve istenen özellikler Teknik Şartnamede belirtilmiştir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. Sigorta Risk prim oranı % 2,5 olarak hesaplanacaktır.” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

İdarenin şikâyet başvurusuna vermiş olduğu cevabi yazıda, ihale konusu işin, idarece daha önce 2011/179527 İKN’li ve 12.12.2011 tarihinde yapılan ihale ile alınmak istendiği, söz konusu ihalede yaklaşık maliyet tutarının 10.468.062,40 TL olarak belirlendiği, bu ihalenin kamu yararı gerekçesiyle iptal edildiği belirtilmiştir. Başvuruya konu ihalede ise yaklaşık maliyet tutarının 13.592.790,54 TL olarak belirlendiği görülmüştür.

İhale konusu iş incelendiğinde; teklif fiyata dâhil olan giderlerin işçilik (yol ve yemek dahil), kıyafet, iş makineleri ve temizlik malzemelerinden oluştuğu, işçilik giderinin; asgari ücretin % 100 fazlası ödenecek toplam 6 kişi (1 araç sevk amiri ve 5 kontrol çavuşu), asgari ücretin % 40 fazlası ödenecek toplam 35 kişi (31 şoför, 2 iş makinesi operatörü ve 2 mini iş makinesi kullanıcısı) ve asgari ücret ödenecek toplam 250 kişinin istihdam edilmesi, bu kişilerin her birinin toplam 22 resmi tatil gününde çalıştırılması ve bu kişilere aylık 26 gün üzerinden ödenecek brüt 7,00 TL yemek gideri ve 3,00 TL yol giderinden oluştuğu tespit edilmiş olup, yapılan hesaplamalara göre teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 8.211.576,42 TL olduğu anlaşılmıştır. İdarece karsız yaklaşık maliyetin 11.327.325,45 TL olarak belirlendiği, bu tutarın üzerine ilgili mevzuat hükmünde belirtilen azami kar oranı olan %20 oranında yüklenici karı eklenerek toplam yaklaşık maliyet tutarının 13.592.790,54 olarak belirlendiği görülmüştür.

İhalede 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 3 isteklinin katıldığı, yalnızca ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği, aşağıdaki tabloda da görüleceği üzere, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin ihaleye sunulan en yüksek teklif olduğu ve bu teklif ile diğer isteklilerin tekliflerinden belirgin oranda daha yüksek olduğu, aynı zamanda teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinden (13.488.000,00-8.211.576,42=) 5.276.423,58 TL, karsız yaklaşık maliyet tutarından (13.488.000,00-11.327.325,45=) 2.160.674,55 TL, başvuru sahibinin teklifinden (13.488.000,00-11.564.000,00=) 1.924.000,00 TL ve ihaleye katılan diğer isteklinin teklifinden ise (13.488.000,00-12.000.000,00=) 1.488.000,00 TL daha yüksek olduğu, özetle ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin yaklaşık maliyet tutarından daha düşük olmasına rağmen, asgari işçilik maliyeti, karsız yaklaşık maliyet tutarı ve diğer isteklilerin tekliflerinden bariz oranda daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Açıklama

Asgari İşçilik Tutarı

8.211.576,42

Karsız Yaklaşık Maliyet Tutarı

11.327.325,45

1. Fuat Tem. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.

11.564.000,00

Geçersiz teklif (Başvuru sahibi)

2. Akkor İnş. Turz. Med. Güv. Yemek Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

12.000.000,00

Geçersiz teklif

3. Sağnak Tem. Hiz. Sos. Hizm.Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

13.488.000,00

İhale üzerinde kalan istekli

Yaklaşık Maliyet Tutarı

13.592.790,54

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; başvuruya konu ihalede 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 3 isteklinin katıldığı ve yalnızca ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği, söz konusu isteklinin teklifinin, idarece ilgili mevzuat hükmünde belirtilen azami kar oranı olan %20 oranında yüklenici karı eklenerek hesaplanan yaklaşık maliyet tutarından daha düşük olmakla birlikte, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti, karsız yaklaşık maliyet tutarı ve diğer isteklilerin tekliflerinden bariz oranda daha yüksek olduğu, anılan teklif bedelinin, karsız yaklaşık maliyet tutarının yaklaşık (13.488.000,00/11.327.325,45=) % 119,07’sine eşit olduğu, özetle, ihaleye katılan isteklilerin teklif etmiş olduğu bedeller arasında ciddi bir farklılık olduğu, aynı zamanda ihale üzerinde kalan istekli tarafından teklif edilen bedelin idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyet tutarından ciddi miktarda daha yüksek olduğu görüldüğünden, 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ve idarelerin yapılacak ihalelerde sağlamakla sorumlu olduğu rekabet, ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin sağlanamadığı anlaşılarak, incelemeye konu ihalede Kamu İhale Kanununda belirtilen temel ilkelerin sağlanamadığı anlaşıldığından anılan ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin dilekçesinde belirtilen iddialarına yönelik olarak Kurul çoğunluğunca alınan Kararda;

“…

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; başvuruya konu ihalede 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 3 isteklinin katıldığı ve yalnızca ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği, söz konusu isteklinin teklifinin, idarece ilgili mevzuat hükmünde belirtilen azami kar oranı olan %20 oranında yüklenici karı eklenerek hesaplanan yaklaşık maliyet tutarından daha düşük olmakla birlikte, teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti, karsız yaklaşık maliyet tutarı ve diğer isteklilerin tekliflerinden bariz oranda daha yüksek olduğu, anılan teklif bedelinin, karsız yaklaşık maliyet tutarının yaklaşık (13.488.000,00/11.327.325,45=) % 119,07’sine eşit olduğu, özetle, ihaleye katılan isteklilerin teklif etmiş olduğu bedeller arasında ciddi bir farklılık olduğu aynı zamanda ihale üzerinde kalan istekli tarafından teklif edilen bedelin idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyet tutarından ciddi miktarda daha yüksek olduğu görüldüğünden, 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ve idarelerin yapılacak ihalelerde sağlamakla sorumlu olduğu rekabet, ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin sağlanamadığı anlaşılarak ,” şeklinde belirtilen gerekçelere dayanılarak “ ihalenin iptaline ” karar verilmiştir.

Diyarbakır Bağlar Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından “ Bağlar Belediyesi Cadde Ve Sokakların Genel Temizliği Ve Katı Atık Toplama Hizmeti Alınması ” işine ilişkin yaklaşık maliyetin işçilik hesaplama modülü ve yapılan piyasa araştırmaları esas alınarak toplam 13.592.790,54 TL olarak hesaplandığı, ihalede, 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, 06.02.2012tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği, bahse konu ihaleye verilen tekliflerin ihale komisyonu tarafından değerlendirilmesi sonucunda, iki isteklinin ekonomik ve mali yeterlilik kapsamında sundukları ciro tutarının teklif ettikleri bedelin % 20’sini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmaları sonucunda ihalenin geçerli olarak kalan tek teklif olan 13.488.000,00 TL teklif bedelli Sağnak Tem. Hiz. Sos. Hizm.Turz. San. ve Tic. Ltd. Sti.’nin teklifi üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhalede; yaklaşık maliyetin % 0,78’i oranı altında teklif veren isteklinin teklifinin geçerli teklif olduğu hususu göz önüne alındığında, yaklaşık maliyetin altındaki geçerli teklifin değerlendirmesinin mevzuat uyarınca yapılabileceği gibi, yaklaşık maliyetin % 0,78 altında bedelli geçerli teklifin değerlendirilebilmesi hususunda, yaklaşık maliyet hesabının irdelenerek teklifin yaklaşık maliyet ile kıyaslanması ve bu durumun sebebinin ortaya konulması gerekmektedir.

Yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde; ihale konusu işin ağırlıklı olarak 291 personel çalıştırılmasına dayalı hizmet katı atık toplama alımı olduğu, bu iş için işçilik hesaplama modülü kullanılarak çalıştırılacak personel sayısı üzerine kıyafet, iş makinaları giderleri eklenerek yaklaşık maliyetin belirlendiği, bu durumda, yaklaşık maliyetin mevzuata göre doğru hesaplandığı sonucunu doğurduğu, diğer yandan, bu yaklaşık maliyetli ihalede geçerli teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 0,78 altında olması durumunun da, yaklaşık maliyetin mevzuata göre doğru hesaplandığı sonucunu destekleyen unsur olduğu değerlendirilmiştir.

Yaklaşık maliyetin, idarenin ihtiyaçlarına ve bu ihtiyaçlar doğrultusunda öngördüğü idari ve teknik kriterlere uygun hazırlanması, Kanunun temel ilkelerinin gerçekleştirilmesi kadar tekliflerin gerek idarenin maliyeti gerekse birbiriyle kıyaslanması bakımından da önem arz etmektedir.

4734 sayılı Kanunun “ Temel ilkeler ” başlıklı 5 inci maddesinde idarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hüküm altındadır.

İncelemeye konu ihalede, 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye üç istekli tarafından teklif verildiği, iki isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması sonucunda tek teklifin geçerli kabul edildiği ihaledeki, geçerli teklif bedelinin yaklaşık maliyetin % 0,78 altında oluşturduğu göz önüne alındığında;ihaleden önce mevzuata ve ihale şartnamesine uygun bir şekilde hesaplanmış olan ve piyasa fiyatlarını yansıtan yaklaşık maliyetin, 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen kaynakların verimli kullanılması ilkesinin, bir ihalede sağlanıp sağlanmadığının tespitindeki en önemli veri olduğu, çünkü idarenin ihtiyacına karşılık harcama bütçesinde ayırması gereken mali kaynak tutarını (ödenek), yaklaşık maliyet tutarına göre belirlemekte olduğu, dolayısıyla, ihalede verilen geçerli teklifin yaklaşık maliyet tutarı ile mukayese edilerek kaynakların verimli kullanılması ilkesinin, ihalede tesis edilip edilmediğinin belirlenmesi ve idarece usulüne uygun bir şekilde hesaplanmış, yaklaşık maliyetin altında tek geçerli teklifin bulunması halinde bile, ihale işlemlerine devam edilerek ihalenin sonuçlandırılabileceği değerlendirilmektedir.

Ayrıca, ihaleye konu her işin kendine has özellikleri bulunabileceğinden, sunulan teklif sayısına ve teklif edilen bedellerin yaklaşık maliyete oranına bakılarak ihalede yeterli "rekabet**"** ilkesinin sağlanıp sağlanmadığına karar verilmesi, çoğu zaman objektif bir değerlendirmeye konu edilebilecek bir husus değildir. Kaldı ki bir adet geçerli teklifin kaldığı ihalede teklif bedeli yaklaşık maliyetin % 0,78 altındadır.

Bir ihalede "rekabet" ilkesinin yeterli düzeyde sağlanıp sağlanmadığı hususu, sadece ihaleye sunulan teklif sayısı kriteri ile belirlenmemesi gerekmektedir.

"Rekabet**"** ilkesinin sağlanmasının nihai amacının, ihtiyaçların uygun şartlarla karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak olduğundan, istenilen amacın yeterli düzeyde gerçekleştiği durumlarda, sadece ihaleye sunulan teklif sayısı göz önünde bulundurularak yapılacak bir değerlendirme sağlıklı olmayacaktır.

Anılan ihalede, geçerli tek teklif bedelinin yaklaşık maliyeti altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete çok yakın olduğu durumda da mevzuat uyarınca idarece ihalenin sonuçlandırılabileceği hususları birlikte değerlendirildiğinde, Kurul Kararı uyarınca alınan Kararın 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde sayılan ilkelerden “ kaynakların verimli kullanılması” ilkesine uygun olmadığı ve gerekli rekabet ortamının sağlandığı, dolayısıyla anılan Kurul kararında yer alan iptal gerekçesininobjektif olarak ortaya konulmadığı sonucuna varılmıştır.

Anılan Kurul kararında,ihalenin iptal edilmesine ilişkin olarak, belirtilen Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelerden, rekabet, ihtiyaçların uygun şartlarda karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin çiğnendiğine dair, kuvvetli bir tespit yapılamadığı, aksine yukarıda açıklanan gerekçelere göre, söz konusu ihalede ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasının ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin ön planda çalıştığı düşünülmektedir.

Ayrıca, ihaleye konu her işin niteliği itibariyle kendine has özellikleri bulunabileceğinden, sunulan teklif sayısına ve teklif edilen bedellerin yaklaşık maliyete oranına bakılarak ihalede yeterli "rekabet**"** ilkesinin sağlanıp sağlanmadığına karar verilmesi, çoğu zaman objektif bir değerlendirmeye konu edilebilecek bir husus değildir. Kaldı ki verilen tek geçerli teklif bedeli de yaklaşık maliyetin % 0,78 oranında altındadır.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede, yaklaşık maliyetin altındaki tek geçerli teklif üzerinden ihalenin sonuçlandırılabileceğine ilişkin “ itirazen şikayet başvurusunun reddine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “ ihalenin iptaline” ilişkin Kurul Kararına katılmıyorum.

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi