KİK Kararı: 2012/UH.II-1691

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/022
Gündem No : 103
Karar Tarihi : 09.04.2012
Karar No : 2012/UH.II-1691
BAŞVURU SAHİBİ:
Yeşilyol Ormancılık İnşaat Mühendislik Müşav. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. , MEYDAN MAHALLESİ CUMHURİYET CADDESİ HAMİDİLER İŞ MERKEZİ KAT:3 NO:304 BATMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Diyarbakır Orman Fidanlık Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmesi, Yenişehir Silvan Yolu 3. Km 21100 DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/14060 İhale Kayıt Numaralı "Diyarbakır Fidanlık Şefliği Torba,Saksı,Sepet İle Yere Repikaj Ve Ot Alma" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

05.04.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.10.00.00-101.04-.H.[1237].(0109)./2012-5Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Diyarbakır Orman Fidanlık Müdürlüğü Döner Sermaye İşletmesitarafından 22.02.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Diyarbakır Fidanlık Şefliği Torba, Saksı, Sepet ile Yere Repikaj ve Ot Alma” ihalesine ilişkin olarak Yeşilyol Ormancılık İnşaat Mühendislik Müşav. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 12.03.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.03.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 26.03.2012tarih ve 11819sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.03.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

Tekliflerinin yaklaşık maliyete göre aşırı düşük bulunması nedeni ile Komisyon Başkanlığınca savunma vermelerinin istendiği, buna karşılık idari şartnamede en avantajlı teklifin sadece fiyat esasına göre belirlenmiş olduğu ve bu nedenle de teklif edilen en düşük fiyatın en avantajlı fiyat olarak kabul edileceği belirtilmiş olduğundan vermiş oldukları teklifin kabulünü talep ettikleri; ayrıca fidanlık sahası içinde yapılacak çalışmalara ilişkin hazırlanan teknik şartnamede her türlü araç, ekipman ve malzemelerin yükleniciye ait olduğu belirtilmiş, ancak, idari şartnamede ise bu araç, ekipman ve malzemeler hakkında herhangi bir bilgi verilmediği (kaç adet istendiği, gerekli özellikler), yine fidanlık sahası içinde çalışması istenen işçi sayısının belirtilmediği, işçilere ait sigorta risk prim oranının da belirtilmediği, sahada kaç tane işçi bulunması gerektiği ve sigorta risk prim oranı belirtilmediğinden bu durumun yaklaşık maliyetin hesaplanmasında değişken sonuçlara mahal vermekte olduğunu ve kesin bir yaklaşık maliyet hesabının oluşturulmasında yetersiz kaldığını belirterek verdikleri teklifin en uygun teklif olduğunu savundukları, ancak savunmalarında belirttikleri hususların dikkate alınmadığı ve işçi sayılarının Komisyonca belirtilen ve işin zamanında bitirilebilmesi için gerekli en az adam/ay sayısı olan 54,05 gibi kesinlik dahi belirtmeyen bir sayıdan daha az olması nedeniyle kabul görmediği ve ihalenin de kendilerinden çok daha yüksek teklif veren Meşe Ormancılık Ltd. Şti.'nde kaldığını, kesinleşen ihale kararı ile sonucu öğrendikleri ve idareye şikâyet başvurusunda bulundukları, ancak idarenin kararını değiştirmediği, Kamu İhale Kurumu tarafından kendilerince 4734 sayılı Kanun’a aykırılık teşkil eden bu kararın değiştirilip ihalenin firmalarında bırakılması gerektiği; ayrıca daha önceden aynı fidanlık sahası (bugünkü Orman Fidanlık Müdürlüğü sahası) için yapılmış ve sürekli en düşük teklifi veren firmada karar kılınmış ihale tarzının değiştirilip yeni bir sistem oluşturulmasının tamamıyla devlet menfaatlerini ve kamu yararını gözetmeyen bir sistem olması nedeniyle kabul edilmemesi gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yaklaşık maliyetin tespitine yönelik olarak; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde, “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7 nci maddesinde, “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde, “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde, “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinde çeşitli düzenlemeler yer almaktadır.

Anılan Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde ise:

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.”

hükmü yer almaktadır.

Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde:

“78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.

78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir. Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi hallerde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

_78.5.__(Değişik:__9/2/2011 -27841 RG/ 2. md.)_Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanması zorunludur. …

_78.5.1. (Ek:__9/2/2011 -27841 RG/ 2. md.)_Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” hükmüne yer verilmiştir. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, idarece birim fiyat teklif cetveli hazırlanırken işçi sayısı üzerinden teklif alınması uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri bulunup bulunmadığı belirlenecektir. Buna göre, işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunması halinde, idare bu iş kalemi/kalemleri için teklife esas alınacak birimi, “işçi sayısı” yerine, o iş kalemini/kalemlerini oluşturan unsurları dikkate almak suretiyle kendisi belirleyerek birim fiyat teklif cetvelinde ait olduğu iş kaleminin/kalemlerinin “birim” sütununa yazacaktır.

_78.5.2. (Ek:__9/2/2011 -27841 RG/ 2. md.)_İşçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarının ihale dokümanında, ihale konusu işin tamamı için çalıştırılması öngörülen asgari toplam personel sayısı belirlenecek, ayrıca bu sayının içinde yer alan ve işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen her bir iş kalemi kapsamında çalıştırılacak olan asgari personel sayısı da belirtilecektir. Bu ihalelerde, asgari işçilik maliyetinin ihale konusu işte çalıştırılacak toplam personel sayısı üzerinden hesaplanması zorunludur.

78.6. Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.

78.7.__(Değişik: 20 /8 _/_2011 _-28031 R.G./ 28 md.)_Yaklaşık maliyet içerisinde yer alan işçilik maliyeti; çalıştırılacak personel sayısı ile brüt asgari ücret tutarı ve bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı dikkate alınarak hesaplanacaktır. İstekliler tarafından yaşlılık aylığı veya emekli aylığı bağlanmış olan personel çalıştırılacağı belirtilmiş olsa dahi işveren paylarının hesabında bu hususlar dikkate alınmayacaktır. İdarelerce yaptırılacak işin niteliği dikkate alınarak brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak ücret belirlenebilecek, ancak brüt asgari ücretin işverene maliyetinin (%) fazlası olarak belirleme yapılmayacaktır.

78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.

78.9. İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek ve yol maliyetlerinin istekli tarafından karşılanmasının öngörüldüğü hallerde, bu maliyetlerin brüt tutarları dikkate alınacaktır.

78.10. Nakdi olarak ödenecek brüt yemek ve yol bedeli üzerinden işveren sigorta primi ayrıca hesaplanacak ve yemek bedeli hesaplanırken yemek prim istisna tutarı da dikkate alınacaktır.

78.11. İhale konusu hizmetin iş kazası ve meslek hastalığı bakımdan gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılacak ve bu prim oranına idari şartnamenin ilgili maddesinde yer verilecektir. Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne yazılacak yazılarda; prim oranının doğru belirlenmesi için ihale konusu işin niteliği ihale dokümanında yapılan düzenlemeler esas alınarak ayrıntılı bir şekilde belirtilecektir. İdareler, sözleşmenin uygulanması aşamasında aylık prim ve hizmet belgelerindeki prim oranının prim tarifesine uygun olup olmadığını kontrol ederek, hakediş ödemelerini yapacaklardır.

…

78.18. Yemek, yol ve giyecek gibi ihtiyaçların isteklilerce karşılanmasının öngörülmediği durumlarda ise idari şartnamelerde bunlara ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmayacak ve sözleşmenin uygulanması sırasında yükleniciden çalışanlara ait bu tür giderleri karşılaması istenmeyecektir.

78.19. Personele ilişkin giyecek giderleri, işin yapılması sırasında personelce kullanılması istenen kıyafetle ilgili olduğundan giyecek giderinin işçilere aylık veya nakdi olarak ödeneceğine dair bir düzenleme yapılmayacak, giyecek giderleri için parasal tutar öngörülmeyecek ve giyeceğin özellikleri ile sayısı ihale dokümanında belirtilecektir. Ancak süresi 3 ay ve daha az olan personel çalıştırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında giyecek giderine yer verilmeyecek ve istekliler giyecek giderini tekliflerine dahil etmeyecektir.

78.20. İşin yürütülmesinde görev alacak ve haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarenin iş yerinde geçirecek şef, müdür, koordinatör gibi personel için ücret ödenmeyeceğine ve teklif fiyata dahil edilemeyeceğine dair düzenleme yapılmayacaktır. Şef, müdür, koordinatör gibi personel öngörülmüşse bu personelin toplam personel sayısına ve teklif fiyata dahil olduğu kabul edilecektir.

78.21. Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır.

_78.22. (Değişik:__9/2/2011 -27841 RG/ 3. md.)_Birim fiyat teklif cetvellerinde işçilik maliyeti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalar ve malzeme gideri ile brüt asgari ücretin üzerinde ücret öngörülen personel varsa bunlara ilişkin maliyetlerin ayrı ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi gerekmektedir. Ancak, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasına göre işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesinin birim fiyat teklif cetvelinde, bu iş kalemi/kalemleri kapsamındaki işlerde çalıştırılmak üzere ihale dokümanında asgari sayısı belirtilen personele ilişkin maliyetlere işçilik kaleminde değil, ait olduğu iş kalemi içerisinde yer verilecek ve istekliler de tekliflerini buna göre sunacaklardır.

Bununla birlikte, söz konusu personelin fazla çalışma yapması ve/veya ulusal bayram ve/veya genel tatil günlerinde çalıştırılması öngörülüyor ise, 78.8. maddesine göre çalışılacak gün ve personel sayısı ile toplam fazla çalışma saati belirlenirken, bu personel de dikkate alınmak suretiyle maliyet hesaplaması yapılarak ulusal bayram ve genel tatil günleri iş kalemi ile fazla çalışma iş kalemine dahil edilecektir.

Teklif fiyatına dahil edilmesi öngörülen malzemelerin tamamı tek bir iş kalemi olarak kabul edilmek suretiyle birim fiyat teklif cetvelinde malzeme için tek bir satır açılması halinde “birim” sütununda “ay” veya “gün” ibaresine yer verilecek, her bir malzeme için ayrı satır açılması halinde ise “birim” sütununa malzemenin türüne göre adet, kg, lt, m, kutu, paket vb. yazılacak ve “miktar” sütununda işin toplam süresi boyunca kullanılması öngörülen malzeme miktarı (toplam adet, kg, lt, m, kutu, paket vb.) belirtilerek teklif alınacaktır.

…

78.27.__(Değişik: 20 _/__4/_2011 -27 911 _R.G./ 20._m d .) Hizmet alımlarında idareler ve isteklilerin yararlanması amacıyla hazırlanan birim fiyat teklif cetveli örnekleri (Ek-H.2) ve (Ek-H.3)’de yer almaktadır.”

açıklamaları,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde:

“ _79.1.__(Değişik: 9/2/2011 -27841 RG/ 4. md.)_Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

…

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

79.7. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurumca ilgililerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “işçilik hesaplama modülü”ne (www.kik.gov.tr) adresinden ulaşılabilecektir.”

açıklamaları,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81 inci maddesinde ise:

“ 81.1. Fiyat farkı; ihale tarihi itibarıyla geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücret dikkate alınarak hesaplanacaktır. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin idari şartname ve sözleşme tasarılarında, fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmesi zorunludur. ”

Açıklamaları yer almaktadır.

İdare tarafından hazırlanan İhale Onay Belgesi’nde yaklaşık maliyet olarak 131.702,82-TL belirtildiği görülmektedir. İdare tarafından Kuruma gönderilen ihale işlem dosyasında “Keşif Özeti” yer almaktadır. Anılan “Keşif Özeti”nin sonunda, “ iş bu keşif özeti Orman Genel Müdürlüğü’nün 2012 yılı birim fiyat cetveli esas alınarak düzenlenmiştir. ” belirlemesi yer almaktadır.

İdare tarafından hazırlanan idari şartname’nin ilgili bölümleri aşağıdaki gibidir:

“Madde 2 - İhale konusu işe ilişkin bilgiler

_2.1._İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Diyarbakır Fidanlık Şefliği Torba, Saksı, Sepet ile Yere Repikaj ve Ot Alma

…

Madde 7 - İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri

…

h) İsteklinin kendisinin veya yönetici kadrosu ile işi yürütecek teknik personelin eğitimi ve teknik niteliklerini gösteren belgeler

Gerçek kişi olması halinde: İlk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış "Ormancılık ve Orman ürünleri bürolarının kuruluş ve çalışma esasları yönetmeliğine" göre düzenlenmiş, orman mühendisleri odasına kayıtlı, ruhsatlı ve çalışanlar listesine kayıtlı olduğunu gösterir belgeler.

Tüzel Kişi Olması Halinde: "Ormancılık Ve Orman Ürünleri Bürolarının Kuruluş ve Çalışma Esasları Yönetmeliği"nin 13. ve 14. maddelerine göre kurulmuş olması veya ticaret sicil gazetesinde yayınlanmış ana sözleşmesinde, 5531 sayılı Kanun’un 4. maddesinde sayılan ve içinde uzmanlık konuları işleri yapmaya yetkili, ortakları arasında ya da daimi teknik personel kadrosunda Orman Mühendisleri, Odasında kayıtlı, ruhsatlı ve çalışanlar listesine kayıtlı Orman Yüksek Mühendisi ve Orman Mühendisi bulunan tüzel kişi olması koşuluyla mevzuatı gereği tüzel kişiliğin siciline kayıtlı bulunduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin sicile kayıtlı olduğuna dair belgeler.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:
Fidan üretimi ve ağaçlandırma işleri benzer iş olarak kabul edilmiştir.

…

Madde 12 - İşin yapılacağı yerin görülmesi

12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.

Madde 13 - İhale dokümanına ilişkin açıklama yapılması

…

Madde 25 - Teklif fiyata dahil olan giderler

_25.1._İlgili mevzuatı gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İlgili mevzuatı gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.

…

Madde 46 - Fiyat farkı

46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır.

46.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

Madde 47 - Diğer Hususlar

47.1. Bu madde boş bırakılmıştır.”

Öte yandan Birim Fiyat Teklif Cetveli örneğinin aşağıdaki gibi olduğu görülmektedir:

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Plantuvarla araziye yapraklı fidan repikajı

1000 Adet

87

2

Hacmi 11.1 ile 22 litre arasında ( çapı 19.1- 25 cm ) olan kaplardaki fidanlarla araziye repikaj yapılması

1000 Adet

10

3

Ot yoğunluğu % 40 ve daha az (bir defa)

Da

22

4

Yastık yolları temizliği (çıkan materyalin parsel dışına taşınması dahil)

100 Metre

188

5

Hacmi 1,4 - 4 litre arasındaki (Çapı 9 - 13 cm) olan kaplara repikaj

1000 Adet

200

6

Hacmi 11,1 - 22 litre arasındaki (Çapı 19,1 - 25 cm) kaplara repikaj

1000 Adet

15

Bu çerçevede anılan ihale onay belgesi ekindeki yaklaşık maliyet bileşenlerinden ve (ihale komisyonu imzalı) 01.03.2012 tarihli “Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu”nda yapılan hesaplamalardan, anılan ihalenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78 inci ve 79 uncu maddelerinde belirtilen çerçevede “personel çalıştırmaya dayalı bir hizmet ihalesi” niteliği taşıdığı anlaşılmaktadır. Nitekim ihale komisyonu tarafından 01.03.2012 tarihinde düzenlendiği belirtilen “Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu”nda özetle:

“‘ Diyarbakır Orman Fidanlık Müdürlüğü Diyarbakır Fidanlık Şefliğinin, 2012/14060 sayılı ‘Yastık Yapımı, Fidan Sökümü ve Fidan Yükleme’ işine ait ihale 22.02.2012 Çarşamba günü saat 14:00’da, 4734 sayılı Kanun’un 19 uncu maddesi gereğince açık ihale usulü ile gerçekleştirilmiş olup, teklifler arasında aşırı düşük olanlar bulunduğu için aşırı düşük tekliflerden savunma istenmiştir.

Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 64.1 ve 79 uncu maddelerine uygun olarak, Diyarbakır Orman Fidanlığında öteden beri yapıla gelen aynı tür işlerdeki işçi verimleri de dikkate alınarak aşağıdaki dökümü yapılan en az maliyet miktarı belirlenmiştir.

_1- 2012 yılının ilk altı ayı için 16 yaşından büyüklere ödenecek brüt günlük asgari ücret 29,55-TL (Belgesi ekli). Poz No:3504.1 İşçi ile (_plantuvarla) yapraklı fidan repikajı: 87.000 adet işi 1 işçi günde 250 adetten 348 günde tamamlar. 348 x 29,55 TL = 10.283,40-TL

2- Poz No:3505.4. Hacmi 11.1 ile 22 litre arasında ( çapı 19.1- 25 cm ) olan kaplardaki fidanlarla araziye repikaj yapılması: 10.000 adet işi 1 işçi günde 50 adetten 200 günde tamamlar. 200 x 29,55 = 5.910,00-TL

3- Poz No:3803.1. Ot yoğunluğu %40 ve daha az (bir defa) ot alma, seyreltme:22.000 m2 işi 1 işçi günde 228 m2’den 96,49 günde tamamlar. 96,49 x 29,55 TL = 2.851,28-TL

4- Poz No:3805.1. Yastık yolları temizliği (çıkan materyalin parsel dışına taşınması dahil): 18.800 m işi 1 işçi günde 700 m’den 26,86 günde tamamlar. 26,86 x 29,55 TL = 793,71-TL

5- Poz No:4403.2. Ekim Hacmi 1,4 - 4 litre arasındaki (Çapı 9 - 13 cm) olan kaplara repikaj. (Polietilen torba veya kabın doldurulması, repikaj yapılması, taşınması, yastıklara dizilmesi ve sulanması): 200.000 adet işi 1 işçi günde 250 adetten 800 günde tamamlar. 800 x 29,55 TL = 23.640,00-TL

6- Poz No:4403.4. Hacmi 11,1 - 22 litre arasındaki (Çapı 19,1 - 25 cm) kaplara repikaj. (kabın doldurulması, repikaj yapılması, taşınması, yastıklara dizilmesi ve sulanması): 15.000 adetlik işi 1 işçi günde 100 adetten 150 günde tamamlar. 150 x 29,55 TL = 4.432,50-TL

7- Yukarıda sayılan toplam 1621,35 iş günü toplamı 54,05 adam/ay yapmaktadır. Aylık sigorta primi ve işsizlik sigortası işveren payı 190,60-TL (Dökümü ekli). 54,05 adam/ay x 190,60 TL = 10.301,93-TL

8- 2012 yılında şantiyede görev yapan Orman Mühendisine ödenecek aylık ücret 2.750,00-TL (Belgesi ekli). 2.750,00-TL x 2 ay= 5.500,00-TL

9- Yukarıda sayılan iş gücü toplamı 54,05 adam/ay yapmaktadır. 2011-2012 yılına ait personel servis taşımacılığı ücreti aylık 1 personel için: 10 Km’ye kadar 55,00-TL, 10-20 Km arası 75,00-TL (Belgesi ekli). 54,05 adam/ay x 55,00-TL = 2.972,75-TL

10- İşçilerin kullanacağı araç gereç:

a) Kap ve saksı doldurmak için (800 gün + 150 gün) / 60 gün = 16 kişi için Şaşula (1000 gramlık erzak küreği) 16 adet x 19,87 = 317,92

b) Ot alma işi 3 günde tamamlanması için 40 mm spatula 20 adet x 3 TL = 60,00-TL

c) Nitril eldiven (her işçi için günde bir çift) 27 kişi x 60 gün x 0,67 TL = 1.085,40-TL

d) Kürek (her işçiye bir adet) (6,50-TL (sap) + 3,75 TL (kürek) + %18 KDV) = 12,095 TL x 27 kişi = 326,56-TL

e) Tüp kesmek için bıçak (a bendindeki her işçiye iki adet) 16 kişi x 2 adet x 5,90 TL= 188,80-TL

11- Kap ve saksı harcı taşımak için sürücü ve yakıt dahil römorklu traktör. Günlüğü 150-TL (belgesi ekli) x 60 gün = 9.000-TL,

12- Sözleşme damga vergisi 869,00-TL,

13- Damga vergisi 869,00-TL,

14- Karar pulu 521,00-TL

Yukarıda sayılan 14 kalem giderin toplamı kârsız maliyet olarak 79.923,25-TL’dır. Bu analiz raporu tarafımızdan düzenlenmiştir. 01.03.2012 ”

Hususları belirtilmektedir.

İhale komisyonunca, yaklaşık maliyeti 131.702,82-TL olan anılan ihalede, geçerli 10 tekliften teklif tutarı 106.769,00-TL olan Hisarlı İnş. Orm. Oto. Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti. dışında kalan 9 isteklinin tekliflerinin aşırı düşük bulunduğu ve savunmalarının istenmesine karar verildiği ve bu isteklilere yazı gönderildiği görülmüştür.

Nitekim (itirazen şikâyet başvurusunda bulunan) Yeşil Yol Orm. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.’ne hitaben İhale Komisyonu Başkanlığı’nın 23.02.2012 tarihli yazısında özetle:

“ 22.02.2012 günü saat 14:00 de yapılan 2012/14060 İhale Kayıt Numaralı Fidan Üretim Sahasında Torba Saksı Sepet ile Yere Repikaj ve Ot Alma Hizmet Alımı ihalesine 50.340,00-TL teklif vermiş bulunmaktasınız. Teklif ettiğiniz fiyat, 131.702,80-TL yaklaşık maliyetin %38,22’si kadardır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38 inci maddesi doğrultusunda, Komisyonumuz tarafından teklifiniz aşırı düşük bulunmuş ve savunmanızın istenmesine karar verilmiştir.

Birim fiyat teklif cetvelindeki iş kalemlerini de dikkate alarak, teklif ettiğiniz fiyata bu işi zamanında ve tekniğine uygun olarak nasıl gerçekleştireceğinizi, kullanacağınız iş gücü miktarını, işgücünün sigortalar ve vergiler dahil size maliyetini, orman mühendisi ücretini, çalıştıracağınız işçilerin (İl dışından geleceklerse) barınma giderlerini, servis ücretlerini, müteahhitlik kârını ve diğer sözleşme giderleri ve vergileri de gösterecek şekilde savunmanızı hazırlayarak en geç 28.02.2012 tarihi mesai bitimine kadar komisyonumuza ulaştırmanızı rica ederim. ”

Hususları belirtilmektedir.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4 üncü maddesinde;“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile … asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

(İtirazen şikâyet başvurusunda bulunan) Yeşil Yol Orm. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.‘ne hitaben İhale Komisyonu Başkanlığı’nın 23.02.2012 tarihli yazısında “ bu işi zamanında ve tekniğine uygun olarak nasıl gerçekleştireceğinizi ” ibaresinin yer aldığı, akabinde ise “…kullanacağınız iş gücü miktarını, işgücünün sigortalar ve vergiler dahil size maliyetini, orman mühendisi ücretini, çalıştıracağınız işçilerin (İl dışından geleceklerse) barınma giderlerini, servis ücretlerini, ” şeklinde hususlara değinildiği dikkate alındığında, aşırı düşük tekliflere yönelik savunma isteme yazılarında, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşen olarak iş gücü miktarının ağırlıklı bir yer tuttuğu görülmektedir. Nitekim ihale komisyonu tarafından hazırlandığı belirtilen “ Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu ”nda yapılan hesaplamada da baz alınan iş gücü miktarının önemli yer tuttuğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla iş gücü miktarının, kısa vadeli sigorta kolları prim oranının, çalıştırılacak işçilerin barınma giderlerinin ve servis ücretlerinin ne olduğu aşırı düşük teklif savunmalarında büyük önem taşıdığından, bu bileşenleri doğrudan ilgilendirip de Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca idarece hazırlanan idari şartnamenin ilgili maddelerinde belirtilmesi gereken hususların belirtilmemesinin isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük sorgulamasına esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin oluşturulmasında tereddüte neden olabileceği; anılan tereddütlerin ise ihale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu etkileyeceği sonucuna ulaşılmaktadır.

Nitekim; idarenin hazırladığı idari şartname’de, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında; “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” şeklinde öngörülen hükme ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.1 inci maddesindeki “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği … hizmetlerdir.” açıklamasına karşın, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ve kısa vadeli sigorta kolları prim oranınınidare tarafından hazırlanan ihale dokümanında belirtilmediği görülmekte olup, anılan eksikliğin isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük sorgulamasına esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin oluşturulmasında tereddüte neden olabileceği; anılan tereddütlerin ise ihale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu etkileyeceği sonucuna ulaşılmaktadır. Nitekim, idarece isteklilere gönderilen 23.02.2012 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazılarından, işgücü miktarının, işgücünün sigortalar ve vergiler dahil maliyetinin ve bununla bağlantılı giderlerin teklifte önemli bileşenler olduğu anlaşılmaktadır. Öte yandan anılan eksikliğin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.5.2inci maddesindeki;_“78.5.2. (Ek:_9/2/2011 -27841 RG/ 2. md.)İşçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarının ihale dokümanında, ihale konusu işin tamamı için çalıştırılması öngörülen asgari toplam personel sayısı belirlenecek, ayrıca bu sayının içinde yer alan ve işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen her bir iş kalemi kapsamında çalıştırılacak olan asgari personel sayısı da belirtilecektir. Bu ihalelerde, asgari işçilik maliyetinin ihale konusu işte çalıştırılacak toplam personel sayısı üzerinden hesaplanması zorunludur.” şeklindeki açıklamaya ve yine Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.11 inci maddesindeki;“78.11. İhale konusu hizmetin iş kazası ve meslek hastalığı bakımdan gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılacak ve bu prim oranına idari şartnamenin ilgili maddesinde yer verilecektir.” şeklindeki açıklamaya da aykırı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Sonuç olarak, gerek yukarıda ihale komisyonu’nca hazırlandığı belirtilen 01.03.2012 tarihli “Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu”ndaki açıklamalardan gerekse idarenin şikâyeti red yazısında yer alan “ Bu iş için İhale Komisyonu tarafından hesaplanan en az sayı ise 27 işçidir. ” ifadesinden anılan iş için ihale komisyonu tarafından öngörülen en az sayının 27 işçi olduğu, bununla birlikte idarece hazırlanan idari şartnamede kaç işçi veya en az kaç işçi şeklinde bir bilgiye yer verilmediği, yine yukarıda belirtilen “ kısa vadeli sigorta kolları prim oranları ”na ilişkin bir bilgiye de idarece hazırlanan idare şartnamede yer verilmediği, anılan eksiklerin isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük teklif sorgulamasına esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin oluşturulmasında tereddüte neden olabileceği; anılan tereddütlerin ise ihale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu etkileyeceği anlaşılmaktadır.

Ayrıca; idarece hazırlanan teknik şartnamede “ NOT: 5 kalemde kullanılacak araç, ekipman ve malzemeler yükleniciye aittir. Yeteri kadar nitelikli işçi bulundurulacaktır ve niteliksiz işçiler tespiti durumunda 1 iş günü içerisinde değiştirilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, yine (ihale komisyonu tarafından hazırlanan) “ Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu ”nda “ personel servis taşımacılığı ücreti olarak ” ve ayrıca “ bazı araç ve gereçler ” için hesaplama yapıldığı, öte yandan kesinleşen ihale kararının bildirilmesine ilişkin yazıda da itirazen şikâyet başvurusunda bulunan Yeşil Yol Orm. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.için “ 22 işçinin bu şartlarla aylık 500-TL servis ücreti ile taşıması doğru bulunmamıştır. ” ifadesinden işçilerin servis ücretlerinin ve kullanılacak araç, ekipman ve malzemelerin de teklif giderlere dahil olarak kabul edildiği görülmekte olup, idarece hazırlanan idari şartname’nin “ Teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı 25 inci maddesinde bu konuda çok açık ve net bir belirleme yer almadığı, öte yandan anılan hususun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.18 inci maddesindeki; “ 78.18. Yemek, yol ve giyecek gibi ihtiyaçların isteklilerce karşılanmasının öngörülmediği durumlarda ise idari şartnamelerde bunlara ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmayacak ve sözleşmenin uygulanması sırasında yükleniciden çalışanlara ait bu tür giderleri karşılaması istenmeyecektir. ” şeklindeki açıklamaya da aykırı olduğu, bu nedenle anılan hususlara idarece hazırlanan idari şartnamenin ilgili maddesinde yer verilmemesinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.18 inci maddesine ve yine anılan Tebliğ’in 78.21 inci maddesindeki “ 78.21. Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır. ” açıklamasına da aykırı olduğu,

Öte yandan, idarece hazırlanan idari şartname’nin “Fiyat Farkı” başlıklı 46 ncı maddesindeki; “ 46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır.” düzenlemesinin, her ne kadar ihale konusu işin süresi olarak 2 aylık bir süre öngörülmüş olsa da, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81 inci maddesindeki; “ 81.1. Fiyat farkı; ihale tarihi itibarıyla geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücret dikkate alınarak hesaplanacaktır. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin idari şartname ve sözleşme tasarılarında, fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmesi zorunludur. ” açıklamasına aykırı olduğu,

anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak; yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların sonucu oluşan belirsizliklerin, isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük sorgulamasına esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin ve diğer maliyet unsurlarının tespitinde tereddüte neden olabileceği ve bu hususun da ihale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu etkileyeceği anlaşılmaktadır. Nitekim işin yaklaşık maliyeti 131.702,82-TL olmakla birlikte ihale komisyonu tarafından 01.03.2012 tarihinde hazırlanan “Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi İçin Analiz Raporu”nda kârsız asgari maliyet olarak 79.923,25-TL hesaplandığı, anılan tutar hesaplanırken poz no’larına göre belli kabullerden hareket edildiği, örneğin; “ 87.000 adet işi 1 işçi günde 250 adetten 348 günde tamamlar. ” veya “ 10.000 adet işi 1 işçi günde 50 adetten 200 günde tamamlar. ” veya “ 22.000 m2 işi 1 işçi günde 228 m2’den 96,49 günde tamamlar. ” veya “ 200.000 adet işi 1 işçi günde 250 adetten 800 günde tamamlar.” vb. şeklinde kabullerden hareket edilerek yaklaşık olarak en az 27 işçi gibi bir rakama ulaşıldığı, ancak yukarıda belirtildiği üzere ihale dokümanında çalışacak işçi sayısına veya en az çalışacak işçi sayısına yer verilmediği görüldüğünden, anılan belirsizliğin ve yukarıda belirtilen diğer belirsizliklerin isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük sorgulamasına esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin oluşturulmasında ve diğer maliyet unsurlarının tespitinde tereddüte neden olabileceği, nitekim aşırı düşük sorgulamasına cevap veren isteklilerin cevaplarında baz aldıkları işçi sayılarının birbirinden farklılıklar gösterdiği, bu itibarla anılan tereddütlerin ihale komisyonu tarafından yapılmakta olan aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunu etkilediği anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi