KİK Kararı: 2012/UH.II-167 (9 Ocak 2012)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/002
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 09.01.2012
Karar No : 2012/UH.II-167 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Şükürcan Grup Otomosyon Temz. Hizmetleri Gıda Yemek İnşaat Medikal Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti., KALE MAHALLESİ KAPTANAĞA SOKAK MECİT TURAN İŞ MERKEZİ NO:2 KAT.4 D.67 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Samsun Özel İdaresi İnsan Kaynakları Ve İdari İşler Daire Başkanlığı, Denizevleri Mahallesi Atatürk Bulvari 8 55200 SAMSUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/159771 İhale Kayıt Numaralı "Veri Girişi Ve Otomasyon, Aşçı, Garson Ve Temizlik Personeli Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

02.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[4409].(0265)./2012-82Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Samsun Özel İdaresi İnsan Kaynakları ve İdari İşler Daire Başkanlığıtarafından 14.11.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Veri Girişi ve Otomasyon, Aşçı, Garson Ve Temizlik Personeli Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Şükürcan Grup Otomosyon Temz. Hizmetleri Gıda Yemek İnşaat Medikal Turizm San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin 09.12.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.12.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.12.2011tarih ve 53812sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.12.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan tüzel kişi isteklinin ortakları hakkında Samsun 1. Asliye Mahkemesinde dava açılmış olması nedeniyle anılan isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. İhale üzerinde kalan istekli tarafından iş ortaklığı beyannamesinin verildiği hususunda tereddütlerinin olduğu ayrıca bu beyannamenin, aşırı düşük teklif açıklaması, birim fiyat teklif mektubu ve cetvelinin ortak girişimin her iki ortağı tarafından da imzalanıp kaşelendiğinin araştırılması gerektiği,

3. İhale üzerinde kalan istekli tarafından öngörülen teklif bedelinden teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti çıkarıldıktan sonra 328 parça giyim malzemesi için sözleşme ve genel giderler dahil yalnızca 6,40 TL tutarında bedel kaldığı, söz konusu tutar ile 328 parça giyim malzemesinin temin edilmesinin mümkün olmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde; “… e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen…” hükmü,

Aynı Kanunun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17 nci maddesinde; “ İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

Yine aynı Kanunun “İsteklilerin ceza sorumluluğu” başlıklı 59 uncu maddesinde; “ Taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur.

…

Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir.” hükmü,

Yer almaktadır.

İlgili mevzuat hükümlerinde, 4734 sayılı Kanununun 10 uncu maddesinde ihale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı, aynı Kanunun 17 nci maddesinde ise ihalelerde hangi fiil veya davranışlarda bulunmanın yasak olduğunun belirtildiği, yine aynı Kanunun 59 uncu maddesinde ise bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenlerin yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamayacaklarının belirtildiği anlaşılmıştır.

İhale dosyasında yapılan incelemede, başvuru sahibi isteklinin 30.11.2011 tarihli dilekçesiyle idareye, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan Poyraz Grup Otom. Tur. Yem. Teks. Med. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin iki ortaklı bir şirket olduğu, Rasim ÜNAL ve Yasin ÜNAL isimli ortaklar aleyhine, Samsun 1 inci Asliye Ceza Mahkemesinde kamu davası açılmış olması nedeniyle anılan isteklinin ilgili mevzuat hükmü gereğince teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğini bildirdiği, anılan dilekçe üzerine idarenin 30.11.2011 tarih ve 6557 sayılı yazısıyla Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı’ndan söz konusu kişiler hakkında kamu davası açılıp açılmadığı hususunda bilgi istediği, cumhuriyet savcısı Salih Sözen imzalı 01.12.2011 tarih ve 2011/3682 Muh sayılı cevabi yazıda ise anılan kişiler hakkında “Hakaret, şantaj, kişilerin huzur ve sükununu bozma” suçlarından dolayı dava açılmış olduğu hususuna yer verildiği ve yazının ekinde davaya ilişkin iddianamenin gönderildiği tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan Poyraz Grup Otom. Tur. Yem. Teks. Med. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında “Hakaret, şantaj, kişilerin huzur ve sükununu bozma” suçlarından dolayı açılan davanın kamu ihale mevzuatına ilişkin olmadığı, ilgili mevzuat hükmünde mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı ayrıca Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı hakkında ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenlerin yargılama sonuna kadar ihalelere katılamayacaklarının belirtildiği görüldüğünden, anılan isteklinin ortakları hakkında açılan davanın kamu ihale mevzuatına ilişkin bir husus olmaması nedeniyle başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Ortak Girişimler” başlıklı 14 üncü maddesinde; “ Ortak girişimler birden fazla gerçek veya tüzel kişi tarafından iş ortaklığı veya konsorsiyum olarak iki türlü oluşturulabilir. İş ortaklığı üyeleri, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak üzere, konsorsiyum üyeleri ise, hak ve sorumluluklarını ayırarak işin kendi uzmanlık alanlarıyla ilgili kısımlarını yapmak üzere ortaklık yaparlar. İş ortaklığı her türlü ihaleye teklif verebilir. Ancak idareler, işin farklı uzmanlıklar gerektirmesi durumunda, ihaleye konsorsiyumların teklif verip veremeyeceğini ihale dokümanında belirtirler. İhale aşamasında ortak girişimden kendi aralarında bir iş ortaklığı veya konsorsiyum yaptıklarına dair anlaşma istenir. İş ortaklığı anlaşmalarında pilot ortak, konsorsiyum anlaşmalarında ise koordinatör ortak belirtilir. İhalenin iş ortaklığı veya konsorsiyum üzerinde kalması halinde, sözleşme imzalanmadan önce noter tasdikli iş ortaklığı veya konsorsiyum sözleşmesinin verilmesi gerekir. İş ortaklığı anlaşma ve sözleşmesinde, iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin taahhüdün yerine getirilmesinde müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları, konsorsiyum anlaşma ve sözleşmesinde ise, konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin, işin hangi kısmını taahhüt ettikleri ve taahhüdün yerine getirilmesinde koordinatör ortak aracılığıyla aralarındaki koordinasyonu sağlayacakları belirtilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş ortaklığı” başlıklı 32 nci maddesinde; “… (3) İş ortaklığı, başvuru veya teklifiyle birlikte pilot ortağın da belirlendiği İş Ortaklığı Beyannamesini vermek zorundadır.

(4) İş ortaklığında en çok hisseye sahip ortak, pilot ortak olarak gösterilmek zorundadır. Ancak bütün ortakların hisse oranlarının eşit olduğu veya diğer ortaklara göre daha fazla hisse oranına sahip ve hisseleri birbirine eşit olan ortakların bulunduğu iş ortaklığında ise bu ortaklardan biri pilot ortak olarak belirlenir. Ortakların hisse oranları İş Ortaklığı Beyannamesinde gösterilir…” hükmü,

İhale üzerinde kalan istekli tarafından verilen teklif dosyasında ve aşırı düşük teklif açıklamasında, anılan istekli tarafından iş ortaklığı beyannamesinin sunulduğu, beyannamede MST-Tem Med. İnş. Tem. Gıda Taş. Tur. Dan. Tic. Ltd. Şti. pilot ortak olduğunun belirtildiği, söz konusu beyannamenin, aşırı düşük teklif açıklaması, birim fiyat teklif mektubu ve cetvelinin ortak girişimin her iki ortağı tarafından da imzalanıp kaşelendiği görülmüştür. Sonuç olarak yapılan incelemede, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan bazı belgelere ilişkin olarak başvuru sahibinin 2 nci iddiasında yer alan hususların yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

3 ) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

1. İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “ 79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde; ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

...

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

...

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

...

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

...

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

...

79.4.2.24. Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.

...

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir...” açıklaması,

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde; _“2.1._İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Veri Girişi Ve Otomasyon, Aşçı, Garson Ve Temizlik Personeli Hizmet Alımı

b) Miktarı ve türü: Hizmetin miktarı ve türü ekte yer almaktadır.

S.N

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay

1

Üniversite Mezunu (Asgari Ücret %20 Fazlası+Yemek+Yol)

Kişi

13

24

2

Ön Lisans Mezunu (Asgari Ücret %10 Fazlası+Yemek+Yol)

Kişi

13

24

3

Lise Mezunu (Asgari Ücret +Yemek+Yol)

Kişi

32

24

4

Temizlik Personeli (Asgari Ücret+Yemek+Yol)

Kişi

28

24

5

Aşçı Personeli (Asgari Ücret %20 Fazlası+Yemek+Yol)

Kişi

1

24

6

Garson Personeli (Asgari Ücret+Yemek+Yol)

Kişi

3

24

7

Kıyafet Bedeli (Her bir personel için; Temizlik personeline, 2 çift ayakkabı, 4 adet iş elbisesi (Pantolon-Gömlek), Garsonlara 4 adet pantolon, 4 adet gömlek ve 4 adet de papyon, Aşçıya 4 adet pantolon, 4 adet aşçı gömleği ve 4 adet aşçı kepi)

Kişi

32

1

1. Yapılacağı yer: İl Özel İdaresi Hizmet Birimleri” düzenlemesi,

Yine idari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “25.1. İstekliler tekliflerine vergi( KDV Hariç), resim, harç ve benzeri, her türlü sigorta, giderlerini dahil edeceklerdir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Sıra No İşçinin Pozisyonu Asgari Ücretten Fazlası %
1 Üniversite Mezunu Veri Girişi ve Otomasyon % 20 Fazlası
Personeli (Asgari Ücret %20 Fazlası+Yemek+Yol)
2 Yüksekokul Mezunu Veri Girişi ve Otomasyon % 10 Fazlası
Personeli (Asgari Ücret %10 Fazlası+Yemek+Yol)
3 Lise Mezunu Veri Girişi ve Otomasyon Personeli Asgari Ücret
(Asgari Ücret+Yemek+Yol)
4 Temizlik Personeli (Asgari ücret+Yemek+Yol) Asgari Ücret
5 Aşçı Personel % 20 Fazlası
(Asgari Ücret %20 Fazlası+Yemek+Yol)
6 Garson Personel (Asgari Ücret+Yemek+Yol) Asgari Ücret

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

-Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 22 (yirmiiki) gün, yemek masrafı aylık gün sayısı olarak 22 (yirmiiki) gün esas alınacaktır.
-Personelin yol gideri günlük brüt (7,00 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir.
-Personelin yemek gideri günlük brüt (5,00 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yemek giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir.
-Teknik Şartnamenin 14 üncü maddesinde evsafı yazılı kıyafetler ayni olarak verilecektir.

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1,5 (bir nokta beş) olarak tespit edilmiştir .” düzenlemesi,

Teknik şartnamenin “Yüklenici Personelinin Giyim Kuşam Şekli” başlıklı 12 nci maddesinde; “12.1- Yüklenici tarafından, çalıştıracak temizlik, aşçı ve garson personellerine bu şartnamenin 14. maddede belirtildiği üzere kıyafet verilir.

12.2- Diğer görevliler için kıyafet zorunluluğu bulunmamaktadır. Kıyafet tahsis edilen görevliler bu kıyafetle iş yapmak mecburiyetinde olup, görevliler kıyafetlerini daima temiz ve muntazam bir şekilde bulundurmakla mükelleftir. Yırtık, sökük, ütüsüz, kirli giysili eleman çalışmayacaktır.” düzenlemesi,

Yine teknik şartnamenin “Personel Kıyafetleri” başlıklı 14 üncü maddesinde; “Yüklenici; Temizlik Personeline: her bir personel için 2 çift ayakkabı, 4 adet iş elbisesi (Pantolon-Gömlek) verecektir.

Garsonlara: her bir personel için 4 adet pantolon, 4adet gömlek ve 4 adet de papyon verecektir.

Aşçıya: 4 adet pantolon, 4 adet aşçı gömleği ve 4 adet aşçı kepi verecektir.” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

İhale dosyasında idarece yaklaşık maliyet tutarının 3.677.377,05 TL, yüklenici karının ise 596.875,25 TL olarak belirlendiği, bu durumda karsız yaklaşık maliyet tutarının (3.677.377,05 TL-596.875,25 TL=) 3.080.501,80 TL olacağı, yalnızca ihale üzerinde kalan isteklinin teklif etmiş olduğu bedelin karsız yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu görülmüştür. İhalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin ise 3.073.907,52 TL olduğu, ihalede teklif edilen tüm bedellerin bu tutarın üzerinde olduğu tespit edilmiştir.

İhalede aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan tek istekli olan ihale üzerinde kalan istekliden, idarenin 16.11.2011 tarih ve 6306 sayılı yazısı ile teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, anılan isteklinin 21.11.2011 tarihli teklif açıklamasını idareye sunduğu, teklif açıklamasının idarece incelenmesi neticesinde açıklamanın uygun bulunduğu ancak açıklama içeriğinde giyim malzemeleri için öngörülen tutarların ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı değerlendirildiğinden idarece ilgili vergi dairesine bildirimde bulunulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde, yol ve yemek gideri dahil işçilik maliyeti için 6 kalemde toplam 3.073.907,52 TL, toplam 216 parça giyim malzemesi için, kişi başı ortalama 0,20 TL olmak üzere, % sözleşme ve genel giderler dahil 6,40 TL olmak üzere toplam teklif bedeli olarak ise 3.073.913,92 TL bedel öngörüldüğü, anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında giyim giderinin tevsiki amacıyla Uygar Ceren/İz Tekstil’den alınmış SMMM onaylı ve ilgili mevzuat hükmünde belirtilen beyan ifadesine yer verilen 13.11.2011 tarihli proforma faturanın sunulduğu, proforma faturanın ekinde ise SMMM tarafından düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yer aldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.16 ncı maddesinde düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ihale tarihine ilişkin son geçici vergi beyanname dönemine göre düzenlenmesinin esas olduğu, ancak belli koşullarda söz konusu tutanakların bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak da düzenlenebileceğinin belirtildiği, örneğin 11.1.2010 tarihinde yapılan ihalede son geçici vergi beyanname döneminin “Ekim-Kasım-Aralık 2009” olduğu, 15.7.2010 tarihinde yapılan ihalede ise son geçici vergi beyanname döneminin “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” olduğu ifade edilmiştir. Başvuruya konu ihalenin tarihinin 14.11.2011 olduğu dikkate alındığında, ihale tarihine ilişkin son geçici vergi beyanname döneminin “Temmuz-Ağustos-Eylül 2011” olduğu, bir önceki son geçici vergi beyanname döneminin ise “Nisan-Mayıs-Haziran 2011” olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte, başvuruya konu ihalede, ihalenin tarihinin 14.11.2011 olmasına rağmen, ihale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan teklif açıklamasında, giyim giderinin tevsiki amacıyla sunulan proforma faturanın ekinde yer alan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında tespit yapılan döneme ait yasal defterlerin 2010 dönemine ilişkin olduğu ayrıca defterlerin tasdik tarihinin 21.12.2009 olduğunun belirtildiği görülmüştür. Özetle, açıklama içeriğinde yer alan proforma fatura ve proforma faturaya ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan bilgiler arasında uyumsuzluk olduğu, anılan tutanağın giyim giderine ilişkin proforma faturanın ait olduğu dönemden farklı bir döneme ilişkin yasal defter ve belgelere göre düzenlendiğinin belirtildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu maliyet/satış tutarı tespit tutanağının ilgili kısmının aşağıda yer alan tablodaki gibidir.

Dönemi

Defterin Cinsi

Tasdik Makamı

Tasdik

Tarih

No

2010

Yevmiye/İşletme Defteri

Ankara 34. Noteri

21/12/2009

31892

2010

Envanter Defteri

Ankara 34. Noteri

21/12/2009

31933

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; ihale üzerinde kalan istekli tarafından verilen teklif açıklamasında giyim giderinin tevsiki amacıyla proforma fatura sunulduğu, ihalenin tarihinin 14.11.2011 olmasına rağmen, proforma faturanın ekinde yer alan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında tespit yapılan döneme ait yasal defterlerin 2010 dönemine ilişkin olduğu ayrıca defterlerin tasdik tarihinin 21.12.2009 olduğunun belirtildiği, sonuç olarak proforma fatura ile proforma faturanın ekinde yer alan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan bilgilerin birbiri ile uyumsuz olduğu görüldüğünden anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığı görüldüğünden teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde kalan istekli olan MST-Tem Med. İnş. Tem. Gıda Taş. Tur. Dan. Tic. Ltd. Şti.+ Beker Enr. Elk. İnş. Müş. Em. Gıda ve Tem. Hiz. Taah. Tic. Ltd. Şti. (Ortak Girişimi)’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak tekliflerin değerlendirilmesi aşaması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasında; İdarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu ifade edilmiştir.

Anılan Kanunun 36. maddesinde;“Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü yer almakta olup, 37. maddesinde ise;“… Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 56. maddesinin 2. fıkrasında; Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağının, başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun içerecek şekilde düzenleneceği belirtilmiş, 3. fıkrasında ise; Başvuru veya teklif zarfları, alınış sırasına göre inceleneceği, açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde teklif zarfları açılmadan önce, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde ise son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda yaklaşık maliyet açıklanacağı, zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğunun, Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterileceği, ihale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar duyurularak tutanak düzenleneceği, bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamayacağı kuralı altına alınmıştır.

İhale dokümanı incelendiğinde; idarece, ihalenin 14.11.2011 tarihinde saat 09.30’da yapıldığı, aynı gün saat 09.45’te düzenlenen ilk zarf açma ve belge kontrol tutanağında Star Tem. İnş. Gıda Mob. Tar. Hayv. Tur. Öz. Eğ. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin iş hacmine ilişkin belgeleri sunmuş olarak göründüğü, ancak yine aynı gün saat 10.00’da düzenlenen detaylı zarf açma ve belge kontrol tutanağında, anılan isteklinin iş hacmine ilişkin belgeleri sunmamış olarak göründüğü ve ihalenin ikinci zarf açma ve belge kontrol tutanağına göre sonuçlandırılarak anılan isteklinin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdarece tekliflerin alınması ve açılması aşamasında, zarf açma ve belge kontrol tutanağına ilişkin olarak, 15 dakika arayla iki farklı tutanak düzenlenmiş olması sonucunda isteklilerde tereddüt hasıl olduğu, bu itibarla idarece tesis edilen söz konusu işlemin anılan Kanunun 5. maddesinde belirtilen güvenirlik ilkesine aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından, ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin karara katılmıyoruz.

Adem KAMALI Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi Kurul Üyesi