KİK Kararı: 2012/UH.II-1416

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/019
Gündem No : 86
Karar Tarihi : 19.03.2012
Karar No : 2012/UH.II-1416
BAŞVURU SAHİBİ:
Akı Temizlik Peyzaj Pers. Destek Hizm. İnş. Otomasyon Tur. San. Tic. Ltd. Şti., YILDIZ EVLER MAHALLESİ 712 SOKAK NO:1/5 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karatay Belediye Başkanlığı (Park Ve Bahçeler Müdürlüğü), Akçesme Mah. Garaj Cad. 5 42020 KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/207857 İhale Kayıt Numaralı "Muhtelif Park Ve Bahçe İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.03.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.H.[864].(0109)./2012-3Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karatay Belediye Başkanlığı Park ve Bahçeler Müdürlüğütarafından 25.01.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Muhtelif Park ve Bahçe İşleri” ihalesine ilişkin olarak Akı Temizlik Peyzaj Pers. Destek Hizm. İnş. Otomasyon Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 08.02.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.02.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.02.2012tarih ve 7932sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.02.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağının düşünüldüğü hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

İhale komisyon kararında, geçerli teklifler içerisinde en düşük teklif sahibi olan Profil İnş. Nak. Mak. Mad. Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Ernak Katı Atık Yön. San. ve Tic. Ltd. Ortak Girişiminin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olduğuna karar verildiği, anılan ortak girişimin teklifinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi gerektiği, nitekim anılan ortak girişimin teklif ettiği bedelin yaklaşık maliyete oranı açısından % 27,78'lik bir tenzilat söz konusu olduğu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi" başlıklı 9 uncu maddesinin 3 üncü fıkrası hükmüne göre, idarece hesaplanan yaklaşık maliyete göre % 20'den fazla tenzilatlı teklif olduğundan aşırı düşük olarak değerlendirilip sorgulama yapılması gerektiği, ayrıca birim fiyat cetvelinde yazılı olan işçilik ve araç/gereç/makine ile imalatlar ve bunlarla ilgili teknik şartnamede yapılan açıklamalar ışığında yapılan hesaplamalar ekonomik açıdan en avantajlı kabul gören teklifin aşırı düşük olduğunu gösterdiği, anılan ortak girişimin teklifinin teklif fiyata dahil olması gereken tüm masrafları karşılamadığı belirtilerek, sonuç olarak anılan ortak girişimin teklifinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yaklaşık maliyete ilişkin olarak Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin; “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin (f) bendinde, “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7 nci maddesinde, “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde; “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde, “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinde çeşitli düzenlemeler bulunmakta olup,

Anılan Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde ise:

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde çeşitli açıklamalar yer almakta olup, anılan Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde ise:

“ _79.1.__(Değişik: 9/2/2011 -27841 RG/ 4. md.)_Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

79.2. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

…

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

79.7. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurumca ilgililerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “işçilik hesaplama modülü”ne (www.kik.gov.tr) adresinden ulaşılabilecektir.” açıklamaları,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81 inci maddesinde de:

“ 81.1. Fiyat farkı; ihale tarihi itibarıyla geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücret dikkate alınarak hesaplanacaktır. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin idari şartname ve sözleşme tasarılarında, fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmesi zorunludur. ” açıklamaları yer almaktadır.

İdare tarafından hazırlanan İhale Onay Belgesi’nde yaklaşık maliyet olarak 2.414.572,48-TL belirtildiği görülmektedir. İdare tarafından Kurumumuza gönderilen ihale işlem dosyasında “Yaklaşık Maliyet İcmal Tablosu” yer almakta olup, anılan tablonun 3 firmadan “fiyat soruşturması” yapılmak ve teklif edilen fiyatların ortalaması alınmak suretiyle oluşturulduğu anlaşılmaktadır.

Öte yandan idare tarafından alınan 31.01.2012 tarihli “İhale Komisyon Kararı”nda ise özetle:

“…

Söz konusu işin yaklaşık maliyeti Park ve Bahçeler Müdürlüğü tarafından Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8 inci maddesinin 2 nci fıkrasının (ç) bendi gereği ve 10 uncu maddesinin 5 inci fıkrasına göre iş kalemleri üzerinden piyasadan fiyat araştırması yapılarak bulunmuştur.

Açıklanan teklifler neticesi, işin yaklaşık maliyetinde Asgari Maliyet belirli olmadığından İhale Komisyonunca tekrar değerlendirilerek, KİK Genel Tebliği’nin 78.5.2 inci maddesi de dikkate alınarak Asgari Maliyet hesabı yapılması gerekmektedir.

Buna göre, çalışacak asgari personel sayısı ihale dokümanında belirtilen hizmet alımının Asgari Maliyeti belirlenmesi için KİK İşçilik Hesaplama Modülü, SGK İl Müdürlüğü İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları Prim Oranı yazısı, İdaremizin 22.11.2011 tarihinde yaptığı Muhtelif Araç Kiralama Hizmet Alımı ihalesine ait Yüklenicinin teklif ettiği araç fiyatları ve Devlet Su İşleri 2011 Yılı Birim Fiyatlarının 37.091 Poz Nolu Makine ile Çim ve Çayır Biçme %25 Müteahhit karı genel giderler ve işçilik dahil fiyatı 1-da 9,60-TL, (Kârsız 7,68-TL), 37.002 Poz Nolu 35 HP’lik Traktör ile toprağın 20-25 cm derinliğinde sürülmesi, 1 dekar 17,69-TL (Kârsız 14,15) dikkate alınarak aşağıdaki şekilde bulunmuştur.

Hizmet alımı işi, iş kalemleri üzerinden birim fiyat olduğundan ve ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanması öngörülmediğinden dolayı, Asgari Maliyet hesaplanması toplam işçi sayısı üzerinden ve Asgari Ücret Birinci Altı Ay ve İkinci Altı Ay dilimleri üzerinden hesaplanmıştır.

8- Ay Çalışacak İşçi Sayısı:

Çim Alanlarının Makine ve Makas ile Biçilmesi = 18-Kişi,

Düz İşçi Çalıştırılması = 78-Kişi,

Erbap İşçi Çalıştırılması= 2-Kişi,

Ziraat veya Orman Mühendisi Çalıştırılması = 1-Kişi,

Bahçıvan Çalıştırılması = 1-Kişi

TOPLAM: 100-Kişi

7-Ay Çalışacak İşçi Sayısı:

Çim Alanlarının Hortumla (el ile) Sulanması = 40-Kişi,

5-Ay Çalışacak İşçi Sayısı

Ağaç Araları Yabancı Ot Temizliği = 20-Kişi,

GENEL TOPLAM = 160-Kişi

Dolayısı ile Toplam 160 kişinin 100 kişisi 8 ay, 40 kişisi 7 ay, 20 kişisi 5 ay çalışma yapacaktır.

İşe en geç 1 Nisan 2012’de başlanıldığı takdirde 3 Ay Asgari Ücret Birinci Altı Ay diliminden 160 kişi, Asgari Ücret İkinci Altı Ay diliminden 5 ay 100 kişi, 4 ay 40 kişi, 2 ay 20 kişi çalışma yapacaktır.

Asgari Ücret Birinci Altı Ay Dilimi 1.123,11-TL * 160 kişi * 3 ay = 539.092,80-TL,

Asgari Ücret İkinci Altı Ay Dilimi 1.191,52-TL * 100 kişi * 5 ay = 595.760,00-TL,

Asgari Ücret İkinci Altı Ay Dilimi 1.191,52-TL * 40 kişi * 4 ay = 190.643,20-TL,

Asgari Ücret İkinci Altı Ay Dilimi 1.191,52-TL * 20 kişi * 2 ay = 47.660,80-TL,

3 adet * 240 gün = 720 gün Kontrol Aracı (şoför dahil) çalıştırılması = 72,40-TL * 720 gün = 52.128,00-TL,

3 adet * 240 gün = 720 gün Damperli Kamyonet (şoför dahil) çalıştırılması = 72,40-TL * 720 gün = 52.128,00-TL,

Makine ile Çim Biçim 10.240,128 dekar * 7,68-TL = 78.644,18-TL,

Ağaç Sıra Araları Yabancı Ot Temizliği (Traktör ile) 5.550 dekar * 14,15 = 78.532,50-TL

(TOPLAM) = 1.634.589,48-TL.

Muhtelif Park ve Bahçe İşleri Hizmet Alımının Asgari Maliyet tutarının 1.634.589,48-TL olduğu komisyonumuz tarafından hesaplanmıştır.

İhaleye teklif veren 5 (beş) isteklinin teklifleri Asgari Maliyetin üzerinde olduğu görülmüş olup, geçerli teklifler içerisinde ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklifin Profil İnş. Nak. Mak. Maden Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Ernak Katı Atık Yönetimi San. ve Tic. Ltd. Şti. ortak girişimi, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin de AKI Temizlik Peyz. Personel Destek Hizm. İnş. Otom. Turz. San. Tic. Ltd. Şti. olmasına karar verilmiştir.” hususları belirtilmektedir.

Yukarıdaki bilgilere göre, idare piyasa soruşturması yapmak suretiyle yaklaşık maliyet oluşturmuş olup, idarenin Yaklaşık Maliyet İcmal Tablosu’nda yaklaşık maliyetin 2.414.572,48-TL olduğu, ancak anılan tabloda ayrıca bir kâr oranı belirtilmediği görülmektedir. Buna göre, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinin (3) fıkrasındaki “ Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” düzenlemesine karşın yaklaşık maliyet icmal tablosunda yüklenici için öngörülen kâr tutarının belirtilmediği görülmektedir. Öte yandan piyasa soruşturmasına ilişkin fiyat tekliflerinde Yönetmeliğin 9 uncu maddesinin (3) üncü fıkrasında belirtilen “sözleşme giderleri ve genel giderlerin” yer aldığına ilişkin bir bilgiye de rastlanmamıştır. Bu itibarla idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyet içinde sözleşme ve genel giderlerin yer alıp almadığının anlaşılamadığı, ancak piyasadan alınan fiyat tekliflerinin kâr tutarını içerdiği sonucuna varılmıştır. Bu çerçevede, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9 uncu maddesinin (3) üncü fıkrasında belirtilen azami kâr oranı dikkate alınırsa kârsız yaklaşık maliyetin (2.414.572,48-TL /1,20 =) 2.012.143,73-TL civarında olduğu sonucu çıkmaktadır. Bununla birlikte sözleşme ve genel giderlerin dikkate alınıp alınmadığı belirsiz olduğu için, anılan tutar bir miktar oynayabilecektir. Buna karşılık ihale komisyonu kararında işçilerle, erbap işçilerle, mühendisle ve bahçıvanla ilgili olarak asgari ücret baz alınarak hesaplama yapıldığı anlaşılmaktadır.

İhale komisyon kararının ekinde ise İşçilik Hesaplama Modülü bilgileri bulunmakta olup anılan asgari işçilik maliyeti hesaplamalarında (İşe 1 Nisan 2012’de başlandığı kabul edilerek) %3 sözleşme gideri dahil ilk 3 ay için 1.123,11-TL birim fiyatın, sonraki 5 ay için ise 1.191,52-TL birim fiyatın baz alındığı görülmektedir. İdarenin yaptığı hesaplamaya göre asgari işçilik tutarları toplam (%3 sözleşme gideri dahil):

539.092,80-TL + 595.760,00-TL + 190.643,20-TL + 47.660,80-TL = 1.373.156,80-TL olmaktadır.

Bu itibarla İhale Komisyonu Karar Tutanağı’na göre toplam asgari işçilik maliyeti 1.373.156,80-TL olmaktadır. Anılan tutara diğer kalemler toplamı ilave edildiğinde (1.373.156,8-TL + 52.128,00-TL + 52.128,00-TL + 78.644,18-TL + 78.532,50-TL) = 1.634.589,48-TL rakamı bulunmaktadır.Diğer bir anlatımla, İhale Komisyonu Karar Tutanağı’na göre toplam asgari maliyetin idare tarafından 1.634.589,48-TL olarak hesaplandığı görülmektedir. Öte yandan anılan ihale komisyon kararında (bazı iş kalemleri için) “Devlet Su İşleri 2011 Yılı Birim Fiyatları”nın dikkate alındığından söz edilmekle birlikte, idarenin 37.002 Poz Nolu 35 HP’lik Traktör ile toprağın 20-25 cm derinliğinde sürülmesi işine ilişkin yaptığı asgari maliyet hesaplamasında 2011 yılı birim fiyatının değil 2010 yılı birim fiyatının baz alındığı görülmekte olup, bu nedenle idarenin buradaki yaklaşım tarzına göre anılan hesaplamanın da 2011 yılı birim fiyatına göre yapılması gerekmektedir.

Bu çerçevede, idarenin anılan ihalede piyasada fiyat soruşturması yapmak ve ortalamasını almak suretiyle bulduğu yaklaşık maliyet tutarı 2.414.572,48-TL olmakla birlikte, aynı idarenin ihale komisyon karar tutanağında “asgari maliyeti” bulmaya yönelik hesaplama tekniğinden hareket ederek ve Yönetmelikteki azami kâr oranını ekleyerek dahi ulaşabileceği kâr dahil yaklaşık maliyetin, 2.414.572,48-TL’lik mevcut yaklaşık maliyetten önemli ölçüde düşük olacağı sonucu çıkmaktadır. İdarece hesaplanan asgari maliyet olan 1.634.589,48-TL’lik tutara işçilik dışındaki diğer kalemlere yönelik sözleşme ve genel giderler olarak (örneğin, işçilik dışındaki diğer kalemlere isabet eden tutarın yaklaşık % 3’ü) belli bir tutar (ve yukarıda belirtilen 37.002 Poz Nolu 35 HP’lik Traktör ile toprağın 20-25 cm derinliğinde sürülmesi işine yönelik 2011 yılı birim fiyatı baz alınarak bulunacak tutar farkı) ilave edilse bile kâr hariç asgari maliyet tutarı teklif edilen tutarların altında kalmaktadır. Nitekim anılan ihalede teklifi değerlendirme dışı bırakılmayan isteklilerin teklif ettikleri tutarların en düşüğünün (ihale üzerinde bırakılan) ortak girişimin teklifi olan 1.743.891,63-TL, en yükseğinin ise Seçkin San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi olan 1.888.533,62-TL olduğu görülmektedir. Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4 üncü maddesindeki “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir. ” açıklaması ve ihaleye teklif veren isteklilerden teklifleri değerlendirme dışı bırakılmayanların teklif ettikleri tutarların en düşüğünün (ihale üzerinde bırakılan) ortak girişimin teklifi olan 1.743.891,63-TL, en yükseğinin ise Seçkin San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi olan 1.888.533,62-TL olduğu dikkate alındığında, idarenin ihale onay aşamasında kullandığı yaklaşık maliyet hesaplama tekniğiyle bulunan tutar ile, yine aynı idarenin ihale komisyonu karar tutanağında asgari maliyeti hesaplama tekniğini kullanarak bulabileceği yaklaşık maliyet tutarı arasında önemli ölçüde fark olduğu, anılan farklılığın idarenin mevcut 2.414.572,48-TL tutarındaki yaklaşık maliyeti baz alarak sağlıklı bir aşırı düşük değerlendirme ve sorgulama yapmasını etkileyecek düzeyde olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre, idarenin İhale Onay Belgesi ekinde yer alan yaklaşık maliyet tutarı ile İhale Komisyonu Karar Tutanağı’nda asgari maliyet olarak tespit edilen tutarlar arasında (anılan asgari maliyete Yönetmeliğin 9 uncu maddesindeki azami % 20 kâr oranı ilave edilse bile) önemli ölçüde fark olduğu, anılan farkın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4 üncü maddesindeki “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir. ” açıklamaları dikkate alındığında, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine yönelik süreçte önemli ölçüde farklı sonuçlara yol açacağı sonucuna varılmıştır. Nitekim ihale komisyon kararındaki asgari maliyet tutarı tekliflerin tümünün altında olup, personel çalıştırmasına dayalı niteliği olan anılan ihalede buradaki hesaplama tekniğinden yararlanılarak bulunacak yaklaşık maliyet tutarı baz alındığı takdirde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4 üncü maddesi uyarınca hiçbir teklif için aşırı düşük sorgulaması yapılmasının mümkün olmadığı görülmektedir. Buna karşılık piyasa araştırması yapılmak suretiyle bulunan mevcut yaklaşık maliyet baz alındığında ise ihaleyi kazanan firmanın teklifinin % 27,78 oranında yaklaşık maliyetten düşük olduğu görülmektedir.

Öte yandan, idarenin Kamu İhale Genel Tebliği’nde aşırı düşük tekliflerin değerlendirmesine ilişkin mekanizmayı işletebilmesi için, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3 üncü maddesinde belirtilen “asgari işçilik maliyeti tutarı”na ilişkin olarak, “i - İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), ” tutarını, “ ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli, ” tutarını ve “ iii- İşveren sigorta primi ” tutarını sağlıklı bir şekilde hesaplayabilmesi gerekmektedir. Bununla birlikte Teknik Şartnamenin “F- Diğer Hususlar” başlıklı bölümünün 21 inci maddesinde “ 21. Söz konusu hizmet işlerini yapacak olan kişiler yüklenici tarafından temin edilecek iş kıyafetlerini iş süresince mesai saatlerinde giymek zorundadır. Özellikle yüklenici trafik akışının yoğun olduğu alanlarda işçilere, trafik akışı içinde sürücülerin işçileri kolayca fark edebilecekleri nitelikte fosforlu iş elbiselerini temin etmek ve giydirtmek zorundadır. ” hususları ve yine Teknik Şartnamenin “D- Erbap ve Düz İşçi Çalıştırılmasına İlişkin Hususlar” başlıklı 1.2 nci maddesinde “ 1.2.Söz konusu çalıştırılacak işçiler için birer adet idarenin belirleyeceği nitelikte tişört ve şapka yüklenici tarafından temin edilecektir, herhangi bir ücret ödenmeyecektir. ” hususları belirtilmekte olup anılan maddelerde yapılan düzenlemelerden teknik şartnamede giyeceğe (kıyafete) ilişkin maliyetlerin de söz konusu olduğu, bununla birlikte İhale Komisyon Karar Tutanağı’nda giyecek giderlerine ilişkin bir hesaplama yapılmadığı, işçilik modül hesaplamalarında giyecek bölümlerinin boş bırakıldığı görülmektedir. Ancak, idarece hazırlanan İdari Şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olacak Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde:

“ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak vergi (KDV Hariç), resim, harç, ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Çim biçme motorları, çim biçme traktörleri, taşıma araçları ve kontrol araçlarının yakıt, bakım, onarım, sigorta, şoför vs. giderleri, Yüklenicinin bulunduracağı çim biçme motorları, çim biçme traktörleri, mühendis ve bahçıvanın giderleri ile sözleşmeye ilişkin diğer bütün giderler isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır. ”

açıklamaları bulunduğu, yine idarece hazırlanan Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dahil olan giderler”başlıklı 7 nci maddesinde de:

“7 .1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin vergi (KDV. hariç), resim, harç, ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri ile çim biçme motorları, çim biçme traktörleri, taşıma araçları ve kontrol araçlarının yakıt, bakım, onarım, sigorta, şoför vs. giderleri, Yüklenicinin bulunduracağı mühendis ve bahçıvanın giderleri ile sözleşmeye ilişkin diğer bütün giderler sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.”

açıklamalarının bulunduğu,

Bu itibarla İdari Şartnamede “Teklif Fiyata Dahil Olacak Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde “… ile sözleşmeye ilişkin diğer bütün giderler isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.” belirlemesi ve Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler”başlıklı 7 nci maddesinde “… ile sözleşmeye ilişkin diğer bütün giderler sözleşme bedeline dahildir.” belirlemesi yer almakla birlikte idarece hazırlanan İdari Şartname’de ve Sözleşme Tasarısı’nda kıyafet giderlerinin teklif fiyata dahil olacağına ilişkin çok net bir belirleme yer almadığı, nitekim İhale Komisyonu Karar Tutanağı ekindeki asgari ücreti hesaplamak için idare tarafından kullanılan “İşçilik Hesaplama Modülü”nde “ 1 İşçi için toplam giyim bedeli ” bölümünün boş bırakıldığı ve böylece giyim bedelinin hesaplamaya dahil edilmediği görülmektedir. Bu yönüyle anılan İdari Şartname’nin 25 inci maddesi ve Sözleşme Tasarısı’nın 7 inci maddesi düzenlemesi ile Teknik Şartnamenin “F- Diğer Hususlar” başlıklı bölümünün 21 inci ve yine Teknik Şartnamenin “D- Erbap ve Düz İşçi Çalıştırılmasına İlişkin Hususlar” başlıklı 1.2 nci maddesindeki düzenlemeler arasında uyumsuzluk ve belirsizlik olduğu anlaşılmıştır.

Nitekim Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler”başlıklı 78 inci maddesinin78.18 inci, 78.19 uncu ve 78.21 inci alt maddelerinde:

“ 78.18. Yemek, yol ve giyecek gibi ihtiyaçların isteklilerce karşılanmasının öngörülmediği durumlarda ise idari şartnamelerde bunlara ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmayacak ve sözleşmenin uygulanması sırasında yükleniciden çalışanlara ait bu tür giderleri karşılaması istenmeyecektir.

78.19. Personele ilişkin giyecek giderleri, işin yapılması sırasında personelce kullanılması istenen kıyafetle ilgili olduğundan giyecek giderinin işçilere aylık veya nakdi olarak ödeneceğine dair bir düzenleme yapılmayacak, giyecek giderleri için parasal tutar öngörülmeyecek ve giyeceğin özellikleri ile sayısı ihale dokümanında belirtilecektir. Ancak süresi 3 ay ve daha az olan personel çalıştırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında giyecek giderine yer verilmeyecek ve istekliler giyecek giderini tekliflerine dahil etmeyecektir.

…

78.21. Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır. ”

açıklamaları yer almakta olup,

Anılan ihalenin süresinin 3 aydan uzun olduğu dikkate alındığında, İdari Şartname ile Teknik Şartname arasındaki belirsizliğin istekliler tarafından tekliflerin verilmesini ve idare tarafından ise aşırı düşük sorgulama aşamasındaki asgari işçilik maliyeti tutarlarının hesaplanmasını etkileyeceği, nitekim idarenin de asgari işçilik maliyetine ilişkin yaptığı hesaplamada giyim bedeline yer vermediği, bu suretle anılan belirsizliğin asgari işçilik maliyetine yönelik idarenin yaptığı hesaplamayı sınırlı bir ölçüde de olsa etkileyeceği belirlenmiştir.

Yine Teknik Şartnamenin “F-Diğer Hususlar” bölümünün 25 inci maddesinde “ Söz konusu hizmet işinde biçim işleri bayram, resmi tatil, pazar ve gece çalışmaları aksatılmadan yürütülecektir. ” düzenlemesinden, (Teknik Şartname’nin 4 üncü maddesinde toplam 18 kişinin öngörüldüğü) biçim işlerinde tatil günlerinde ve/veya fazla çalışma da yapılacağı anlamı çıkabileceği halde, anılan tatil günlerine veya fazla çalışma saatlerine yönelik düzenlemelere idarece hazırlanan İdari Şartname’de yer verilmediği, bunun da bir belirsizliğe neden olduğu anlaşılmıştır.

Nitekim İhale Komisyonu Karar Tutanağı ekindeki asgari işçilik maliyetini hesaplamak için idare tarafından kullanılan “İşçilik Hesaplama Modülü”nde “ Resmi Tatil Toplam Gün ” bölümünün ve “ Fazla Çalışma Toplam Gün ” bölümünün boş bırakıldığı ve böylece resmi tatil günlerinin ve fazla çalışma saatlerinin hesaplamaya dahil edilmediği görülmektedir. Buna karşılık, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler”başlıklı 78 inci maddesinin 78.8 inci ve78.22 nci alt maddelerinde:

“ 78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.

…

_78.22. (Değişik:__9/2/2011 -27841 RG/ 3. md.)_Birim fiyat teklif cetvellerinde işçilik maliyeti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalar ve malzeme gideri ile brüt asgari ücretin üzerinde ücret öngörülen personel varsa bunlara ilişkin maliyetlerin ayrı ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi gerekmektedir. Ancak, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasına göre işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kaleminin/kalemlerinin bulunduğu personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesinin birim fiyat teklif cetvelinde, bu iş kalemi/kalemleri kapsamındaki işlerde çalıştırılmak üzere ihale dokümanında asgari sayısı belirtilen personele ilişkin maliyetlere işçilik kaleminde değil, ait olduğu iş kalemi içerisinde yer verilecek ve istekliler de tekliflerini buna göre sunacaklardır.

Bununla birlikte, söz konusu personelin fazla çalışma yapması ve/veya ulusal bayram ve/veya genel tatil günlerinde çalıştırılması öngörülüyor ise, 78.8. maddesine göre çalışılacak gün ve personel sayısı ile toplam fazla çalışma saati belirlenirken, bu personel de dikkate alınmak suretiyle maliyet hesaplaması yapılarak ulusal bayram ve genel tatil günleri iş kalemi ile fazla çalışma iş kalemine dahil edilecektir.

… ”

açıklamaları yer almakta olup,

İdarece hazırlanan İdari Şartname ile Teknik Şartname arasındaki belirsizliğin istekliler tarafından tekliflerin verilmesini ve idare tarafından ise aşırı düşük sorgulama aşamasındaki asgari işçilik maliyeti tutarlarının hesaplanmasını etkileyeceği, nitekim idarenin de asgari işçilik maliyetine ilişkin yaptığı hesaplamada resmi tatil günlerine ve fazla çalışma saatlerine yer vermediği, bu suretle anılan belirsizliğin asgari işçilik maliyetine yönelik idarenin yaptığı hesaplamayı sınırlı bir ölçüde de olsa etkileyeceği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan idarece hazırlanan İdari Şartnamenin “Fiyat Farkı” başlıklı 46 ncı maddesinde yer alan “ 46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır. ” düzenlemesinin ve Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat Farkı Ödenmesi ve Hesaplanması Şartları” başlıklı 14 üncü maddesinde yer alan “ 14.2. Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanmayacaktır. ” düzenlemesinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81 maddesindeki “ 81.1. Fiyat farkı; ihale tarihi itibarıyla geçerli olan brüt asgari ücret ile işin gerçekleştirildiği tarihte geçerli olan brüt asgari ücret dikkate alınarak hesaplanacaktır. Bu çerçevede, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin idari şartname ve sözleşme tasarılarında, fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmesi zorunludur. ” açıklamasına aykırı olduğu, idare tarafından yaklaşık maliyet piyasa fiyat soruşturmasının 05.12.2011 tarihinde yapıldığı da dikkate alındığında, her ne kadar anılan piyasa fiyat soruşturma yazılarında “ Fiyat Farkının verilmeyeceği ” bilgisinin belirtilmiş olduğu görülmekle birlikte, ihale tarihinin (25.01.2012) içinde yer aldığı 2012 yılında geçerli olacak asgari ücretler piyasa fiyat araştırmasının yapıldığı 05.12.2011 tarihi itibariyle henüz tespit edilmediğinden, “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı” niteliği bulunan ihalenin yaklaşık maliyetinin oluşumu sürecinde anılan hususun belli bir belirsizliğe yol açacağı, yaklaşık maliyetin oluşum aşamasında oluşan anılan belirsizliğin de daha sonraki süreçte sağlıklı bir aşırı düşük değer sorgulamasının yapılmasını belli ölçüde etkileyeceği anlaşılmıştır. Nitekim İhale Komisyonu Karar Tutanağı’nda işe en geç 1 Nisan 2012’de başlanacağı kabulünden hareketle asgari işçilik maliyetini hesaplamak için idare tarafından kullanılan “İşçilik Hesaplama Modülü”nde bir kısım hesaplamanın 2012 yılı birinci altı ay diliminde geçerli olan asgari ücret üzerinden, bir kısım hesaplamanın da 2012 yılı ikinci altı ay diliminde geçerli olan asgari ücret diliminden yapıldığı görülmektedir. Buna göre, idarece hazırlanan İdari Şartname’nin 46.1 inci maddesinin ve Sözleşme Tasarısı’nın 14.2 nci maddesinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81.1 inci maddesine aykırılığının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliği bulunan anılan ihalenin yaklaşık maliyetinin oluşumu sürecinde ve aynı ihalede istekliler tarafından tekliflerin verilmesi sürecinde (tekliflerin verildiği tarihte 2012 yılında geçerli asgari ücretler belli olmakla birlikte, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3 üncü maddesi gereği idarenin asgari işçilik maliyetine yönelik yapacağı hesaplamada sadece anılan maddenin (i) bendinde belirtilen “ ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücreti ” mi yoksa anılan ücretin yanı sıra ikinci 6 aylık dönemde geçerli olacak brüt asgari ücreti de mi dikkate alacağı konusunda teklif verenlerde tereddüte neden olabileceği, nitekim ihale komisyonu kararında “fiyat farkı verilmediği”nden bahisle asgari işçilik maliyetine ilişkin hesaplamada ikinci 6 aylık dönemin de hesaplamaya dahil edildiği, halbuki örneğin itirazen şikâyet başvurusunda bulunan firmanın itirazını kanıtlamak için yaptığı hesaplamada –Bayındırlık Bakanlığı rayicinden de söz etmekle birlikte- ikinci 6 aylık dönem ayrımı yapmadığı) belli bir belirsizliğe yol açacağı, bu süreçlerdeki belirsizliğin ise sonraki süreçte idare tarafından yapılacak aşırı düşük tekliflere ilişkin değerlendirmelere sınırlı bir ölçüde de olsa etkide bulunacağı anlaşılmıştır.

Ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.11 inci maddesinde “ 78.11. İhale konusu hizmetin iş kazası ve meslek hastalığı bakımdan gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kolları prim oranı, Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılacak ve bu prim oranına idari şartnamenin ilgili maddesinde yer verilecektir… ” açıklaması yer almakla birlikte idarece hazırlanan İdari Şartname’de anılan prim oranına yer verilmediği, buna karşılık İhale Komisyonu Karar Tutanağı ekinde yer alan yazıdan, anılan prim tespitinin 26.01.2012 tarihli yazıyla yapıldığı ve idarenin asgari işçilik maliyetini tespit sırasında anılan oranı kullandığı anlaşılmakta olup, anılan prim oranına idarece hazırlanan İdari Şartnamede yer verilmemesinin gerek yaklaşık maliyetin oluşumu aşamasında gerekse isteklilerin tekliflerinde aşırı düşük sorgulamaya esas olacak asgari işçilik maliyetlerinin oluşturulmasında tereddüte neden olabileceği ve bu hususun da idare tarafından yapılacak aşırı düşük değer sorgulamasını sınırlı bir ölçüde de olsa etkileyeceği anlaşılmıştır.

Yine, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.12 nci maddesinde “ 78.12.__(Değişik: 20 /8 _/_2011 _-28031 R.G./ 29 md)_İhale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri hariç, birim fiyat teklif cetvelindeki işçilik kalemleri için (işçi x ay) üzerinden teklif alınması zorunludur. Ancak, işin başlama tarihi ile bitiş tarihi arasında, hafta tatili ve genel tatil günleri dahil 30 günden daha kısa süreli çalışma yapılması öngörülen aylar ile takvim yılına göre 29 veya 28 günden daha kısa süreli çalışma yapılması öngörülen Şubat ayı için (işçi x gün) üzerinden teklif alınacaktır. ” açıklaması yer almakla birlikte ihale dokümanında yer alan Birim Fiyat Teklif Cetveli’nde 8 inci yatay sütundaki “ Düz İşçi Çalıştırılması (78-kişi x 240-Takvim Gün ” iş kaleminin ve 9 uncu yatay sütundaki “ Erbap İşçi Çalıştırılması (2-kişi x 240-Takvim Gün) ” iş kaleminin “işçi x ay” üzerinden değil, “Takvim Günü” üzerinden alındığı, anılan hususun da isteklilerde tereddütlere neden olabileceği ve bu hususun da İdare tarafından yapılacak aşırı düşük değer sorgulamasını sınırlı bir ölçüde de olsa etkileyeceği anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen aykırılıklar birlikte dikkate alındığında, mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi