KİK Kararı: 2012/UH.I-5026

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/078
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 27.12.2012
Karar No : 2012/UH.I-5026 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Akdoğan Kömür Hayvancılık Nak. İnş. Otomotiv Temizlik Yemek San.Ve Tic. Ltd. Şti., KURTULUŞ MAH. ATATÜRK CAD. NO:114/1 MANİSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Manisa Belediyesi Su ve Kanalizasyon Müdürlüğü, Peker Mah. Beledıye Cad. 52 45010 MANİSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/147257 İhale Kayıt Numaralı "2013 Yılı Kanalizasyon Ve Yağmursuyu Bakım Ve Temizliği İşlemleri İçin 55 Adet Personel Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Manisa Belediyesi Başkanlığı tarafından 12.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2013 Yılı Kanalizasyon ve Yağmursuyu Bakım ve Temizliği İşlemleri İçin 55 Adet Personel Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Akdoğan Kömür Hayv. Nakliye. İnş. Otomotiv Temizlik Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.11.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.12.2012 tarih ve 40487 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4602 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ekonomik açıdan en avantajlı birinci, ikinci ve üçüncü teklif sahibi firmaların teklif fiyatlarının teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında olduğu iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde,

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde,

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde,

“…16.5.2. Kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde istekliler, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceklerdir. Ancak, toplam teklif tutarı virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

…16.5.2.1. İşçilik ücreti, yol ve yemek bedeli ile bunlar üzerinden alınan prim tutarları gibi işçilik kalemlerini oluşturan maliyet unsurlarına ilişkin hesaplama yöntemi, sosyal güvenlik mevzuatı kapsamında kanunla ve idari düzenlemelerle belirlenmiş olup, bu çerçevede 1 TL (Bir Türk Lirası)’nin altındaki tutarlar iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılmaktadır. Sosyal güvenlik mevzuatındaki düzenlemelerin emredici nitelikte olması nedeniyle isteklilerin ilgili mevzuatı gereğince yapacakları işçilik hesaplamalarında da anılan yöntemin uygulanması zorunluluğu bulunmaktadır. Bu sebeple, hizmet alımı ihalelerinde birim fiyat teklif cetvelinde yer alan ve işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemlerinin birim fiyatları ile birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.6. Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.

78.7. Yaklaşık maliyet içerisinde yer alan işçilik maliyeti; çalıştırılacak personel sayısı ile brüt asgari ücret tutarı ve bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı dikkate alınarak hesaplanacaktır. İstekliler tarafından yaşlılık aylığı veya emekli aylığı bağlanmış olan personel çalıştırılacağı belirtilmiş olsa dahi işveren paylarının hesabında bu hususlar dikkate alınmayacaktır. İdarelerce yaptırılacak işin niteliği dikkate alınarak brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak ücret belirlenebilecek, ancak brüt asgari ücretin işverene maliyetinin (%) fazlası olarak belirleme yapılmayacaktır.

78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.

78.9. İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek ve yol maliyetlerinin istekli tarafından karşılanmasının öngörüldüğü hallerde, bu maliyetlerin brüt tutarları dikkate alınacaktır.

78.10. Nakdi olarak ödenecek brüt yemek ve yol bedeli üzerinden işveren sigorta primi ayrıca hesaplanacak ve yemek bedeli hesaplanırken yemek prim istisna tutarı da dikkate alınacaktır.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ise,

“ 79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

-7 adet Usta Personel için ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası,

-1 Adet Kepçe Operatörü için ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin % 50 fazlası,

-12 adet Şoför için ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası,

-35 adet Erbap İşçi için ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %40 fazlasına

göre hesaplanacaktır.

Fazla Çalışma Yapılması;

-7 adet Usta Personel için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası) (1890 saat),

-1 Adet Kepçe Operatörü için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası) (270 saat),

-12 adet Şoför için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin % 50 fazlası) (3240 saat),

-35 adet Erbap İşçi için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %40 fazlası )(9450saat),

verilecek olup 4857 sayılı İş Kanunun 41. maddesine göre hesaplanacaktır.

Hafta Sonu - Ulusal Bayram;

-7 adet Usta Personel için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası) (455 gün),

-1 Adet Kepçe Operatörü için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %50 fazlası) (65 gün),

-12 adet Şoför için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin % 50 fazlası) (780 gün),

-35 adet Erbap İşçi için (ihale tarihinde geçerli olan asgari ücretin %40 fazlası (2275 gün),

verilecek olup Hafta Sonu Ulusal Bayram çalışma ücreti 4857 sayılı İş Kanunun 47. maddesine göre hesaplanacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yemek Bedeli:

İstekliler çalışacak olan;

-7 adet Usta Personelin her biri için ay içerisinde (26)gün,

-1 Adet Kepçe Operatörü her biri için ay içerisinde (26)gün,

-12 adet Şoför her biri için ay içerisinde (26)gün,

-35 adet Erbap işçi her biri için ay içerisinde (26)gün, olmak üzere nakdi olarak brüt 6,00- TL / Gün yemek parası verilecek olup maaş bordrosunda gösterilecektir.

Giyim yardımı:

Hiçbir personele giyim yardımı öngörülmemektedir.

Yol Yardımı:

Hiçbir personele yol yardımı öngörülmemektedir.

Yukarıda yazılı tüm işlere ait giderler teklif fiyata dâhildir

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu işte Tehlike Sınıfı V, iş kazaları meslek hastalıkları prim oranı 3'dür.” düzenlemesine yer verilmiş ve teklif fiyatına dâhil olması gereken gider kalemleri açıklanmıştır.

KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplamada yemek bedeli, fazla çalışma ücreti ve resmi tatil günlerinde yapılan çalışmalara ilişkin ücret dahil toplam işçilik maliyetinin 1.632.234,15 TL olduğu anlaşılmıştır.

KİK işçilik hesaplama modülü ile yapılan hesaplamada, personele verilecek olan aylık brüt ücret (brüt yemek bedeli dâhil) üzerinden ayrı ayrı hesaplanarak her aşamada virgülden sonra iki hane olacak şekilde yuvarlanması gereken %11 oranındaki “malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi”, %7,5 oranındaki “genel sağlık sigortası primi” %1 oranındaki “sigorta risk primi” ile %2 oranındaki “işveren işsizlik priminin” %21,5’lik orana tekabül eden tek bir oran üzerinden “işveren prim toplamı” adı altında tespit edildiği ve ortaya çıkan tutarın bu aşamadan sonra virgülden sonra iki hane olacak şekilde yuvarlanarak aylık brüt ücrete eklendiği anlaşılmaktadır.

Ayrıca söz konusu işçilik hesaplama modülü ile yapılan hesaplamada resmi-dini bayram tatili çalışması ile fazla çalışma ücretinin tespitinde öncelikle personelin aylık ücreti üzerinden % 21,5 oranında işveren payı ile % 3 oranında sözleşme ve genel giderlerin hesaplandığı, ortaya çıkan tutarın 30’a bölünerek günlük ücretin belirlendiği, günlük ücretin 7,5’e bölünerek saatlik ücretin belirlendiği, ortaya çıkan saatlik ücretin %50 fazlasının hesaplanarak fazla çalışmaya esas ücretin tespit edildiği ve yuvarlama işleminin her işlem sonucunda ayrı ayrı yapılması yerine ortaya çıkan son tutar üzerinden yapıldığı görülmektedir.

Konuya ilişkin örnek Kurul kararları da dikkate alındığında, işçilik hesaplama modülünde yapılan hesaplamaların yalnızca bilgilendirme amaçlı olduğu göz önünde bulundurularak; malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi, genel sağlık sigortası primi, sigorta risk primi ve işveren işsizlik priminin personelin aylık brüt ücreti üzerinden ayrı ayrı tespit edilerek ortaya çıkan tutarların her aşamada virgülden sonra iki hane olacak şekilde yuvarlanması ve anılan tutarların aylık brüt ücrete eklenmesi aynı şekilde resmi-dini bayram tatili çalışması ile fazla çalışma ücretinin tespitinde prim tutarlarının ayrı ayrı belirlenmesi, her işlem sonucunda yuvarlama yapılması ve %3 oranındaki sözleşme ve genel giderlerin son işlem olarak toplam tutara eklenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan değerlendirmeler doğrultusunda incelemeye konu ihalede çalıştırılacak personel gruplarının aylık işçilik ücreti, resmi-dini bayram tatili çalışması ücretine esas işçilik ücreti ve fazla çalışma ücretine esas işçilik ücreti birim fiyatlarına aşağıdaki tabloda yer verilmiştir:

Personel Grubu

Aylık İşçilik Ücreti (TL)

Resmi-Dini Bayram Tatili Çalışması Ücretine Esas İşçilik Ücreti (TL)

Fazla Çalışma

Ücretine Esas İşçilik Ücreti (TL)

Usta Personel

1.981,16

59,82

11,98

Kepçe Operatörü

1.981,16

59,82

11,98

Şoför

1.981,16

59,82

11,98

Erbap İşçi

1.861,52

55,84

11,18

Tabloda yer verilen işçilik birim fiyatları esas alınarak yapılan hesaplama sonucunda başvuruya konu ihalede personel için teklif edilmesi gereken toplam asgari işçilik maliyeti 1.632.461,80 TL olarak tespit edilmiştir

Dolayısı ile 4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesi çerçevesinde teklif fiyatları teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin altında olan Tüm-Pa Temizlik ve Sosyal Hizmet İnşaat Turizm Ticaret Pazarlama Limited Şirketi, Buzpak Temizlik Hizmetleri Gıda İnşaat Bilgisayar Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve Besot Manisa Belediyesi Sosyal Tesisleri ve Enerji Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketinin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, isteklilerden Tüm-Pa Temizlik ve Sosyal Hizmet İnşaat Turizm Ticaret Pazarlama Limited Şirketi, Buzpak Temizlik Hizmetleri Gıda İnşaat Bilgisayar Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve Besot Manisa Belediyesi Sosyal Tesisleri ve Enerji Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketinin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi