KİK Kararı: 2012/UH.I-4754

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/073
Gündem No : 81
Karar Tarihi : 12.12.2012
Karar No : 2012/UH.I-4754
BAŞVURU SAHİBİ:
Ankel İnşaat Tem. Med. Bilg. Rek. Paz. ve Sosyal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti., HOŞDERE CADDESİ NO:126/7 Y.AYRANCI ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı, Dumlupınar Bulvarı ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/155575 İhale Kayıt Numaralı "134 Kişi İle 12 Aylık Malzemesiz Temizlik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığıtarafından 20.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “134 Kişi ile 12 Aylık Malzemesiz Temizlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Ankel İnşaat Tem. Med. Bilg. Rek. Paz. ve Sosyal Hizmetler San. Tic. Ltd. Şti. nin 12.11.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.11.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.11.2012 tarih ve 38819 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.11.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4375 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin "İş emniyeti ve sağlık tedbirleri" başlıklı 7'nci maddesinde yer alan, "Yüklenici firma iş emniyeti ile ilgili hiçbir ihtar ve ikaza gerek kalmadan gerekli olan tüm tedbirlerini zamanında almak, kazalardan korunma usul ve çarelerini personeline öğretmek ve uygulatmakla mükelleftir." şeklindeki düzenlemeye göre, 07.04.2004 tarih ve 25426 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve işin başlama tarihinde yürürlüğe girecek olan Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kapsamında zorunlu kılınan risk analiz raporları ve eğitim giderlerinin ihale dokümanına dahil edilmesi gerektiği,

2. Teknik Şartname’nin "Çalıştırılacak olan personel sayısı, işçilerin özellikleri" başlıklı 5'inci maddesinde yapılan düzenlemenin 4857 sayılı İş Kanunu'nun "Özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma zorunluluğu" başlıklı 30'uncu maddesine aykırı olduğu, Hazine tarafından karşılanacak giderlerin teklifte yer alıp almayacağının ihale dokümanında düzenlenmesi gerektiği,

3. Teknik Şartname’nin "Çalıştırılacak olan personel sayısı, işçilerin özellikleri" başlıklı 5'inci maddesinde yapılan "Çalıştırılacak Şef ve Gözetmenlerin mesai saatleri içerisinde birbirleriyle hızlı ve kolay iletişim sağlayabilmeleri için firma gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür, gerekirse iletişimi sağlamak üzere teçhizat sağlamak zorundadır." şeklindeki düzenleme gereğince personelin iletişimin sağlanabilmesi için cep telefonu tedarik edilmesi gerektiği, bunun da ayrı bir maliyet olduğu, bu nedenle birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kaleminin açılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin "İş emniyeti ve sağlık tedbirleri" başlıklı 7'nci maddesinde, “Yüklenici firma iş emniyeti ile ilgili hiçbir ihtar ve ikaza gerek kalmadan gerekli olan tüm tedbirlerini zamanında almak, kazalardan korunma usul ve çarelerini personeline öğretmek ve uygulatmakla mükelleftir. Tüm alınan tedbirlere rağmen gerek ihmal, dikkatsizlik ve tedbirsizlikten, gerekse ehliyetsiz işçiler çalıştırmaktan veya herhangi bir sebeple vukuu bulacak kazalardan yüklenici firma sorumludur.

Yüklenici firma iş kanununun iş sağlık ve emniyet tedbirlerini alacak ve tehlikeli koşullarda çalışmasına izin vermeyecektir. Firma iş ve işçi sağlığı ile mevzuat ve hükümleri yerine getirmekle yükümlüdür.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Başvuru sahibinin idareye şikayet başvurusu üzerine idarece, “İhale ile ilgili Teknik Şartname’nin 7’nci maddesinde; “Yüklenici firma iş emniyeti ile ilgili hiçbir ihtar ve ikaza gerek kalmadan gerekli olan tüm tedbirleri almak, kazalardan korunma usul ve çarelerini personeline öğretmek ve uygulatmakla mükelleftir.” düzenlemesinde oryantasyon eğitimi dahilinde yapılması gereken bir eğitim kastedilmiştir. Şikayetçi firmanın dilekçesinde bahsettiği konular kendi öngörüsü ve çıkarımlarıdır. Bu ifadeden, 07.04,2004 tarih ve 25426 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” kapsamında zorunlu kılınan çalışılacak işyerinin çalışma branşlarına göre risk analiz raporunun çıkarılması ve bu rapor doğrultusunda iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin verilmesi anlamı çıkarılarak, “Risk Analiz Raporu ve İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitim Giderleri”ne ihale dokümanında yer verilmesi gerektiği anlamı çıkmaz. Kaldı ki İdarenin İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili bir eğitim planlaması olsaydı bunu teknik şartnamede veya idari şartnamede açıkça belirtirdi. Bu planlama ihale şartnamelerinde açık olarak belirtilmediğine göre, istekli olabilecek firmalar böyle bir gideri öngörmeden teklif vermek durumundadırlar.” şeklinde karar alınarak söz konusu karar ihale tarihinden önce başvuru sahibine tebliğ edilmiştir.

İdarenin şikayete vermiş olduğu cevaptan Teknik Şartname’de yapılan söz konusu düzenleme ile oryantasyon eğitimi kapsamında yapılması gereken eğitiminden bahsedildiği anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, “79.1 Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.” şeklinde açıklama bulunmaktadır. Söz konusu açıklamaya göre oryantasyon eğitim giderinin % 3’lük sözleşme giderleri ve genel giderler içerisinde yer alması gerektiği, bu nedenle ayrıca teklif fiyata bir giderin dahil edilmeyeceği anlaşılmaktadır. Bu nedenle başvuru sahibinin risk analiz raporları ve eğitim giderlerinin ihale dokümanına dahil edilmesi gerektiği yönündeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin "Çalıştırılacak olan personel sayısı, işçilerin özellikleri" başlıklı 5'inci maddesinde, “İhaleyi alan Firma istenen birimlerde 1 Şef, 4 Gözetmen, 2 Ekip Başı ve 119 vasıfsız İşçi olmak üzere toplam 134 personel çalıştıracaktır. Çalıştırılacak olan 1 Şefe asgari ücretin 1,35’i, 4 Gözetmene asgari ücretin 1,30’u, 2 Ekip Başına asgari ücretin 1,10’u ve 127 İşçiye asgari ücret ödenecektir…” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddede; “25.1. Vergi (KDV Hariç), resim, harç ve benzeri giderler, teklif fiyata dahil edilecektir. Yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

1 Şef pozisyonu için Asgari Ücretin %35 fazlası.

4 Gözetmen pozisyonu için Asgari Ücretin %30 fazlası.

2 Ekip Başı pozisyonu için Asgari Ücretin %10 fazlası.

127 Vasıfsız İşçiye Asgari ücretten ödeme yapılacaktır.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 26 (yirmialtı), yemek masrafı aylık gün sayısı olarak 22 (yirmiiki) gün esas alınacaktır. Personelin yol gideri günlük brüt (4,95 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. Personelin yemek gideri günlük brüt (6,35 TL) olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yemek giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. Çalıştırılacak personelin giyim bedeli idare tarafından karşılanacaktır. (Giyim gideri teklif fiyata dahil edilmeyecektir)

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı %1,5 (birbuçuk) olarak tespit edilmiştir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Özürlü, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde, “İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde yüzde üç özürlü, kamu işyerlerinde ise yüzde dört özürlü ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi veya 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu veya 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu kapsamına giren ve askerlik hizmetini yaparken 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinde sayılan terör olaylarının sebep ve tesiri sonucu malul sayılmayacak şekilde yaralananları meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre hesaplanır.

Bu kapsamda çalıştırılacak işçi sayısının tespitinde belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesine göre çalıştırılan işçiler esas alınır. Kısmi süreli iş sözleşmesine göre çalışanlar, çalışma süreleri dikkate alınarak tam süreli çalışmaya dönüştürülür. Oranın hesaplanmasında yarıma kadar kesirler dikkate alınmaz, yarım ve daha fazla olanlar tama dönüştürülür. İşyerinin işçisi iken sakatlananlara öncelik tanınır.

İşverenler çalıştırmakla yükümlü oldukları işçileri Türkiye İş Kurumu aracılığı ile sağlarlar. Bu kapsamda çalıştırılacak işçilerin nitelikleri, hangi işlerde çalıştırılabilecekleri, bunların işyerlerinde genel hükümler dışında bağlı olacakları özel çalışma ile mesleğe yöneltilmeleri, mesleki yönden işverence nasıl işe alınacakları, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Yer altı ve su altı işlerinde özürlü işçi çalıştırılamaz ve yukarıdaki hükümler uyarınca işyerlerindeki işçi sayısının tespitinde yer altı ve su altı işlerinde çalışanlar hesaba katılmaz.

Bir işyerinden malulen ayrılmak zorunda kalıp da sonradan maluliyeti ortadan kalkan işçiler eski işyerlerinde tekrar işe alınmalarını istedikleri takdirde, işveren bunları eski işleri veya benzeri işlerde boş yer varsa derhal, yoksa boşalacak ilk işe başka isteklilere tercih ederek, o andaki şartlarla işe almak zorundadır. Aranan şartlar bulunduğu halde işveren iş sözleşmesi yapma yükümlülüğünü yerine getirmezse, işe alınma isteğinde bulunan eski işçiye altı aylık ücret tutarında tazminat öder.

Özel sektör işverenlerince bu madde kapsamında çalıştırılan 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi özürlü sigortalılar ile 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen korumalı işyerlerinde çalıştırılan özürlü sigortalıların, aynı Kanunun 72 nci ve 73 üncü maddelerinde sayılan ve 78 inci maddesiyle belirlenen prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin tamamı, kontenjan fazlası özürlü çalıştıran, yükümlü olmadıkları halde özürlü çalıştıran işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir özürlü için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin yüzde ellisi Hazinece karşılanır. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet belgelerinin yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu fıkraya göre işveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil edilir. Hazinece karşılanan prim tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz. (Ek cümle: 31/7/2008-5797/10 md.) Bu fıkrada düzenlenen teşvik, kamu idareleri hariç 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılara ilişkin matrah ve oranlar üzerinden olmak üzere, 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki sandıkların statülerine tabi personeli için de uygulanır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı tarafından müştereken belirlenir…” şeklinde hüküm bulunmaktadır.

Anılan Kanun’un “Özürlü ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğuna aykırılık” başlıklı 101’inci maddesinde ise, “Bu Kanunun 30 uncu maddesindeki hükümlere aykırı olarak özürlü ve eski hükümlü çalıştırmayan işveren veya işveren vekiline çalıştırmadığı her özürlü ve eski hükümlü ve çalıştırmadığı her ay için binyediyüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Kamu kuruluşları da bu para cezasından hiçbir şekilde muaf tutulamaz.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde yer alan “…ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücretleri…” kapsamındaki düzenlemeden hareketle ihale dokümanında isteklilerin teklif fiyatını oluşturmasına engel bir düzenlemenin olmadığı, söz konusu düzenlemenin bu haliyle 4857 sayılı Kanun’a aykırılık teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde bulunmamıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin "Çalıştırılacak olan personel sayısı, işçilerin özellikleri" başlıklı 5'inci maddesinde, “… Çalıştırılacak Şef ve Gözetmenlerin mesai saatleri içerisinde birbirleriyle hızlı ve kolay iletişim sağlayabilmeleri için firma gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür, gerekirse iletişimi sağlamak üzere teçhizat sağlamak zorundadır…” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde ise teklif fiyata dahil olan giderlere yer verilmiştir.

Gerek teknik şartnamede, gerekse idari şartnamede yapılan düzenlemelerden yüklenicinin 1 adet şef ve 4 adet gözetmen için cep telefonu ya da kontür sağlamasına yönelik düzenleme bulunmamaktadır. Başvuru sahibinin idareye yapmış olduğu şikâyet üzerine idarece söz konusu iddia ile ilgili olarak teklif fiyata cep telefonu ve kontür bedelinin dahil edileceğine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı da belirtilmiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin bu konudaki iddiası da yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Kurul Başkanı

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi