KİK Kararı: 2012/UH.I-4600

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/072
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 05.12.2012
Karar No : 2012/UH.I-4600
BAŞVURU SAHİBİ:
Delta - Up Özel Güvenlik Ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., SELAHATTİN EYYUBİ MAH. 315.SK. AYDINLIKEVLER ŞELALE EVL.6. BLOK 2/3 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü(Eüaş) Dicle Ve Yöresi Hes İşletme Müdürlüğü, Peyas Mahallesi 75.Yol Üstü Mahabat Bulvarı 2 21070 DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/115578 İhale Kayıt Numaralı "Eüaş Dicle Ve Yöresi Hes İşletme Müdürlüğüne Bağlı Kralkızı Ve Dicle Hes İhtiyacı 50 Kişi İle (Silahlı) 3 Yıl Süreli Özel Güvenlik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü (EÜAŞ) Dicle ve Yöresi HES İşletme Müdürlüğütarafından 25.09.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “EÜAŞ Dicle ve Yöresi HES İşletme Müdürlüğüne Bağlı Kralkızı ve Dicle HES İhtiyacı 50 Kişi ile (Silahlı) 3 Yıl Süreli Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Delta - Up Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti. nin 22.10.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.10.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.11.2012 tarih ve 37570 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.11.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/4204 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, hatanın birim sütununda olduğu ve esasa etkili olmadığı,

2. İhaleye katılan isteklilerin teklif mektuplarının Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 53’üncü maddesine göre değerlendirilerek, verilen teklif tutarını yazılı olarak belirtmeyenlerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu, ihale konusu işin farklı yerlerde yapılacağı ve Ordu merkezli firmanın maliyeti karşılayamayacağı,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işin adı, idari şartnamenin 2.1’inci maddesinde “ EÜAŞ Dicle ve Yöresi HES İşletme Müdürlüğüne Bağlı Kralkızı ve Dicle HES İhtiyacı 50 Kişi ile (Silahlı) 3 yıl Süreli Özel Güvenlik Hizmet Alımı” olarak belirtilmiştir. Aynı idari şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde verecekleri düzenlenmiştir.

İhale komisyonunun 09.10.2012 tarihli kararıyla, birim fiyat teklif cetvelindeki birim sütununda hata bulunduğu gerekçesiyle başvuru sahibi Delta - Up Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. İhalede en avantajlı teklif olarak Tekno Özel Güvenlik Ve Eğt. Hiz. A.Ş. belirlenmiştir.

İhale dokümanında yer alan birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibidir:

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Vardiyalı 48 Personel için 26 Gün Üzerinden Asgari Ücretin %50 Fazlası, Yemek-Yol-Giyim dahil

AY

48,00

36,000

2

Vardiyalı 2 Personel için 26 Gün Üzerinden Asgari Ücretin %75 Fazlası, Yemek-Yol-Giyim dahil

AY

2,00

36,000

3

Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası

AY

50,00

36,000

I. Ara Toplam(KDV Hariç)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

2 adet Koruma Güvenlik Amirinin Ulusal Bayram Ve Genel Tatil Çalışması

GÜN

87,000

2

48 adet Güvenlik Görevlisinin Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışması

GÜN

1.566,000

3

Silah ve Eğitim atışı giderleri

AY

36,000

II. Ara Toplam KDV Hariç

Toplam tutar (KDV Hariç)

Başvuru sahibi Delta-Up Özel Güv. ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklif cetvelinde II. Ara Toplamı oluşturan üç kaleme ilişkin satırlar aşağıdaki gibidir:

A

B

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

2 adet Koruma Güvenlik Amirinin Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışması

KİŞİ

87

69,00

6.003,00

2

48 adet Güvenlik Görevlisinin Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışması

KM

1566

59,00

92.394,00

3

Silah ve Eğitim atışı giderleri

KM

36

200,00

7.200,00

II. Ara Toplam KDV Hariç

105.597,00

Toplam tutar (KDV Hariç)

4.202,685,00

İdarece hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinde II. Ara Toplamı oluşturan kalemlerde

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

2 adet Koruma Güvenlik Amirinin Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışması

GÜN

87,000

2

48 adet Güvenlik Görevlisinin Ulusal Bayram ve Genel Tatil Çalışması

GÜN

1.566,000

3

Silah ve Eğitim atışı giderleri

AY

36,000

şeklinde üç satıra yer verilmiş olup, isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde ise bu üç kalemden birincisinin biriminin “ gün ”yerine “kişi” ikincisinin biriminin “gün” yerine “km” ve üçüncüsünün biriminin “ ay ” yerine “km” olarak belirtildiği, bu gerekçeyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinin ikinci fıkrasında; “ Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme … ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan düzenleme ve tespitler bir arada değerlendirildiğinde, teklif mektubu eklindeki birim fiyat teklif cetvelinin idarece hazırlanan birim fiyat teklif cetveli ile uyumlu olmadığı tespit edilen başvuru sahibinin idarece değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık görülmemiştir.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinde;

“İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun’da idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu haliyle idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;

1. Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,

2. Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi isteklinin teklifinin 09.10.2012 tarihli ihale komisyonu kararıyla değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir. Dolayısıyla, incelemeye konu ihalenin istekli üzerinde bırakılması olasılığının bulunmadığı ve başvuru sahibinin ihale sürecine ilişkin olarak korunması gereken herhangi bir hakkının söz konusu olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvuru sahibinin ihale üzerinde kalan isteklinin teklifine ilişkin 2’nci ve 3’üncü iddialarının ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başka****n

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin 2. ve 3. iddialarına ilişkin olarak;

2. İhaleye katılan isteklilerin teklif mektuplarının Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 53’üncü maddesine göre değerlendirilerek, verilen teklif tutarını yazılı olarak belirtmeyenlerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu, ihale konusu işin farklı yerlerde yapılacağı ve Ordu merkezli firmanın maliyeti karşılayamayacağı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin 2. ve 3.iddialarına ilişkin olarak, anılan Kurul kararında; “… Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi isteklinin teklifinin 09.10.2012 tarihli ihale komisyonu kararıyla değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu belirlenmiştir. Dolayısıyla, incelemeye konu ihalenin istekli üzerinde bırakılması olasılığının bulunmadığı ve başvuru sahibinin ihale sürecine ilişkin olarak korunması gereken herhangi bir hakkının söz konusu olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, başvuru sahibinin ihale üzerinde kalan isteklinin teklifine ilişkin 2’nci ve 3’üncü iddialarının ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.” ifadelerine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 55. maddesinin birinci fıkrasında ise; şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, 56. maddesinin birinci fıkrasında ise; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmeliğin 18. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; ihale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden inceleneceği, 2. fıkrasında ise; eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılacağı belirtilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığı ve (bu nedenle ihalenin her aşamasına şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceğinden) “teklifi değerlendirme dışı bırakılmış ya da ihale üzerinde kalmayacak” olsa ve bu işleme karşı yaptığı itirazen şikâyet başvurusu sonucu Kurul tarafından mevzuata aykırılık bulunmasa dahi, itirazen şikâyet başvurusunun, geçerli tekliflerin sıralanmasındaki yerinden veya başvuru sahibinin üzerinde ihale kalmayacak olmasından bağımsız olarak, başvuru sırasında ehliyetinin olduğu gözetilerek incelenmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin 2. ve 3. iddiasına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, başvuru sahibinin 2. ve 3. iddialarına ilişkin olarak, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede, başvuru sahibinin 1. iddiası yönünden, işin esası hakkında yapılan tespit ve değerlendirmeler sonucu verilen, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılmakla beraber, başvuru sahibinin 2. ve 3. iddiasına ilişkin olarak işin, “ esasının incelemesine geçilmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, anılan Kurul kararının bu kısmına katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi