KİK Kararı: 2012/UH.I-4268

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/066
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 14.11.2012
Karar No : 2012/UH.I-4268
BAŞVURU SAHİBİ:
Egemen Sancar , ALTINŞEHİR MH. GIDA TOP. SİTESİ 116 SK. NO : 22 BURSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yalova İl Milli Eğitim Müdürlüğü, Şehit Ömer Faydalı Caddesİ 190 77000 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/111753 İhale Kayıt Numaralı "Yalova İl Ve İlçelerinde Taşımalı Sistem Kapsamında Taşınan 863 İlkokul- Ortaokul Öğrencilerine 179 İş Günü Öğle Yemeği Alım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yalova İl Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 17.09.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yalova İl Ve İlçelerinde Taşımalı Sistem Kapsamında Taşınan 863 İlkokul- Ortaokul Öğrencilerine 179 İş Günü Öğle Yemeği Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Egemen Sancar’ın 01.10.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.10.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.10.2012 tarih ve 34413 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.10.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3786 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihaleye katıldıkları, kesinleşen ihale kararı ile ihalenin Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde kaldığının bildirildiği, bu karara karşı idareye şikayet başvurusunda bulundukları, ihaleye katılan İpek firmasının eksik evraktan elendiği, kendilerinin ihaleye 314.669,64 TL, Özevrensel Ltd. Şti.nin 242.528,89 TL, Cihan Yemek firmasının 347.573,25 TL Yalova Yemek firmasının 376.923,88 TL fiyat teklifi verdiği, kesinleşen ihale kararında ihalenin Özevrensel firmasında kaldığı ve kendilerinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiğinin bildirildiği, ihalenin yaklaşık maliyetinin 376.923,88 TL olarak açıklandığı, bu durumda firma karı olarak % 20 düşüldüğünde işin yapılabilir bedelinin 314.103,23 TL olması gerektiği, bu durumda idarenin birinci teklif sahibi olarak belirlediği Özevrensel Ltd. Şti.nin teklif fiyatının 242.528,89 TL olduğu için aşırı düşük teklif sorgusuna girdiği, ancak idarenin aşırı düşük teklif sorgulaması istemeden ihaleyi bu firmaya verdiği, ihale komisyonunca aşırı düşük tekliflerin idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete veya diğer tekliflere göre değerlendirilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan firmanın yaklaşık maliyetin % 64’ü, ikinci en avantajlı teklif sahibi firmanın yaklaşık maliyetin % 83’ü, geçerli teklif sunan üçüncü sıradaki firmanın yaklaşık maliyetin % 92’si, dördüncü sıradaki firmanın yaklaşık maliyetin % 100’ü oranında fiyat teklifi verdiği, ihalenin 2012 ve 2013 yıllarına sirayet edecek şekilde gerçekleştirildiği de dikkate alındığından ihale üzerinde bırakılan Özevrensel Ltd. Şti.ne ait teklifin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi ve ihale komisyonunca bu istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi gerektiği, idare tarafından verilen kararın yeniden incelenmesini, tekliflerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasını, mevzuata uygunsuzluk bulunması halinde düzeltici işlem kararı ile ihalenin kendilerine verilmesini talep ettikleri iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihale Yalova İl Milli Eğitim Müdürlüğünün “Yalova İl ve İlçelerinde Taşımalı Sistem Kapsamında Taşınan 863 İlkokul- Ortaokul Öğrencilerine 179 İş Günü Öğle Yemeği Alımı” işidir.

Bahse konu ihalede 8 adet ihale dokümanı satın alınmış ve 17.09.2012 tarihinde yapılan ihaleye 5 istekli katılmıştır.

İhale konusu işin yaklaşık maliyetinde birim fiyatı 2,444 TL olup, istekliler ihaleye;

Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Erim Erdoğan-Erdoğanlar Yemek

Egemen Sancar

Cihan Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.

Yalova Yemek San. ve Turizm Ltd. Şti.

1,57 TL

1,89 TL

2,037

2,25 TL

2,44 TL

Birim fiyat teklifi vermiştir.

İhale komisyonu isteklilerden Erim Erdoğan-Erdoğanlar Yemek’in geçici teminatı olmadığı, Cihan Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ise geçici teminat mektubunun süresinin yetersiz olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihaleye en düşük fiyat teklifi veren Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif fiyatının aşırı düşük olduğu ile bu istekliden açıklama istenilmesine karar vermiştir.

İhale komisyonu Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.09.2012 tarihli açıklamasını ve eki belgeleri uygun bularak ihalenin bu istekli üzerinde bırakılmasına karar vermiştir.

Başvuru sahibi ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan karara bağlandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının aşırı düşük olduğu, bu nedenle istekliden açıklama istenilmesi gerektiğini ileri sürmektedir.

Yukarıda belirtildiği üzere, başvuruya konu ihalede ihale komisyonunca ihaleye en düşük fiyat teklifi veren istekli Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.inden 17.09.2012 tarihli yazı ile açıklama talep edilmiş, istekli tarafından 21.09.2012 tarihli açıklama yazısı ve eki belgeler ile açıklama yapılmış, açıklamalar ve eki belgeler uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılmasına karar verilmiş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmektedir.

Diğer taraftan başvuru sahibi tarafından şikayet ve itirazen şikayet konusu edilmemekle birlikte, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamaların incelenmesi neticesinde;

İdarece 17.09.2012 tarihli ve 10756 sayılı yazı ile “Teklifinizin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi hükmünce değerlendirmeye alınabilmesi ve aşırı düşük teklifinizin reddedilmemesi için aşırı düşük teklifinizin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini;

a) İmalat sürecinin verilen hizmetin ve yönteminin ekonomik olması

b) Seçilen teknik çözümler ve teknik sahibinin hizmetlerinin temini veya hizmet işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar

b) Teklif edilen mal, hizmet işinin özgünlüğü

hususlarında belgelendirmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir hükmü gereği ilimiz merkez ve ilçeleri ilokul/ortaokul yemek alımı işine ait vermiş olduğunuz teklif fiyatını oluşturan iş grupları ve bunların yapım maliyetleri hususunda gerekli açıklamaları ve ilgili belgeleri ile birlikte en geç 21.09.2012 tarihine kadar ihale komisyonunca değerlendirmek üzere Müdürlüğümüze vermeniz hususunda….” şeklinde kriter belirlenmeden genel ifade ile açıklama istenilmiştir.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde _“25.1._Ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri yükleniciye aittir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Taşıma merkezindeki yemekhanelerin temizliği ve yemek dağıtımı yükleniciye aittir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesine,

Sözleşme Tasarısı’nın “İş ve işyerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 21 inci maddesinde “21.1. İş ve işyerlerinin korunması ile işin ve/veya işyerlerinin sigortalattırılmasına ilişkin sorumluluk Genel Şartnamenin 19 uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde yükleniciye aittir.

21.2. Sigorta türleri ile teminat kapsamı ve limitleri:

21.2.1. Yüklenici tarafından, öğrencilere verilmek üzere yapılan yemeklerde meydana gelebilecek besin zehirlenmelerine karşı, yemek verilecek öğrenci sayısını kapsayacak şekilde Mesul Mali Sorumluluk Sigortası yaptırılacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İstekli tarafından teklif fiyat icmali sunulmuş olup icmalde

Sıra no

Teklif bileşenleri

Tutar (TL)

1

Sözleşme ve damga vergisi (Binde 8,25)

2.000,86

2

Karar pulu (binde 4,95)

1.200,52

3

Personel gideri

56.924,09

4

Besin zehirlenmelerine karşı sigorta

1.840,00

5

Kıyafet bedeli

1.248,00

6

Temizlik malzeme bedeli

4.000,00

7

Elektrik tüketim bedeli

1.400,00

8

Su tüketim bedeli

750,00

9

Lpg tüketim bedeli

7.160,00

10

2 adet araç amortismanı (8 ay)

400,00

11

Araç yakıtı

8.950,00

12

Portföy muayenesi

2.080,00

13

İlaçlama bedeli

4.800,00

14

Malzeme ekipman amortismanı

400,00

15

Yemek bedeli 0,9434 TL X 154.477 adet/öğün

145.733,60

16

Toplam

238.887,07

17

Firma karı

3.641,82

Açıklamasına yer verilmiştir.

İstekli tarafından açıklama ekinde 5 günlük örnek menü üzerinden maliyet hesaplaması, işçilik maliyet analizi, 2 adet araç ruhsatı, 05.03.2012 tarihli Kapasite Raporu, Caner Coşkun Sigorta Aracılık Hizm. Ltd. Şti. tarafından istekli adına düzenlenmiş “Zehirlenmelere Karşı Sigorta Poliçesi 179 iş günü 863 öğrenci” konulu 1.840,00 TL tutar ihtiva eden SMMM onaylı proforma fatura, Sevilmiş Tarım ve Hayv. Ürn. Ltd. Şti. tarafından istekli adına düzenlenmiş gıda maddeleri konulu ve SMMM onaylı proforma fatura, Gros Marketçilik tarafından istekli adına düzenlenmiş gıda maddeleri konulu SMMM onaylı 4 adet proforma fatura, istekli adına düzenlenmiş ekmek konulu SMMM onaylı proforma fatura, ilaçlama için Erge İlaçlama tarafından istekli adına düzenlenmiş SMMM onaylı proforma fatura, kıyafet için Akçadağ Tekstil Ltd. Şti. tarafından istekli adına düzenlenmiş SMMM onaylı proforma fatura sunulduğu, açıklamanın bu haliyle ihale dokümanına ve Kamu İhale Genel Tebliğ’inin 79 uncu maddesinde yer alan;

“79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

79.4.2. İhale komisyonu tarafından yapılacak aşırı düşük teklif değerlendirmesinde aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.4.2.1. İhale komisyonu, teklifin önemli bileşenlerine ilişkin olarak;

a) Verilecek hizmetin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır.

79.4.2.2. Verilecek hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul, özgünlük ya da hizmetin ekonomik olması sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gerekmektedir.

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

….

79.4.2.24. Yemek hizmet alımı ihalelerinde, çalıştırılacak personelin giyim gideri ile su, tuz, baharat, peçete ve masa örtüsü giderleri için yapılacak açıklamalara ilişkin olarak isteklilerden belge sunmaları istenmeyecektir. İhale komisyonu ayrıca, bu girdiler dışındaki girdilerden de belgelendirilmesine gerek bulunmayanları tespit edebilecektir.” hükmüne uygun olduğu değerlendirilmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Anılan Kurul kararı ile, “… Yukarıda belirtildiği üzere, başvuruya konu ihalede ihale komisyonunca ihaleye en düşük fiyat teklifi veren istekli Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.den 17.09.2012 tarihli yazı ile açıklama talep edilmiş, istekli tarafından 21.09.2012 tarihli açıklama yazısı ve eki belgeler ile açıklama yapılmış, açıklamalar ve eki belgeler uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılmasına karar verilmiş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmektedir. …” ifadelerine yer verilerek, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” karar verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekliden, aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine ve açıklamalarının mevzuata uygun olduğuna yönelik, anılan Kurul kararında yer alan tespit ve değerlendirmelere katılmakla beraber, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18. maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

4734 sayılı Kanunun 38. maddesine göre, ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü çerçevesinde değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır. Benzer düzenlemeler Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde de bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 maddesinde ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği açıklaması yapılmıştır.

İdari şartnamede, ihale konusu işin adının; “ Yalova İl Ve İlçelerinde Taşımalı Sistem Kapsamında Taşınan 863 İlkokul- Ortaokul Öğrencilerine 179 İş Günü Öğle Yemeği Alım ” olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.

İdarece, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin toplam 377.610,44 TL olarak belirlendiği, 8 adet ihale dokümanı satın alındığı ve 5 teklif sunulduğu, ihale komisyonunca tekliflerin üçünün geçerli teklif olarak belirlendiği, teklif fiyatlarının en düşük 242.528,89 TL, en yüksek 376.923,88 TL olduğu, ihalenin 242.528,89 TL ile en düşük fiyat teklifinde bulunan isteklinin üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen isteklinin teklif fiyatının ise 314.669,64 TL olduğu anlaşılmıştır.

İnceleme konusu ihale, personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmamakla birlikte, aktarılan mevzuat hükümlerinden hareketle genel olarak, kamu ihale hukukunda aşırı düşük tekliflerin tespiti konusunda iki ölçüt bulunduğu, bunların yaklaşık maliyet ve ihaleye katılan diğer isteklilerin teklif bedelleri olduğu, bu nedenle ihale sürecinde serbest fiyat rekabeti sonucunda oluşan diğer fiyatlara ve/veya yaklaşık maliyete göre aşırı derecede düşük olan ve ihale konusu hizmetin sözleşme hükümlerine uygun ifası konusunda tereddüt oluşturan tekliflerin sorgulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale dosyası kapsamında yer alan belge ve bilgilerden, birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale edilen söz konusu işin, yaklaşık maliyet icmal tablosunda işin yüzde kaçının kâr olarak öngörüldüğü belirtilmemiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 9. maddesinin 3. fıkrasında öngörülen yüklenici kâr marjının üst sınırı olan % 20 oranı indirgenmiş yaklaşık maliyet tutarının 314.675,37 TL olduğu belirlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesinde, hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin nasıl değerlendirilmesi gerektiği ayrıntılı bir şekilde anlatılmıştır.

Yukarıda yapılan tespitler ve mevzuat hükmü birlikte değerlendirildiğinde, idarece, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen başvuru sahibi Egemen Sancar’ın teklifinin % 20 kâr hariç yaklaşık maliyetin altında olduğu anlaşıldığından, anılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesinde belirtilen hususlara uygun şekilde, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin, düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, kârsız yaklaşık maliyetin altındaki başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin karara katılmıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiası hakkında Kurulca, “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Yalova İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ Yalova İl ve İlçelerinde Taşımalı Sistem Kapsamında Taşınan 863 İlkokul- Ortaokul Öğrencilerine 179 İş Günü Öğle Yemeği Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık toplam 377.610,44 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede8 adet ihale dokümanı satın alındığı,17.09.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 5 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, bir isteklinin teklifinin “ geçici teminatı olmadığı ” gerekçesi ile, bir isteklinin teklifinin de “ geçici teminat mektubunun süresinin uygun olmadığı ” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması sonrasında geriye kalan üç teklifin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.

242.528,89

Egemen Sancar

314.669,64

Yalova Yemek San. ve Turizm Ltd. Şti.

376.923,88

Şeklinde verildiği, başvuruya konu ihalede, ihaleye en düşük fiyat teklifi veren Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif fiyatının aşırı düşük olarak değerlendirildiği ve bu istekliden açıklama istenilmesine karar verildiği, ihale komisyonu tarafından, Özevrensel Gıda Taş. İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.09.2012 tarihli açıklamasını ve eki belgeleri uygun bularak ihalenin bu istekli üzerinde bırakılmasına karar verilerek ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm son teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak tekliflerin değerlendirilmesi hususlarında idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi