KİK Kararı: 2012/UH.I-4120

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/063
Gündem No : 15
Karar Tarihi : 30.10.2012
Karar No : 2012/UH.I-4120
BAŞVURU SAHİBİ:
Nesli Yemekçilik Gıda Temizlik Turizm İnş .Tic. Ltd. Şti., ÇİFTLİKKÖY BELDESİ ÜNİVERSİTE YOLU MELİS OTEL ALTI NO : 1 MERSİN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Silifke İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü-, Saray Mahallesı Inönü Caddesı 33940 MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/87983 İhale Kayıt Numaralı "Silifke İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü 2012-2013 Eğitim Öğretim Yılı Taşımalı İlköğretim Yemek Hizmeti Alım İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Eğitim Bakanlığı Silifke İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 06.08.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Silifke İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü 2012-2013 Eğitim Öğretim Yılı Taşımalı İlköğretim Yemek Hizmeti Alım İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Nesli Yemekçilik Gıda Temizlik Turizm İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin 05.09.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.09.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine başvuru sahibince 14.09.2012tarih ve 31335sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.09.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3443sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idarece, taraflarına tebliğ edilen 28.08.2012 tarih ve 7645 sayılı yazı ile aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığının belirtildiği, idareye yapmış oldukları itirazın 07.09.2012 tarih ve 8329 sayılı yazı ile reddedildiği, oysa idarece açıklama istenilen teklif bileşen ve maliyet kalemlerine ilişkin Kamu İhale Tebliği’nin 79 uncu maddesine uygun olarak açıklama yaptıkları iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının; “Silifke İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü 2012-2013 Eğitim Öğretim Yılı Taşımalı İlköğretim Yemek Hizmeti Alım İhalesi” şeklinde belirlendiği,

Anılan şartnamenin 19 uncu maddesinde, istekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceğinin ve ihale sonucunda, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağının ifade edildiği,

Anılan şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“ 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesinin,

Sözleşme tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “İşe başlama tarihi 17.09.2012; işi bitirme tarihi 14.06.2013.” düzenlemesinin yer aldığı,

Görülmüştür.

Söz konusu ihaleye ilişkin teknik şartnamenin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinde;

“Sözleşme konusu iş; İdari Şartnamede belirtilen taşıma merkezindeki 2867 öğrenciye 178 (yüzyetmişsekiz) iş günü sıcak öğle yemeği (3 çeşit) olarak; malzeme dahil, yemek pişirme, okullara götürme, öğrencilere dağıtma ve sonraki hizmetleri alım işi ihalesi” düzenlemesine,

Anılan şartnamenin “Yüklenicinin Yükümlülüğü” başlıklı 4 üncü maddesinde;

“Yüklenici, yemek dağıtımında, şirket tarafından yetki verilmiş yeterli sayıdaki elemanı yemekhanede çalıştıracaktır. Çalışan elemanlar görev esnasında forma giyecek, bone ve eldiven kullanacaklardır.” düzenlemesine,

7’nci maddesinde; “Yemekhanenin temizliğinden yüklenici sorumludur.” düzenlemesine,

12’nci maddesinde; “Yemeklerde kemiksiz dana eti veya yağsız koyun eti kullanılacaktır. Kesinlikle içyağı, kuyruk yağı, don yağı ve sakatat kullanılmayacaktır. TSE ‘li margarin, zeytinyağı, ve bitkisel sıvı yağlar kullanılacaktır. Sebzeler mevsimine göre taze veya konservesi kullanılacaktır.” düzenlemesine,

17’nci maddesinde; “Yüklenici; çalıştırdığı personeline yılda 2 kez yaptıracağı portör kontrollerinin (gaita, boğaz kültürü, Hbs, akciğer grafiği) sonuçlarına göre tedavilerini yaptırmakla yükümlüdür. Yüklenici, alınan sonuçları sözleşme imzalanmadan önce ve her kontrolden sonra 3(üç) gün içinde idareye teslim edecektir.” düzenlemesine

18’inci maddesinde ; “Ekmekler öğrenci başına 125 gramlık ağırlıkta özel yaptırılabileceği gibi aynı gramajda kesilerek tabak içerisinde günlük ve taze olarak verilecektir. Kesinlikle bayat ekmek verilmeyecektir.” düzenlemesine,

“Kişi başına yemeklerde kullanılacak malzemenin standartları” başlıklı 25 inci maddesinde ise;

a- Kemikli et yemeklerinde çiğ et (et haşlama gibi )=100 gram

b- Kemikli et yemeklerinde kemik miktarı 1/3’ü geçmeyecektir

c- Sebze yemeklerinde kemiksiz çiğ et =40 gram

d- Tavuk but ve göğüs olarak verilecektir. =Öğrenci başına 1 but veya yarım göğüs

e- Köftelerde kemiksiz çiğ et (Kıyma) =70 gram

f- Kemiksiz et yemeklerinde çiğ et =70 gram

g- Dolma, en az kişi başına iki(2) adet, standart ağırlıkta olacaktır.

h- Salata en az üç (3) çeşit sebzeden yapılacak,

ı- Ayran kapalı kutuda TSE belgeli olacak, açıkta ayran servisi yapılmayacaktır.

i- Tatlı çeşitli =(100 gram irmik helvası, bir(1) adet burma tatlısı, en az iki(2) parça baklava, en az üç(3) adet standart tulumba tatlısı, en az üç (3) adet Kemal Paşa Tatlısı)

j- En az bir(1) adet orta boy meyve” düzenlemesine yer verildiği,

Görülmüştür.

İdarece gönderilen işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; başvuruya konu ihaleye 10 teklif verildiği, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9 uncu maddesinin 3 üncü fıkrası uyarınca yaklaşık maliyetin % 20 oranında kâr ihtiva ettiği kabulünden hareketle idarenin yaklaşık maliyet hesabında bir öğün yemek maliyeti olan 2,44 TL’den % 20 oranındaki kârın düşülmesi sonucunda hesaplanan kâr hariç bir öğün yemek maliyeti olan 2,03 TL’den düşük teklif veren Nesli Yemekçilik Gıd. Tem. Turz. İnş. Tic. Ltd. Şti., Günay Yemek Hizmetleri Gıd. Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış. Tic. Ltd. Şti.-Tarsus Yemekçilik Tem. İnş. Taş. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Ev-Men İnş. Tem. Yem. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ats Yemekçilik -Ahmet Türk Sayar, Mehmetler Otomotiv Nak. Turz. Yemekçilik Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti., Özdemir Park Restoran Yem. Gıd. Tem. Teks. Tur. İnş. Nak. Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği, söz konusu isteklilere gönderilen 07.08.2012 tarihli söz konusu yazılarda idarece önemli görülen teklif bileşenleri;

“1-Gıda Maliyeti 510.326 öğün üç çeşit yemekten oluşan öğlen yemeği,

2-İşçilik maliyeti

3-Demirbaş, araç gereç, makine ve ekipman gideri,

4-Araç yakıt gideri,

5-Araç, diğer giderleri,

6-Kullanılacak temizlik malzeme gideri,

7-Elektrik, su ve doğalgaz gideri,

8-Okullarda çalıştırılacak personel portör gideri,

9-Okullarda çalıştırılacak işçi kıyafeti gideri (bone, maske, eldiven ve önlük)

10-Diğer giderler” şeklinde belirtildiği, isteklilerden bahse konu önemli teklif bileşenleri ve Teknik Şartnamede yer alan “Yemek Gramaj Listesi” ile “Yemek Mönüsü” kullanılarak teklif bileşenlerinin açıklanmasının istenildiği anlaşılmıştır.

Bahse konu isteklilerden Ev-Men İnş. Tem. Yem. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ats Yemekçilik -Ahmet Türk Sayar’ ın açıklamada bulunmadığı, açıklama sunan Nesli Yemekçilik Gıd. Tem. Turz. İnş. Tic. Ltd. Şti., Günay Yemek Hizmetleri Gıd. Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış. Tic. Ltd. Şti.-Tarsus Yemekçilik Tem. İnş. Taş. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Mehmetler Otomotiv Nak. Turz. Yemekçilik Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti., Özdemir Park Restoran Yem. Gıd. Tem. Teks. Tur. İnş. Nak. Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin açıklamalarının uygun bulunmadığı, ihalenin Harput İaşe İnş. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Sünbül Gıda Besicilik Taşımacılık Temizlik Güvenlik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde;

“79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur…

79.4.2.22. Temizlik hizmet alımlarında amortismana tabi olmayan kova, fırça, paspas, bez, süpürge, faraş, cam sileceği gibi malzemeler, temizlik malzemesi olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasına verilen cevapta bu malzemeler için öngörülen bedellerin maliyetlerini tevsik eden belgeler sunulacaktır.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması,

Bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Söz konusu açıklama içeriğinde; günlük yemek menü analizlerinde içinde yer alan açıklama yazısı, EPDK bayi satış fiyat bülteni, araç ruhsatları, amortisman tablosu, motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi, fiyat teklifleri ve proforma faturaların sunulduğu, firmanın teklifine ait bileşenleri ve bunlara ilişkin maliyetleri aşağıda yer alan tabloda gösterilen şekilde özetlediği görülmüştür.

Toplam yemek gideri

717.008,03

İşçilik giderleri

58.325,11

Elektrik gideri

1.181,92

LPG gideri

15.028,54

Su gideri

4.136,72

Araç bakım gideri

4.309,71

Araç yakıt gideri

47.040,06

Araç vergi gideri

1.631,70

Araç sigorta gideri

434,53

Araç amortisman gideri

6.157,53

Sarf ve Temizlik malzeme gideri

17.752,00

Demirbaş Ekipman gideri

11.171,80

Genel gider

2.261,34

Sözleşme gideri

16.941,29

Firma kârı

5.000,00

Teklif edilen bedel (genel toplam)

908.380,28

Özdemir Park Restoran Yem. Gıd. Tem. Teks. Tur. İnş. Nak. Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde günlük yemek menü analizlerinde içinde yer alan açıklama yazısı, EPDK bayi satış fiyat bülteni ve proforma faturalar sunulduğu, firmanın teklifine ait bileşenleri ve bunlara ilişkin maliyetleri aşağıda yer alan tabloda gösterilen şekilde özetlediği görülmüştür.

Yemek çiğ malzeme gideri

702.110,73

İşçilik giderleri

68.237,38

Araç bakım gideri

51.371,00

Ekmek Gideri

77.243,10

Temizlik malzeme gideri

9.232,00

LPG, Elektrik, Su gideri

18.992,00

Kıyafet Gideri

781,00

Personel Portör ve Tüberküloz Tahlil Ücreti

2.600,00

Demirbaş gideri

17.779,00

Personel yemek maliyeti

6.367,24

Bedelsiz yemek gideri

1.224,47

Numune yemek gideri

244,89

Mutfak kira bedeli

20.000,00

Araç bakım gideri

8.000,00

Sözleşme gideri

14.053,16

Firma kârı

27.519,29

Teklif edilen bedel (genel toplam)

1.025.755,26

Günay Yemek Hizmetleri Gıd. Tem. İnş. Hay. Kuy. San. Dış. Tic. Ltd. Şti.-Tarsus Yemekçilik Tem. İnş. Taş. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde 5 günlük yemek menü analizlerinde içinde yer alan açıklama yazısı, işçilik hesaplama modülleri, araç kataloğu, Petrol Ofisi A.Ş.’ye ait web sayfası çıktısı, amortisman tablosu, araç ruhsatları, demirbaş amortisman hesap tablosu ve proforma faturaların sunulduğu, firmanın teklifine ait bileşenleri ve bunlara ilişkin maliyetleri aşağıda yer alan tabloda gösterilen şekilde özetlediği görülmüştür.

Toplam çiğ girdi maliyeti

591.784,24

İşçilik giderleri

136.012,96

Kıyafet gideri

2.450,00

Ekmek Gideri

51.032,60

Temizlik malzeme gideri

9.232,00

Elektrik ve su gideri

6.000

Tüp gaz gideri

8.160,00

Temizlik ve sarf malzeme gideri

8.640,00

Araç yakıt gideri

76.453,46

Araç amortisman ve diğer giderler

7.160,00

Demirbaş amortisman gideri

20.409,00

Bakım onarım gideri

3.000

Öngörülemeyen diğer giderler

9.000

Firma kârı

8.691,06

Teklif edilen bedel (genel toplam)

928.793,32

Mehmetler Otomotiv Nak. Turz. Yemekçilik Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde 5 günlük yemek menü analizlerinde içinde yer alan açıklama yazısı, işçilik hesaplama modülü, Türkiye Petrolleri Petrol Dağıtım A.Ş.’ye ait web sayfası çıktısı, araç ruhsatları, sigorta teklifi, ve proforma faturaların sunulduğu, firmanın teklifine ait bileşenleri ve bunlara ilişkin maliyetleri aşağıda yer alan tabloda gösterilen şekilde özetlediği görülmüştür.

Toplam çiğ girdi maliyeti

735.528,85

İşçilik giderleri

80.308,99

Kıyafet gideri

1.745,70

Ekmek Gideri

86.755,42

İlaçlama gideri

450,00

Elektrik, su ve doğalgaz gideri

11.877,32

Temizlik ve sarf malzeme gideri

6.750,00

Araç bakım onarım maliyeti

675

Araç yakıt gideri

26.700,00

Demirbaş maliyeti

42.042,50

Gıda zehirlenmesi sigorta masrafı

1.057,00

Sözleşme gideri

13.843,10

Firma kârı

2.711,62

Teklif edilen bedel (genel toplam)

1.010.455,50

Yapılan inceleme neticesinde; Teknik Şartname’de sadece kemikli çiğ et, kemiksiz çiğ et, kemik miktarı, tavuk but ve göğüs eti, dolma, salata, tatlı çeşitleri ve meyve, ayran, ekmek miktar ve gramajına ilişkin düzenlemeye yer verildiği, buna karşın Teknik Şartnamede düzenlenen yemek mönüsünde yer alan ve açıklama istenilen yemeklerin yapımında kullanılacak malzemelerin çeşidi ve gramajına ilişkin olarak Teknik Şartnamede herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görüldüğünden, isteklilerin söz konusu yemekleri farklı miktarlarda, farklı malzemeler kullanarak yaptığı, dolayısıyla teklif açıklamalarının objektif olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı değerlendirilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi çerçevesinde idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının objektif kriterlere dayanması gerekmektedir.

Öte yandan, yapılan incelemede aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan isteklilerin açıklamalarının idarece görevlendirilen ve ihale komisyonu üyesi olmayan iki bilirkişi tarafından incelendiği ve inceleme sonucu 4 sayfadan oluşan 24.08.2012 tarihli bilirkişi raporu düzenlendiği, 28.08.2012 tarihli ihale komisyonu kararı ile anılan isteklilerin teklifleri aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunmadığından değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İhale komisyonunun kurulması ve çalışma esasları” başlıklı 19 uncu maddesinde;

“…

(2) İhale komisyonu, tek sayıda olmak üzere başkan dahil en az beş kişiden oluşur. Üyelerden en az ikisinin ihale konusu işin uzmanı ve diğer bir üyenin muhasebe veya mali işlerden sorumlu personel olması zorunludur. İhale komisyonunun görevlendirilmesi sırasında komisyonun eksiksiz toplanacağı dikkate alınarak, asıl üyeler ile bu üyelerin yerine geçecek aynı niteliklere sahip yeterli sayıda yedek üyenin isimleri ve bu üyelerin komisyonda hangi sıfatla yer alacakları belirtilir.

(3) İhale komisyonunun idarenin personelinden oluşturulması esastır. Ancak, ihaleyi yapan idarede yeterli sayıda veya nitelikte personel bulunmaması halinde Kanun kapsamındaki idarelerden komisyona üye alınabilir.

(4) İhale sürecindeki değerlendirmeleri yapmak üzere oluşturulan ihale komisyonu dışında, başka adlar altında komisyonlar kurulamaz.

(5) İhale komisyonu eksiksiz olarak toplanır ve kararlar çoğunlukla alınır. Komisyon üyeleri, kararlarda çekimser kalamaz. Komisyon başkanı ve üyeleri oy ve kararlarından sorumlu olup; karşı oy kullanan komisyon üyeleri, gerekçelerini komisyon kararına yazmak ve imzalamak zorundadır. İhale komisyonunca alınan kararlar ve düzenlenen tutanaklar, komisyon başkan ve üyelerinin adları ve soyadları, unvanları ve komisyondaki sıfatları belirtilerek imzalanır.” hükmü yer almaktadır.

İhalelerde aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesinin yalnızca ihale komisyonu üyelerince yapılacak bir idari işlem olduğundan, başvuruya konu ihalede bilirkişi tarafından yapılan inceleme ve sonrasından düzenlenen bilirkişi raporu esas alınarak ihalenin sonuçlandırılmasında mevzuata uyarlık bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle, “ taraflarına tebliğ edilen 28.08.2012 tarih ve 7645 sayılı yazı ile aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığının belirtildiği, idareye yapmış oldukları itirazın 07.09.2012 tarih ve 8329 sayılı yazı ile reddedildiği, oysa idarece açıklama istenilen teklif bileşen ve maliyet kalemlerine ilişkin Kamu İhale Tebliği’nin 79 uncu maddesine uygun olarak açıklama yaptıkları ” şeklinde ifade edilen iddiası hakkında Kurulca, Teknik Şartname’de sadece kemikli çiğ et, kemiksiz çiğ et, kemik miktarı, tavuk but ve güğüs eti, dolma, salata, tatlı çeşitleri ve meyve, ayran, ekmek miktar ve gramajına ilişkin düzenlemeye yer verildiği, buna karşın Teknik Şartnamede düzenlenen yemek mönüsünde yer alan ve açıklama istenilen yemeklerin yapımında kullanılacak malzemelerin çeşidi ve gramajına ilişkin olarak Teknik Şartnamede herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görüldüğünden, isteklilerin söz konusu yemekleri farklı miktarlarda, farklı malzemeler kullanarak yaptığı, dolayısıyla teklif açıklamalarının objektif olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı değerlendirildiğinden “ ihalenin iptaline” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik yapılan incelemede;

İncesu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ Taşımalı İlköğretim Sıcak Yemek Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin (Ayfer İsmail Şahbaz Ortaokulu, Atatürk İlkokulu, Parlaklar İlkokulu, Atatürk İlkokulu, Tahirini İlkokulu ve Örenşehir İlkokulu olmak üzere) Milli Eğitim Bakanlığı’nın 2012-2013 öğretim yılı için belirlemiş olduğu bedel esas alınarak 181 günlük maliyet için toplam 205.804,24 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 3 adet ihale dokümanı satın alındığı, 27.08.2012tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, verilen tüm tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Partner İşgücü Hay. Gıda Tar. Bak. Onar. Tem. Hiz. Teks. Taş. İnş. Taah. ve San. Ltd Şti.

159.399,00

Dinçerler Gölbaşı Tur. San. Tic. Ltd. Şti.

202.430,40

Azık Yem. San. ve Tic. A. Ş.

248.820,70

Şeklinde verildiği, başvuruya konu ihalede, idarece, geçerli teklifler üzerinde 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden en düşük fiyat esasına göre ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olduğu düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilmesi hususlarında idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olduğuna ilişkin “ itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ ihalenin iptaline” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi