KİK Kararı: 2012/UH.I-4029

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/061
Gündem No : 86
Karar Tarihi : 17.10.2012
Karar No : 2012/UH.I-4029
BAŞVURU SAHİBİ:
Yetkin Temizlik Taşımacılık Yemek Hizmetleri Özel Güvenlik İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti., S.S. DOĞU TOPTANCILAR SİTESİ B BLOK NO : 2 VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Çatak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Cumhurıyet Mahallesı Hükümet Konagı Cadd. 3/1 65870 VAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/85054 İhale Kayıt Numaralı "İlçemiz Şehit Seyvan Yavuz, Kayaboğaz , Hayati Kapukaya Ve Çatak Yibo İlköğretim Okuluna Taşımalı Eğitim İle Gelecek 1251 Öğrenciye Yemeke Hizmeti Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Eğitim Bakanlığı Çatak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 25.07.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “İlçemiz Şehit Seyvan Yavuz, Kayaboğaz, Hayati Kapukaya ve Çatak Yibo İlköğretim Okuluna Taşımalı Eğitim İle Gelecek 1251 Öğrenciye Yemek Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Yetkin Temizlik Taşımacılık Yemek Hizmetleri Özel Güvenlik İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.08.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.08.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.08.2012tarih ve 28747sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.08.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3104sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle

1. İhalede 549.439,20 TL olan yaklaşık maliyet tutarından Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde belirlenen azami kâr oranı düşüldüğünde 457.866,00 TL kârsız yaklaşık maliyetin belirleneceği ve ihale üzerinde bırakılan istekli dâhil olmak üzere teklif fiyatı bu tutarın altında olan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği,

2. İdari Şartname’de kalite ve standarda ilişkin belgeler adı altında TSE 8985 standartlara uygun hizmet veren yemek fabrikası (TSE-HYB) belgesinin istenildiği, Gülaçtı Kardeşler Ltd. Şti. ile Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti. nin söz konusu belgelerinin TSE standartlarına uygun olmaması nedeniyle söz konusu belgelerin yemek servisi veren işyeri mahiyetine uygunluk olarak alındığı ve anılan belgelerin 19.07.2012 tarihinde iptal edildiği,

3. Gülaçtı Kardeşler Ltd. Şti.nin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihalenin “Şehit Seyvan Yavuz, Kayaboğaz, Hayati Kapukaya ve Çatak YİBO İlköğretim Okuluna Taşımalı Eğitim ile Gelecek 1251 Öğrenciye Yemek Hizmeti Alımı İşi” olduğu,işe başlama tarihinin 17.09.2012 işi bitirme tarihinin ise 14.06.2013 olduğu ve ihale konusu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet türü olmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde,

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4’üncü maddesinde,

“ İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir… ” açıklaması,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3’üncü fıkrasında,

“ Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde,

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,

_“25.1._Ulaşım, Sigorta Vergi, Resim Ve Harç

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde “Öğlen yemeğinin, taşımalı öğrencilere çevre ve kış şartları göz önünde tutularak kumanya halinde, YİBO’ya gelecek öğrencilere ise sıcak yemek verilecektir.” düzenlemesi,

2’nci maddesinde “ Günlük kumanyalar; ekli onaylı haftalık menü doğrultusunda verilecektir.” düzenlemesi,

25’inci maddesinde “ Verilecek olan yemekler haftalık yemek menüsüne ve teknik şartnameye uygun olarak verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine göre idarelerin, geçerli teklifleri belirledikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklifleri tespit etme ve bu teklifler hakkında açıklama isteme yükümlülüğü bulunmaktadır. Söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet türü olmadığı anlaşılmakla birlikte, istikrar kazanmış Kurul kararları doğrultusunda personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde de, kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İnceleme konusu ihalede sunulan tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu, idare tarafından yapılan yaklaşık maliyet hesabında, yüklenici kârına ilişkin bir belirlemenin olmadığı anlaşıldığından, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin yukarıda aktarılan 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasına göre, idarece belirlenebilecek azami kâr miktarı olan yaklaşık maliyet hesabında bulunan tutarın %20’si oranındaki kâr bedelinin hariç tutulması sonucu elde edilen 457.866,00TL kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında kalan tekliflerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 42’nci maddesinde “İşin niteliği göz önünde bulundurularak ön yeterlik şartnamesi ve idari şartnamede; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, hizmet yeterlilik belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarlarının ve muayene kuruluşlarının kalite yeterliğine ilişkin düzenleme yapılabilir. ” hükmü,

İncelemeye konu ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin“İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.2’nci maddesinde “1-Yemek Kapasite Raporu (Yemek verilecek öğrenci sayısı olan 1251 kişilik) ilgili kuruluşlardan alınmış olacak.

2-Bu iş ile ilgili ihale tarihi itibari ile süresini doldurmamış TSE Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesi (8985)” düzenlemesi yer almaktadır.

Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti.ne ait teklif dosyasının incelenmesi neticesinde, istekli tarafından Türk Standartları Enstitüsü (Ağrı) Doğubeyazıt Temsilciliği tarafından 15.12.2011 tarihinde düzenlenmiş son geçerlilik tarihi 22.12.2012 olan 14.31.04/HYB-044 sayılı Hizmet Yeterlilik Belgesinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Anılan belgede “ Verilen Hizmetin kapsamı: TS 12524 (10.02.1999) Temizlik Hizmeti Veren İş Yerleri- Genel Kurallar Standardına Uygun Hizmet Veren 4.11.2009 ile TS 8985 (23.11.2006) İş Yerleri- Yemek Fabrikaları-Toplu Yemek Mutfakları ve Yemek Servisleri- Genel Kurallar Standardına Uygun. Hizmet Veren ” ifadesi yer almakta ve hizmet yeri adresi olarak Cumhuriyet Cad. Gül Apartmanı Altı No:15 Patnos/Ağrı görülmektedir.

Kurumumuz tarafından söz konusu Hizmet Yeterlilik Belgesinin halen geçerli olup olmadığına ilişkinTürk Standartları Enstitüsü (Ağrı) Doğubeyazıt Temsilciliği’nden görüş talep edilmiştir. Anılan Temsilcilikten gelen ve 03.10.2012’de Kurum kayıtlarına alınan yazıda, söz konusu belgenin son geçerlilik tarihine (22.12.2012) kadar süresi olduğunun belirtildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde TSE Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesi (8985) nin istenildiği ve başka herhangi bir ayrıntıya yer verilmediği dikkate alındığında,

Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti. tarafından İdari Şartname’de istenilen şartlara uygun olarak TS 8985 Hizmet Yeterlilik Belgesinin sunulduğu, belgenin ihale tarihi ve halen geçerli olduğu anlaşılmıştır.

İhalede geçerli teklifler arasında bulunan Gülaçtı Kardeşler Ltd. Şti.ne ait teklif dosyasının incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından Türk Standartları Enstitüsü Van Temsilciliği tarafından 25.07.2011 tarihinde düzenlenmiş son geçerlilik tarihi 27.07.2012 olan 14.31.65/HYB-496 sayılı Hizmet Yeterlilik Belgesinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Anılan belgede “ Verilen Hizmetin kapsamı: TS 8985 (23.11.2006) İş Yerleri- Yemek Fabrikaları-Toplu Yemek Mutfakları ve Yemek Servisleri- Genel Kurallar Standardına Uygun Hizmet Veren ” “Yemek Servisi Veren İş Yeri 1.277.500 adet/yıl Tabldot” ifadesi yer almakta ve hizmet yeri adresi olarak Alipaşa Mah. Genç Ali Sok.No:12 Van görülmektedir.

Kurumumuz tarafından söz konusu Hizmet Yeterlilik Belgesinin halen geçerli olup olmadığına ilişkinTürk Standartları Enstitüsü Van Temsilciliği’nden görüş talep edilmiştir. Anılan Temsilcilikten gelen yazıda söz konusu belgenin son geçerlilik tarihine (27.07.2012) kadar süresi olduğunun belirtildiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesinde, birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılacağı hüküm altına alınmış olup aritmetik hatadan ne anlaşılması gerektiği Kamu İhale Genel Tebliği’nin aşağıda aktarılan 16.5’inci maddesinde açıklanmıştır.

“16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır…”

İncelenen ihaleye ait İdari Şartname’nin teklif ve sözleşme türü başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi yer almakta olupihale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif cetvelinde“Taşımalı öğlen yemeği” iş kalemi için birim fiyat teklif verilmesi istenmektedir.

Gülaçtı Kardeşler Ltd. Şti.nin teklifinde yer alan birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, iş kalemi için teklif etmiş olduğu birim fiyat ve 225.180 olan toplam öğünsayısı çarpımının isteklinin teklif tutarı olan 458.016,12 TL tutarına eşit olduğu ve istekli tarafından yapılan işlemlerde herhangi bir aritmetik hatanın bulunmadığı tespit edilmiş, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, teklif fiyatı 457.866,00TL olan kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında bulunan Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti., Pacific İnş. Tem. Ltd. Şti-Doğa Yemekçilik (Metin Önal), Saidpaşa Yem. Üretim ve Dağ.( Hatice AKBAY), Cangül Akay Ltd. Şti., Karataş Yem. Ltd. Şti.nin idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde, “ ihalede 549.439,20 TL olan yaklaşık maliyet tutarından Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde belirlenen azami kâr oranı düşüldüğünde 457.866,00 TL kârsız yaklaşık maliyetin belirleneceği ve ihale üzerinde bırakılan istekli dâhil olmak üzere teklif fiyatı bu tutarın altında olan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği ” şeklinde ifade edilen birinci iddiası hakkında Kurulca,457.866,00TL olan kârsız yaklaşık maliyet tutarın altında bulunan Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti., Pacific İnş. Tem. Ltd. Şti-Doğa Yemekçilik(Metin Önal), Saidpaşa Yem. Üretim ve Dağ.( Hatice AKBAY), Cangül Akay Ltd. Şti., Karataş Yem. Ltd. Şti. isteklilerin idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi huşularına yönelik olarak “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin birinci iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Milli Eğitim Bakanlığı Çatak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ İlçemiz Şehit Seyvan Yavuz, Kayaboğaz, Hayati Kapukaya ve Çatak Yibo İlköğretim Okuluna Taşımalı Eğitim İle Gelecek 1251 Öğrenciye Yemek Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin Milli Eğitim Bakanlığı fiyatları esas alınarak toplam 549.439,20 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 12 adet ihale dokümanı satın alındığı, 25.07.2012tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 8 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, tüm tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Erencan Kardeşler Tem. Ltd. Şti

441.352,80

Pacific İnş.Tem. Ltd. Şti-Doğa Yemekçilik (Metin Önal)

441.352,80

Saidpaşa Yem. Üretim ve Dağ.( Hatice AKBAY)

445.856,40

Cangül Akay Ltd.Şti.

453.962,88

Karataş Yem. Ltd. Şti

454.863,60

Gülaçtı Kardeşler Ltd. Şti.

458.016,12

Yetkin Ltd. Şti.

459.367,20

İpekyolu Ltd. Şti

495.396,00

Şeklinde verildiği, idarece “Tekliflerin yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın oldukları, en düşük teklifin bile aşırı düşük olarak değerlendirilmeyeceği, ayrıca yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmının yerel mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılık gösterdiği” gerekçesine dayanılarak geçerli teklifler üzerinde 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden en düşük fiyat esasına göre ihalenin sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olduğu düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilmesi şeklinde idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olduğu hususlarında “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “ Düzeltici işlem belirlenmesine ” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi