KİK Kararı: 2012/UH.I-3910

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/060
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 10.10.2012
Karar No : 2012/UH.I-3910
BAŞVURU SAHİBİ:
Gülbeyaz Yemekhane İşletmeciliği Tem.İşleri Ve Tem.Mad.Gıda Tur .Nak .San .Ve Tic. Ltd. Şti.- Yeşil Akhisar Yemek Hane İşletmeciliği Gıda Mad. Tem .İşl. Tem. Mad. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, HACIİSHAK MAH. SANAYİ SİTESİ 11. BLOK NO : 8/1 MANİSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gördes İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Cuma Mahallesi Atatürk Caddesi 83 45750 MANİSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/82768 İhale Kayıt Numaralı "2012/2013 Eğitim Öğretim Yılı 9 Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarındaki 1087 Öğrenciye 181 (Yüzseksenbir) İş Günü 3 Çeşit Sıcak Sulu Öğle Yemeği Verilmesi." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gördes İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 27.07.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2012/2013 Eğitim Öğretim Yılı 9 Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarındaki 1087 Öğrenciye 181 (Yüzseksenbir) İş Günü 3 Çeşit Sıcak Sulu Öğle Yemeği Verilmesi.” ihalesine ilişkin olarak Gülbeyaz Yemekhane İşletmeciliği Tem. İşleri ve Tem. Mad. Gıda Tur. Nak .San .ve Tic. Ltd. Şti.- Yeşil Akhisar Yemek Hane İşletmeciliği Gıda Mad. Tem .İşl. Tem. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 31.08.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.09.2012tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.09.2012tarih ve 31334sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.09.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3444sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle açıklamalarının idare tarafından uygun görülmediği, idarenin kararının mevzuata uygun olmadığı, sunulan açıklamanın Tebliğin 79'uncu maddesine uygun olduğu ve kamu menfaati göz önüne alındığında kabul edilmesi gerektiğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adı “2012/2013 Eğitim Öğretim yılı 9 Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarındaki 1087 öğrenciye 181 (Yüzseksenbir) iş günü 3 çeşit sıcak sulu öğle yemeği verilmesi” şeklinde belirtilmiş olup, Teknik Şartname içerisinde işin teknik ayrıntılarına, ifası sırasında uyulması gereken kurallara ve örnek menülere yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde “79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

…

79.4.2.9. İstekli tarafından perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarının kullanılması halinde, ilgili mala ait sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir fiyatı gösteren mağaza veya market yönetimince onaylanmış kataloğu sunması yeterlidir.

…

79.4.2.11. İstekli tarafından yaş sebze ve meyve için, toptancı halinde oluşan fiyatların kullanılmasıhalinde, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait asgari fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılması yeterlidir.” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, idare tarafından başvuru sahibinin teklifinin aşırı düşük bulunduğu ve teklif bileşenlerine ilişkin olarak açıklamasını 30.07.2012 tarihli ve 2129 sayılı yazısı ile talep ettiği anlaşılmıştır. Başvuru sahibi tarafından süresi içerisinde açıklamanın sunulduğu, ancak idare tarafından yapılan değerlendirme sonucunda açıklamanın anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesinde belirtilen kriterlerine uygun olmadığının tespit edildiği ve açıklama uygun görülmeyerek teklifin reddedildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan açıklama incelendiğinde, Teknik Şartname’de belirtilen 20 günlük menü yerine 5 günlük menü üzerinden açıklamasını yaptığı ve idare tarafından söz konusu durumun açıklamanın uygun bulunmaması gerekçelerinden biri olarak kabul edildiği anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin süresi içerisinde aşırı düşük teklif sorgulamasına yönelik şikâyet başvurusunda bulunmadığı hususu göz önünde bulundurulduğunda, Teknik Şartname’de verilen 20 günlük örnek menünün tamamına ilişkin açıklama sunması gerektiği sonucuna ulaşılmış olup 5 günlük menüler üzerinden maliyetin açıklanması mevzuata uygun bulunmamıştır.

Ayrıca, başvuru sahibinin açıklamasında yemek malzemelere ilişkin olarak A101 mağazalarından alınmış fiyatlara yer verdiği anlaşılmış olup, anılan fiyatların anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesinde belirtilen mağaza kataloğu olmadığı ve sadece malzemelerin fiyatlarının yer aldığı kaşeli bir kağıt olduğu sonucuna ulaşıldığından, anılan şekil şartlarına uygun olmayan belgelendirmenin de uygun görülmemesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır. Söz konusu durum temizlik maliyetine ilişkin açıklamada görülmekte olup, temizlik malzemeleri fiyatları da A101 mağazalarından alındığından ve katalog şeklinde olmadığından şekil şartlarına uygun bulunmamıştır.

Yaş meyve ve sebze giderlerine yönelik olarak hal fiyatları olduğu iddia edilen internet sayfası çıktısına yer verildiği, anılan belge üzerinde herhangi bir onay ya da imzanın yer almadığı anlaşılmış olup söz konusu belgenin anılan Tebliğ’in 79.4.2.3’üncü maddesine uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda tespiti yapılan ve idare tarafından da uygun görülmeyen belgelendirme işlemlerinin, anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesine uygun olmadığı sonucuna ulaşılmış olup, başvuru sahibinin açıklamasının anılan gerekçelerle uygun görülmemesi işleminde mevzuata aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde; “ açıklamalarının idare tarafından uygun görülmediği, idarenin kararının mevzuata uygun olmadığı, sunulan açıklamanın Tebliğin 79'uncu maddesine uygun olduğu ve kamu menfaati göz önüne alındığında kabul edilmesi gerektiği ,” şeklinde ifade ettiği iddiası hakkında Kurulca, “…,Yukarıda tespiti yapılan ve idare tarafından da uygun görülmeyen belgelendirme işlemlerinin, Tebliğin 79’uncu maddesine uygun olmadığı sonucuna ulaşılmış olup, başvuru sahibinin açıklamasının anılan gerekçelerle uygun görülmemesi işleminde mevzuata aykırılık tespit edilmemiştir.” gerekçelerine dayanılarak “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Gördes İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ 2012/2013 Eğitim Öğretim Yılı 9 Taşıma Merkezi İlköğretim Okullarındaki 1087 Öğrenciye 181 (Yüzseksenbir) İş Günü 3 Çeşit Sıcak Sulu Öğle Yemeği Verilmesi Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin Milli Eğitim Bakanlığı’nın 21.03.2012 tarih ve 4667 sayılı yazısı esas alınarak, 1087 öğrenci için 1891 gün süre ile 2,44 TL birim fiyat üzerinden toplam 480.062,68 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 11 adet ihale dokümanı satın alındığı, 27.07.2012tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 5 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarenin teklif değerlendirmesine göre, tüm tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu teklif bedellerinin;

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

İlke Ltd. Şti.

308.892,79

Habitat Ltd. Şti.

346.274,72

Gülbeyaz Ltd. Şti.-Yeşil Akhisar Ltd. Şti. Ortak girişimi

397.428,94

Degsan Ltd. Şti.

400.053,54

İrfan Kırlı

472.192,80

Şeklinde verildiği, idarece hesaplanan kârsız yaklaşık maliyet olan 400.052,23 TL’lik tutarın altında teklif veren, İlke Ltd. Şti., Habitat Ltd. Şti. ve Gülbeyaz Ltd. Şti.-Yeşil Akhisar Ltd. Şti. Ortak girişiminden 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif bileşenlerine ilişkin olarak yazılı açıklama talep edildiği, süresi içerisinde Habitat Ltd. Şti. tarafından herhangi bir açıklamanın sunulmadığı gerekçesiyle bu isteklinin değerlendirme dışı bırakıldığı, sunulan diğer iki isteklinin açıklamalarının uygun görülmeyerek ihalenin kârsız yaklaşık maliyetin hemen üstünde teklif veren Degsan Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilmesi sonucuna göre ihalenin sonuçlandırılması gerektiği hususlarına yönelik “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurulca verilen “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi