KİK Kararı: 2012/UH.I-3862

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/058
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 01.10.2012
Karar No : 2012/UH.I-3862
BAŞVURU SAHİBİ:
Özol Yemek Temizlik Güvenlik San. Tic. Ltd. Şti., FEVZİ ÇAKMAK MAH. D-100 KARAYOLU ÜZERİ NO : 129 DÜZCE

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Yığılca İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Atatürk Mah Cumhurıyet Cad. 81950 DÜZCE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/94629 İhale Kayıt Numaralı "2012-2013 Yemek İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yığılca İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 17.08.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2012-2013 Yemek Hizmeti Alımı İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Özol Yemek Temizlik Güvenlik San. Tic. Ltd. Şti.nin 31.08.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.09.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.09.2012 tarih ve 31096 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.09.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3406 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle kısmi teklif verilmesine imkân tanınan başvuruya konu ihalenin Orhangazi Yatılı İlköğretim Bölge Okulu ve Gazi İlköğretim Okulu kısımlarının Erkan Kaya üzerinde bırakıldığı, adı geçen isteklinin birim fiyat teklif mektubu ve teklif cetvelinin uygun olmadığı ayrıca söz konusu kısımlara yönelik teklifinin aşırı düşük olduğu ve istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği diğer yandan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiyse açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79'uncu maddesine uygun şekilde yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İnceleme konusu ihale 7 farklı Taşıma Merkezi İlköğretim Okulu’na yemek hizmeti alımından oluşmaktadır. İhale dokümanı uyarınca istekliler tarafından kısmi teklif verilmesine imkân tanınan ihalede başvuru sahibi tarafından ihalenin 1. kalemi olan Orhangazi Yatılı İlköğretim Bölge Okulu ve 2. kalemi olan Gazi İlköğretim Okulu yemek hizmeti alımı kısımlarına yönelik iddialar öne sürülmektedir.

Teknik Şartname’nin “Cezai ve Hukuki Hükümler ile Yüklenici Firma veya Şahısların Uyması Gereken Şartlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Taşıma Merkezi Okul Müdürlüğü'nün gösterdiği bir yerde öğrencilere yemek hizmeti verilecek, yemek sonrası temizlik hizmetleri ( masaların temizliği, yerlerin süpürülüp paspaslanması günlük) yerine getirilecektir. Hizmet yerine getirilirken aşağıdaki şartlar uygulanacaktır.

a-)Yemeğin Şekli: Her öğrenciye 3 çeşit yemek verilir. Yemek saatleri okul müdürlüğünce firmaya bildirilir.

* İdarece, gıda ve besin uzmanlarına hazırlatılan ekli listede yer alan yemek listelerine uyulacak, yemekler listede belirtilen gramaj ve besin/kalori değerinin altında verilmeyecektir. (İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünce hazırlanan yemek listeleri taşıma merkezi okullara, idarece onaylandıktan sonra gönderilecek ve okul idarelerince yemeklerin uygun olup olmadığı her gün denetlenecektir.)

b-) Yüklenici firma tarafından hazırlanacak yemekler hijyen koşullarına, gıda tüzüğü ve nizamnamesine uygun olarak hazırlanır. Yemek pişirilen ve yemek yenilen yerler her zaman Milli Eğitim Bakanlığı, İl Milli Eğitim Müdürlüğü, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Sağlık Müdürlüğü, İlçe Tarım Müdürlüğü ve Okul Müdürlüğü yetkililerince denetlenir.

c-) Her öğün idare tarafından gıda ve besin uzmanlarına hazırlatılan ekli listede yer alan yemek listesine uygun bir etli yemek verilecektir.

d-)Yemekler idarece hazırlanan listelere uygun kaliteli, lezzetli, doyurucu olarak ortalama 800-850 kalori değerinde olacak ve yanında da her öğrenciye 125 gr. ekmek verilecektir.

e-) Firma hazırlayacağı yemeklerde 1.sınıf malzeme kullanacaktır. Yemekte kullanılan et yasal olarak kesilmiş, kontrol edilmiş, yetkili veteriner damgasına haiz olacaktır.

f-) Firmanın sağladığı bütün yiyecek ve içecekler ve kullanılan malzemeler TSE'nin standart namelerine uygun olacaktır.

g-) Yemekte kullanılacak pirinç, bulgur, nohut, mercimek, fasulye gibi kuru gıda maddeleri temiz, kırıksız, küfsüz, kuru, böceksiz, normal büyüklükte ve lezzetli olacaktır. Belediye ve Hıfzısıhha kurallarına ve gıda tüzüğüne uygun olmayan gıda maddeleri kullanılmayacaktır.

h-) Sebzeler taze, olgun, normal büyüklükte olacaktır. Ezik, çürük, küflü, kurtlu, çamurlu, buruşmuş, sararmış, kartlaşmış sebze kullanılmayacaktır. Meyveler taze ve kaliteli olacaktır. Yemeklerde kullanılan yağ TSE belgeli zeytinyağlı, margarin, tereyağı ve bitkisel yağlar (fındık, mısır ve ay çiçek yağı ) kullanılacaktır…” düzenlemelerine yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Erkan Kaya’ya idarece gönderilen 17.08.2012 tarihli yazı ile isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu ve bu durumun sebeplerinin ihale komisyonuna yazılı olarak açıklanması gerektiği bildirilmiştir.

Teknik şartname düzenlemelerinin incelenmesinden hizmet kapsamında her öğrenciye 3 çeşit yemek verileceği, öğünlerin ortalama 800-850 kalori değerinde olacağı ve yemeklerin idarece hazırlanan yemek listelerine uygun şekilde hazırlanacağı anlaşılmakla birlikte ihale dokümanı kapsamında isteklilere herhangi bir yemek listesinin verilmemiş olduğu tespit edilmiştir. Bu yönüyle gerek hazırlanacak yemeklerin özellikleri ve gramajları gerekse yemeklerde kullanılacak malzemelerin özellikleri ve gramajları belirsiz olduğundan ihale dokümanının mevcut halinin isteklilerin tekliflerini sağlıklı veriler çerçevesinde hazırlamalarına ve tekliflerin objektif şekilde değerlendirilmesine olanak tanımadığı neticesine varılmıştır. Bu nedenle ihalenin başvuruya konu edilen 1 ve 2’nci kalemlerinin iptal edilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden ihalenin 1 ve 2’nci kalemlerinin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin 1 ve 2’nci kalemlerinin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde; “ kısmi teklif verilmesine imkân tanınan başvuruya konu ihalenin Orhangazi Yatılı İlköğretim Bölge Okulu ve Gazi İlköğretim Okulu kısımlarının Erkan Kaya üzerinde bırakıldığı, adı geçen isteklinin birim fiyat teklif mektubu ve teklif cetvelinin uygun olmadığı ayrıca söz konusu kısımlara yönelik teklifinin aşırı düşük olduğu ve istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği diğer yandan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiyse açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79'uncu maddesine uygun şekilde yapılması gerektiği, ” şeklindeki iddiasına yönelik olarak Kurulca, “ ihalenin 1 ve 2’nci kalemlerinin iptaline ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Yığılca İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ 2012-2013 Yemek Hizmeti Alımı ” ihalesinin başvuruya konu edilen kısımların yaklaşık maliyetinin Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Genel Müdürlüğü’nün 21.03.2012 tarihli yazısı esas alınarak; Orhangazi YİBO için 78.616,80 TL, Gazi İlköğretim Okulu 68.515,20 TL esas alınarak toplam 147.132,00 TL olarak hesaplandığı;

Bahse konu ihalede 5 adet ihale dokümanı satın alındığı, 17.08.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin başvuruya konu edilen kısımlarına 4 istekli tarafından teklif verildiği,

Orhangazi YİBO ihalesinde bir isteklinin teklifinin “ belgeleri fotokopi olduğu ” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması sonrasında geriye üç geçerli teklifin kaldığı, bu teklif bedellerinin;

Orhangazi YİBO

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Erkan Kaya

57.996,00

Özol Yemek Tem. Ltd. Şti.

65.503,26

Süleyman İnce

72.495,00

Şeklinde verildiği,

Gazi ilköğretim okulu ihalesinde bir isteklinin teklifinin “ belgeleri fotokopi olduğu ” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması sonrasında geriye üç geçerli teklifin kaldığı, bu teklif bedellerinin;

Gazi İlköğretim Okulu

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Erkan Kaya

51.948,00

Özol Yemek Tem. Ltd. Şti.

57.086,64

Süleyman İnce

63.180,00

Şeklinde verildiği,

27.08.2012 tarihli ihale komisyon kararları ile ihalenin başvuruya konu edilen kısımlarının Erkan Kaya üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata uygun olmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalenin başvuruya konu kısımlarında verilen tüm teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece, her iki kısım ihale için yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuruya konu ihalede, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan geçerli tekliflerin değerlendirilmesi sonucuna göre ihalenin sonuçlandırılması gerektiği hususlarına yönelik “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu hususa ilişkin Kurulca verilen “ İhalenin 1 ve 2’nci kalemlerinin iptaline” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi