KİK Kararı: 2012/UH.I-366 (16 Ocak 2012)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/004
Gündem No : 75
Karar Tarihi : 16.01.2012
Karar No : 2012/UH.I-366
BAŞVURU SAHİBİ:
Damla Temizlik Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. , KONAKLAR MAHALLESİ ORG. İZZERT AKSALUR CAD. YENİLEVENT SİTESİ A-1 BLOK KAT.6 D.21 4.LEVENT / İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul Gençlik Hizmetleri Ve Spor İl Müdürlüğü, Barbaros Mah Alaattın Yavasça Sk 10/1 34662 İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/123730 İhale Kayıt Numaralı "Malzemeli Genel Temizlik,Resepsiyon Hizmeti Ve Teknisyenlik Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

06.01.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[4380].(0225)./2011-80Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

İstanbul Gençlik Hizmetleri Ve Spor İl Müdürlüğütarafından 17.10.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Malzemeli Genel Temizlik,Resepsiyon Hizmeti Ve Teknisyenlik Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Damla Temizlik Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’nin 05.12.2011tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.12.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 20.12.2011 tarih ve 53688 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.12.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyetbaşvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihalede teklif ettikleri fiyatın içinde bulunan giyim giderinin idari şartnamede belirtilen tutardan yüksek olduğu için tekliflerinin reddedildiği, ancak bu giderin ayni olarak kişi başı 125 TL biçiminde düzenlendiği, kaldı ki bu konuya ilişkin ihale dokümanına itirazda da bulundukları, bu nedenle anılan aykırılık gerekçe gösterilerek tekliflerinin reddinin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine göre, ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 üncü maddesinde, ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise, ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği;

79.4.2.4 üncü maddesinde, tedarikçi veya üreticilerden alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda, proforma faturadaki birim satış tutarının, maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim maliyetin, satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamayacağı; maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği; satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği;

79.4.2.9 uncu maddesinde, istekli tarafından perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarının kullanılması halinde, ilgili mala ait sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir fiyatı gösteren mağaza veya market yönetimince onaylanmış katalogu sunmasının yeterli olduğu;

79.4.2.12 inci maddesinde, ihale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılacağı, ihale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, adı geçen belgeler arasında bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderileceği;

79.4.2.15 inci maddesinde, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerektiği, Tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesine göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, 79.4.2.5 inci maddeye göre düzenlenen tutanakların meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşeleneceği ancak bu tutanakların proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyeceği ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği;

Kamu İhale Genel Tebliği ekinde yer alan Ek O.5 Maliyet/Satış Tespit Tutanağı örneğinde gerekli şekil şartları belirtilerek tutanağa mükellefe ait imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin ekleneceği düzenlenmiştir.

İncelenen ihalede, idari şartnamenin 25 inci maddesinde, 129 çalışan için işçilik ve giyim giderlerinin, günlük 4,50 TL yol ve 5,00 TL yemek giderlerinin ve ayrıntıları teknik şartnamede belirtilen malzeme giderlerinin teklif fiyata dahil olduğu düzenlenmiş, teklif değerlendirmesinde idare tarafından geçerli teklifler tespit edilmiş, altı istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, sunulan açıklamaların hiçbirisi uygun olmadığı için teklifler reddedilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayan başvuru sahibi tarafından, ihalede teklif ettikleri fiyatın içinde bulunan giyim giderinin idari şartnamede belirtilen tutardan yüksek olduğu için tekliflerinin reddedildiği ancak bu giderin ayni olarak kişi başı 125 TL biçiminde düzenlendiği, kaldı ki bu konuya ilişkin dokümanına itirazda da bulundukları, bu nedenle anılan aykırılık gerekçe gösterilerek tekliflerinin reddinin kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin açıklamaları incelendiğinde, ihalede giyim hariç, asgari ücret, yol, yemek ve yüzde 3 sözleşme giderleri dahil teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti olan 2.119.016,52 TL bedelin üzerinde teklif sunduğu, giyim unsurları için toplam 17.007,36 TL teklif ettiği ve buna ilişkin zincir mağaza fiyat katalogu sunduğu; malzeme gideri için 68.085,15 TL teklif ettiği ve buna ilişkin proforma fatura sunduğu (her ne kadar istekli tarafından bu durum fiyat teklifi olarak adlandırılsa da malzeme girdileri için alınan teklif proforma fatura olarak nitelendirilmelidir) görülmüştür.

Öncelikli olarak sunulan açıklamaların uygun görülmeme gerekçesi incelendiğinde, idarenin, idari şartnamede belirtilen nakdi bedelden daha yüksek tutarda giyim bedeli teklifini geçerli kabul etmediği anlaşılmaktadır. Konuyla ilgili olarak, idari şartnamenin 25.3.1 inci maddesinde “giyecek bedeli olarak yıllık 125,00 TL öngörülmüştür olup ödeme ayni yapılacaktır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Hizmet alımı ihaleleri uygulamalarında, Kamu İhale Genel Tebliğinin 78 inci maddesinde ayrıntılandırılan düzenlemelere göre, personel çalıştırılmasına dayalı işlerde teklif fiyatına dahil olan unsurların nakdi veya ayni verilebilmesi mümkündür. Herhangi bir teklif unsurunun nakit olarak ödenmesi durumunda, bu unsur işçilik giderinin içinde yer almakta; ayın olarak ödenmesi durumunda giderin karşılığı edimin süresi boyunca yüklenici tarafından tedarik edilip tüketilmektedir. Bu çerçevede herhangi bir teklif unsuru için ayni gider olarak düzenleme yapıp aynı maddede nakdi gider belirtilmesi hizmet alımı ihale kurgusuna ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 78 inci maddesine aykırı olacaktır. Kaldi ki incelenen ihaledeki uyuşmazlığın nedeni olan giyim giderine ilişkin olarak 78.19 uncu maddesinde, personele ilişkin giyecek giderlerinin, işin yapılması sırasında personelce kullanılması istenen kıyafetle ilgili olduğundan giyecek giderinin işçilere aylık veya nakdi olarak ödeneceğine dair bir düzenleme yapılmayacağı, giyecek giderleri için parasal tutar öngörülmeyeceği ve giyeceğin özellikleri ile sayısının ihale dokümanında belirtileceği belirtilmiştir.

Yapılan bu açıklamalar çerçevesinde, ihalenin idari şartnamesinde giyim gideri için ayni ödeme yapılacağının belirtilmesi ancak bunun yanı sıra kişi başı 125 TL bedel düzenlenmesi, ihale dokümanı içinde çelişkili bir madde olup kamu ihale mevzuatına açık aykırılık içermektedir. Kaldı ki ihalede aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerin teklif bileşenleri incelendiğinde, altı isteklinin üç tanesinin giyim giderini işçilik içinde kullanarak 125 TL teklif verdiği ve bu bedele ilişkin herhangi bir açıklama sunmadığı görülmüştür. Dolayısıyla bu durum, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılığın isteklilerin tekliflerini sağlıklı biçimde hazırlamasını da engellediğini ortaya koymaktadır.

Sonuç olarak, tespit edilen mevzuata aykırılık, ihalenin sağlıklı biçimde sonuçlandırılmasını engelleyici bir nitelik taşımakta ve başvuru sahibinin iddiasına konu olan aşırı düşük teklif işlemlerinin sağlıklı biçimde incelenmesini olanaksız kılmaktadır. İncelenen idari işlemin neden unsurunda tespit edilen bu aykırılık, kamu hukukuna tabi olarak, birbirinin sonucu olan birden fazla idari işlemin oluşturduğu ve bu nedenden dolayı bir bütün olarak değerlendirilmesi hukuki zorunluluk olan ihale sürecinde tesis edilen işlemlerden birisi olan ihale dokümanına yönelik olduğundan ve ihale saatinden sonra dokümana yönelik herhangi bir şikayet başvurusu olmaması nedeniyle dokümanın kesinleşmesi mümkün bulunmadığından, anılan mevzuata aykırılık gerekçesiyle ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi