KİK Kararı: 2012/UH.I-3574

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/055
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 12.09.2012
Karar No : 2012/UH.I-3574
BAŞVURU SAHİBİ:
Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sosyal Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti., GIDA TOPTANCILAR SİTESİ K BLOK NO:1 DENİZLİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarlık Güney İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü-, Yenı Mahalle 70 Nolu Sokak 70 20460 DENİZLİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2012/90704 İhale Kayıt Numaralı "2012-2013 Öğretim Yılında Taşımalı İlkokul/Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Güney İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 07.08.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2012-2013 Öğretim Yılında Taşımalı İlkokul/Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği” ihalesine ilişkin olarak Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sosyal Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 14.08.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.08.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.08.2012 tarih ve 29206 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.08.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2012/3163 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle idarece şikayete konu ihalenin yaklaşık maliyetinin 114.432,14 TL olarak tespit edildiği, ihale üzerinde bırakılan Çankallar Oto Doğ. Oto Boya. Lokanta ve Unlu Mamul. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif fiyatının 91.755,44 TL ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Bintan Hazır Yemek Servisi San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ise 95.266,49 TL olduğu, bahse konu tekliflerin yaklaşık maliyete göre sırasıyla %24,71 ve %20,12 oranında düşük oldukları, diğer taraftan idarece tespit edilen yaklaşık maliyet tutarından en yüksek kar yüzdesi olan %20 oranının düşülmesi durumunda karsız maliyetin 95.360, 12 TL olarak bulunduğu, bu haliyle anılan tekliflerin aşırı düşük teklif kapsamına girdiklerinden 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi uyarınca değerlendirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu hizmetin 2012-2013 Öğretim Yılında Taşımalı İlkokul/Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği alımı olduğu, ihaleye beş isteklinin teklif verdiği, üç isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği ve aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır.

İdarece yaklaşık maliyet hesabında öğle yemeği birim fiyatı için, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından belirlenen KDV dahil 2,64 TL ve KDV hariç 2,4444 TL’nin esas alındığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde "İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinin 3’üncü bendinde “ Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” düzenlemesi,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.3. Malzeme dahil yemek hazırlama hizmeti veya malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti ya da makine ve ekipman ile araçlar ve/veya akaryakıtın yüklenici tarafından sağlanacağı çöp toplama ve nakline ilişkin hizmetler ile personel taşıma gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak değerlendirilmeyecektir…” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde; “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

07.08.2012 tarihli ihale komisyon kararında, idarece geçerli üç teklif belirlendiği ve hiçbir istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlendiği görülmüştür.

İdarece yaklaşık maliyetin 114.432,14 TL olarak hesaplandığı, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde bir kar oranının belirlenmediği, bu nedenle yaklaşık maliyetten %20 yüklenici karının düşülmesi sonucu bulunan değerin 95.360,12 TL olduğu ve bu değerin altında ihale üzerinde bırakılan istekli Çankallar Oto Doğ. Oto Boya. Lokanta ve Unlu Mamul. San. Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Bintan Hazır Yemek Servisi San. Tic. Ltd. Şti.nin bulunduğu, söz konusu isteklilerin tekliflerinin sırasıyla 91.755,44 TL ve 95.266,49 TL olduğu, birim yemek başına tekliflerinin de sırasıyla 1,96 TL ve 2,035 TL olduğu tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesinde tekliflerin Kanunun 37’nci maddesine göre değerlendirilmesinin ardından, diğer tekliflere veya tespit edilen yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğu belirlenen teklifler reddedilmeden önce, idarece belirlenen süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenileceği ve istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınarak aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi sonucunda ihalenin karara bağlanacağı, ayrıca Kurumun aşırı düşük tekliflerin tespitinde sınır değer ve sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu ve ihale komisyonunun, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alacağı hükme bağlanmıştır.

Yukarıda da açıklandığı üzere, Kurumun aşırı düşük tekliflerin tespitinde sınır değer ve sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu, şikayete konu ihalenin malzeme dahil yemek hazırlama ve dağıtım hizmeti olduğu bu itibarla Kamu İhale Genel Tebliğinin 78.3’üncü maddesi uyarınca, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğinde olmadığı görülmekle birlikte, istikrar kazanmış Kurul kararlarına göre personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ihalelerde de idare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyetin karsız bedelinin altında kalan tüm teklif sahiplerinden açıklama istenilmesi gerekmektedir.

Bu haliyle, incelemeye konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin teklif fiyatlarının idarece tespit edilen yaklaşık maliyetin karsız bedelinin altında olduğu ve bu tekliflerin de aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, ancak idarece bu yönde işlem tesis edilmeden ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiaları yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, yaklaşık maliyetten %20 kar marjı düşülerek tespit edilen sınır değerin altında teklif veren ihale üzerinde bırakılan Çankallar Oto Doğ. Oto Boya. Lokanta ve Unlu Mamul. San. Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Bintan Hazır Yemek Servisi San. Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi