KİK Kararı: 2012/UH.I-1427

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2012/020
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 26.03.2012
Karar No : 2012/UH.I-1427
BAŞVURU SAHİBİ:
Beşler Bilişim Yemek Gıd.Bas.Yay.Dağ.İnş. Turz.San.Ve Tic.Ltd.Şti., Emniyet Mah. Afet Sok. No : 28 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü(Tcdd) Genel Müdürlük, Tcdd İşletmesi Genel Müdürlüğü 06280 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/199798 İhale Kayıt Numaralı "Tren Üzerinde Görev Yapan Personele Ücretsiz Yemek Verilmesi (01.03.2012-31.12.2012 Tarihleri Arasında 306 Gün)" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

20.03.2012tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.[897].(0227)./2012-22Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü (TCDD) Genel Müdürlük tarafından 30.01.2012tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Tren Üzerinde Görev Yapan Personele Ücretsiz Yemek Verilmesi (01.03.2012-31.12.2012 Tarihleri Arasında 306 Gün)” ihalesine ilişkin olarak Beşler Bilişim Yemek Gıd. Bas. Yay. Dağ. İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 08.02.2012tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibinin 27.02.2012tarih ve 8214sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.02.2012tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;idare tarafından hazırlanan yaklaşık maliyetin mevzuata uygun şekilde belirlenmediği, istenilen menülerin ayrı ayrı fiyatlandırma yoluna gidilmediği, hizmetin ifasında çalışacak personellerin işçilik giderlerinin dahil edilmediği, hizmetin ifasında kullanılacak araçların, depo ve sevkiyat merkezlerine ait giderlerin yaklaşık maliyete eklenmediğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı; “Tren üzerinde görev yapan personele ücretsiz yemek verilmesi (01.03.2012-31.12.2012 tarihleri arasında 306 gün)” şeklinde belirtilmiş olup, doküman içerisinde isteklilere verilen birim fiyat teklif cetvellerinde 5 iş kalemine yer verildiği, bu kalemlerin sırasıyla 489.600 öğün paket yemek, 306.000 öğün paket kahvaltı, 24.480 öğün yemekli vagon kahvaltısı, 128.520 öğün yemekli vagon yemeği, 489.600 adet yemek ısıtma kiti olduğu anlaşılmıştır.

İhale dokümanı içerisinde yer alan teknik şartnamenin incelenmesi neticesinde, işin ifasının teknik ayrıntılarına, verilecek olan yemek menülerinin içeriğine, yemeklerin dağıtım yerlerine ve dağıtım yerlerindeki öğün adetlerine, paket yemek ve kahvaltıların ambalajlarına ilişkin teknik detaylar verilmiş olup, işin ifası sırasında çalıştırılacak personelin sayısına veya ödenecek ücrete yer verilmediği, işin kusursuz şekilde yürütülme sorumluluğunun yüklenicide olduğu, yüklenicinin personelini işçi sağlığı, iş güvenliği ve SSK ile ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda çalıştırmakla yükümlü olduğunun belirtildiği anlaşılmıştır. İsteklilerin, teknik şartnamede yer alan kriterler doğrultusunda tekliflerini birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen birim iş kalemleri bazında belirlemeleri gerektiği, iş kalemleri içerisinde ayrıca belirtilmeyen işçilik gideri ve işin ifası sırasında gereken ekipman ve araç giderlerine bu kalemlere içerisinde yer vermeleri gerektiği anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7 nci maddesinde; “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde; “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinde; “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, Türkiye İstatistik Kurumu aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki endeks) üzerinden güncellenir.

(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” Hükmü,

Yer almaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesi ön inceleme konuları bakımından incelenmiş olup, 27.02.2012 tarihli ön inceleme tutanağı ile esasın incelenmesi geçildiği ve 29.02.2012 tarih ve 643 sayılı yazı ile idareden ihale işlem dosyasının istenildiği anlaşılmıştır. İdarenin 01.03.2012 tarih ve 5557 tarihli yazı ekinde gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, yaklaşık maliyete esas birim fiyatların Yönetmeliğin ilgili maddesindeki hangi yöntem veya yöntemlerle hesaplandığına ilişkin bilgi ve belgelerin gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer almadığı tespit edilmiş olup, 06.03.2012 tarih ve 706 sayılı yazı ile anılan bilgi ve belgeler idareden talep edilmiştir. İdare 08.03.2012 tarih ve 6183 sayılı cevabi yazısı ekinde gönderilen bilgi ve belgeler aynı tarihte Kurum kayıtlarına alınmıştır.

İdare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyet ve ekinde yer alan icmale aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.

İş kalemleri

Birim fiyatlar

Toplam tutar (TL)

Paket yemek maliyeti (ısıtma kiti dahil)

14,90 TL x 1600 Öğün x 306 gün

7.295.040,00

Paket kahvaltı maliyeti

8,55 TL x 1000 Öğün x 306 gün

2.616.300,00

Ambalaj maliyeti

3,50 TL x 2600 Öğün x 306 gün

2.784.600,00

Yemekli vagon kahvaltı maliyeti

8,45 TL x 80 öğün x 306 gün

206.856,00

%20 şirket karı

2.580.559,00

Yemekli vagon yemek maliyeti

22,61 TL x 420 öğün x 306 gün

2.905.837,00

İşçilik maliyeti

205 işçi x 1.250,00x 10 ay

2.562.500,00

Yaklaşık maliyet

20.951.692,00

Yaklaşık maliyet ekinde yer alan belgeler incelendiğinde, piyasada faaliyet gösteren firmalardan alınan teklif fiyatlarının değerlendirilmesi sonucunda paket yemek fiyatları için uygun bulunan birim fiyatların yaklaşık maliyet hesabında kullanıldığı, belirlenen bu fiyatlara %20 oranında firma kârı eklendiği, yemekli vagon yemek maliyeti için ise TCDD’nin onayladığı satış fiyatları üzerinden KDV düşülmek suretiyle birim fiyatların oluşturulduğu anlaşılmıştır.

Yemeklerin temini ve dağıtılması maliyetine ilişkin olarak sadece 205 kişilik işçilik giderine yaklaşık maliyet içerisinde yer verildiği anlaşılmıştır. Ancak teknik şartnamenin 4.4. üncü maddesinde, yemek veya kahvaltıyı ilgili personele zamanında, aksatılmadan, sağlıklı bir şekilde temin ve teslimi için gerekli her türlü önlemin alınması gerektiği, dağıtım işleminin, idarenin belirleyeceği dağıtım yerlerinde yüklenici tarafından yapılacağı belirtilmiş olup, teknik şartnamenin ekinde yer alan tabloda dağıtım yerleri ve öğün sayılarına yer verildiği anlaşılmıştır. Söz konusu tabloya aşağıda yer verilmiştir.

Yemek Dağıtım Yerleri Ve Öğün Sayıları

İşyeri

Sayı

İşyeri

Sayı

1.Bölge Müdürlüğü

4.Bölge Müdürlüğü

Kapıkule

30

Sivas

130

Alpullu

30

Erzincan

20

Çerkezköy

35

Samsun

30

Sirkeci

120

Amasya

25

Haydarpaşa

220

Zile

10

Adapazarı

35

Divriği

20

Arifiye

30

Erzurum

35

2.Bölge Müdürlüğü

Kars

15

Ankara

225

5.Bölge Müdürlüğü

Marşandiz

55

Malatya

200

Eskişehir

125

Elazığ

30

Kayseri

160

Tatvan

30

Yerköy

65

Van

30

Çankırı

65

Diyarbakır

65

Karabük

60

Nusaybin

20

Çatalağzı

75

Şenyurt

20

Irmak

50

6.Bölge Müdürlüğü

Adana

190

3.Bölge Müdürlüğü

Ulukışla

30

Alsancak

60

Mersin

60

Basmane

85

İskenderun

65

Balıkesir

55

Gaziantep

60

Bandırma

25

Fevzipaşa

35

Denizli

25

Konya

70

Manisa

20

7.Bölge Müdürlüğü

Nazilli

35

Afyon

95

Burdur

10

Toplam

1685

Tavşanlı

60

Kütahya

25

Uşak

35

Toplam

1415

Genel Toplam

3100

Başvuru sahibi iddiasında, hazırlanacak olan kahvaltı ve yemeklerin tabloda belirtilen yerlere dağıtımına ilişkin giderlere yaklaşık maliyet içerisinde yer verilmediği, teknik şartname gereği muhafaza ve dağıtımın teklif fiyata dahil olması gerektiği, idarenin hesabının dokümana uygun olmadığı hususlarına yer verildiği anlaşılmıştır.

Teknik şartnamenin 4.4 üncü maddesinde, yemeklerin teminin, muhafazasının ve dağıtımın yüklenici sorumluluğunda olduğu düzenlendiğinden, anılan işlere ilişkin maliyetinde yaklaşık maliyete dolayısıyla teklif fiyatına da eklenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Yaklaşık maliyet hesap cetveli ekinde yer alan belgelerde, üreticilerden alınan fiyatlara yer verildiği, anılan fiyatların içerisinde muhafaza ve dağıtım maliyetlerinin bulunduğuna ilişkin herhangi bir bilginin yer almadığı tespit edilmiş olup, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında söz konusu giderlerin neler olduğuna ve ne şekilde hesaplanması gerektiğine ilişkin bilgi ve belgelerin yaklaşık maliyet hesap cetveli ekine eklenmemesi mevzuata uygun bulunmamıştır.

Ayrıca, idarenin yaklaşık maliyet hesap cetveli ekinde yer alan belgelerden dokümanda belirtilmemesine karşın, ihale konusu işin 205 personel ile ifa edileceğinin anlaşıldığı, ancak anılan personel sayısına ne şekilde ulaşıldığına ilişkin kanıtlayıcı belgelerin ihale işlem dosyası içerisinde yer almadığı, anılan personel sayısı hesabına ilişkin dayanakların ihale onay belgesi ekinde yer almamasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte, yaklaşık maliyetin hesaplanması aşamasında ihale dokümanı içerisinde yer alan ve isteklilerin tedarik etmesi gereken 30 günlük menü içerisinde yer alan her bir menüye ilişkin ayrı fiyatlandırma yapılmadığı iddiası ile ilgili olarak, idarenin her bir teklif menü yerine etli, tavuklu, zeytinyağlı yemekler, pilavlar ve çorbalar vb. ana yemek guruplarına ilişkin fiyatlandırma ve hesaplama yaptığı, fiyatlandırmasına esas olarak yemeklerin ana malzemelerini ölçüt olarak belirlediği, her bir menü için ayrı bir hesaplamaya gitmediği tespit edilmiş olup, idarenin bu yöntemiyle her bir ana yemek gurubu için ortalama maliyetleri ulaşmaya çalıştığı ve yaklaşık maliyetini bu şekilde oluşturduğu anlaşıldığından, söz konusu işlemde mevzuata aykırılık tespit edilememiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.Ancak, şikâyete konu ihaleye ilişkin olarak Yazar Sosyal Hizmetler Yemek Gıda Bilgi İşlem İnş. Tem. Eğt. Gıda Bilgi İşlem İnş. Tem. Eğt. Taah. Turz. San. Ltd. Şti. 13.02.2012 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesi neticesinde, Kurulun 05.03.2012 tarih ve 2012/UH.I-1166 sayılı kararı ile ihalenin iptaline karar verildiği anlaşıldığından, başvuru hakkında “karar verilmesine yer olmadığına” karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi