KİK Kararı: 2011/UY.III-444

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/008
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 26.01.2011
Karar No : 2011/UY.III-444
BAŞVURU SAHİBİ:
SLN İnşaat Mad. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2010/2849 Nolu Şikayet Dosyasına İlişkin 03.01.2011 Tarih ve 2011/M.K.-1 Sayılı Kurul Kararı), Kazım Karabekir Mahallesi 2/19 Sokak No: 2/1 Bağcılar/ İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü, Yıldızlı Mevkii 61300 Akçaabat /TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/72946 İhale Kayıt Numaralı "Araklı-Dağbaşı-Uğrak ve (G.Hane Bayburt)Ay.Aydıntepe İ.Y(Bayburt-G.Hane)Ay-Uğrak-D.Başı İ.Y Km:0-7+480,13:g/4+502,62:i -16+600 ve Aydıntepe İ.Y Km:0-5+472,93 Ar.Toprak İşl.Sanat Yap ve Üst Yapı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

25.01.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[00.12].(G025)./2011-6E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 10.Bölge Müdürlüğü tarafından 12.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Araklı-Dağbaşı-Uğrak ve (G.Hane Bayburt)ay.Aydıntepe İl Yolu (Bayburt-G.Hane)ay-Uğrak-Dağbaşı İl Yolu Km:0-7+480,13:g/4+502,62:İ -16+600 ve Aydıntepe İ.Y Km:0-5+472,93 Ar.Toprak İşl. Sanat Yap. ve Üst Yapı Yapım” ihalesine ilişkin olarak SLN İnşaat Mad. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2010/2849 Nolu Şikayet Dosyasına İlişkin 03.01.2011 Tarih ve 2011/M.K.-1 Sayılı Kurul Kararı)’nin 26.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 07.09.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 03.01.2011 tarih ve 1 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; tekliflerinin, ekonomik açıdan en avantajlı teklife göre yüksek olması nedeniyle uygun görülmediği, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının detaylı olarak yapılmadığı ve sorgulama kurallarını ayrıntıları ile kontrol edilmediği, 1 nci ve 2 nci ekonomik açıdan en avantajlı teklilere ait aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Karayolları Genel Müdürlüğü 10. Bölge Müdürlüğü tarafından 12.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 2010/72946 İKN'ii _"__Araklı-Dağbaşı-Uğrak ve (G.Hane Bayburt)ay.Aydıntepe İl Yolu (Bayburt-G.Hane)ay-Uğrak-Dağbaşı İl Yolu Km:0-7+480,13:g/4+502,62:i -16+600 ve Aydıntepe İ.Y Km:0-5+472,93 Ar.Toprak İşl. Sanat Yap. ve Üst Yapı Yapım İşi" _ihalesine ilişkin olarak;

SLN İnşaat Mad. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 14.09.2010 tarih ve 27717 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikayet başvurusu hakkında Kurulca alınan 27.09.2010 tarih ve 2010/UY.III-2893 sayılı karar ile; “…

Yukarda belirtildiği sekinde, somut gerekçelere dayanan herhangi bir iddiada bulunulmadığı sonucuna varılmıştır.

__

Bu itibarla, 4734 sayılı Kamanın 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.

Başvurunun reddine. " Karar verilmiştir.

Daha sonra 27.09.2010 tarih ve 2010/UY.III-2893 sayılı Kurul Kararın yürütülmesinin durdurulması ve iptali için başvuru sahibi vekili tarafından Ankara 14 İdare Mahkemesine açılan dava sonrasında anılan Mahkemece verilen "yürütmenin durdurulması” na __ ilişkin Mahkeme kararının uygulanması amacıyla hazırlanan gündem teklifi hakkında Kurulca 03.01.2011 tarih ve 2011/M.K-1 sayılı Karar uyarınca “ _Araklı-Dağbaşı-Uğrak ve (G.Hane Bayburt)ay. Aydıntepe İl Yolu (Bayburt-G.Hane)ay-Uğrak-Dağbaşı İl Yolu Km:0-7+480,13:g/4+502,62:i -16+600 ve Aydıntepe İ.Y Km:0-5+472,93 Ar. Toprak İşl. Sanat Yap ve Üst Yapı Yapım İşi” _ihalesine ilişkin olarak itirazen şikayet başvurusu hakkında İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca esasın incelenmesine geçilmesi kararı alındığından, itirazen şikayet dilekçesi esastan incelenmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almakta olup, anılan maddenin gerekçesinde de konuya; “..işin gerektiği şekilde yapılmasına imkan verecek sorumlu bir teklif hazırlanıp hazırlanmadığını tespit etmek üzere, ihale komisyonunun yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifleri hemen reddetmek yerine, bu teklif sahiplerinden tekliflerinin bileşenleri ile ilgili olarak açıklama istemesine ve bu açıklamalar çerçevesinde nihai değerlendirmesini yapmasına imkan tanınmıştır.” hükmü yer almakta olup, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ncı maddesinde de benzer hükümlere yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45.1 inci maddesi; “45.1.4. Aşırı düşük tekliflere ilişkin sorgulama teklifin tümü üzerinden olabileceği gibi, isteklinin teklifinde ihale komisyonu tarafından belirlenen bileşenler üzerinden de yapılabilir.

__

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

__

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

_ a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır. _

__

_ b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur. _

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

__

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamaları yer almaktadır.

Sınır değerin altında teklif veren aşırı düşük teklif sahiplerinden aşırı düşük tekliflerine ilişkin açıklama istendiğine dair anılan isteklilere gönderilen 15.07.2010 tarihli yazılarda; “Teklifleriniz ihale komisyonumuzca incelenmesi sonucunda teklif fiyatınız aşırı düşük bulunmuştur. Yazımızın tebliğ tarihini izleyen 7 gün içersinde aşağıda sıralanan hususlarla ilgili, yazılı olarak İhale komisyonumuza bilgi verilmesi gerekmektedir.

__

Bu hususlar;

__

İmalat süreciniz ve takip edeceğiniz yapım yönteminiz ve ekonomikliği,

__

İhale dokümanı kapsamında sunduğunuz analizlere ait alt analizler ve yardımcı analizler,

__

Seçeceğiniz teknik çözüm detayları, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağınız avantajlı koşullar, teklif edilen kum-çakıl, çimento, demir, kereste, taş vb malzememe bedellerinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 maddesinde belirtilen esaslara uygun olarak belgeleri ile açıklanması gerekmektedir.” ifadelerine yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli olan As-Yol Yapı. San. ve Tic. A.Ş.’nin 30.07.2010 tarihli yazı ekinde aşırı düşük teklif açıklamasını sunduğu, sunulan açıklama üzerinde yapılan incelemede açıklama yazısının ekinde teklif dosyasında sunulan analizlere dayanak niteliğinde olan proforma faturaları, maliyet tespit raporlarını, ihale konusu işte kullanılacak araçlara sahip olduklarını gösteren belgeleri sunduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli As-Yol Yapı. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda;

Analizlerde ve alt analizlerde yer alan 17.101/K, 21.051, 23.014/K, 23.176/K, 23.255 pozu ile açıklanmak istenilen iş kaleminin Karayolları Genel Müdürlüğü birim fiyatlarında 17.101/K, 21.051, 23.014/K, 23.176/K, 23.255 olarak yer aldığı, aynı iş kalemi olmasına rağmen Karayolları Genel Müdürlüğü analizlerindeki miktarlar ile sunulan analizlerde yer alan miktarlar arasında farklılık gösterdiği ile ilgili olarak;

Aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan analizlerdeki miktarlar ile resmi kurum(TCK) analizlerinde yer alan miktarların farklı olduğu görülmüştür.

Örneğin; As-Yol Yapı. San. ve Tic. A.Ş. 17.101/K, Nolu Poz ile ilgili olarak,

Analiz Format

__

İş Kalemi / İş Grubu No :17.101/K

Analizin Adı :

__

__

__

Ölçü

Birimi

__

20 cm kalınlıkta ocak taşı ile kuru pere ( taş nakli dahil)

M 3

__

Poz No:

Girdiler1

Ölçü

Miktarı

Birim Fiyatı

Tutarı

__

Malzeme

__

__

__

3,95

AS- 08.021/K

El ile veya komprsörle ocaktan taş hazırlanması

M3

0,312

12,65

3,95

__

İşçilik

__

__

__

8,50

AS-01.013

Duvarcı ustası

sa

1,50

5,00

7,50

AS-01.501

Düz işçi (İnşaat işçisi )

sa

0,200

5,00

1,00

_ Diğerleri_

_ Taş nakli_

_ F= 0,00017XKXM*Y_

_ K=90 M=52,44 Y=1,8_

M3

1

1,44

1,44

__

__

1 m3

13,89

__

__

Kar ve genel giderler %10

__

__1,39

__

__

Toplam Tutar

15,28

analizini sunduğu, anlaşılmıştır.

__

Aynı imalatın Karayolları Genel Müdürlüğü analizlerinde de,

__

Analiz Format

Kazı İşleri

İş Kalemi / İş Grubu No : 17.101/K

_Analizin Tanımı : 20 cm kalınlıkta ocak taşı ile kuru pere _

Ölçü Birimi M3

__

Poz No:

Girdiler1

Birim

Miktarı

Rayiç

Karsız

Karlı

__

Malzeme

__

__

__

__

__

__

Taş (zayiat dahil)

__

0,253 m3

__

__

__

__

İşçilik

__

__

__

__

__

__

Yapılması ve görünen yüzlerin düzenlenmesi

__

__

__

__

__

__

Duvarcı ustası

__

1,00 sa

__

__

__

Duvarcı usta yardımcısı

__

1,00 sa

__

__

Düz işçi

__

2,00 sa

__

__

Şeklinde yer almaktadır.

İhale üzerinde kalan As-Yol Yapı. San. ve Tic. A.Ş., 17.101/K __ nolu “ _20 cm kalınlıkta ocak taşı ile kuru pere ( taş nakli dahil)” _iş kaleminde yer alan analizine ilişkin açıklamanın d üz işçi __ alt analizinde miktar 0,20 saat ve duvarcı usta alt analizinde çalışma miktarı __1,50 saat olarak belirtilmiş bulunmaktadır.

23.014 /K nolu pozunda “ Betonarme için 5-12 mm lik ince nervürlü çelik işçiliği” istekli soğuk demirci ustası için 9 saat olarak öngördüğü; ancak, Karayolları Genel Müdürlüğü resmi birim fiyat tarifinde ise soğuk demirci ustası için 30 saat olarak yer aldığı görülmektedir.

23.176/K nolu pozunda da işçilik saatlerinin resmi rayiçlerin çok altında olduğu (sıcak demirci ustası 150 saat, istekli 20 saat ) anlaşılmıştır.

Resmi kurum ve kuruluşlara ait birim fiyatlarında 17.101/K __ nolu “20 cm kalınlıkta ocak taşı ile kuru pere” analizinde __düz işçi analizinde çalışma miktarı 2,00 saat, olarak belirtilmiş olup, resmi kurum ve kuruluşlara ait fiyatlar ile açıklama yapan isteklinin bu fiyatlardaki miktarları esas alması gerektiği, değişiklik halinde buna ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi kapsamında belgelendirme ile açıklama yapması gerekmektedir.

Diğer yandan Karayolları Genel Müdürlüğünün yayımladığı resmi birim fiyatlara göre 17.101/K __ nolu pozunun tutarının 24,23 TL olduğu; ancak, isteklinin teklif mektubu ekinde sunmuş olduğu birim fiyat teklif cetvelinde 17.101/K __ nolu pozunun tutarının ise 15,28 TL olduğu, resmi birim fiyatlara göre 17.101/K __ nolu pozunun karsız tutarının ise 19,384 TL olduğu anlaşıldığından, isteklinin vermiş olduğu tutar ile ilgili olarak tevsik edici belge sunması gerektiği ancak herhangi bir belge sunmadığı görülmüştür.

Anılan istekli ocakta elenmiş kum-çakıl, 6-15 ton tahkimat, 2-6 ton tahkimat taşı, ocakta duvar ve dolgu taşı , asfalt mıcır ve alttemel malzemesi hazırlanması işçilikli birim ortalama maliyetleri gösterir YMM onaylı maliyet tespit raporu sunduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan açıklamaları gereğince teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin yapacakları açıklamada, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin teklif birim fiyatları kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan karsız birim fiyatların altında kalması durumunda analizlerine dayanak teşkil eden anılan Tebliğin 45.1.6 ncı maddesinde belirtildiği şekilde bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunmalarının gerektiği, sunmadıkları takdirde yapılan açıklamaların kabul edilmeyeceği görülmektedir.

Bu durumda açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin Karayolları Genel Müdürlüğü 2010 yılı karsız birim fiyatlarının altında teklif veren ihale üzerinde kalan firmanın açıklama kapsamında sunduğu, yapmakta olduğu ve yapmış olduğu işlere ilişkin açıklama istenen iş kalemlerinin genel maliyet bileşenleri üzerinde iş kalemlerinin birim maliyetlerinin gösterilmesi suretiyle sunduğu YMM onaylı maliyet raporunun söz konusu ihaleye ilişkin analizlerine dayanak teşkil etmediği, fiyatların uyumlu olmadığı, açıklama istenilen iş kalemlerinde yer alan her bir maliyet kaleminin fiyatının dayanağının gösterilmediği, teklif edilen fiyatları tevsik edici belge niteliğinde olmadığı, sunulan raporun Tebliğin 45.1.6 ncı maddesinde sayılan belgeler kapsamında değerlendirmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

16.100/K-1-Ö analizinde; “Her türlü inşaat temellerinde kuruda veya suda her dozda demirsiz beton” K katsayısını 50 aldığı, 2200/Ö1, 2200/Ö2 analizinde “Her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması” ve 2202/Ö analizinde “Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyet kazısı yapılması ve kullanılması” ve hemen hemen tüm nakliye analizlerinde de K katsayısının 90 aldığı görülmüştür.

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından 2010 yılında K katsayısının 150 TL baz alındığı görülmüştür.

İsteklilerin, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanan K katsayısının 150 TL alınmadığı taktirde almış olduğu K katsayısını tevsik edici belge ile açıklanması gerekmektedir. İhale üzerinde kalan isteklinin K katsayısını 50 ve 90 aldığı; ancak, bunu tevsik edici herhangi bir belge sunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

İdarece ekonomik açıdan 2 nci en avantajlı istekli olarak belirlenen Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş.’nin 27.07.2010 tarihli yazı ekinde aşırı düşük teklif açıklamasını sunduğu, sunulan açıklama üzerinde yapılan incelemede açıklama yazısının ekinde teklif dosyasında sunulan analizlere dayanak niteliğinde olan proforma faturaları, maliyet tespit raporlarını, ihale konusu işte kullanılacak araçlara sahip olduklarını gösteren belgeleri sunduğu görülmüştür.

Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi sonucunda;

Analizlerde ve alt analizlerde yer alan 23.014/K-Ö, 23.015/K-Ö ve 23.176/K-Ö pozu ile açıklanmak istenilen iş kalemlerinin Karayolları Genel Müdürlüğü birim fiyatlarında 23.014/K, 23.015/K ve 23.176/K olarak yer aldığı, aynı iş kalemi olmasına rağmen, Karayolları Genel Müdürlüğü analizlerindeki miktarlar ile sunulan miktarlar arasında farklılık gösterdiği ile ilgili olarak;

Aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan analizlerdeki miktarlar ile resmi kurum(TCK) analizlerinde yer alan miktarların farklı olduğu görülmüştür.

Örneğin; Özgün Yapı San.ve Tic. A.Ş 23.014/K-Ö Nolu Poz ile ilgili olarak,

Analiz Format

__

İş Kalemi / İş Grubu No :****

Analizin Adı :

__

__

__

Ölçü

Birimi

23.014/K-Ö __

Betonarme için 5-12 mm’lik ince nervürlü çelik işçiliği ( çelik zati bedeli, yüklenmesi, boşaltılması, istif ve nakli dahil )

ton

__

Poz No:

Girdiler1

Ölçü

Miktarı

Birim Fiyatı

Tutarı

__

Malzeme

__

__

__

__

GBY-NC-İ

5-12 mm’lik ince nervürlü çelik zati bedeli

ton

1,00

880,00

__

__

İşçilik

__

__

__

__

01.019

Soğuk demirci ustası

sa

12,00

5,00

60,00

01.219

Soğuk demirci usta yard

sa

18,00

3,60

64,80

01.501

Düz işçi

sa

26,85

3,41

91,56

__

Diğerleri

__

__

__

__

GBY-NC-1

Nervürlü çelik nakliyesi (yükleme, boşaltma ve istif dahil)

ton

1,00

40,00

40,00

__

Toplam

__

1.136,36

__

Kar ve genel giderler %10

__

113,64

__

__

Toplam Tutar

1.250,00

analizini sunduğu, anlaşılmıştır.

__

Aynı imalatın Karayolları Genel Müdürlüğü analizlerinde de,

__

Analiz Format

Kazı İşleri

İş Kalemi / İş Grubu No : 23.014/K

Analizin Tanımı :Betonarme için 8-12 mm’lik ince nervürlü çelik işçiliği

Ölçü Birimi M3

__

Poz No:

İşçilik

Birim

Miktarı

Rayiç

Karsız

Karlı

__

Yapılması

__

__

__

__

__

__

Soğuk demirci ustası

sa

30,00 sa

__

__

__

__

Soğuk demirci usta yard

sa

45,00 sa

__

__

__

__

Düz işçi

sa

25,00 sa

__

__

__

__

İnşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma

__

__

__

__

__

__

Düz işçi

sa

15,00 sa

__

__

__

__

__

__

__

__

__

__

Şeklinde yer almaktadır.

Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. 23.014/K-Ö “ _Betonarme için 5-12 mm’lik ince nervürlü çelik işçiliği ( çelik zati bedeli, yüklenmesi, boşaltılması, istif ve nakli dahil )” _iş kaleminde yer alan analizine ilişkin açıklamada soğuk demirci ustası için çalışma miktarını __ 12 saat, d üz işçi __ alt analizinde çalışma miktarını 26,85 saat olarak belirtilmiş bulunmaktadır.

23.014 /K nolu pozunda “ Betonarme için 8-12 mm lik ince nervürlü çelik işçiliği” istekli soğuk demirci ustası için 12 saat, düz işçi için 26,85 saat olarak öngördüğü ancak Karayolları Genel Müdürlüğü resmi birim fiyat tarifinde ise soğuk demirci ustası için 30 saat, düz işçi içinde 40 saat olarak yer aldığı görülmektedir.

23.176/K nolu pozunda da işçilik saatlerinin resmi rayiçlerin çok altında olduğu ( resmi rayiçte toplam 650 saat , istekli 270 saat ) ve resmi birim fiyata göre 23.176 /K pozunun tutarının 3.526,75 TL olduğu, yaklaşık maliyet içerisinde ise 3.272,62 TL olarak, anılan isteklinin ise teklif birim fiyat cetvelinde ise 2.503,60 TL olarak yer aldığı görülmüştür. Bu analizle ilgili olarak herhangi bir tevsik edici belge sunmadığı görülmektedir.

Resmi kurum ve kuruluşlara ait birim fiyatlarında 23.014/K-Ö “ Betonarme için 5-12 mm’lik ince nervürlü çelik işçiliği ( çelik zati bedeli, yüklenmesi, boşaltılması, istif ve nakli dahil )” analizinde __düz işçi için çalışma miktarı 40,00 saat, olarak belirtilmiş olup, resmi kurum ve kuruluşlara ait fiyatlar ile açıklama yapan isteklinin bu fiyatlardaki miktarları esas alması gerektiği, değişiklik halinde buna ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi kapsamında belgelendirme ile açıklama yapması gerekmektedir.

Diğer yandan; Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından 26.07.2010 tarih ve YMM Salim Arslanhan onaylı maliyet tespit raporu sunduğu ancak maliyet tespit raporunda; hiçbir iş kalemine ilişkin olarak ayrıntılı maliyet tespitlerinin yer almadığı, sunulan maliyet tespit raporunun birim fiyat teklif mektubu formatında olduğu, Tebliğde yer alan hükümler uyarınca sunulan maliyet tespit raporunun uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Anılan isteklinin K katsayısını kaç TL aldığına dair bir bilgiye rastlanılmadığı gibi K katsayısını analizlerinde göstermediği ve herhangi bir hesap yöntemi de belirtmediği anlaşılmıştır.

Anılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan imalatlardan 39 iş kalemini, maliyet tespit raporu şeklinde sunduğu, ( 25.07.2010 tarih ve YMM Salim Arslanhan onaylı) sunulan maliyet tespit raporunun firmanın kendisinin gerçekleştirmiş olduğu muhtelif işlerin verilerine dayanılarak tanzim edildiği, değişik yerler ve değişik imalat teknikleriyle yapılmış olabileceği kabul edilen kayıtlardaki bu verilerin ihale konusu iş kapsamındaki imalatlarla örtüşmeyeceği açık olup bu şekilde yapılan açıklamanın Tebliğe uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca analizlerde malzemenin hangi mesafeden getirileceğinin belirtilmediği, isteklinin sunmuş olduğu 15.122/K-Ö nolu pozunda “ Ocak taşında istenilen tiplerde konkasörle kırılmış ve elenmiş asfalt mıcırı temini (ocak-konkasör arası taş nakli; malzemenin serim yerine nakli dahil)” asfalt mıcır nakliyesi için herhangi bir mesafe öngörmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, As-Yol Yapı. San. ve Tic. A.Ş., ve Özgün Yapı San. ve Tic. A.Ş’nin teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen yapım işlerinde, anılan Kanunun 38 inci maddesine göre aşırı düşük tekliler, idarece belirlenen yaklaşık maliyet ve geçerli tekliflere göre belirlenmektedir. Bu nedenle, aşırı düşük teklif sorgulamasının sağlıklı yapılabilmesi için ihale öncesinde yaklaşık maliyetin gerçekçi yöntemlerle belirlenmesi gerekmektedir.

**** Anılan Kanunun 9 uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece,her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir… ” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 8 ve devamı maddelerinde idare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, anılan Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanacağı ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu çerçevede idarece, ya daha önce gerçekleştirdiği işlere ilişkin sözleşmelerdeki fiyatlar veya Karayolları Genel Müdürlüğünün birim fiyatları kullanılarak veya piyasa araştırması yaparak anılan Yönetmeliğin 10 uncu maddesindeki yöntemlerden bir veya birkaçı kullanılarak yaklaşık maliyet tespit edilebilir. İdari işlem veya eylemlerin gerekçesiz tesis edilemeyeceği kuralından hareketle, 4734 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinde yaklaşık maliyetin dayanaklarının (gerekçelerinin) bir hesap cetvelinde gösterileceği hüküm altına alınmıştır.

İncelenen ihalede, Karayolları Trabzon 10.Bölge Müdürlüğü tarafından ihale konusu işin yaklaşık maliyetini belirlerken; iş bünyesinde yer alan Karayolları Genel Müdürlüğü 2010 Yılı Birim Fiyatlarını baz aldığı , ancak bu birim fiyatlardan Toprak İşlerinde %35, Sanat yapılarında

% 30 ve Üst yapıda %20 oranlarında tenzilat yapılarak yaklaşık maliyet belirlendiği anlaşılmaktadır.

Yaklaşık maliyet, yapım işleri ihalelerinde başta aşırı düşük sınır değerin tespiti olmak üzere yeterlilikle ilgili olarak istenecek belgeler gibi ihale mevzuatının temelini teşkil eden hususlara etki eden bir parametredir. Herhangi bir idare tarafından Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca yayımlanmış Birim Fiyat Analizlerinin alınıp bu analizlere belirli bir % oranında indirim yaparak yaklaşık maliyet belirlemesi, o analiz içerisindeki girdilerin miktar yönünden içinin değiştirilmesi anlamına gelir ki, böyle bir durumda bu şekilde oransal tenzilat uygulanmak suretiyle yapılan analize artık o idarenin yayımlanmış birim fiyat analizi denilmesi mümkün değildir. Yaklaşık maliyetin belirlenmesinde kullanılan fiyatlara ilişkin analizler artık o iş için yapılan yeni analiz olmaktadır. Başka bir ifadeyle istekli tarafından bir idarenin analizi dışında o iş kalemi ile ilgili olarak miktarlar üzerinde eksiltme yapılarak analiz sunulması durumlarda, 4734 sayılı kanunun 38 inci maddesi gereğince isteklilerden aşırı düşük açıklaması istenirken, analizdeki miktarın idare analizindeki miktarlar arasındaki farkın açıklanması ve bunların da belgelenmesi istenmektedir. Bu belgelemeyi yapamayan isteklilerin teklifleri geçerli sayılmamaktadır. İstekliler tarafından sunulan analizlerdeki girdi miktarlarının açıklamasında tenzilatlar emsal gösterilerek bir açıklama yapılmasının nasıl hukuki dayanağı yok ise, idarenin de gerekçesiz olarak ilan edilmiş birim fiyatlara belli oranlarda tenzilat uygulamak suretiyle yaklaşık maliyet belirlemesinin hukuki dayanağı bulunmamaktadır.

Mevzuatta idarelerin yayınlanmış fiyatlarını aşağı çekmesi şeklindeki bir uygulamaya cevaz veren herhangi bir düzenleme de bulunmamaktadır.**** Bu şekildeki bir uygulama hukuki dayanaktan yoksun olmasının yanında, gerekçesiz olarak tesis edilen idari işlem niteliğinde olduğundan Kanunun 9 ncu maddesi ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesine açıkça aykırılık teşkil etmektedir. Zira, 2010 yılı Karayolları Genel Müdürlüğünün birim fiyatlarından**** %25, %30 ila %35**** oranlarında tenzilatın niçin yapıldığının gerekçesi yaklaşık maliyetin dayanağı olan hesap cetvelinde yer almamaktadır.

Yukarıdaki şekilde gerekçesiz olarak birim fiyatlar üzerinden tenzilat uygulaması işlemi yerine, ihaleye çıkan idarenin kendi koşullarına göre yeni bir poz numarası altında yeni bir birim fiyat analizi yapması gerekir. Aksine bir düzenlemenin kabulü istekliler arasında haksız rekabete neden olacaktır. Şikayete konu ihalede hukuka, mevzuat ve tebliğ hükümlerine aykırı bir uygulama sonucunda yaklaşık maliyet saptayan Karayolları Trabzon 10. Bölge Müdürlüğü**** ihalesinde, isteklilerin tekliflerinde Karayolları Genel Müdürlüğünün ve/veya Bayındırlık Bakanlığı birim fiyat analizlerini kullanma şansları olamayacağı gibi, bu kuruluşlarca yayımlanmış olan fiyatlarının karsız halini kullanma imkanları da yoktur. Kamu İhale Tebliği hükümlerine göre Bayındırlık Bakanlığı veya başka bir kamu kuruluşunca yayımlanan birim fiyatlarının müteahhit karsız halini ve bu idare fiyatlarına esas olan idare analizlerini kullanmaları halinde tekliflerinin aşırı düşük sınır değerin çok üstünde bir sonuçla karşı karşıya kalınacaktır. İdarenin bu uygulamasının aşırı düşük teklif sınırının gerçekçi tespit edilmesini etkileyeceği ve aşırı düşükten sorgulanması gereken istekliler sorgulanmayarak avantajlı konuma geleceği aşikardır.

Bu nedenle; ihalede, yaklaşık maliyetin objektif kriterlere göre belirlenmediği tespit edildiğinden ve isteklilerce pozlar dikkate alınarak Karayolları Genel Müdürlüğü veya Bayındırlık Bakanlığı Birim Fiyatlarına göre tekliflerini hazırladıklarından, aşırı düşük sınırın dolayısıyla da tekliflerin, sağlıklı olarak belirlenemeyeceği ve ihalenin sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılamayacağı sonucuna varılmıştır. Yukarıda açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluk kararına katılmıyorum.

**Abdullah DÜNDAR **

** Kurul Üyesi **