KİK Kararı: 2011/UY.III-3930

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/076
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 28.11.2011
Karar No : 2011/UY.III-3930
BAŞVURU SAHİBİ:
Osman Ata / Elektrik Mühendislik Proje Ve Taahhüt , 454 SOKAK NO:8/A İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ege Üniversitesi Uygulama Ve Araştırma Hastanesi, Ankara Cad. 35100 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/133442 İhale Kayıt Numaralı "E.Ü.Tıp Fak.Hast.Çocuk Hastanesi Yoğun Bakım Ünitesi Elektrik Tadilat Ve Onarım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.11.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[3716].(0266)./2011-42Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ege Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği tarafından, 30.09.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “E.Ü.Tıp Fakültesi Hast. Çocuk Hastanesi Yoğun Bakım Ünitesi Elektrik Tadilat ve Onarım İşi” ihalesine ilişkin olarak Osman Ata / Elektrik Mühendislik Proje ve Taahhüt’ün 24.10.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 27.10.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 10.11.2011tarih ve 48004sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.11.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde ise; “(1) (Değişik:26/06/2010-27623 R.G./2 md.) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri yazılı olarak ister.

…

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” hükmü yer almaktadır.

İhale ilan tarihi (07.09.2011) itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğinin Özel Hükümlerine ilişkin İkinci Kısmının “Yapım İşi İhalelerine İlişkin Özel Hususları” düzenleyen Birinci Bölümünün “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ 38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır...” açıklamasına,

Anılan Genel Tebliğin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

...

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir…” açıklamasına yer verilmiştir. Aynı Tebliğin 45 inci maddesinin 1.13 üncü alt maddesinde de isteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler sayılmıştır. Buna göre ilgili maddede sayılan hususlar kapsamında; “ …45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

…

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir

…

(45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklamasına yer verilmiştir.

İhaleye ait ilanın 9 uncu, idari şartnamenin ise 19 uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün, anahtar teslimi götürü bedel olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Kesinleşen ihale kararı incelendiğinde, 5 isteklinin teklif verdiği ihalede, idare tarafından Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesine göre, 5 geçerli teklif üzerindensınır değerin hesaplandığı ve bu değerin altında teklif verenCihangir Elekt. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’denaçıklama istendiği,açıklamaların uygun bulunması üzerine de, anılan isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından, yaklaşık maliyet hesabında, sıralı iş kalemleri listesinin ve sıralı analiz girdileri tablosunun hazırlanmadığı tespit edilmekle birlikte, yaklaşık maliyeti oluşturan otuz iş kaleminden beşinin (742.604, 742.606, 742.563, 791.448, 751.116 poz numaralı iş kalemleri) % 80’lik dilim içerisinde yer aldığı, ihale dokümanı satın alanlara verilen pursantaj tablosundan da bu durumun anlaşıldığı ve aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklinin sunmuş olduğu hesap cetveline göre, kamu kurumlarının yayımladığı birim fiyatların kullanılmaması nedeniyle açıklama yapılması zorunlu olan iş kalemleri içinde belirtilen beş iş kaleminin bulunduğu, ayrıca, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemlerinin malzeme ve montaj bedellerinden oluştuğu, malzeme bedellerinin her durumda kar ve genel gider hariç iş kalemi maliyetinin % 3’ünden fazla olduğu, montaj bedellerinin de, işçilik girdisinin açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamayacak olması nedeniyle, mevzuat gereğince açıklanmasının zorunlu olduğu dikkate alındığında sıralı analiz girdileri tablosunun hazırlanmasının gerekmediği görüldüğünden, belirtilen hususların ihalenin sonuçlandırılmasına engel teşkil etmediği anlaşılmış ve aşağıda, hesap cetveli ve beş iş kalemi bakımından sınırlı olmak üzere, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları incelenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, 742.604, 742.606, 742.563, 791.448 ve 751.116 poz numaralı iş kalemleri için Yeta Yapı Elekt. Ltd. Şti.’den fiyat teklifi alındığı, teklif alma yazılarının SMMM tarafından satışlara dayalı açıklamalar için gerekli beyan ile onaylandığı görülmüştür. Ancak, bu durumda, Genel Tebliğin 45.1.7 nci maddesi gereğince malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması gerekirken, söz konusu açıklamanın yapılmadığı tespit edilmiştir. Öte yandan, istekli tarafından sunulan hesap cetvelinin 19 ve 20 nci sırasında yer alan “güç kaynağı izleme paneli” ve “SNMP yazılımı – adaptörü” iş kalemleri için fiyat öngörülmediği, yapılan açıklamada bu kalemlerin maliyetinin, hesap cetvelinin 18 nci sırasında özel poz olarak yer verilen ve açıklama yapılması gerekli iş kalemleri arasında da yer alan 751.116 poz numaralı “kesintisiz güç kaynağı” maliyetine dahil olduğu belirtilmişse de, açıklama ekinde sunulan teklif alma yazısında ya da başka belgelerde bu unsurların ayrıştırılmadığı anlaşılmıştır.

Belirtilen hususlar çerçevesinde, Cihangir Elekt. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yapmış olduğu açıklamaların uygun olmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı anlaşılan ihale üzerinde bırakılan istekli Cihangir Elekt. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İhale üzerinde bırakılan istekli Cihangir Elekt. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu belgelerin incelenmesi neticesinde;

742.604, 742.606, 742.563, 791.448 ve 751.116 poz numaralı iş kalemleri için Yeta Yapı Elekt. Ltd. Şti.’den fiyat teklifi alındığı, teklif alma yazılarının SMMM tarafından satışlara dayalı açıklamalar için gerekli beyan ile onaylandığı, sunulan fiyat tekliflerinin Tebliğ açıklamalarına uygun olduğu görülmektedir.

İdareler, anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlemek ve bunları ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere vermek zorundadırlar.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından, piyasadan idarece belirlenen yapım şartları ve detaylara göre teklif alındığı göz önünde bulundurulduğunda, anahtar teslimi götürü bedel ihalenin karakteristik özelliği gereği (hak ediş ödemelerinin birim fiyat cetveli üzerinden değil pursantaj cetveli üzerinden yapılması vb), açıklama istenilen ve tesisat iş kalemleri arasında yer alan tesisat iş kalemleri için malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilerek belgelendirme yapılmasının gerekmediği ve sunulan belgelerin bu ayrıntıda hazırlanmamasının esasa etkili olmadığı kanaatindeyiz. (Kaldı ki Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın Birim fiyatlarında hangi tesisat kalemine hangi oranda montaj bedeli uygulanacağı yer almakta olup, herhangi bir uyuşmazlık durumunda Bakanlık montaj bedeli oranlarının esas alınacağı açıktır.)

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendine göre “başvurunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki görüşümüz ile, Kurul Çoğunluğunun “düzeltici işlem belirlenmesine” kararına katılmıyoruz.

Ali KAYA Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi Kurul Üyesi