KİK Kararı: 2011/UY.III-3855

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2011/073
Gündem No : 98
Karar Tarihi : 21.11.2011
Karar No : 2011/UY.III-3855
BAŞVURU SAHİBİ:
Obak Mühendislik Taah. İnşaat San. ve Tic. ltd. Şti. , KADİFEKALE MAHALLESİ KADİFE SOKAK NO:25 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Tokat İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım Ve İnşaat Müdürlüğü, Gazi Osman Paşa Bulvarı İmam Hatip Lisesi Karşısı No:29 60100 TOKAT

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2011/94386 İhale Kayıt Numaralı "Niksar 200 Kişilik Yurt Binası" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

16.11.2011tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.Y.[3376].(0075)./2011-42Esayılı Esas İnceleme Raporunda;

Tokat İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğütarafından 21.07.2011tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Niksar 200 Kişilik Yurt Binası” ihalesine ilişkin olarak Obak Mühendislik Taah. İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 29.09.2011tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.10.2011tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 13.10.2011tarih ve 45145sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.10.2011tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuruya konu ihalede, idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında, analizi istenen girdilere ait tevsik edici belge olmadığı gerekçesi ile tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, oysa idare tarafından gönderilen sorgulama yazısında, 45 adet inşaat kalemi ve 21 adet tesisat kalemi için açıklama istendiği, kendileri tarafından hazırlanan ve idareye sunulan dosyada 31 adet iş kalemi için Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5. maddesindeki açıklamalara istinaden tablo düzenlenerek kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış 2011 yılı karsız birim fiyatlar üzerine kendi belirledikleri kar ve genel gider ilave edilerek birim fiyatlarını oluşturdukları, bu durumda söz konusu birim fiyatlar için analiz ve tevsik edici belge sunulmasına gerek olmadığı, açıklama istenen iş kalemlerinden diğer 35 adet iş kalemi için ise sunulan analizlerin idarenin belirlediği analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olduğu, analiz girdilerinin ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 2011 yılı rayiç fiyatlarından oluşturulduğu, 2011 yılı rayiçlerinin kullanılmadığı iş kalemlerinin analizlerinde ise analiz girdilerinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13. maddesindeki açıklamalara uygun olarak tevsik edildiği, bu nedenle tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan incelemede, başvuruya konu ihaleye 22 isteklinin katıldığı, 11 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, geçerli teklifler üzerinden hesaplanan sınır değerin altında kalan iki teklife ilişkin olarak 17.08.2011 tarihli yazılarla aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, bu isteklilerden Öz- Mim İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin verilen sürede açıklamalarını sunmadığı, Obak Müh. Taah. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti, tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ise, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 maddesinde yer alan açıklamalar gereğince, istenen tevsik edici belgeler sunulmadığından dolayı uygun görülmediği ve teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin sınır değerin üzerindeki teklif üzerine bırakılmasına karar verilerek ihalenin sonuçlandırıldığı görülmüştür.

İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak isteklilere gönderilen yazının ekinde 45 adet inşaat kalemi, 21 adet tesisat kalemi ve 87 adet açıklama istenen analiz girdileri ile 26 adet açıklama istenmeyen analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin ihale komisyon kararında ve idarece şikayet başvurusuna verilen cevapta, başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinin açıkça ifade edilmediği, sadece bazı bedellere ne şekilde ulaşıldığını gösteren tevsik edici belgeye açıklama kapsamında yer verilmediği şeklinde bir ifadenin yer aldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamalar incelendiğinde, ekinde açıklamaların sunulduğu 26.08.2011 tarihli üst yazıda, şirket demirbaşlarına kayıtlı bulunan iş iskelesi için malzeme bedeli ödenmeyeceği, çelik pano kullanılacağından maliyet avantajı sağlanacağı, şu an mevcut Tokat Erbaa İlçesin Halk Eğitim Merkezi Hizmet Binası Yapım İşinin bitmek üzere olduğu, bu nedenle şantiye kurma konusunda avantajlı oldukları, kendilerinin aynı zamanda inşaat malzemeleri alım satımı yaptıkları, söz konusu işte kullanılacak boya-seramik- granit ve tesisat malzemelerinin fabrika bayisi ve Karadeniz Bölge Distribütörlüğü olmalarından dolayı piyasa fiyatlarına göre avantajlı oldukları, ihale konusu işle benzer nitelikteki işleri önceki yıllarda yaptıkları hususlarına yer verildiği, söz konusu yazının ekinde, all risk poliçe teklifi, demirbaş listesi, iş deneyim belgeleri, Erbaa Halk Eğitim Merkezi Hizmet Binası Yapım işine ilişkin sözleşme, yetkili bayilik belgeleri, teklif edilen birim fiyatlar, analizler ve proforma faturalarının yer aldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan ihale konusu iş için teklif edilen fiyatın genel icmal sayfasında, ön görülen, inşaat imalatları, makine tesisat imalatları, elektrik tesisat imalatları, nakliye ve genel giderler, all risk sigortası, SSK gideri, teknik personel giderleri, damga vergisi, karar pulu, kik katılım payı, yüklenici karına ilişkin fiyatlara yer verildiği görülmüştür.

Sunulan hesap cetvellerinde, idarece açıklama istenilen 45 adet inşaat iş kalemi ile 21 adet tesisat iş kalemi olmak üzere toplam 66 iş kaleminden, 31 adet iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2011 yılı birim fiyatlardan kar ve genel gider hariç tutara değişik oranlarda kendi kar ve genel giderini ekleyerek oluşturulan birim fiyatların sunulduğu, diğer 35 iş kalemi için ise analiz düzenlendiği, söz konusu analizlerde, analiz girdilerinde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından düzenlenmiş olan analizlerdeki miktarların ve işçilik ücretleri için de aynı kurumun 2011 yılı için yayımlanmış rayiçlerinin esas alındığı, analizlerde proforma fatura ile tevsik edildiği belirtilen malzemelerin ise analiz ekinde, piyasada o işle iştigal eden firmalardan alınmış ve şeklen Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan açıklamalarda yer alan hususlara uygun proforma faturalarla tevsik edildiği tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

………………………………

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…………………………………

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları için Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenen işçilik rayiçlerinin kullanılmaması durumunda, teklif edilen işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…………………………………….

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

………………………………………………

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.” Şeklinde açıklamalar yer almaktadır.

Yukarıdaki açıklamalar ile başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Obak Mühendislik Taah. İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi